II SA/Kr 180/19

Wojewódzki Sąd Administracyjny w Krakowie w składzie następującym: Przewodniczący Sędzia WSA Małgorzata Łoboz po rozpoznaniu w dniu 28 czerwca 2019 r. na posiedzeniu niejawnym wniosku o przywrócenie terminu do wniesienia skargi w sprawie ze skargi P. S. na decyzję Samorządowego Kolegium Odwoławczego w [...] z dnia 31 października 2018 r. nr: [...] w przedmiocie odmowy wydania decyzji o środowiskowych uwarunkowaniach dla przedsięwzięcia postanawia odmówić przywrócenia terminu do wniesienia skargi. Wojewódzki Sąd Administracyjny w Krakowie postanowieniem z dnia 9 maja 2019 r. odrzucił skargę P. S. na decyzję Samorządowego Kolegium Odwoławczego z dnia 31 października 2018 r. nr: [...] w przedmiocie odmowy wydania decyzji o środowiskowych uwarunkowaniach dla przedsięwzięcia, z uwagi na uchybienie terminu do jej wniesienia. Powyższe postanowienie doręczono pełnomocnikowi skarżącego w dniu 28 maja 2019 r. (k. 39 akt. sąd.). Następnie w dniu 4 czerwca 2019 r. pełnomocnik skarżącego złożył wniosek o przywrócenie terminu do wniesienia skargi. W uzasadnieniu wniosku wskazał, że o przyczynie uchybienia terminu dowiedział się z postanowienia Wojewódzkiego Sądu Administracyjnego w Krakowie z dnia 9 maja 2019 r. w przedmiocie odrzucenia skargi. Pełnomocnik podniósł, że jest przekonany, że decyzję otrzymał w dniu 21.11.2018 r., a nie 20.11.2018 r. jak to wynika z orzeczenia Sądu, bowiem w dniu 20.11.2018 r. jego pojazd został uszkodzony w kolizji (na dowód załączył pismo Policji z dnia 14.03.2019 r.) i na pocztę udał się dopiero w dniu następnym. Wskutek tego pełnomocnik pozostawał w przekonaniu, że termin wniesienia skargi biegnie od 21.11.2018 r., co było wzmocnione pamięcią o kolizji jako okoliczności uniemożliwiającej udanie się na pocztę i odbiór korespondencji. Jeśli nawet było to przekonanie błędne (w tym zakresie zostało wywiedzione zażalenie) - nie powstało ono z winy pełnomocnika i nie może obciążać reprezentowanej strony. Składając ponownie skargę wniósł o przywrócenie terminu. Wojewódzki Sąd Administracyjny w Krakowie zważył, co następuje: Zgodnie z art. 86 § 1 ustawy z 30 sierpnia 2002 r. - Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi (Dz. U. 2018 r. póz. 1302 ze zm., dalej: "p.p.s.a."), jeżeli strona nie dokonała w terminie czynności w postępowaniu sądowym bez swojej winy, sąd na jej wniosek postanawia o przywróceniu terminu. Jednocześnie art. 87 § 2 i § 4 p.p.s.a. nakłada na stronę obowiązek uprawdopodobnienia okoliczności wskazujących na brak winy w uchybieniu terminu. Oceniając wniosek pod względem jego dopuszczalności oraz warunków formalnych Sąd stwierdził, że został jest on dopuszczalny, wniesiony został w sygn. akt II SA/Kr 180/19 ustawowym terminie 7 dni od dnia ustania przyczyny uchybienia terminu tj., od dnia 28.06.2019r. (doręczenie pełnomocnikowi postanowienia WSA o odrzuceniu skargi), spełnia pozostałe wymagania formalne przewidziane w art. 87 p.p.s.a. Przechodząc do merytorycznego rozpoznania wniosku podkreślić należy, że przepis art. 86 § 1 p.p.s.a. nie określa, według jakich kryteriów należy ocenić zachowanie strony oraz wskazane przez nią okoliczności, mające poświadczyć brak zawinienia w niedochowaniu terminu. Ocena ta nie może jednak być dowolna. Brak winy strony podlega weryfikacji z uwzględnieniem wszystkich okoliczności danej sprawy przy zastosowaniu obiektywnego kryterium należytej staranności, jakiej oczekuje się od osoby dbającej o swoje interesy. W orzecznictwie sądowoadministracyjnym podnosi się, że przy ocenie wystąpienia winy lub jej braku należy uwzględnić nie tylko okoliczności, które uniemożliwiły stronie dokonanie spóźnionej czynności w terminie, ale również okoliczności świadczące o niepodjęciu przez stronę działań mających na celu zabezpieczenie się w dotrzymaniu terminu (por. postanowienie NSA z dnia 19 grudnia 2013 r. sygn. akt II GZ 752/13). Przy czym brak winy w uchybieniu terminu zachodzi wówczas, gdy strona nie była w stanie usunąć przeszkody przy użyciu sił i środków normalnie dostępnych. Jeśli strona jest reprezentowana przez pełnomocnika, przy ocenie możliwości przywrócenia terminu należy uwzględnić wiedzę i konieczność zachowania należytej staranności przez tego pełnomocnika. W niniejszej sprawie wnioskodawca jako przesłankę zasadności wniosku o przywrócenie terminu wskazał na fakt, że w dniu 20 listopada 2018r. brał udział w kolizji drogowej, na co przedłożył dowód, w związku z czym pozostawał w przekonaniu, że nie mógł w tym dniu odebrać przesyłki zawierającej decyzję organu II instancji, a jeśli to przekonanie było błędne to nie powstało z winy pełnomocnika. Sąd nie podzielił tej argumentacji i uznał, biorąc pod uwagę wszystkie okoliczności sprawy przy zastosowaniu obiektywnego kryterium należytej staranności jakiej oczekuje się od profesjonalnego pełnomocnika, że uchybienie terminu do złożenia skargi w niniejszej sprawie spowodowane było brakiem należytej staranności pełnomocnika strony. Natomiast działania pełnomocnika, a stanowisko takie jest ugruntowane w orzecznictwie, obciążają stronę przez niego reprezentowaną. W ocenie Sądu, poleganie przez profesjonalnego pełnomocnika wyłącznie na własnej pamięci w tak ważnej dla jego mocodawcy kwestii jak zachowanie terminu do złożenia skargi, kwalifikuje się jako niedbalstwo. Pełnomocnik sygn. akt II SA/Kr 180/19 powinien zawsze sięgnąć do akt sprawy, aby upewnić się o faktach, nawet gdy jest przekonany, że pamięta daną okoliczność, co wynika z profesjonalnego charakteru jego działalności. Tym bardziej powinien to uczynić w sytuacji negatywnego przeżycia psychicznego jak udział w kolizji drogowej zakończonej uszkodzeniem pojazdu oraz przyznaniem punktów karnych, bowiem z wiedzy zdobytej na studiach prawniczych i aplikacji zawodowej, jak i doświadczenia życiowego, wynika, że przeżycia tego rodzaju wpływają na zdolność do obiektywnego zapamiętywania informacji. Nadto profesjonalizm zawodowy, czyli właśnie staranne wykonywanie swojej pracy, nakazywał sprawdzenie w aktach kiedy doręczono mu, bo reprezentował stronę już przed organem administracji, decyzję organu II instancji. Wreszcie twierdzenia pełnomocnika stoją w sprzeczności z dowodami, bowiem w aktach administracyjnych organu II instancji na k. 551 znajduje się zwrotne potwierdzenie odbioru, podpisane przez pełnomocnika i poświadczające przez niego odbiór przesyłki w dniu 20 listopada 2019 r. Jak już wyżej wywodzono, o braku winy w uchybieniu terminu można mówić wówczas, gdy strona we wniosku o przywrócenie terminu uprawdopodobni, że mimo całej staranności, z przyczyn od niej niezależnych, nie mogła dokonać czynności w terminie. Strona musi uwiarygodnić swoją staranność, jak również fakt, że przeszkoda, która spowodowała niedotrzymanie terminu była od niej niezależna. Powyższe kryteria oceny braku winy są sformułowane surowo, a jeszcze bardziej restrykcyjnie należy jest stosować do profesjonalisty, gdyż, jak już sygnalizowano na wstępie, przy ocenie możliwości przywrócenia terminu strony reprezentowanej przez pełnomocnika należy uwzględnić wiedzę i konieczność zachowania należytej staranności przez tego pełnomocnika. Tym samym, w ocenie Sądu trudno przyjąć, aby po stronie skarżącego rzeczywiście doszło do niezawinionego uchybienia terminu do wniesienia skargi. W tym stanie rzeczy Sąd orzekł jak w sentencji na podstawie art. 86 § 1 p.p.s.a.