II SA/Kr 1776/09
WyrokWSA w Krakowie2010-03-09
Skład orzekający: Mariusz Kotulski, Małgorzata Brachel -Ziaja, Ewa Rynczak
Analiza orzeczenia
Sekcja wygenerowana przez AI na podstawie treści orzeczenia — nie stanowi cytatu.
Zagadnienie prawne
Czy postanowienie o sprostowaniu oczywistej omyłki rachunkowej może być wykorzystane do zmiany merytorycznej treści orzeczenia, w tym do zmiany wysokości naliczonej opłaty rocznej?Ratio decidendi
Sąd uznał, że postanowienie o sprostowaniu oczywistej omyłki rachunkowej, oparte na art. 113 § 1 k.p.a., nie może służyć do merytorycznej zmiany orzeczenia, w szczególności do zmiany wysokości naliczonej opłaty rocznej. Takie działanie organu stanowi rażące naruszenie prawa, ponieważ instytucja sprostowania dotyczy jedynie błędów nieistotnych, widocznych na pierwszy rzut oka, a nie ingerencji w istotę rozstrzygnięcia.Stan faktyczny
Samorządowe Kolegium Odwoławcze w Krakowie wydało postanowienie o sprostowaniu oczywistej omyłki rachunkowej w swoim wcześniejszym orzeczeniu dotyczącym opłaty rocznej z tytułu użytkowania wieczystego nieruchomości. Skarżąca spółka [...] S.A. zarzuciła, że sprostowanie to w istocie stanowi merytoryczną zmianę orzeczenia, a nie usunięcie oczywistej omyłki, co narusza art. 113 k.p.a.Rozstrzygnięcie
Wojewódzki Sąd Administracyjny w Krakowie stwierdził nieważność zaskarżonego postanowienia i orzekł, że nie może być ono wykonywane, zasądzając jednocześnie od Samorządowego Kolegium Odwoławczego na rzecz skarżącej kwotę 357 zł tytułem zwrotu kosztów postępowania.Pełny tekst orzeczenia
Wojewódzki Sąd Administracyjny w Krakowie w składzie następującym: Przewodniczący Sędzia WSA Mariusz Kotulski Sędziowie WSA Małgorzata Brachel -Ziaja WSA Ewa Rynczak (spr) Protokolant Grażyna Grzesiak po rozpoznaniu na rozprawie w dniu 9 marca 2010 r. sprawy ze skargi [...] S.A. w K. na postanowienie Samorządowego Kolegium Odwoławczego w K. z dnia 6 października 2009r., nr [...] w przedmiocie sprostowania oczywistej omyłki rachunkowej I. stwierdza nieważność zaskarżonego postanowienia, II. orzeka , że zaskarżone postanowienie nie może być wykonywane , III. zasądza od Samorządowego Kolegium Odwoławczego w K. na rzecz skarżącej [...] S.A. w K. kwotę 357 zł ( trzysta pięćdziesiąt siedem złotych ) tytułem zwrotu kosztów postępowania .
Sygn. akt II SA/Kr 1776/0
Uzasadnienie
Postanowieniem z dnia [...] października 2009r. znak: [...] Samorządowe Kolegium Odwoławcze w K. , na podstawie art. 79 ustawy z dnia 21 sierpnia 1997 r. o gospodarce nieruchomościami (t.j.: Dz. U. z 2004 r., nr 261, poz. 2603 ze zm.) w zw. z art. 126, art. 113 § 1 k.p.a. sprostowało oczywistą omyłkę rachunkową:
- w pkt. 1 sentencji orzeczenia Samorządowego Kolegium Odwoławczego z dnia [...] września 2009 r., nr [...] w ten sposób, że należna od [...] SA z siedzibą w K. opłata roczna z tytułu użytkowania wieczystego nieruchomości gruntowej oznaczonej jako działki: nr 1, 2, 3, 4, 5 obręb [...], oraz działki: nr 6, 7, 8, 9, 10, 11, 12, 13, 14 obręb [....], jedn. ewid. [...] wynosić będzie od dnia 1 stycznia 2009 r. kwotę 250.803.50 zł.
- w uzasadnieniu w/w orzeczenia, w ten sposób, iż w ostatnim zdaniu uzasadnienia zastępuje omyłkowo wpisaną kwotę 221.297,26 zł kwotą 250.803,50 zł.
W uzasadnieniu organ wskazał, iż bezspornym jest, iż pełnomocnik Starosty wyraził zgodę na zawarcie ugody z użytkownikiem wieczystym poprzez obniżenie wysokości opłaty rocznej o 15%. Choć użytkownik wieczysty nie wyraził na to zgody, Kolegium działając z urzędu wzięło pod uwagę obecną sytuację na rynku nieruchomości i uwzględniając powyższą propozycję właściciela przedmiotowych działek (Starosty ) obniżyło wysokości opłaty rocznej wynoszącą 295.063,06 zł o 15%.
Następnie organ wskazał, że w treści orzeczenia w sposób oczywiście omyłkowy wpisano w sentencji w pkt. 1 jak również w ostatnim zdaniu uzasadnienia kwotę 221.297,26 zł, podczas gdy powinna to być kwota 250.803,50 zł.
Powyższe postanowienie zostało zaskarżone do Wojewódzkiego Sądu Administracyjnego przez [...] SA z siedzibą w K. , domagającą się stwierdzenia jego nieważności oraz zasądzenia kosztów postępowania. Strona skarżąca zarzuciła naruszenie:
- art. 113 k.p.a. poprzez niewłaściwe zastosowanie polegające na zmianie orzeczenia w istotnym (merytorycznym) zakresie przy pomocy instytucji rektyfikacji, z istoty swej służącej prostowaniu jedynie oczywistych i nieistotnych (merytorycznych) elementów orzeczenia kończącego postępowanie w sprawie.
W uzasadnieniu skargi wskazano, iż zmiana postanowienia nie ma charakteru sprostowania "oczywistej omyłki", lecz ma charakter zmiany ingerującej w sposób zasadniczy w treść rozstrzygnięcia. Na potwierdzenie swojego stanowiska Skarżąca powołała się na stanowisko nauki prawa administracyjnego jak i judykatury.
Podniesiono również, że rozstrzygnięcie sporu toczącego się w niniejszej sprawie nastąpiło w drodze orzeczenia, nie zaś ugody i ewentualne oświadczenia pełnomocnika organu administracji nie powinny stanowić podstawy orzeczenia. Oświadczenia takie nie mogą też stanowić podstawy zmiany sentencji tego orzeczenia, tym bardziej w drodze wadliwego stosowania instytucji rektyfikacji.
Zdaniem strony skarżącej sprostowanie orzeczenia wydanego w niniejszej sprawie w podważany przez skarżącą sposób prowadziłoby do pozbawienia jej możliwości złożenia ewentualnego sprzeciwu od orzeczenia kończącego postępowania w sprawie tj. orzeczenia z dnia [...] września 2009 r.
W odpowiedzi na skargę Samorządowe Kolegium Odwoławcze w K. wniosło o jej oddalenie podtrzymując swoje dotychczasowe stanowisko i argumentację.
Wojewódzki Sąd Administracyjny w Krakowie zważył, co następuje:
Zgodnie z treścią art. 3 § 1 ustawy z dnia 30 sierpnia 2002 r. Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi,(Dz. U. z 2002 r. Nr 153 p\oz. 1270 ze zm., zwanej dalej p.p.s.a.) sądy administracyjne sprawują kontrolę działalności administracji publicznej i stosują środki określone w ustawie. Sąd rozstrzyga w granicach danej sprawy nie będąc jednak związany zarzutami i wnioskami skargi oraz powołaną podstawą prawną (art. 134 § 1 p.p.s.a.).
Sąd stosuje przewidziane ustawą środki w celu usunięcia naruszenia prawa w stosunku do aktów lub czynności wydanych lub podjętych we wszystkich postępowaniach prowadzonych w granicach sprawy , której dotyczy skarga , jeżeli jest to niezbędne dla końcowego jej załatwienia - art. 135 p.p.s.a.
Skarga jest uzasadniona.
Sąd dokonując oceny legalności zaskarżonego postanowienia uznał, że zaskarżone postanowienie rażąco narusza prawo.
Organ administracji SKO w K. ustalił, że istnieją przesłanki do sprostowania oczywistej omyłki rachunkowej w swoim orzeczeniu z dnia [...].09. 2009r. znak nr [...] w punkcie 1 oraz w uzasadnieniu na podstawie przepisu art. 113 k.p.a. w zw. z art. 126 kpa.
Stosownie do treści przepisu art. 113 § 1 kpa organ administracji publicznej może z urzędu lub na żądanie strony prostować w drodze postanowienia błędy pisarskie i rachunkowe lub inne oczywiste omyłki w wydanych przez ten organ decyzjach. Są to więc błędy i omyłki w decyzji organu nieistotne, które są widoczne "na pierwszy rzut oka", a więc bez potrzeby przeprowadzania przez organ jakiś dodatkowych ustaleń czy badań , a także takie, które nie dotyczą merytorycznej - materialnej strony decyzji czy też postanowienia. Błąd rachunkowy oznacza omyłkę w wykonaniu działania matematycznego np. przy dodawaniu, mnożeniu, dzieleniu i musi być uchwytny, widoczny na pierwszy rzut oka. Natomiast z akt administracyjnych sprawy wynika, że organ zamiast naliczoną wysokość opłaty rocznej za wieczyste użytkowanie w kwocie 295.063,06 zł obniżyć o 15% tj. do kwoty 250.803,50 zł, tak naprawdę obniżył nieprawidłowo o 25% tj. na kwotę 221.297,26 zł., a więc opłata ta została według organu błędnie naliczona , gdyż zaniżono ją o kwotę 29.504, 24 zł. Opłatą tą ( 29.504,24 zł) miałaby być obciążona dodatkowo strona skarżąca.
W związku z tym, w ocenie Sądu organ ustalając w orzeczeniu z dnia [...].09.2009r. opłatę roczną za użytkowanie w kwocie 221.297,26 zł mylnie ustalił stan faktyczny sprawy i na takiej podstawie wydał swoje orzeczenie . Tego rodzaju uchybienie organu nie może być uznane za oczywistą omyłkę rachunkową, gdyż omyłka ta nie wynikała z wykonania działania matematycznego ale z ustalonego na nowo innego stanu faktycznego sprawy. Zdaniem Sądu zaskarżone postanowienie z dnia [...].10.2009r. jest ponownym orzeczeniem co do istoty sprawy przez naliczenie opłaty rocznej za użytkowanie przedmiotowych nieruchomości w nowej, wyższej wysokości. Sąd orzekający w niniejszej sprawie w całości podziela pogląd wyrażony w wyroku NSA W-wa z dnia 20.03.2008 II GSK 397/07 LEX nr 489213, że postanowienie o którym stanowi art. 113 § 1 kpa nie może naruszać zakazu reformationis in peius. Słuszny jest więc zarzut strony skarżącej, że sprostowanie to
orzeka co do istoty sprawy i pozbawia spółkę możliwości złożenia ewentualnego sprzeciwu od orzeczenia z dnia [...].09.2009r. kończącego postępowanie i orzekającego co do istoty sprawy.
W ocenie Sądu zaskarżone postanowienie zmierzało tak naprawdę do zmiany uprzednio wydanego orzeczenia SKO w K. z dnia [...].09.2009r. nr [...] w trybie art. 113 § 1 kpa. Jednakże tryb ten odnosi się tylko do usuwania wad ale nieistotnych, błachych takich jak błędy czy też omyłki. Dlatego też Sąd uznał zarzuty strony skarżącej za uzasadnione, a zaskarżone postanowienie jako wadliwe należało wyeliminować z obrotu prawnego.
Mając powyższe na uwadze, Sąd uznał, że zaskarżone postanowienie zostało wydane z rażącym naruszeniem przepisu art. 113 § 1 k.p.a. w zw. z art. 126 kpa., ponieważ organ dokonał niedopuszczalnego sprostowania oczywistej omyłki rachunkowej.
Wojewódzki Sąd Administracyjny orzekł jak w punkcie l wyroku na zasadzie art. 145 § pkt. 2 ustawy z dnia 30 sierpnia 2002 r. Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi (Dz. U. z 2002 r. Nr 153 poz. 1270 ze zm.) w myśl którego Sąd uwzględniając skargę na decyzję lub postanowienie stwierdza nieważność decyzji lub postanowienia w całości lub w części, jeżeli zachodzą przyczyny określone w art. 156 k.p.a. lub w innych przepisach .
Orzeczenie w pkt. II wydano na podstawie art. 152 cyt. ustawy.
O kosztach orzeczono na podstawie art. 200 cyt. ustawy.
Źródło: Centralna Baza Orzeczeń Sądów Administracyjnych (orzeczenia.nsa.gov.pl), pozyskano 19.07.2026. · Źródło