II SA/Kr 1750/02
WyrokWSA w Krakowie2006-02-16
Skład orzekający: Andrzej Irla, Grażyna Firek, Beata Cieloch
Analiza orzeczenia
Sekcja wygenerowana przez AI na podstawie treści orzeczenia — nie stanowi cytatu.
Zagadnienie prawne
Czy służba w Wojsku Polskim w latach 1959-1961 oraz zatrudnienie w Służbie Więziennej w latach 1962-1969, w tym dyscyplinarne zwolnienie, mogą stanowić podstawę do przyznania uprawnień kombatanckich na podstawie ustawy o kombatantach oraz niektórych osobach będących ofiarami represji wojennych i okresu powojennego?Ratio decidendi
Służba w Wojsku Polskim w latach 1959-1961 oraz zatrudnienie w Służbie Więziennej w latach 1962-1969, w tym dyscyplinarne zwolnienie, nie spełniają definicji działalności kombatanckiej ani represji wojennych i okresu powojennego zawartych w ustawie o kombatantach. Ustawa definiuje działalność kombatancką jako służbę wojskową podczas działań wojennych prowadzonych na wszystkich frontach przez Państwo Polskie, a represje dotyczą ściśle określonych kategorii, które nie obejmują służby więziennej i zwolnienia z niej. W związku z tym organ prawidłowo odmówił przyznania uprawnień kombatanckich.Stan faktyczny
Skarżący E.S. ubiegał się o przyznanie uprawnień kombatanckich z tytułu służby w Wojsku Polskim w latach 1959-1961 oraz zatrudnienia w Służbie Więziennej w latach 1962-1969, w tym dyscyplinarnego wydalenia. Organ pierwszej instancji umorzył postępowanie z uwagi na złożenie wniosku po terminie. Po ponownym rozpatrzeniu sprawy, organ uchylił decyzję umarzającą i odmówił przyznania uprawnień, uznając, że przedstawione okoliczności nie spełniają kryteriów ustawy. Skarżący wniósł skargę do sądu, kwestionując odmowę przyznania uprawnień i brak analizy dowodowej przedstawionych dokumentów.Rozstrzygnięcie
Oddalił skargę.Pełny tekst orzeczenia
Wojewódzki Sąd Administracyjny w Krakowie w składzie następującym Przewodniczący : Sędzia NSA Andrzej Irla Sędziowie : WSA Grażyna Firek AWSA Beata Cieloch / spr. / Protokolant : Dorota Solarz po rozpoznaniu na rozprawie w dniu 16 lutego 2006 r. sprawy ze skargi E.S. na decyzję Urzędu d/ s Kombatantów Osób Represjonowanych w [...] z dnia [...] czerwca 2002 r. Nr [...] w przedmiocie pozbawienia uprawnień kombatanckich - skargę oddala -
IISA/Kr 1750/02
UZASADNIENIE
Decyzją z dnia [...] maja 2002r. Nr [...] wydaną na podstawie art. 22 ust.3 ustawy z dnia 24 stycznia 1991r. o kombatantach oraz niektórych osobach będących ofiarami represji wojennych i okresu powojennego (Dz.U. z 1997r Nr 142 poz.950 z poźn. zm.) oraz art. 105 & l k.p.a Kierownik Urzędu do Spraw Kombatantów i Osób Represjonowanych umorzył postępowanie administracyjne wobec E.S. W uzasadnieniu decyzji wskazał, że wniosek o przyznanie uprawnień kombatanckich został złożony po terminie określonym w art. 22 ust.3 w/w ustawy tj. po dniu 31.12.1998r. Termin ustawowy wyznaczony dla stron i uczestników postępowania administracyjnego jest terminem prawa materialnego, w odniesieniu do którego nie stosuje się procedury przywrócenia terminu. Jego uchybienie powoduje bezskuteczność czynności procesowej podjętej przez stronę, a wszczęte postępowanie administracyjne jest bezprzedmiotowe.
We wniosku o ponowne rozpatrzenie sprawy E.S. wniósł o przyznanie uprawnień z tytułu służby w regularnej formacji Wojska Polskiego od 3.11.1959r do 15.12.1961r. jak również z uwagi na pełnienie funkcji w Służbie Więziennej w latach 1962-1969 roku w warunkach szczególnie niebezpiecznych. Ponadto podniósł, iż jego wniosek z 18.08.2002r. jest kontynuacją wniosku z 1997r. o przyznanie uprawnień kombatanckich.
Po ponownym rozpatrzeniu sprawy, decyzją z dnia [...] czerwca 2002r. Nr [...], wydaną na podstawie art. 138 § l pkt 2 k.p.a. i art. 127 § 3 k.p.a oraz art.21 ust. l w zw. z art. l ust.2 pktl ustawy z dnia 24 stycznia 1991r. o kombatantach oraz niektórych osobach będących ofiarami represji wojennych i okresu powojennego (Dz.U. z 1997r Nr 142 poz.950 z poźn. zm.), Kierownik Urzędu do Spraw Kombatantów i Osób Represjonowanych uchylił decyzję z dnia [...] maja 2002r. o umorzeniu postępowania i odmówił przyznania uprawnień kombatanckich z tytułu służby w Wojsku Polskim w latach 1959-1961 i zatrudnienia w charakterze funkcjonariusza w służbie więziennej w latach 1962-1969r. W uzasadnieniu decyzji wskazano, że podnoszona przez stronę kwestia dochowania terminu znajduje potwierdzenie w aktach sprawy, dlatego też w tym zakresie decyzja została uchylona. Jednocześnie Kierownik Urzędu stwierdził, że na podstawie przedłożonego przez stronę materiału dowodowego odmówiono przyznania uprawnień kombatanckich z tytułów wskazanych we wniosku.
W skardze do Naczelnego Sądu Administracyjnego na powyższą decyzję skarżący wniósł o jej uchylenie w zakresie odmowy przyznania uprawnień kombatanckich i przyznanie uprawnień kombatanckich z tytułu zastosowanej represji w 1969r. w rodzaju dyscyplinarnego wydalenia z Służby Więziennej i doznanych prześladowań. Ponadto E.S. w uzasadnieniu wskazał, iż organ nie wskazał przyczyn, z powodu których odmówiono mocy dowodowej przedłożonym dokumentom znajdujących się w aktach sprawy. Skarżący stwierdził także, że nie dochodzi przyznania uprawnień kombatanckich z tytułu samej służby w Wojsku Polskim jako takiej, ale służby ponad normę z powodu zewnętrznego zagrożenia zachodniej granicy Polski jesienią w 1961r. i czynnego, udziału w przygotowaniach do walki obronnej jak również z tytułu zastosowanej wobec niego represji w rodzaju dyscyplinarnego wydalenia ze Służby Więziennej.
W odpowiedzi na skargę Kierownik Urzędu do Spraw Kombatantów i Osób Represjonowanych wniósł o jej oddalenie, powołując się na stanowisko wyrażone w uzasadnieniu zaskarżonej decyzji. A ponadto stwierdził, że w myśl art. 1 ust. 2 pkt l powołanej ustawy za działalność kombatancką uznaje się pełnienie służby wojskowej w Wojsku Polskim lub w polskich formacjach wojskowych przy armiach sojuszniczych podczas działań wojennych prowadzonych na wszystkich frontach przez Państwo Polskie, a działalność skarżącego po wojnie nie może być podstawą do przyznania stronie uprawnień kombatanckich.
Wojewódzki Sąd Administracyjny zważył, co następuje:
Zgodnie z przepisem art. 97 § l ustawy z dnia 30 sierpnia 2002 r. -Przepisy wprowadzające ustawę - Prawo o ustroju sądów administracyjnych i ustawę - Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi (Dz.U. nr 153 poz. 1271 oznaczoną dalej p.o.p.s.a.), sprawy, w których skargi zostały wniesione do Naczelnego Sądu Administracyjnego przed dniem 1 stycznia 2004r. i postępowanie nie zostało zakończone, podlegają rozpoznaniu przez właściwe wojewódzkie sądy administracyjne na podstawie przepisów ustawy 30 sierpnia 2002r. Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi. Dlatego też właściwym do rozpoznania skargi jest Wojewódzki Sąd Administracyjny w Krakowie.
Zgodnie z treścią art. 3 ustawy - Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi, sądy administracyjne sprawują kontrolę działalności administracji publicznej i stosują środki określone w ustawie. W ramach swej kognicji sąd bada czy przy wydaniu zaskarżonego aktu nie doszło do naruszenia przepisów prawa materialnego i przepisów postępowania, nie będąc przy tym związanym granicami skargi (art. 134 p.o.p.s.a.)
Skarga nie zasługuje na uwzględnienie.
Zdaniem Wojewódzkiego Sądu, Administracyjnego zaskarżona decyzja Kierownika Urzędu do Spraw Kombatanckich z dnia [...].06.2002 roku nr [...] jest zgodna z obowiązującymi przepisami prawa - ustawą z dnia z dnia 24 stycznia 1991r o kombatantach oraz niektórych osobach będących ofiarami represji wojennych i okresu powojennego (Dz.U. z 1997r Nr 142 poz.950 z poźn. zm.). Przedstawione przez skarżącego przesłanki do przyznania uprawnień kombatanckich: służba w Wojsku Polskim w latach 1959-1961r. i zatrudnienie charakterze funkcjonariusza w służbie więziennej w latach 1962-1969r. jak i dyscyplinarne zwolnienie ze służby, nie znajdują podstaw do przyznania uprawnień kombatanckich w przepisach cytowanej ustawy. Artykuł 1 ust. 2 pkt. 1 ustawy o kombatantach .., za działalność kombatancką uznaje pełnienie służby wojskowej w Wojsku Polskim lub w polskich formacjach wojskowych przy armiach sojuszniczych podczas działań wojennych prowadzonych na wszystkich frontach przez Państwo Polskie. W związku z powyższym powołana służba w Wojsku Polskim przez skarżącego E.S. nie dotyczy tego okresu. Także artykuł 4 cytowanej ustawy, który stanowi, że przepisy tej ustawy stosuje się również do osób, które podlegały represjom wojennym i okresu powojennego, w zdaniu drugim enumeratywnie określa co należy rozumieć przez represje w rozumieniu tej ustawy. Represje wymienione w art. 4 ust. 1 pkt. 1 - 4 nie dotyczą pełnienia służby więziennej przez skarżącego i dyscyplinarnego z niej zwolnienia, dlatego też organ prawidłowo uznał, iż brak jest jakichkolwiek przesłanek do przyznania uprawnień kombatanckich. W toku zaś postępowania skarżący nie przedstawił innych twierdzeń, które uzasadniałyby przyznanie uprawnień kombatanckich na podstawie innych tytułów określonych w cytowanej ustawie.
Zdaniem Sądu nie zasługuje na uwzględnienie zarzut skarżącego, iż organ nie uwzględnił przy wydawaniu decyzji przedstawionych dokumentów. Okoliczności bowiem podane zarówno we wniosku o przyznanie uprawnień kombatanckich jak i we wniosku o ponowne rozpoznanie sprawy były bezsporne i organ ich nie kwestionował. W uzasadnieniu stwierdził jedynie, iż nie mogą być podstawą do przyznania uprawnień kombatanckich na podstawie ustawy o kombatantach oraz niektórych osobach będących ofiarami represji wojennych i okresu powojennego.
W tym stanie rzeczy skargę jako nieuzasadnioną należało oddalić na podstawie art. 151 ustawy z dnia 30.08.2002r. Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi.( Dz.U. nr 153 ,poz. 1270 z późn. zm.)
Źródło: Centralna Baza Orzeczeń Sądów Administracyjnych (orzeczenia.nsa.gov.pl), pozyskano 21.07.2026. · Źródło