II SA/Kr 183/11

Wojewódzki Sąd Administracyjny w Krakowie w składzie następującym: Przewodniczący: Sędzia WSA Renata Czeluśniak Sędziowie: WSA Jacek Bursa (spr.) NSA Andrzej Niecikowski Protokolant: Katarzyna Zbylut po rozpoznaniu na rozprawie w dniu 12 października 2011 r. sprawy ze skargi J.G. na decyzję Wojewody z dnia 29 listopada 2010 r., nr [...] w przedmiocie niezbędności wejścia w teren I. uchyla zaskarżoną decyzję i poprzedzającą ją decyzję organu I instancji; II. określa, że zaskarżona decyzja nie może być wykonywana; III. zasądza od Wojewody na rzecz skarżącego J.G. kwotę 500,00 zł (pięćset złotych) tytułem zwrotu kosztów postępowania. II SA/Kr 183/11 Uzasadnienie wyroku z dnia 12 października 2011 roku Decyzją z dnia 14 lipca 2010 roku, znak: [....] , sprostowaną z urzędu postanowieniem z dnia 18 lipca 2011 roku, Starosta [....]. rozstrzygnął o niezbędności wejścia w teren sąsiedniej nieruchomości, tj. działki oznaczonej nr ewidencyjnym [....] w C. gm. K. , stanowiącej własność J.G. , w celu wykonania poszerzenia ściany zewnętrznej, biegnącej wzdłuż wschodniej granicy działki o nr ewidencyjnym [....] , zgodnie z nakazem Powiatowego Inspektora Nadzory Budowlanego w M. zawartym w ostatecznej decyzji z dnia 26 kwietnia 2002 roku, znak: [....]w terminie od 2-go dnia po uzyskaniu ostateczności niniejszej decyzji do 30-tego dnia po uzyskaniu ostateczności niniejszej decyzji, przedstawiając w uzasadnieniu decyzji motywy swojego rozstrzygnięcia. Na powyższą decyzję odwołanie złożył J.G. działający przez pełnomocnika T.G. . Wojewoda [....] po rozpatrzeniu odwołania decyzją z dnia 29 listopada 2010 roku, znak: [....] , uchylił decyzję Starosty [....] z dnia 14 lipca 2010 roku, znak: [....] , w części dotyczącej terminu wykonania prac i w tym zakresie określił nowy termin w okresie od 15 marca 2011 roku do 15 kwietnia 2011 roku oraz w pozostałej części zaskarżoną decyzję utrzymał w mocy. Organ II instancji wskazał, że nie dopatrzył się uchybień w postępowaniu organu I instancji. W uzasadnieniu organ II instancji podał, iż przepis art. 47 ustawy Prawo budowlane wskazuje, że w sytuacji, gdy inwestor nie uzyskał zgody właściciela nieruchomości sąsiedniej na wejście na jego teren "właściwy organ - na wniosek inwestora - w terminie do 14 dni od złożenia wniosku, rozstrzyga w drodze decyzji, o niezbędności wejścia do sąsiedniego budynku, lokalu lub na teren sąsiedniej nieruchomości". Przewidziany tym przepisem administracyjno-prawny tryb wejścia do sąsiedniego budynku lub na teren sąsiedniej nieruchomości jest wyjątkiem od zasady cywilnoprawnego załatwienia przedmiotowej sprawy. Administracyjno-prawny tryb rozstrzygnięcia konfliktu interesów ma charakter subsydiarny w stosunku do drogi cywilnoprawnej, opartej na konsensusie stron. Następuje na wniosek inwestora, przy jednoczesnym braku zgody właściciela nieruchomości, budynku na wejście na jego grunt lub do jego budynku. Może być zatem zastosowany dopiero wówczas, gdy inwestor nie uzyskał zgody na wejście na grunt lub do budynku (lokalu). Zatem organ prowadzący postępowanie w sprawie wejścia w teren nieruchomości sąsiedniej, weryfikując zasadność wniosku powinien ocenić, czy wejście do sąsiedniego budynku lub na teren sąsiedniej nieruchomości jest niezbędne do wykonania wskazanych we wniosku prac, a także sprawdzić, czy inwestor podjął starania o uzyskanie zgody właściciela sąsiedniej nieruchomości, budynku lub lokalu i czy starania te okazały się bezskuteczne. Dopiero łączne spełnienie obu tych warunków umożliwia organowi wydanie pozytywnej decyzji w sprawie. Zdaniem organu II instancji w rozpatrywanej sprawie wobec konieczności wykonania prac mających na celu usunięcie nieprawidłowości nieodpowiedniego stanu technicznego budynku garażowo-gospodarczego, oraz braku zgody właścicieli sąsiadującej z przedmiotową posesji na korzystanie z jej terenu w trakcie prowadzenia prac, organ I instancji miał prawo, w świetle wspomnianego art. 47 Prawa budowlanego, do wydania zaskarżonej decyzji. Jednocześnie organ wyjaśnił, iż zasadność wykonania przedmiotowych prac nakazanych przez Powiatowego Inspektora Nadzoru Budowlanego nie była przedmiotem analizy w prowadzonym postępowaniu odwoławczym, bowiem w sposób jednoznaczny wynika ona z ostatecznych rozstrzygnięć organów nadzoru budowlanego. Skargę na powyższą decyzję Wojewody [....] wniósł J.G. działający przez pełnomocnika T.G. , wnosząc o jej uchylenie, domagając się zarazem wstrzymania wykonania zaskarżonej decyzji, a także zasądzenia kosztów postępowania według norm przepisanych. Skarżący zarzuca powołanej decyzji naruszenie przepisów art. 7, art. 10 § 1, art. 77 § 1 oraz art. 107 §3 k.p.a., a także przepisu art. 47 ust. 2 ustawy z dnia 7 lipca 1994 roku Prawo budowlane. Zdaniem skarżącego, ze względu na posadowienie ogrodzenia w granicy działki nie ma możliwości dostania się do ściany wschodniej budynku, a ponadto ściana ta została już poszerzona od wewnątrz budynku przez jego właścicieli L.K. i C.K. Nadto skarżący wskazał, iż decyzja Powiatowego Inspektora Nadzoru Budowlanego w M. z dnia 26 kwietnia 2002 roku, znak: [....] , do której decyzja Starosty [....] z dnia 14 lipca 2010 roku, znak: [....] , utrzymana co do istoty skarżoną decyzją Wojewody [....] z dnia 29 listopada 2010 roku, znak: [....] , się odwołuje, jest nieprecyzyjna i niewykonalna, albowiem nie precyzuje, na czym ma polegać poszerzenie ściany zewnętrznej, w szczególności nie wskazuje, o jaką grubość winno nastąpić poszerzenie. W odpowiedzi na skargę organ wniósł o jej oddalenie, podtrzymując swoje dotychczasowe stanowisko. Wojewódzki Sąd Administracyjny zważył, co następuje: Stosownie do art. 3 ustawy z dnia 20 sierpnia 2002 roku Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi (Dz. U. Nr 13, poz. 1270 ze zm.), zwanej dalej w skrócie "p.p.s.a.", sądy administracyjne powołane są do kontroli zgodności z prawem działalności administracji publicznej, przy czym kontrola ta sprawowana jest pod względem zgodności z prawem, jeżeli ustawy nie stanowią inaczej. W ramach swej kognicji sąd bada, czy przy wydaniu zaskarżonego aktu nie doszło do naruszenia prawa materialnego i przepisów postępowania administracyjnego, nie będąc związanym przy tym granicami skargi, stosownie do treści art. 134 § 1 p.p.s.a., a orzekanie – w myśl art. 135 p.p.s.a. – następuje w granicach sprawy będącej przedmiotem kontrolowanego postępowania, w której został wydany zaskarżony akt. Skarga zasługuje na uwzględnienie. Na wstępie wskazać należy, iż powoływana przez organy obu instancji decyzja Powiatowego Inspektora Nadzoru Budowlanego w M. z dnia 26 kwietnia 2002 roku, znak: [....] , dotyczyła sprawy z wniosku T.G. i nakazywała L.K. i C.K. usunięcie nieprawidłowości nieodpowiedniego stanu technicznego budynku garażowo-gospodarczego zgodnie z oceną techniczną opracowaną przez posiadającego uprawnienia mgr inż. R.S. stanowiącą załącznik niniejszej decyzji w zakresie poszerzenia ściany zewnętrznej, biegnącej wzdłuż wschodniej granicy działki o nr ewid. [....] oraz wymiany pokrycia połaci dachowej z płyt falistych azbestowo-cementowych na pokrycie z blachy stalowej trapezowej. W toku postępowania odwoławczego [....] Wojewódzki Inspektor Nadzoru Budowlanego decyzją z dnia 9 lutego 2009 roku, znak: [....] utrzymał w mocy ww. decyzję Powiatowego Inspektora Nadzoru Budowlanego w M. , a decyzją z dnia 23 lutego 2011 roku, znak: [....] Główny Inspektor Nadzoru Budowlanego odmówił stwierdzenia nieważności decyzji [....] Wojewódzkiego Inspektora Nadzoru Budowlanego z dnia 9 lutego 2009 roku, utrzymującej w mocy ww. decyzję Powiatowego Inspektora Nadzoru Budowlanego w M. Przechodząc do dalszych rozważań, przytoczyć najpierw należy treść art. 47 ust. 1 i 2 ustawy z 7 lipca 1994 roku Prawo budowlane (Dz. U. z 2010 r. nr 243, poz. 1623 – tekst jedn. ze zm.) Zgodnie z tym przepisem, jeżeli do wykonania prac przygotowawczych lub robót budowlanych niezbędne jest wejście do sąsiedniego budynku, lokalu lub na teren sąsiedniej nieruchomości, inwestor jest obowiązany przed rozpoczęciem robót uzyskać zgodę właściciela sąsiedniej nieruchomości, budynku lub lokalu/najemcy (ust. 1). W razie nieuzgodnienia warunków, o których mowa w ust. 1, właściwy organ - na wniosek inwestora - w terminie 14 dni od dnia złożenia wniosku, rozstrzyga, w drodze decyzji, o niezbędności wejścia do sąsiedniego budynku, lokalu lub na teren sąsiedniej nieruchomości. W przypadku uznania zasadności wniosku inwestora, właściwy organ określa jednocześnie granice niezbędnej potrzeby oraz warunki korzystania z sąsiedniego budynku, lokalu lub nieruchomości (ust. 2). W sprawie zakończonej wydaniem zaskarżonej decyzji, inwestorzy tj. L.K. i C.K. nie uzyskali - mimo podejmowanych starań - zgody J.G. - właściciela działki sąsiedniej na wejście w teren w celu wykonania decyzji Powiatowego Inspektora Nadzoru Budowlanego w M. z dnia 26 kwietnia 2002 roku. W przedłożonych administracyjnych aktach sprawy znajduje się kopia pisma L.K. i C.K. z 23 marca 2010 roku skierowanego do J.K. i zawierającego prośbę o wyrażenie zgody na wejście w teren działki nr [....] oraz pismo J.G. do Starostwa Powiatowego w M. z 8 czerwca 2010 roku, w których skarżący nie wyraził zgody na wejście inwestorów na teren ww. działki celem wykonania poszerzenia ściany zewnętrznej biegnącej wzdłuż wschodniej granicy działki o nr ewidencyjnym [....]. Ze względu na fakt, iż wskutek posadowienia budynku w odległości 17 cm od granicy działki, wykonanie poszerzenia jego ściany zewnętrznej możliwe było wyłącznie poprzez wejście w teren działki sąsiedniej, organy I i II instancji prawidłowo oceniły, iż wniosek inwestorów o wydanie decyzji o niezbędności wejścia w teren był zasadny. W tej sytuacji organy I i II instancji zobligowane były przepisem art. 47 ust. 2 in fine ustawy Prawo budowlane do określenia granic niezbędnej potrzeby oraz warunków korzystania z sąsiedniej nieruchomości. W ocenie Sądu zarówno decyzja Starosty [....] z dnia 14 lipca 2010 roku, znak: [....] , jak i zaskarżona decyzja Wojewody [....] z dnia 29 listopada 2010 roku, znak: [....] nie odpowiadały wymogom wynikającym z powołanego przepisu ze względu na niedopuszczalne odesłanie w zakresie określenia granic i warunków niezbędności wejścia w teren do innej decyzji administracyjnej, wydanej przez organ nadzoru architektoniczno-budowlanego, która również nie określała "granic niezbędnej potrzeby oraz warunków korzystania z sąsiedniej nieruchomości". Pomijając już fakt, iż przedmiotem sprawy administracyjnej zakończonej nakazową decyzją Powiatowego Inspektora Nadzoru Budowlanego w M. z dnia 26 kwietnia 2002 roku, znak: [....] , było usunięcie nieprawidłowości stanu technicznego budynku, należy zauważyć, iż jak już wcześniej wspomniano sama owa decyzja nie określała "granic niezbędnej potrzeby oraz warunków korzystania z sąsiedniej nieruchomości", zgodnie z art. 47 ust. 2 ustawy Prawo budowlane. Co więcej, w swym rozstrzygnięciu decyzja ta odsyłała do oceny technicznej opracowanej przez posiadającego uprawnienia mgr inż. R.S. stanowiącej załącznik niniejszej decyzji. Z treści decyzji organu I instancji i zaskarżonej decyzji organu II instancji nie sposób zorientować się co do zakresu i warunków niezbędności wejścia w teren działki sąsiedniej, organy te bowiem uchyliły się od ciążącego na nich w myśl art. 47 ust. 2 ustawy Prawo budowlane obowiązku wskazania na czym korzystanie z nieruchomości sąsiedniej ma polegać. Przy ponownym rozpoznawaniu sprawy przedmiotem rozstrzygnięcia winno być zatem również szczegółowe określenie warunków korzystania z nieruchomości sąsiedniej Zaniechanie szczegółowego określenia warunków korzystania z nieruchomości sąsiedniej i odesłanie w tym zakresie do decyzji Powiatowego Inspektora Nadzoru Budowlanego w M. z dnia 26 kwietnia 2002 roku, znak: [....] , która z kolei odsyła do oceny technicznej opracowanej przez posiadającego uprawnienia mgr inż. R.S. stanowiącej jej załącznik, stanowi naruszenie przepisu art. 47 ust. 2 ustawy Prawo budowlane, w związku z którym zaskarżona decyzja nie odpowiada prawu. W tym stanie rzeczy należało na podstawie art. 145 § 1 pkt 1 lit. c ustawy z 30 sierpnia 2002 roku Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi, który stanowi, że Sąd uwzględniając skargę na decyzję uchyla decyzję w całości lub w części jeżeli stwierdzi inne naruszenie przepisów postępowania, jeżeli mogło ono mieć istotny wpływ na wynik sprawy - orzec jak w punkcie l sentencji. W punkcie II sentencji na podstawie art. 152 ustawy p.p.s.a określono, że zaskarżona decyzja nie może być wykonywana O kosztach orzeczono w punkcie III sentencji na podstawie art. 200 ustawy p.p.s.a.