II SA/Kr 1756/02
WyrokWSA w Krakowie2005-01-19
Skład orzekający: Halina Jakubiec, Krystyna Kutzner, Grażyna Danielec
Analiza orzeczenia
Sekcja wygenerowana przez AI na podstawie treści orzeczenia — nie stanowi cytatu.
Zagadnienie prawne
Czy osobie, która zarejestrowała się jako bezrobotna przed 1 stycznia 2002 r. i spełniała warunki do nabycia prawa do zasiłku przedemerytalnego, można zaliczyć okres pobierania zasiłku dla bezrobotnych po 1 stycznia 2002 r. do okresu uprawniającego do zasiłku przedemerytalnego, jeśli po tej dacie nie nabyła prawa do zasiłku przedemerytalnego?Ratio decidendi
Sąd oddalił skargę, uznając, że skarżący nie spełnił warunków do nabycia prawa do zasiłku przedemerytalnego przed 1 stycznia 2002 r., ponieważ udokumentował krótszy niż wymagany 30-letni okres zatrudnienia. Z dniem 1 stycznia 2002 r. zlikwidowano zasiłki przedemerytalne, a przepisy nie przewidywały już możliwości zaliczenia okresu pobierania zasiłku dla bezrobotnych do okresu uprawniającego do zasiłku przedemerytalnego. Zasada ochrony praw nabytych nie została naruszona, gdyż skarżący nie nabył praw, których respektowania domagał się.Stan faktyczny
Skarżący L. D. uzyskał status osoby bezrobotnej i prawo do zasiłku dla bezrobotnych w 2001 r. W tym samym roku wystąpił o zasiłek przedemerytalny, wnosząc o zaliczenie do okresu zatrudnienia okresu pobierania zasiłku dla bezrobotnych. Organy administracji odmówiły przyznania zasiłku, uznając, że skarżący nie spełnia wymogu 30 lat zatrudnienia, a możliwość zaliczenia okresu pobierania zasiłku dla bezrobotnych do okresu uprawniającego do zasiłku przedemerytalnego istniała tylko do 31 grudnia 2001 r. Skarżący zarzucił naruszenie zasady ochrony praw nabytych.Rozstrzygnięcie
Oddalił skargę.Pełny tekst orzeczenia
Wojewódzki Sąd Administracyjny w Krakowie w składzie następującym Przewodniczący Sędzia WSA Halina Jakubiec (spr.) Sędziowie NSA Krystyna Kutzner NSA Grażyna Danielec Protokolant Monika Pilch po rozpoznaniu na rozprawie w dniu 19 stycznia 2005 r. sprawy ze skargi L. D. na decyzję Wojewody z dnia 24 maja 2002 r. PS. [...] w przedmiocie zasiłku przedemerytalnego skargę oddala
L. D. uzyskał z dniem [...] 2001r status osoby bezrobotnej oraz prawo do zasiłku od dnia [...] .2001r. W dniu [...] .2001r. wystąpił z wnioskiem przyznanie mu zasiłku przedemerytalnego , wnosząc o zaliczenie mu do okresu zatrudnienia uprawniającego do tego zasiłku , okresu aktualnie pobieranego zasiłku dla bezrobotnych.
Decyzją z dnia [...] 2002 r. ([...] ) Prezydent Miasta powołując się na przepis art.11 ust.2 ustawy z dnia 17 grudnia 2001 r. o zmianie ustawy o ochronie roszczeń pracowniczych w razie niewypłacalności pracodawcy , ustawy o zatrudnieniu i przeciwdziałaniu bezrobociu , ustawy o zakazie stosowania wyrobów zawierających azbest, ustawy o Trójstronnej Komisji do Spraw Społeczno Gospodarczych i wojewódzkich komisjach dialogu społecznego oraz ustawy o ułatwieniu zatrudnienia absolwentom szkół (Dz. U. Nr 154 poz. 1793 ), odmówił L. D. przyznania prawa do zasiłku przedemerytalnego .
Ustalił ,że na dzień [...] 2001 r. L. D. udokumentował okres zatrudnienia wynoszący 29 lat 9 miesięcy 29 dni, w tym wymagany przepisami ustawy z dnia 14 grudnia 1994 r. o zatrudnieniu i przeciwdziałaniu bezrobociu (Dz. U. z 2001r. Nr 6 poz. 56 ze zmianami) okres wykonywania prac uznanych w przepisach emerytalnych za zatrudnienie w szczególnych warunkach .
Tymczasem , zgodnie z przepisem art. 37j ust. 1 ustawy z dnia 14 grudnia 1994 r. o zatrudnieniu i przeciwdziałaniu bezrobociu (op. cit. ), zasiłek przedemerytalny , który obowiązywał do 31 grudnia 2001r. , przysługiwał osobie spełniającej warunki do uzyskania statusu osoby bezrobotnej , posiadającej w przypadku mężczyzn wynoszący 30 lat okres uprawniający do zasiłku , w tym co najmniej 15 lat wykonywania prac uznanych w przepisach emerytalnych za zatrudnienie w szczególnych warunkach lub w szczególnym charakterze.
Stosownie natomiast do art. 11 ust.2 ustawy z dnia 17 grudnia 2001r. o zmianie ustawy.( w/w ) jedynie osoby , które przed dniem wejścia w życie tej ustawy ( to jest przed dniem 1 stycznia 2002r. ) zarejestrowały się w charakterze bezrobotnego zarejestrowały się i spełniały warunki do prawa do zasiłku przedemerytalnego ,nabywają i zachowują to prawo na zasadach dotychczasowych.
Wojewoda do którego L. D. odwołał się od decyzji Prezydenta Miasta podzielił powyższą argumentację i decyzją z dnia 24. 05. 2002r. ([...]) na podstawie przepisów art.37j, art.37l ustawy o zatrudnieniu i przeciwdziałaniu bezrobociu oraz art., 11 ust. 2 ustawy z dnia 17 grudnia 2001 r. o zmianie ustawy... (w/w) , decyzję organu pierwszej instancji utrzymał w mocy. Podkreślił, że według art.371 ust.1ustawy o zatrudnieniu i przeciwdziałaniu bezrobociu prawo do zasiłku przedemerytalnego lub świadczenia przedemerytalnego przysługiwało na wniosek osobie , która w dniu rejestracji w powiatowym urzędzie pracy lub w okresie pobierania zasiłku lub zasiłku przedemerytalnego posiadała lub spełniała warunki do ich nabycia ; do okresu uprawniającego do zasiłku przedemerytalnego lub świadczenia przedemerytalnego zalicza się okresy aktualnie pobieranego zasiłku.
W przypadku L. D., który zarejestrował się w GUP [...].2001r. zastosowanie znajdują przepisy sprzed nowelizacji. Jednakże zdaniem organu drugiej instancji skarżący nie spełnia drugiego warunku, o którym mówi przepis art. 11 ust.2, a mianowicie nie nabył prawa do zasiłku przedemerytalnego przed wejściem w życie nowej ustawy. Wyżej cytowany art. 11 ust.2 wyraźnie używa spójnika "i", co oznacza, że aby znalazł on zastosowanie muszą zostać spełnione oba warunki. Możliwość doliczenia okresu pobieranego zasiłku dla bezrobotnych do okresu uprawniającego do zasiłku przedemerytalnego istniała do [...].2001r. W przypadku skarżącego L. D. można było doliczyć okres od [...].2002r. (od przyznania prawa do zasiłku dla bezrobotnych) do dnia [...].2002r., co nadal nie daje wymaganych art.31j ust.1 pkt2 ustawy o zatrudnieniu i przeciwdziałaniu bezrobociu, 30 lat. Z dniem [...].2002r. został bowiem skreślony ww. art.37j ustawy o zatrudnieniu i przeciwdziałaniu bezrobociu i zmieniona została treść art.371 tej ustawy- mocą art.3 pkt13 i 15 ww. ustawy z dnia 17.12.2002r. o zmianie ustawy (...). Tym samym od [...].2002r. brak podstaw prawnych do zaliczenia do okresu uprawniającego do zasiłku, okresu aktualnie pobieranego zasiłku dla bezrobotnych. Brak też podstaw do przyznania zasiłku przedemerytalnego osobom, które po 31.12.2001r. spełniłyby przesłanki określone w obowiązującym do końca 2001r. przepisie art.37j.
L. D. zaskarżył powyższą decyzję do Naczelnego Sądu Administracyjnego, stawiając zarzut naruszenia konstytucyjnej zasady respektowania praw nabytych, zagwarantowaną w art.32 Konstytucji Rzeczypospolitej Polskiej. Dokonując rejestracji w Grodzkim Urzędzie Pracy mógł liczyć w oparciu o wówczas obowiązujące przepisy na uzyskanie prawa do zasiłku przedemerytalnego. Wprowadzona od 01.01.2001r. nowelizacja nie może zatem dotyczyć jego wniosku albowiem nabył prawo do doliczenia do okresu uprawniającego do zasiłku przedemerytalnego, zasiłku pobieranego także po 01.01.2002r.
W odpowiedzi na skargę Wojewoda podtrzymał zajęte w sprawie stanowisko i wniósł o oddalenie skargi.
W związku z wejściem w życie z dniem 1 stycznia 2004r. ustawy z dnia 30 sierpnia 2002r. prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi (Dz.U.Nr153 poz.1270), z mocy z art. 97§1 ustawy z dnia 30 sierpnia 2002r. przepisy wprowadzające ustawę Prawo o ustroju sądów administracyjnych i ustawę Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi (Dz.U. Nr153, poz. 1271) do rozpoznania skargi wniesionej przed 1 stycznia 2004r. właściwy jest Wojewódzki Sąd Administracyjny.
Rozpatrując skargę Wojewódzki Sąd Administracyjny zważył co następuje: Okoliczności faktyczne ważne dla rozstrzygnięcia sprawy są bezsporne. Skarżący kwestionuje jedynie dokonaną przez organy wydające decyzję, interpretację mających zastosowanie w tej sprawie przepisów prawa, utrzymując, że okres uprawniający do zasiłku przedemerytalnego powinien być liczony łącznie z okresem pobierania zasiłku dla bezrobotnych po 1 stycznia 2002 r.
Stanowisko to jest bezpodstawne.
Pod 1 stycznia 2002r. nastąpiły daleko idące zmiany w przepisach ustawy o zatrudnieniu i przeciwdziałaniu bezrobociu, które mają istotne znaczenie dla sposobu rozstrzygnięcia niniejszej sprawy.
Do 31 grudnia 2001 r. obowiązywał art.371 ust. ww.ustawy o zatrudnieniu i przeciwdziałaniu bezrobociu w brzmieniu ustalonym przez ustawę z dnia 22 czerwca 2001 r. o zmianie ustawy o zatrudnieniu i przeciwdziałaniu bezrobociu (...)- Dz. U. Nr 89 poz. 973 .Zgodnie z tym przepisem do zasiłku przedemerytalnego zaliczany był okres aktualnie pobieranego zasiłku. Przepis ten obowiązywał od dnia ogłoszenia ww. ustawy z dnia 22 czerwca 2001r., z mocą od 01 stycznia 2001r. (por. art.6 pkt2 tej ustawy). Z dniem 01 stycznia weszła w życie ww. ustawa z 17 grudnia 2001r. o zmianie ustawy (...) skreślająca m.in. przepis art.37j ustawy o zatrudnieniu i przeciwdziałaniu bezrobociu. Także przepis art.371 otrzymał nowe brzmienie i nie zawiera m.in. zdania o zaliczeniu do okresu uprawniającego do zasiłku przedemerytalnego lub świadczenia przedemerytalnego okresu aktualnie pobieranego zasiłku. Nastąpiła zatem likwidacja zasiłków przedemerytalnych. Pozostały jedynie świadczenia przedemerytalne przyznawane według określonych na nowo warunków do uzyskania tych świadczeń. Likwidacja zasiłków przedemerytalnych oznacza, że od 1 stycznia 2002r. nie są już one przyznawane Osoby, które prawo do tego zasiłku uzyskały do 31 grudnia 2001r. nadal będą je otrzymywały, aż do utraty uprawnień. Zgodnie z art.11 ust.2 ww. ustawy z dnia 17 grudnia 2001r. o zmianie ustawy (...) osoby, które przed dniem wejścia w życie tej ustawy (to jest przed 1 stycznia 2002r.) zarejestrowały się w powiatowym urzędzie pracy i spełniały warunki do nabycia prawa do zasiłku przedemerytalnego (...), nabywają oraz zachowują do niego prawo na dotychczasowych zasadach(...).
W świetle tego unormowania nie budzi zastrzeżeń stanowisko organu wydającego zaskarżoną decyzję, że w ten sposób ustawodawca zabezpieczył uprawnienia osób zarejestrowanych w PUP przed 1 stycznia 2002 r. do ewentualnego przyznania im zasiłku przedemerytalnego, pod warunkiem spełnienia ku temu przesłanek w okresie poprzedzającym wejście w życie znowelizowanych przepisów ustawy. Skarżący tych warunków nie spełnił, gdyż na dzień 31 grudnia 2001 r. udokumentował okres uprawniający do zasiłku wynoszący 29 lat 9 miesięcy i 29dni, a zatem krótszy od wymaganych 30 lat.
Wbrew zarzutom skargi nie została naruszona zasada ochrony praw nabytych, albowiem nie doszło do nabycia przez skarżącego praw, których respektowania domaga się. W dacie rejestracji jak i później - w dacie złożenia wniosku o zasiłek przedemerytalny, skarżący mógł jedynie liczyć na nabycie uprawnień do zasiłku przedemerytalnego, jednakże ich nie nabył.
Od 1 stycznia 2002r. z woli ustawodawcy nie istnieją już zasiłki przedemerytalne . Brak też przepisów o zaliczeniu okresu aktualnie pobieranego zasiłku do okresu uprawniającego do zasiłku przedemerytalnego lub świadczenia przedemerytalnego. Na gruncie przepisów znajdujących zastosowanie do rozpatrzenia niniejszej sprawy nie jest możliwe zaliczenie skarżącemu do okresu uprawniającego do zasiłku przedemerytalnego, okresu zasiłku dla bezrobotnych pobieranego po 1 stycznia 2002 r.
Przepisy ustawy o zatrudnieniu i przeciwdziałaniu bezrobociu mają charakter bezwzględnie obowiązujący i nie dają organom administracyjnym ani sądowi administracyjnemu uprawnień do uznaniowego traktowania o problematyce regulowanej tą ustawą.
Skoro zaskarżona decyzja i utrzymana nią w mocy decyzja organu pierwszej instancji są zgodne z prawem, Sąd na podstawie art.151 ustawy z dnia 20sierpnia 2002r. prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi, oddalił skargę jako nieuzasadnioną.
Źródło: Centralna Baza Orzeczeń Sądów Administracyjnych (orzeczenia.nsa.gov.pl), pozyskano 17.07.2026. · Źródło