II SA/Kr 1828/09
PostanowienieWSA w Krakowie2010-05-27
Skład orzekający: Sędzia NSA Andrzej Niecikowski
Analiza orzeczenia
Sekcja wygenerowana przez AI na podstawie treści orzeczenia — nie stanowi cytatu.
Zagadnienie prawne
Czy pismo skarżącego z dnia 27 marca 2010 r. należy traktować jako ponowny wniosek o przyznanie prawa pomocy, czy też jako zażalenie na postanowienie referendarza sądowego?Ratio decidendi
Sąd uznał, że pismo skarżącego z dnia 27 marca 2010 r. należy traktować jako ponowny wniosek o przyznanie prawa pomocy, ponieważ skarżący nie określił go jako zażalenia, skierował do WSA, a z jego treści wynikało uzupełnienie wniosku o nowe okoliczności. Skarżący nie wykazał istotnej zmiany okoliczności majątkowych od czasu poprzedniego postanowienia o oddaleniu wniosku o prawo pomocy, co uniemożliwia przyznanie prawa pomocy w pełnym zakresie zgodnie z art. 246 § 1 pkt 1 PPSA.Stan faktyczny
Skarżący złożył ponowny wniosek o przyznanie prawa pomocy w pełnym zakresie, obejmujący zwolnienie od kosztów sądowych i ustanowienie adwokata. Wskazał na swoje dochody z emerytur, majątek w postaci mieszkania, nieruchomości rolnej i samochodu, a także ponoszone koszty utrzymania. Wcześniej referendarz sądowy oddalił jego wniosek. Skarżący podniósł, że jego pismo z dnia 27 marca 2010 r. nie było ponownym wnioskiem, lecz zażaleniem na poprzednie postanowienie sądu.Rozstrzygnięcie
Oddalono wniosek skarżącego o zwolnienie od kosztów sądowych i ustanowienie adwokata w całości.Pełny tekst orzeczenia
Kraków, dnia 27 maja 2010 r. Wojewódzki Sąd Administracyjny w Krakowie, w następującym składzie: Przewodniczący: Sędzia NSA Andrzej Niecikowski po rozpoznaniu w dniu 27 maja 201 0r. na posiedzeniu niejawnym wniosku skarżącego T.J. o zwolnienie od kosztów sądowych i ustanowienie adwokata w sprawie skargi na decyzję Wojewódzkiego Inspektora Nadzoru Budowlanego w K. z dnia 15 października 2009 r. Nr: [...] w przedmiocie nakazu rozbiórki postanawia: oddalić wniosek w całości.
W niniejszej sprawie skarżący pismem z dnia 27 marca 2010r. złożył ponowny wniosek o przyznanie prawa pomocy w pełnym zakresie obejmującym zwolnienie od kosztów sądowych i ustanowienie adwokata z urzędu, wskazując że "wnosi o powtórne rozpatrzenie jego sprawy" oraz iż "nie wyraził się wyczerpująco w kwestionariuszu oraz piśmie z dnia 20 lutego 2010r". We wniosku oświadczył, że prowadzi wspólne gospodarstwo domowe wraz z żoną G.J. oraz 37-letnim synem K.J. . Ich miesięczny dochód wynosi [...] zł i stanowi go emerytura skarżącego w wysokości [...] zł oraz emerytura jego żony w wysokości [...] zł. (wnioskodawca w kilku miejscach błędnie podaje powyższa kwotę jako dochód brutto). Syn skarżącego jest bezrobotny bez prawa do zasiłku. W skład majątku skarżącego wchodzi mieszkanie o powierzchni 47 m.kw. położone w K. , nieuprawiana nieruchomość rolna wielkości 1,03 ha otrzymana w spadku po rodzicach, położona w okolicach G. oraz samochód marki [...] . Skarżący nie posiada zasobów pieniężnych w postaci oszczędności, czy papierów wartościowych, jak również przedmiotów wartościowych. Wskazywane miesięczne koszty utrzymania rodziny: opłata za mieszkanie 380 zł, energia elektryczna 180 zł, gaz 150 zł, leczenie 400 zł, koszt utrzymania samochodu 500 zł miesięcznie, leki dla syna 100 zł, papierosy dla syna 200 zł, telefon 50 zł. Łącznie powyższe wydatki wynoszą 1910 zł. Skarżący podał w wyliczeniu, że pozostałe 1000 zł dochodu miesięcznego pochłaniają wydatki na "życie, odzież i obuwie". Skarżący wskazał, iż posiada II grupę inwalidzką i w 2009r. poniósł częściowo koszty pobytu w sanatorium w kwocie 400 zł. Inne wydatki: telefon, komunikacja miejska. Ponadto skarżący podał, że zarówno on, jak i jego żona z synem są osobami schorowanymi. Żona pozostaje w stałym leczeniu ze względu na choroby kręgosłupa, stawów i górnych dróg oddechowych. Skarżący również stale leczy chory kręgosłup i górne drogi oddechowe. Ponadto we wniosku skarżący wskazał, iż w roku 2001 skradziono mu samochód oraz dwa rowery o łącznej wartości 23.000 zł, a postępowanie rozgraniczeniowe w G. pochłonęło w latach 2004-2009 kwotę 10.000 zł.
Postanowieniem z dnia 23 kwietnia 2010r. referendarz sądowy oddalił wniosek skarżącego.
Skarżący złożył w terminie sprzeciw, podnosząc w nim, iż postanowienie referendarza jest bezprzedmiotowe, ponieważ w niniejszej sprawie pismo z dnia 27 marca 2010 r. nie stanowiło ponownego wniosku o zwolnienie od kosztów sadowych, lecz zażalenie na poprzednio wydane postanowienie Sądu z dnia 3 marca 2010r.
Wojewódzki Sąd Administracyjny zważył, co następuje:
W ocenie Sądu pismo z dnia 27 marca 2010r. należało potraktować jako ponowny wniosek o przyznanie prawa pomocy, ponieważ skarżący nie określił tego pisma jako zażalenia, ponadto skierował je do WSA w Krakowie, a nie do Naczelnego Sądu Administracyjnego, a także z samej jego treści wynikało, że uzupełnia wniosek o nowe okoliczności uprzednio pominięte w oświadczeniu oraz wnosi o powtórne rozpatrzenie jego sprawy. Skarżący nie ma uzasadnionych podstaw do wskazywania na brak odpowiedniej wiedzy prawniczej, jako powód nieprecyzyjnego wskazania żądania, ponieważ został on prawidłowo i precyzyjne pouczony o tym, że może wnieść zażalenie oraz że powyższe wnosi się do Naczelnego Sądu Administracyjnego, za pośrednictwem WSA w Krakowie. Ponadto skarżący na wcześniejszym etapie postępowania nie kwestionował faktu wezwania go przez referendarza do powtórnego złożenia wniosku na formularzu.
Wnioskodawca wystąpił o przyznanie prawa pomocy w zakresie całkowitym. Zgodnie z art. 246 § 1 pkt 1 ustawy z dnia 30 sierpnia 2002 r. Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi (Dz.U. z 2002 r. Nr 153, poz. 1270 ze zm.), określanej dalej jako p.p.s.a., przyznanie takiego prawa może nastąpić, tylko gdy osoba ubiegająca się o zwolnienie wykaże, że nie jest w stanie ponieść jakichkolwiek kosztów postępowania.
W pierwszej kolejności należy wskazać, że przedmiotowy wniosek nie jest pierwszym wnioskiem skarżącego o przyznanie prawa pomocy w niniejszej sprawie. WSA w Krakowie postanowieniem z dnia 3 marca 2010r. oddalił wniosek o udzielenie prawa pomocy w zakresie całkowitym. Zgodnie z art. 165 p.p.s.a. postanowienia niekończące postępowania w sprawie mogą być uchylane i zmieniane wskutek zmiany okoliczności sprawy, chociażby były zaskarżone, a nawet prawomocne. W związku z tym wnioskodawca ma prawo do wielokrotnego składania wniosku o przyznanie prawa pomocy, jednakże odmienna ocena sytuacji materialnej wnioskodawcy przy rozpoznawaniu kolejnego wniosku możliwa jest wyłącznie po zmianie istotnych okoliczności mających wpływ na tę ocenę.
Wniosek podlega oddaleniu, gdyż skarżący nie wykazał wystąpienia takiej zmiany okoliczności, która w istotny sposób wpływałaby na ocenę zdolności płatniczych, która z kolei mogłaby oznaczać, iż wnioskodawca nie jest w stanie ponieść kosztów postępowania bez uszczerbku utrzymania koniecznego dla siebie i rodziny. Wskazywanie na nieuprawianie posiadanej
nieruchomości rolnej nie może wpłynąć na zmianę oceny sytuacji materialnej, ponieważ wnioskodawca nie deklarował wcześniej, aby uzyskiwał z tego tytułu dochody. Również poniesione straty z powodu kradzieży sprzed 9 lat odnoszą się do bardzo odległych czasów i nie wpływają na ocenę aktualnej sytuacji, materialnej, którą odnieść należy głównie do aktualnie osiąganych dochodów i ponoszonych wydatków. Nie można również uznać, aby poniesione w latach 2004-2009r. koszty rozgraniczenia nieruchomości w kwocie 10.000 zł bezpośrednio oddziaływały na aktualne dochody rodziny wnioskodawcy. Ponadto nie można uznać, za uzasadnione powoływanie się przez wnioskodawcę na koszty dojazdów do G. do posiadanej nieuprawianej nieruchomości. Brak racjonalnego wykorzystywania powyższego składnika majątkowego nie może stanowić podstawy do uzyskania zwolnienie od kosztów, które w efekcie oznaczałoby bezzasadne przerzucenie ich ciężaru na budżet państwa, a w ostatecznym efekcie - na współobywateli, jako podatników.
Oceniając ponownie całokształt sytuacji materialnej wnioskodawcy należy przede wszystkim wskazać, że sytuacja wnioskodawca nie zmieniła się w taki sposób, aby uznać, w kontekście art. 165 p.p.s.a., iż wnioskodawca nie jest w stanie ponieść kosztów postępowania bez uszczerbku utrzymania koniecznego dla siebie i rodziny.
Mając na uwadze powyższe orzeczono jak w sentencji postanowienia biorąc za podstawę art. 246 § 1 p.p.s.a.
Źródło: Centralna Baza Orzeczeń Sądów Administracyjnych (orzeczenia.nsa.gov.pl), pozyskano 19.07.2026. · Źródło