II SA/Kr 1797/14
PostanowienieWSA w Krakowie2015-07-21
Skład orzekający: Krystyna Daniel
Analiza orzeczenia
Sekcja wygenerowana przez AI na podstawie treści orzeczenia — nie stanowi cytatu.
Zagadnienie prawne
Czy skarżący, który wykazał trudną sytuację osobistą i materialną, w tym niski dochód, znaczne koszty leczenia i niemożność podjęcia zatrudnienia, powinien zostać zwolniony z kosztów sądowych i mieć ustanowionego adwokata z urzędu w postępowaniu administracyjnosądowym?Ratio decidendi
Sąd uznał, że skarżący, pomimo niewykonania precyzyjnie wezwania sądu, wykazał trudną sytuację osobistą i materialną, która uzasadnia przyznanie prawa pomocy w całości. Niewielki dochód, koszty leczenia i niemożność podjęcia pracy sprawiają, że pozbawienie go pomocy prawnej mogłoby skutkować naruszeniem prawa do sądu. W związku z tym, sąd postanowił zwolnić skarżącego z kosztów sądowych i ustanowić dla niego adwokata z urzędu.Stan faktyczny
Skarżący M.L. wniósł skargę na uchwałę Rady Gminy Tarnów w sprawie miejscowego planu zagospodarowania przestrzennego. Wniósł o przyznanie prawa pomocy w całości, powołując się na niski dochód, znaczne koszty leczenia, utrzymanie gospodarstwa domowego i brak możliwości podjęcia pracy. Po oddaleniu wniosku o przywrócenie terminu do uiszczenia wpisu i postanowieniu referendarza o oddaleniu wniosku o prawo pomocy, skarżący złożył sprzeciw i dodatkowe dokumenty, w tym wyciąg z rachunku bankowego, wyjaśniając swoją trudną sytuację zdrowotną i finansową.Rozstrzygnięcie
Zwolniono skarżącego od kosztów sądowych i ustanowiono dla niego adwokata z urzędu.Pełny tekst orzeczenia
Wojewódzki Sąd Administracyjny w Krakowie w składzie następującym: Przewodniczący: Sędzia WSA Krystyna Daniel po rozpoznaniu w dniu 21 lipca 2015 r. na posiedzeniu niejawnym sprawy ze skargi M.L. na uchwałę Rady Gminy Tarnów z dnia 28 października 2015 r., nr XL/478/2014 w przedmiocie uchwalenia miejscowego planu zagospodarowania przestrzennego postanawia: zwolnić skarżącego od kosztów sądowych i ustanowić dla skarżącego adwokata z urzędu
M.L. wniósł do Wojewódzkiego Sądu Administracyjnego w Krakowie skargę na uchwałę Rady Gminy Tarnów z dnia 28 października 2015 r., nr XL/478/2014 w przedmiocie uchwalenia miejscowego planu zagospodarowania przestrzennego.
Postanowieniem z dnia 24 lutego 2015 r. sąd oddalił wniosek skarżącego o przywrócenie terminu do uiszczenia wpisu od skargi.
Skarżący wniósł zażalenie na ww. postanowienie oraz wniosek o przyznanie prawa pomocy w całości.
We wniosku skarżący oświadczył, iż prowadzi jednoosobowe gospodarstwo domowe. Jego miesięczny dochód z tytułu pobieranego świadczenia emerytalnego wynosi 960 zł brutto. Według oświadczenia w skład majątku skarżącego wchodzi nieruchomość rolna o pow. 2,06 ha oraz mieszkanie po rodzicach, do remontu. Skarżący podkreślił, że ponosi duże koszty zakupu lekarstw, gospodarstwo domowe prowadzi samodzielnie, na utrzymaniu ma 5 psów. Dodatkowo na wezwanie referendarza sadowego skarżący przedstawił zestawienie swoich miesięcznych kosztów utrzymania na kwotę 1557 zł. Wyjaśnił, że nie uzyskuje żadnego dochodu z gospodarstwa, został pozbawiony dopłat. Wskazał na zły stan zdrowia oraz związaną z tym niemożność podjęcia zatrudnienia. Wyjaśnił również, że posiada zadłużenie w kwocie około 2800 zł.
Postanowieniem z dnia 24 kwietnia 2015 r. Referendarz sądowy oddalił wniosek skarżącego o przyznanie prawa pomocy, zarzucając uchylanie się od wykazania rzeczywistej sytuacji majątkowej poprzez niewykonanie wezwania o przedłożenie wyciągu z rachunków bankowych.
Skarżący wniósł sprzeciw od ww. postanowienia. W sprzeciwie oraz w wyjaśnieniach złożonych na wezwanie sądu, wskazał, że w ostatnich miesiącach przeszedł grypę, a następnie stwierdzono u niego zapalenie płuc oraz niewydolność krążeniową. Stan zdrowia skarżącego wymagał poniesienia znacznych nakładów finansowych na leczenie oraz zakup leków, co spowodowało dalszy wzrost zadłużenia. Przedstawił dodatkowe dokumenty, w tym wyciąg z rachunku bankowego. Wyraził swoje rozgoryczenie wynikające z postępowania organów państwa, które doprowadziło go, w jego ocenie, do skrajnego ubóstwa oraz utraty zdrowia.
Wojewódzki Sąd Administracyjny w Krakowie zważył, co następuje:
Stosownie do treści art. 243 § 1 w związku z art. 245 § 1 ustawy z 30 sierpnia 2002 r. Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi (t. j. Dz. U. 2012, poz. 270 ze zm.), zwanej dalej P.p.s.a. stronie na jej wniosek może być przyznane prawo pomocy w zakresie całkowitym lub częściowym. Zgodnie z art. 246 § 1 pkt 1 P.p.s.a. przyznanie prawa pomocy osobie fizycznej następuje w zakresie całkowitym - gdy osoba ta wykaże, że nie jest w stanie ponieść jakichkolwiek kosztów postępowania.
Wskazany przepis art. 246 § 1 P.p.s.a. stanowi regulację wyjątkową w stosunku do ogólnej zasady ponoszenia kosztów postępowania sądowego, wyrażonej w art. 199 P.p.s.a. Instytucja prawa pomocy ma natomiast na celu umożliwienie dochodzenia swoich praw przed sądem osobom o bardzo niskich dochodach lub całkowicie tych dochodów pozbawionych, które ze względu na swą sytuację materialną nie są w stanie pokryć kosztów związanych z postępowaniem sądowym. Oznacza to, że przyznanie prawa pomocy ma bardzo ograniczony zakres stosowania i może mieć miejsce tylko w wyjątkowych sytuacjach.
Skarżący wniósł o przyznanie prawa pomocy w zakresie zwolnienia od kosztów sądowych i ustanowienia adwokata. Powyższy wniosek, w ocenie sądu, zasługuje na uwzględnienie z uwagi na trudną sytuację osobistą i materialną skarżącego. Co prawda skarżący nie wykonał precyzyjnie wezwania sądu z dnia 29 maja 2015 r., jednakże całościowa analiza przeprowadzona na podstawie składanych oświadczeń oraz przedłożonej dokumentacji wskazuje, że skarżący dysponuje niewielkim dochodem, który nie starcza na zaspokojenie podstawowych potrzeb życiowych. Ponadto jego stan zdrowia wymaga stałego leczenia, co generuje znaczne koszty, jak również uniemożliwia podjęcie zatrudnienia. W tym stanie rzeczy, w ocenie sądu, pozbawienie skarżącego przyznania pomocy prawnej mogłoby skutkować pozbawieniem go prawa do sądu.
Mając powyższe na uwadze, na podstawie art. 246 § 1 pkt 1 P.p.s.a. orzeczono jak w sentencji.
Źródło: Centralna Baza Orzeczeń Sądów Administracyjnych (orzeczenia.nsa.gov.pl), pozyskano 22.07.2026. · Źródło