II SA/Kr 1840/11
WyrokWSA w Krakowie2012-03-06
Skład orzekający: Andrzej Irla, Jacek Bursa, Wojciech Jakimowicz
Analiza orzeczenia
Sekcja wygenerowana przez AI na podstawie treści orzeczenia — nie stanowi cytatu.
Zagadnienie prawne
Czy wykonane roboty budowlane polegające na ułożeniu nowej nawierzchni bitumicznej, korytowaniu terenu, wykonaniu podbudowy z tłucznia kamiennego i ułożeniu krawężników na działce, gdzie wcześniej znajdował się utwardzony plac i rozebrany budynek dworca autobusowego, stanowią remont istniejącego obiektu budowlanego, czy też budowę nowego obiektu budowlanego (parkingu) wymagającą pozwolenia na budowę?Ratio decidendi
Sąd uchylił zaskarżoną decyzję i poprzedzającą ją decyzję organu I instancji, uznając je za wadliwe. Kluczowe dla rozstrzygnięcia było ustalenie charakteru wykonanych prac. Sąd wskazał, że dla prawidłowej oceny, czy roboty stanowią remont, czy budowę nowego obiektu, niezbędne jest precyzyjne ustalenie stanu zagospodarowania nieruchomości sprzed wykonania prac (stanu pierwotnego). Organy nadzoru budowlanego nie zebrały wystarczających dowodów w tym zakresie, co uniemożliwiło jednoznaczną ocenę charakteru prac i zastosowanie art. 48 Prawa budowlanego. Ponadto, sąd wskazał na naruszenie przepisów KPA dotyczących czynnego udziału stron w postępowaniu oraz wadliwość sentencji decyzji nakazującej rozbiórkę.Stan faktyczny
Gmina Miasta B. dokonała zgłoszenia remontu utwardzonego placu (parkingu) na działce nr 1. Powiatowy Inspektor Nadzoru Budowlanego w B. uznał, że wykonane prace (korytowanie, podbudowa, nawierzchnia bitumiczna, krawężniki) stanowią budowę nowego obiektu budowlanego – parkingu – bez wymaganego pozwolenia na budowę i nakazał rozbiórkę. Decyzja ta została utrzymana w mocy przez Wojewódzkiego Inspektora Nadzoru Budowlanego w K. Gmina Miasta B. wniosła skargę do Wojewódzkiego Sądu Administracyjnego w Krakowie, kwestionując kwalifikację prac jako budowy i zarzucając naruszenie przepisów proceduralnych.Rozstrzygnięcie
Uchylenie zaskarżonej decyzji Wojewódzkiego Inspektora Nadzoru Budowlanego w K. oraz poprzedzającej ją decyzji Powiatowego Inspektora Nadzoru Budowlanego w B. i orzeczenie, że zaskarżona decyzja nie może być wykonywana.Pełny tekst orzeczenia
Wojewódzki Sąd Administracyjny w Krakowie w składzie następującym: Przewodniczący: Sędzia NSA Andrzej Irla (spr.) Sędziowie : WSA Jacek Bursa WSA Wojciech Jakimowicz Protokolant : Ewelina Knapczyk po rozpoznaniu na rozprawie w dniu 6 marca 2012 r. sprawy ze skargi Gminy Miasta B. na decyzję Wojewódzkiego Inspektora Nadzoru Budowlanego w K. z dnia 27 września 2011 r. nr [...] w przedmiocie nakazu rozbiórki; I. uchyla zaskarżoną decyzję oraz poprzedzającą ją decyzję organu I instancji, II. określa, że zaskarżona decyzja nie może być wykonywana, III. zasądza od Wojewódzkiego Inspektora Nadzoru Budowlanego w K. na rzecz Gminy Miasta B. kwotę 500 zł (pięćset złotych) tytułem zwrotu kosztów postępowania.
Powiatowy Inspektor Nadzoru Budowlanego w B. decyzją z dnia [...].03.2011 r. wydaną na podstawie art. 48 ust. l w zw. z art. 48 ust. 4 i art. 80 ust. 2 pkt. l, art. 83 ust. l ustawy dnia 7 lipca 1994 r. Prawo budowlane (tekst jednolity z 2010 r. Dz. U. Nr 243 póz. 1623) oraz art. 104 ustawy z dnia 14 czerwca 1960 roku - Kodeks postępowania administracyjnego (tekst jednolity z 2000 roku Dz. U. Nr 98, póz. 1071 ze zm.) nakazał inwestorowi - Gminie Miasto B. rozebranie parkingu wybudowanego na działce nr [...] w B. , przy ul. [...] .
W uzasadnieniu organ I instancji podał, że podczas oględzin działki nr 1 znajdującej się przy ul. [...] w B. przeprowadzonych w dniu 3 sierpnia 2010 r. oraz w dniu 17 sierpnia 2010 r. stwierdzono, że wykonywane były na niej roboty budowlane. Zakres robót obejmował ułożenie przy placu krawężników betonowych na ławach betonowych, a od strony Hotelu [...]i posesji stanowiącej własność A.K. wykonano podkład z tłucznia kamiennego pod nawierzchnię. Ponadto stwierdzono, że na przedmiotowej nieruchomości znajdują się dwie studzienki kanalizacyjne, z których przy jednej wymieniono krąg betonowy. Odległość tego placu od ogrodzenia z działką nr [...](stanowiącą własność A.K. ) wynosi 0,80 - 1,0 m, natomiast odległość budynku mieszkalnego zlokalizowanego na działce nr [...] do ogrodzenia z działką nr [...] wynosi 6,10 m - 5,72 m. W budynku mieszkalnym znajduje się 8 okien. Na całej powierzchni działki nr [....] została wykonana nawierzchnia bitumiczna. W toku prowadzonego postępowania ustalono, że inwestor - Gmina Miasta B. dokonał w dniu 15.07.2010 r. zgłoszenia przystąpienia do wykonania robót budowlanych polegających na: " remoncie utwardzonego placu (parkingu na którym jest zlokalizowane około 80 miejsc postojowych) przy ul. [...] na działce nr [...] zlokalizowanej na terenie miasta B. Działka [...] zlokalizowana jest na terenie, który wchodzi w skład miejscowego planu zagospodarowania przestrzennego terenu ,[...]" w B. uchwalonego przez Radę Miejską w B. Uchwałą nr [...] z dnia 27 lutego 2008 r. ogłoszoną w Dzienniku Urzędowym Woj.[...]. Zgodnie z ustaleniami planu w/w działkę obejmuje obrys o symbolu: l.US.l — teren usług sportu i rekreacji. Remont będzie polegał na wykonaniu robót budowlanych, w wyniku których następuje zmiana charakterystycznych parametrów w zakresie niewymagającym zmiany granic. Prace będą obejmowały działkę nr [...] i mieszczą się całkowicie w istniejącym pasie drogowym bez naruszania praw własności. Z uwagi na zakres prac nie zachodzi, konieczność korzystania z działek sąsiednich. Planuje się wykonać w istniejącym obiekcie budowlanym roboty budowlane polegające na odtworzeniu jego stanu pierwotnego poprzez położenie nowej nawierzchni bitumicznej. Teren nie leży w terenie szkód górniczych. Jest zlokalizowany w strefie częściowej ochrony konserwatorskiej. Planowane roboty budowlane nie wymagają uzyskania decyzji o środowiskowych uwarunkowaniach zgody na realizację przedsięwzięcia. Prace będą wykonywane przy użyciu specjalistycznego sprzętu, przez osoby posiadające odpowiednie uprawnienia budowlane do wykonywania tego rodzaju robót oraz z zachowaniem obowiązujących przepisów Bezpieczeństwa i Higieny Pracy. Planowane prace poprawią estetykę terenu. Prace są konieczne ze względu na zły stan techniczny, liczne załamania i nierówności stwarzają obecnie duże zagrożenie dla użytkowników. Roboty te nie zmienią dotychczasowego układu komunikacyjnego w odniesieniu do istniejącej zabudowy na terenie miasta, a wręcz przyczynią się do poprawy bezpieczeństwa i estetycznego wyglądu. Planowany termin rozpoczęcia prac -16 sierpień 2010 r. "
Organ I instancji wskazał, że z wydanego przez Starostwo Powiatowe w B. zaświadczenia z dnia 12.08.2010 r. (znak: [...] wynika, że zgłoszenie dotyczące "remontu utwardzonego placu przy ul. [...] na działce nr 1 zlokalizowanego na terenie miasta B" zostało przyjęte bez uwag. Powiatowy Inspektor Nadzoru Budowlanego w B. podał, że na działce nr 1 znajdował się dworzec autobusowy. Dworzec ten obejmował budynek poczekalni i kas oraz asfaltowy plac, na którym znajdowały się stanowiska odprawy podróżnych. Decyzją z dnia [...] grudnia 2007 r. Gmina Miasta B. uzyskała pozwolenie na rozbiórkę budynku poczekalni i kas dworca autobusowego, która to decyzja została już (tj. na dzień wydania opisywanej decyzji) wykonana. Pozostał asfaltowy plac przed budynkiem, który był wykorzystywany przez pasażerów pobliskiego dworca PKP oraz mieszkańców miasta do parkowania samochodów. Nadto organ I instancji podał, że w niedalekim sąsiedztwie utwardzonego placu będącego przedmiotem niniejszego postępowania, na działkach nr [...] ,[...] i[...] w B. , znajduje się hala widowiskowo - sportowa powstała na podstawie pozwolenia na budowę z dnia 6 marca 2008 r. (znak: [...]). To pozwolenie na budowę zostało utrzymane w mocy decyzją Wojewody z dnia [...] kwietnia 2008 r. W odpowiedzi na skargę na tą decyzję kierowaną do Wojewódzkiego Sądu Administracyjnego Krakowie, w zakresie zarzutu dotyczącego braku odpowiedniej ilości miejsc parkingowych, inwestor obiektu - Gmina Miasta B. wskazała, że miasto na wykupionej obecnie działce nr [...] planuje urządzenie w II etapie parkingu dla potrzeb przedmiotowej hali. Hala została oddana do użytkowania w marcu 2010 r. (pozwolenie na użytkowanie hali wydał Powiatowy Inspektor Nadzoru Budowlanego w B. decyzją z dnia [...].03.2010 r. znak: [...]). Powiatowy Inspektor Nadzoru Budowlanego w B. nadto wskazał, że godnie ze zgłoszeniem złożonym przez inwestora w Starostwie Powiatowym w B. , roboty budowlane na działce nr [...] miały polegać na remoncie utwardzonego placu, określonego zamiennie również jako "parking", na którym zlokalizowane jest około 80 miejsc postojowych. Prace miały obejmować odtworzenie stanu pierwotnego poprzez położenie nowej nawierzchni bitumicznej. Organ wskazał, że zgodnie z definicją zawartą w art. 3 pkt 8 Prawa budowlanego pod pojęciem "remontu" należy rozumieć wykonywanie w istniejącym obiekcie budowlanym robót budowlanych polegających na odtworzeniu stanu pierwotnego, a nie stanowiących bieżącej konserwacji, przy czym dopuszcza się stosowanie wyrobów budowlanych innych niż użyto w stanie pierwotnym. Remont prowadzi się więc w istniejącym już obiekcie. Warunkiem prowadzenia remontu jest istnienie obiektu, który ma być remontowany oraz ograniczenie zakresu prac do tego obiektu, a nie wykonywanie nowych elementów. Tymczasem wykonane przez inwestora w tej sprawie roboty polegały na całkowitym usunięciu starej nawierzchni, korytowaniu terenu na całej powierzchni działki, nie tylko w zakresie istniejącego uprzednio utwardzonego placu (nawierzchnia asfaltowa znajdowała się tylko w części działki przylegającej do ulicy [...]) ale i placu pozostałego po rozbiórce budynku dworcowego, ułożeniu krawężników oraz wykonaniu podbudowy tłucznia kamiennego i nawierzchni bitumicznej. Organ I instancji podkreślił, że w zgłoszeniu zamiaru wykonania robót na działce nr [...] w B. określono, iż prace mają polegać na remoncie parkingu, ale na działce nr [...] nie było parkingu, tylko utwardzony plac pozostały po częściowo rozebranym dworcu autobusowym. Organ wskazał, że co prawda plac przed budynkiem dworcowym był wykorzystywany, głównie przez pasażerów PKP do parkowania samochodów, nie czyniło to jednak tego placu, zdaniem organu nadzoru budowlanego, legalnie wybudowanego parkingu. Budowa miejsc postojowych musi spełniać wymagania wynikające z przepisów techniczno-budowlanych. Nie można uznać, że te wymogi są spełnione w sytuacji, gdy na placu pozostałym po dworcu autobusowym parkują samochody. Nie ulega, zdaniem organu nadzoru budowlanego wątpliwości, że zamiarem inwestora w niniejszej sprawie była budowa parkingu. Wiązało się to z koniecznością zapewnienia dodatkowych miejsc parkingowych m.in. dla powstałej w pobliżu hali widowiskowo - sportowej (wyposażonej jedynie w kilka miejsc postojowych). Taki zamiar inwestora wynika wprost z jego pism składnych w postępowaniu dotyczącym budowy tego obiektu. Zdaniem Powiatowego Inspektora Nadzoru Budowlanego w B. , inwestor wykonał roboty budowlane polegające na budowie obiektu budowlanego -parkingu.
PINB podkreślił, powołując się na wyrok NSA z dnia 3 lutego 2009 r. (sygn. akt II OSK 77/08), że budowa miejsc postojowych dla więcej niż 10 pojazdów jest budową obiektu budowlanego, na którą wymagane jest uzyskanie pozwolenia na budowę. Dokonanie zaś zgłoszenia w takim przypadku, stanowi jedynie próbę obejścia prawa (por. również wyrok WSA w Szczecinie z dnia 7 maja 2009 r. sygn. akt II SA/Sz 1037/08 oraz wyrok WSA w Opolu z dnia 29 czerwca 2009 r. sygn. akt II SA/Op 40/09 w którym sąd podkreślił, że budowa parkingu stanowi budowę nowego obiektu budowlanego wymagającego uzyskania pozwolenia na budowę, a brak spełnienia tego wymogu skutkuje zastosowaniem przez organ nadzoru budowlanego art. 48 Prawa budowlanego). W wyroku z dnia 4 marca 2009r. sygn. akt II OSK 285/08 Naczelny Sąd Administracyjny podkreślił, że do uznania miejsc postojowych za obiekt budowlany nie wystarczy nawiezienie rozdrobnionego kamienia, ale chodzi o taki obiekt, który wymaga znacznie więcej pracy i daje trwalszy efekt. W ocenie organu wykonane w tej sprawie przez inwestora roboty spełniają powyżej wskazany warunek. Wykonano korytowanie na całym obszarze działki nr [...] a nie tylko na utwardzonym placu, wokół działki ułożono krawężniki, wykonano podbudowę z tłucznia kamiennego, a na niej nawierzchnię bitumiczną. W ocenie organu nie był to zatem remont placu, ale budowa nowego obiektu budowlanego. PINB podkreślił, że prace zostały rozpoczęte przed upływem 30 dni od dnia złożenia zgłoszenia. Zgłoszenie zostało złożone w Starostwie Powiatowym w dniu 15 lipca 2010 r. Planowany termin rozpoczęcia prac określony został na 16 sierpnia 2010 r. Stosownie do art. 30 ust. 5 Prawa budowlanego do wykonywania robót budowlanych można przystąpić, jeżeli w terminie 30 dni od dnia doręczenia zgłoszenia właściwy organ nie wniesie, w drodze decyzji, sprzeciwu i nie później niż po upływie 2 lat od określonego w zgłoszeniu terminu ich rozpoczęcia. Tymczasem do robót budowlanych przystąpiono w niniejszej sprawie przed dniem 16 sierpnia 2010 r. Wynika to z faktu, że skargę na prowadzone roboty budowlane na działce nr [...] w B. złożył A.K. już w dniu 3 sierpnia 2010 r. Do skargi zostały dołączone fotografie, które obrazują usunięcie wierzchniej warstwy na całym obszarze działki nr [...]. Nie ulega zatem wątpliwości, że przystąpiono do robót budowlanych z naruszeniem art 30 ust. 5 Prawa budowlanego.
Dodatkowo podkreślono, że zgodnie z art. 28 ustawy z dnia 7 lipca 1994 r. Prawa budowlanego roboty budowlane można rozpocząć jedynie na podstawie ostatecznej decyzji o pozwoleniu na budowę, z zastrzeżeniem art. 29 -31. W niniejszym przypadku żadne z wyłączeń określonych w art. 29-31 nie zachodzi. Na budowę parkingu inwestor zobowiązany był więc uzyskać pozwolenie na budowę. Jest w sprawie niewątpliwe, że takiego pozwolenia nie posiadał. Zdaniem organu nadzoru budowlanego pierwszej instancji, w sprawie będzie miał zastosowanie art. 48 Prawa budowlanego. Realizując dyspozycję przepisu art. 48 ust. 3 Prawa budowlanego, postanowieniem z dnia 28 września 2010 r. nałożono na inwestora obowiązek przedstawienia: zaświadczenia Burmistrza Miasta B. o zgodności budowy z ustaleniami obowiązującego miejscowego planu zagospodarowania przestrzennego albo ostatecznej, w dniu wszczęcia postępowania decyzji o warunkach zabudowy i zagospodarowania terenu, w przypadku braku obowiązującego planu zagospodarowania przestrzennego, 4 egzemplarzy projektu budowlanego sprawdzonego pod względem zgodności z przepisami, w tym techniczno - budowlanymi przez osobę posiadającą uprawnienia budowlane do projektowania bez ograniczeń w odpowiedniej specjalności lub rzeczoznawcę budowlanego wraz z wymaganymi opiniami, uzgodnieniami i pozwoleniami, kserokopii decyzji o nadaniu uprawnień budowlanych osoby sporządzającej dokumentację wraz w kserokopią zaświadczenia o wpisie na listę członków właściwej izby samorządu zawodowego oświadczenia o prawie do dysponowania nieruchomością na cele budowlane - w terminie do 31 grudnia 2010 r. W zakreślonym terminie inwestor nie przedłożył wymaganych dokumentów. W takiej sytuacji, zgodnie z art. 48 ust. 4 Prawa budowlanego organ nakazuje rozbiórkę przedmiotowego obiektu.
Odwołanie od tej decyzji wniosła Gmina Miasta B. Żądając jej uchylenia podniosła, że w dniu 15 lipca 2010 r. w Starostwie Powiatowym w B. dokonano zgłoszenia "remontu utwardzonego placu przy ul [...] na działce nr [...] zlokalizowanego na terenie miasta B". Zgłoszenie to zostało przyjęte bez uwag. Powyższe potwierdza zaświadczenie Starostwa Powiatowego w B. z dnia 12.08.2010 r. Wobec braku zastrzeżeń do zgłoszonych prac remontowych inwestor - Gmina Miasta B. - przystąpiła do ich realizacji. W dniach 3.08 i 17.08. 2010 r., pracownicy Powiatowego Inspektoratu Nadzoru Budowlanego w B. dokonali oględzin terenu robót. Postanowieniem z dnia [...].09.2010 r. Powiatowy Inspektor Nadzoru Budowlanego postanowił wstrzymać budowę parkingu na dz. [...] w B. oraz zobowiązał Gminę jako inwestora do uzupełnienia i przedłożenia dokumentacji inwestycji. Odwołujący się podkreślił, że dokumentacja projektowa nie została dostarczona, bowiem zgłoszone prace remontowe placu wielofunkcyjnego nie wymagały dla uznania ich prawidłowości, przedłożenia dokumentacji projektowej oraz uzyskania pozwolenia na budowę. Dodatkowo odwołujący się zwrócił uwagę, że wskazane wyżej postanowienie wydane zostało z naruszeniem przepisów kpa, min. art. 10 gwarantującego stronom postępowania czynny udział w każdym stadium postępowania administracyjnego. Zawiadomienie o wszczęciu z urzędu niniejszego postępowania pochodzi z dnia 28.09.2010 r., poprzedzające wydanie postanowienia wstrzymującego budowę parkingu pochodzi z tej samej daty i zostały Gminie doręczone 28.09.2010 r., czyniąc fikcyjnym skorzystanie z kodeksowych uprawnień strony. Ponadto, mimo posiadania wiedźmo prowadzonych pracach już w dniu 3.08.2010 r. organ I instancji dokonał wszczęcia postępowania dopiero w dniu 28 września 2010r., kiedy prace remontowe nawierzchni zostały już praktycznie zakończone.
Nadto odwołujący się wskazał, że z uzasadnienia decyzji rozbiórkowej Powiatowego Inspektora Nadzoru Budowlanego w B. z dnia 3 marca 2011 r. wynika, że wykonane przez inwestora roboty polegały na całkowitym usunięciu starej nawierzchni, korytowaniu terenu na całej powierzchni działki, nie tylko w zakresie istniejącego uprzednio utwardzonego placu ale też i placu pozostałego po rozbiórce budynku dworcowego. Wymianę nawierzchni poprzedzono wykonaniem podbudowy z tłucznia kamiennego. Ułożono także krawężniki. Przesądza to zdaniem organu I instancji o niewątpliwym zamiarze inwestora - budowy parkingu, nie zaś jego remontu jak wynika ze zgłoszenia. Zdaniem odwołującego się, to stanowisko organu I instancji pozostaje w sprzeczności z materiałem dowodowym zgromadzonym w sprawie oraz obowiązującymi przepisami prawa. Przede wszystkim w zgłoszeniu robót dokonanym w dniu 15.07.2010 r. przyjętym bez zastrzeżeń przez Starostwo Powiatowe w B. zawarto stwierdzenie, że zgłaszane roboty spowodują zmianę parametrów charakterystycznych (w zakresie nie wymagającym zmiany granic działki) oraz że położona zostanie nowa nakładka bitumiczna. Do tak określonego zakresu prac remontowych nie został zgłoszony sprzeciw uprawnionego organu. Zgłoszenie w sposób czytelny ujawniało zamiar inwestora, a wykonane i kwestionowane przez organ I instancji prace polegające na korytowaniu terenu działki [...], wykonaniu podsypki z tłucznia betonowego i ułożenie krawężników były konieczne dla prawidłowego wykonania zakresu zgłoszonych robót remontowych. W trakcie pierwszej wizji terenowej organu I instancji tj. 3.08.2010 r. krawężniki były już ułożone, a podbudowa wykonana. Wówczas prace te nie uzasadniały nawet formalnego wszczęcia postępowania w sprawie, co jak wspomniano wyżej nastąpiło dopiero 28.09.2010 r. W konsekwencji inwestor miał uzasadnione podstawy być przekonanym, że organ nadzoru budowlanego nie kwestionuje realizowanych prac. Po zakończeniu remontu plac obejmujący działkę nr [...] nie został oznakowany jako parking i nie zostały na nim wymalowane stanowiskowe linie rozgraniczające.
Odwołujący się zarzucił także organowi I instancji niekonsekwencję wyrażającą się w sformułowanej treści obowiązku nałożonego na Gminę. Jeżeli bowiem utwardzenie placu dokonane zostało na obszarze większym niż teren dotychczas użytkowany w charakterze placu manewrowego, to Ewentualne sankcje mogłyby być nałożone tylko w zakresie części budowy pozbawionej cech legalności (tak np. Naczelny Sąd Administracyjny w wyroku z dnia 17 kwietnia 2000 r., sygn. IV SA 394/98 ,OSP 2001/7-8/107)
Odwołujący się podkreślił zgodność zrealizowanej inwestycji z przepisami o planowaniu i zagospodarowaniu przestrzennym.
Wojewódzki Inspektor Nadzoru Budowlanego w K. decyzją z dnia [...].09.2011 r. znak: [...], wydaną na podstawie art. art. 138 § l pkt l, w zw. z art. 104 ustawy z dnia 14 czerwca 1960 r. - Kodeks postępowania administracyjnego (tekst jednolity z 2000 r. - Dz. U. Nr 98, póz. 1071 ze zm.) oraz art. 48 ust. l i art. 80 ust. 2 pkt. 2 i art. 83 ust. 2 ustawy z dnia 7 lipca 1994 r. - Prawo budowlane (tekst jednolity z 2010 r. Dz.U. Nr 243, póz. 1623 ze zm.) utrzymał zaskarżoną decyzję w mocy.
W uzasadnieniu wskazano, że zgodnie z art. 28 § l Prawa budowlanego: Roboty budowlane można rozpocząć jedynie na podstawie ostatecznej decyzji o pozwoleniu na budowę, z zastrzeżeniem art. 29-31. W art. 29 wymienionej ustawy zawarto zamknięty katalog obiektów i robót budowlanych, których wykonanie zostało zwolnione z obowiązku uprzedniego uzyskania od organu administracji architektoniczno-budowlanej decyzji o pozwoleniu na budowę. By dokonać oceny legalności danego obiektu budowlanego lub robót budowlanych organ nadzoru budowlanego, w myśl powołanych przepisów winien zatem dokonać jednoznacznej kwalifikacji obiektu lub robót. Kwalifikacja ta wraz z dokonaną przez organ oceną dają wybór właściwego, opartego na przepisach Prawa budowlanego, trybu postępowania.
Zdaniem organu odwoławczego, zgromadzony w sprawie materiał dowodowy wskazuje, iż roboty budowlane związane z budową przedmiotowego parkingu polegały na korytowaniu całej powierzchni działki ewidencyjnej nr [...] w B. wykonaniu podkładu z tłucznia kamiennego, na którym następnie wykonano nawierzchnię asfaltową. W ocenie Wojewódzkiego Inspektora Nadzoru Budowlanego w K. - w wyniku wykonanych przez Gminę Miasta B. w miesiącu sierpniu i wrześniu 2010 r. robót budowlanych powstał parking na około 80 miejsc postojowych. Taką funkcję istniejącego na działce nr [...] w B. placu określił sam inwestor w treści złożonego do organu administracji architektoniczno-budo wlanej zgłoszenia zamiaru wykonania robót. Zgodny również z w/w funkcją był sposób użytkowania placu po zakończeniu przedmiotowych robót Powyższy parking zakwalifikować należy jako zdefiniowaną w przepisie art. 3 pkt 3 Prawa budowlanego budowlę. Budowa w/w obiektu nie korzysta, w myśl przepisu art. 29 Prawa budowlanego ze zwolnienia od obowiązku uprzedniego uzyskania przez inwestora decyzji o pozwoleniu na budowę.
WINB w K. podkreślił, że inwestor przed rozpoczęciem robót nie uzyskał od organu administracji architektoniczno-budo wlanej decyzji o pozwoleniu na budowę dla obiektu, dokonał natomiast, w trybie przepisu art. 30 Prawa budowlanego, zgłoszenia zamiaru wykonania robót budowlanych Zgłoszenie to zostało przyjęte przez Starostę B bez sprzeciwu. W ocenie organu odwoławczego dokonane przez inwestora, w trybie przepisu art. 30 Prawa budowlanego zgłoszenie uznać należy za nieskuteczne. W treści tego zgłoszenia inwestor zadeklarował wykonanie robót budowlanych polegających na remoncie utwardzonego placu, wskazując jednoznacznie, iż "Planuje się wykonać w istniejącym obiekcie budowlanym roboty budowlane polegające na odtworzeniu jego stanu pierwotnego poprzez położenie nowej nawierzchni bitumicznej. Jak wskazuje materiał dowodowy, przed wykonaniem przedmiotowych robót, tylko część działki nr [...] stanowiła utwardzony plac, na pozostałej zaś części zlokalizowany był budynek poczekalni i kas dworca autobusowego o powierzchni 279 m2, który następnie został rozebrany w oparciu o decyzję Starosty B. z dnia [...] grudnia 2007 r. (znak: [...]) o pozwoleniu na rozbiórkę. Przedmiotowe roboty polegające na: korytowaniu, wykonaniu podkładu z tłucznia kamiennego oraz nawierzchni bitumicznej wykonano natomiast na całej powierzchni działki, co wynika z materiału zdjęciowego załączonego do protokołów: kontroli z dnia 3 sierpnia oraz oględzin z dnia 17 sierpnia 2010 r. Ten stan faktyczny wskazuje zatem, zdaniem organu odwoławczego, że inwestor dokonał likwidacji dotychczasowego utwardzenia powierzchni działki nr 1 w B. , po czym wykonał nowy obiekt budowlany na całej powierzchni w/w działki. Nie może więc być mowy w niniejszej sprawie o wykonaniu robót budowanych przy istniejącym obiekcie, których celem jest doprowadzenie tego obiektu do staniu pierwotnego. Nadto przedmiotowe roboty budowlane zostały rozpoczęte zarówno przed terminem określonym w przepisie art. 30 ust. 5 Prawa budowlanego, jak i przed terminem wydania przez Starostwo Powiatowe w B. zaświadczenia o przyjęciu bez sprzeciwu zgłoszenia zamiaru wykonania robót, co zostało stwierdzone przez organ I instancji w ramach czynności kontrolnych w dniu 3 sierpnia 2010 r.
Zdaniem organu odwoławczego stan faktyczny przedmiotowej sprawy wypełnia hipotezę art. 48 Prawa budowlanego. Z przepisu tego wynika, iż w pierwszej kolejności należy zbadać, czy istnieją wymienione w ust. 2 tego przepisu przesłanki legalizacji danego obiektu budowlanego, a następnie w zależności od poczynionych ustaleń albo wdrożyć procedurę legalizacyjną poprzez wydanie opartego na przepisie art. 48 ust. 2 Prawa budowlanego postanowienia zobowiązującego inwestora do przedłożenia wymienionej w ust. 3 dokumentacji albo w przypadku braku przesłanek do legalizacji wydać decyzję o rozbiórce obiektu (art. 48 ust. l Prawa budowlanego). Przesłankami legalizacji obiektu budowlanego, wzniesionego bez wymaganego pozwolenia na budowę jest zgodność lokalizacji obiektu z ustaleniami obowiązującego miejscowego planu zagospodarowania przestrzennego lub w razie braku planu, z decyzją o warunkach zabudowy i zagospodarowania terenu oraz zgodność obiektu z określonymi w przepisach, w tym również techniczno-budowlanych, wymogami, a w razie niezgodności z nimi możliwość doprowadzenia obiektu do w/w stanu. W przedmiotowej sprawie organ I instancji prawidłowo, zdaniem organu odwoławczego, zakwalifikował przedmiot postępowania i wdrożył właściwy jego tryb. Po ustaleniu, iż lokalizacja przedmiotowej budowli jest zgodna z zapisami obowiązującego miejscowego planu zagospodarowania przestrzennego,
PINB w B. słusznie wdrożył procedurę legalizacyjną wydając w trybie przepisu art. 48 ust. 2 Prawa budowlanego, postanowienie z dnia 28 września 2010 r. Inwestor nie przedłożył wymaganej wymienionym postanowieniem dokumentacji niezbędnej do legalizacji przedmiotowego obiektu. Zgodnie zaś z art. 48 ust. 4 w/w przypadku niespełnienia w wyznaczonym terminie obowiązków, o których mowa w ust. 3 stosuje się przepis ust. 1.
W odpowiedzi na podniesione w odwołaniu kwestie, organ odwoławczy wskazał, iż w postępowaniu administracyjnym poprzedzającym wydanie zaskarżonej decyzji nie dopatrzył się naruszenia przepisów art. 10 Kpa, a to przez fakt zbyt późnego, w opinii podmiotu skarżącego, poinformowania o formalnym wszczęciu postępowania administracyjnego. Zdaniem organu odwoławczego Gmina była informowana o przeprowadzeniu dowodu z oględzin i brała udział w w/w czynnościach. Następnie doręczono jej zawiadomienie o wszczęciu z urzędu postępowania administracyjnego wraz z postanowieniem wpadkowym służącym zgromadzeniu materiału dowodowego koniecznego do rozpatrzenia przedmiotowej sprawy. Po zakończeniu gromadzenia
materiału dowodowego, a przed wydaniem zaskarżonej decyzji, organ I instancji
poinformował strony o możliwości zapoznania się z tym materiałem, i wypowiedzenia się co do zgromadzonych dowodów i zgłoszonych żądań. Fakt poinformowania stron o formalnym wszczęciu z urzędu postępowania administracyjnego w kilkutygodniowym odstępie czasu od podjęcia pierwszej czynności tj. w przedmiotowej sprawie od przeprowadzenia oględzin w dniu 17 sierpnia 201 r. - pozostaje zdaniem WINB w K. bez wpływu na sferę wynikających z przepisów art. 10 Kpa gwarancji procesowych oraz na wydane w przedmiotowej sprawie rozstrzygnięcie.
Nadto organ odwoławczy wskazał, że z treści zgłoszonego zamiaru wykonania przedmiotowych robót przyjętego przez Starostę B. , wbrew zarzutom odwołania, nie wynika, jakoby zgłaszane roboty budowlane miały obejmować swym zakresem cały teren działki ewidencyjnej nr [...] w B. Nie wynika to z przywołanego w treści odwołania stwierdzenia zawartego w zgłoszeniu, zgodnie z którym " Remont będzie polegał na wykonaniu robót budowlanych, w wyniku których następuje zmiana charakterystycznych parametrów w zakresie nie- wymagającym zmiany granic. Prace będą obejmowały działkę nr [...] i mieszczą się całkowicie w istniejącym pasie drogowym bez naruszania praw własności". Dokonana zaś przez inwestora, w treści zgłoszenia kwalifikacja robót jako przywrócenie stanu pierwotnego istniejącego obiektu w całości zaprzecza w/w zarzutom.
Wobec zawartej w zgłoszeniu deklaracji inwestora, co do charakteru istniejącego na działce nr [...] w B. utwardzenia terenu (parking), oraz jego faktycznego sposobu użytkowania, bez znaczenia dla przyjętej zarówno przez organ I i II instancji kwalifikacji przedmiotu postępowania jako budowla o funkcji parkingu, pozostaje fakt braku stosownego oznaczenia w/w obiektu jako parkingu.
Odpowiadając natomiast na zarzut, iż "skoro utwardzenie placu dokonane zostało na obszarze większym niż teren dotychczas użytkowany w charakterze placu manewrowego, to zgodnie ze stanowiskiem orzecznictwa sądowego ewentualne sankcje mogłyby być nałożone tylko w zakresie części budowy pozbawionej cech legalności (tak np. naczelny Sąd Administracyjny w wyroku z dnia 17 kwietnia 2000 r. sygn. IV SA 394/98, OSP 2001/708/107), MWINB w K. wyjaśnia, że przedmiotem mniejszego postępowania nie jest legalność zmiany sposobu użytkowania części terenu działki nr [...] w B. , ale legalność wybudowanego na jej obszarze obiektu budowlanego. Jak wykazano w toku postępowania przedmiotowy obiekt w całości został wzniesiony samowolnie, zatem wynikający z przepisu art. 48 ust. l Prawa budowlanego nakaz winien dotyczyć całego obiektu.
Skargę do sądu administracyjnego na powyższa decyzję wniosła Gmina Miasta B. , żądając uchylenia decyzji i zasądzenia kosztów postępowania. W uzasadnieniu skargi wskazano, że dokumentacja projektowa żądana przez Powiatowego Inspektora Nadzoru Budowlanego w B. , nie została dostarczona, bowiem zgłoszone prace remontowe placu wielofunkcyjnego, w ocenie skarżącej nie wymagały, dla uznania ich prawidłowości, przedłożenia dokumentacji projektowej oraz uzyskania pozwolenia na budowę. Ponadto, zostały one zakończone w dacie wydania przez organ nadzoru budowlanego postanowienia z dnia 28.09.2010 r.
Skarżąca Gmina podkreśliła, że w okolicznościach sprawy miała uzasadnione podstawy domniemywać legalność swoich działań związanych z pracami wykonywanymi przy placu wielofunkcyjnym na działce nr 1 . Skarżąca podniosła, że zgłosiła wykonanie określonych robót budowlanych do Starostwa Powiatowego w B. i nie spotkało się to ze sprzeciwem tego organu. Takie zachowanie wyłącza, zdaniem skarżącej, co do zasady ustalenie, że roboty te były wykonywane w warunkach zastosowanie art. 48 Prawa budowlanego, chyba że rzeczywistym zamiarem inwestora było obejście przepisów o obowiązku uzyskania pozwolenia na budowę. W tym zakresie Gmina powołała się na wyrok WSA w Białymstoku z dnia 25.08.2010 r.. Skarżąca podkreśliła, że okoliczności tej sprawy nie dają podstaw do twierdzenia, że zamiarem gminy było obejście prawa i działanie samowolne. Bezspornym jest bowiem, że roboty zostały rozpoczęte na podstawie skutecznego zgłoszenia. Milczenie organu, czyli nie wniesienie sprzeciwu w terminie 30 dni od dnia doręczenia zgłoszenia i nie wydanie w tym terminie decyzji o której mowa w art. 30 ust. 5 Prawa budowlanego, uprawniało skarżącą do podjęcia i wykonania robót objętych zgłoszeniem. W tym zakresie skarżąca powołała się na wyrok NSA z dnia 27.02.2007 r.; (sygn. akt II OSK 463/08). Skarżąca podkreśliła, że remont utwardzonego placu na działce nr 1 w B. został rozpoczęty na podstawie skutecznego zgłoszenia. Milczenie prawne Starostwa Powiatowego do którego zgłoszone wykonanie prac, powoduje zdaniem skarżącej skuteczność prawną zgłoszenia powyższych robót. Gmina Miasta B. podkreśliła, że w okolicznościach sprawy koniecznym było jednoznaczne ustalenie czy wykonane roboty budowlane stanowiły odstępstwo od dokonanego zgłoszenia, jaki charakter miały te odstępstwa, czy były one istotne, czy też nieistotne. Nadto skarżąca wskazała, że prawidłowe zakwalifikowanie stwierdzonych odstępstw od dokonanego zgłoszenia powinno nastąpić w kontekście tego, czy w sprawie można mówić o wykonaniu innego obiektu, niż objętego zgłoszeniem, co kwalifikowałoby dokonane roboty jako samowolną budowę obiektu budowlanego bez wymaganego pozwolenia na budowę. Zgodnie z art. 33 ust. l Prawa budowlanego, pozwolenie na budowę dotyczy całego zamierzenia budowlanego. Odstąpienie od treści zgłoszenia, w zakresie nieprzekraczającym granic zgłoszenia, można rozważać w kontekście nieistotnego odstąpienia od treści zgłoszenia. W takiej sytuacji pomocny będzie art. 36 a ust. l oraz ust. 5 Prawa budowlanego.
Skarżąca podkreśliła, że w przedmiotowej sprawie organy nadzoru budowlanego uznały, że roboty budowlane związane z budową przedmiotowego parkingu polegały na korytowaniu na całej powierzchni działki nr 1 , wykonaniu podkładu tłucznia kamiennego, na którym wykonano nawierzchnię asfaltową. Do tak określonego zakresu robót skierowany został nakaz rozbiórki. Tymczasem, jeśli nawet okazałoby się, że znaczna część robót wymagała pozwolenia na budowę, to należało ją precyzyjnie określić i nakaz rozbiórki tylko do tej części mógłby mieć zastosowanie.
Nadto skarżąca wskazała, że organ administracji załatwiając sprawę winien mieć na względzie interes społeczny i słuszny interes obywateli. Podkreślono, że z wyremontowanego parkingu korzysta wielu mieszkańców B. Ten stan powoduje, zdaniem skarżącej, iż organy administracji winny załatwić powyższą sprawę nie tylko zgodnie z przepisami Prawa budowlanego ale również przy uwzględnieniu interesu skarżącego, jak również interesu społecznego pozostałych mieszkańców gminy. Zdaniem skarżącej nie można wykluczyć, iż właściwym trybem postępowanie, nie jest art 48 Prawa budowlanego ale art. 51 tej ustawy. Wówczas należy stwierdzić, że wydanie przez PINB decyzji z dnia 3.03.2011 r. nakazującej rozbiórkę parkingu dokonane zostało z naruszeniem art. 51 ust. l, tj. po upływie 2 miesięcznego terminu od wydania postanowienia wstrzymującego roboty budowlane.
Skarżąca zakwestionowała stanowisko organu II instancji mówiące, że fakt poinformowania jej o formalnym wszczęciu z urzędu postępowania administracyjnego w kilkutygodniowym odstępie od podjęcia pierwszej czynności w sprawie (tj. od oględzin z dnia 3.08.2010 r.) pozostaje bez wpływu na gwarancje procesowe czynnego udziału stron w postępowaniu. Naruszenie tej zasady stanowi działanie na szkodę skarżącej, bowiem nie będąc poinformowana o zastrzeżeniach organu nadzoru budowlanego odnośnie prowadzonych robót, mimo, iż organ ten posiadał wiedzę, kontynuowała je i w konsekwencji zostały one zakończone przed wydaniem postanowienia je wstrzymującego z dnia 28.09.2010 r.
W odpowiedzi na skargę organ wniósł o jej oddalenie, w całości podtrzymując swoje dotychczas wyrażone stanowisko w sprawie.
Swoje stanowisko w niniejszej sprawie wyraził również uczestnik A.K. . W piśmie z dnia 10.02.2012 r. podniósł, iż inwestor - Gmina Miasta B. - od samego początku planował na działce nr 1 w B. budowę parkingu, nie zaś jego remont. Zdaniem uczestnika nie można bowiem remontować czegoś, czego nigdy nie było. Stanowisko powyższe potwierdza uzasadnienie wyroku WSA w Krakowie z dnia 20.06.2008 r. Nadto wskazał, że inwestor mógł zalegalizować budowę parkingu, lecz nie był i nadal nie jest tym zainteresowany. Legalizacja parkingu wymagałaby sporządzenia projektu budowlanego, zgodnego z rozporządzeniem Ministra Infrastruktury z dnia 12.04.2002 r. w sprawie warunków technicznych jakim powinny odpowiadać budynki i ich usytuowanie, a w szczególności z jego par. 19 ust. l pkt 1. Uczestnik podkreślił także, iż nie leży w jego interesie usytuowanie parkingu na 120 samochodów w odległości ok. 7 m od okien j ego domu.
Wojewódzki Sąd Administracyjny w Krakowie zważył, co następuje:
Podstawą prawną kontrolowanej decyzji Powiatowego Inspektora Nadzoru Budowlanego w B. z dnia [...].03.2011 r., utrzymanej następnie w mocy decyzją Wojewódzkiego Inspektora Nadzoru Budowlanego w K. z dnia 27.09.2011 r. jest art. 48 ust. l ustawy z dnia 7 lipca 1994 r. Prawo budowlane (tekst jednolity Dz. U. z 2010 r. Nr 243, póz. 1623 ze zm.). Zgodnie z tym przepisem, właściwy organ nakazuje, z zastrzeżeniem ust. 2, w drodze decyzji, rozbiórkę obiektu budowlanego, lub jego części, będącego w budowie albo wybudowanego bez wymaganego pozwolenia na budowę. W celu zastosowanie przez organ nadzoru budowlanego tej restrykcyjnej normy prawnej, konieczne jest precyzyjne wyjaśnienie i ustalenie wszystkich istotnych okoliczności faktycznych sprawy. Gwarancję procesową w tym zakresie stanowią art. 7 i 77 kpa. Zgodnie z pierwszym z powołanych przepisów, w toku postępowania organy administracji publicznej stoją na straży praworządności i podejmują wszelkie kroki niezbędne do dokładnego wyjaśnienia stanu faktycznego oraz do załatwienia sprawy, mając na względzie interes społeczny i słuszny interes obywateli. Natomiast stosownie do art. 77 § l kpa organ administracji publicznej jest obowiązany w sposób wyczerpujący zebrać i rozpatrzyć cały materiał dowodowy.
Mając powyższe regulacje prawne na uwadze należy wskazać, że zaskarżona decyzja oraz poprzedzająca ją decyzja Powiatowego Inspektora Nadzoru Budowlanego w B. z dnia [...].03.2011 r. są wadliwe i podlegają uchyleniu. Przeprowadzone bowiem przez organ nadzoru budowlanego w niniejszej sprawie czynności dowodowe i poczynione w ich wyniku ustalenia nie są poprawne.
Podstawową kwestią w niniejszej sprawie jest ustalenie charakteru prac wykonanych przez inwestora - Gminę B. - na działce nr 1 w B. Inwestor, dokonując uprzedniego zgłoszenia zamiaru wykonania robót budowlanych na powyższej nieruchomości twierdził, że wykonał jedynie remont placu wielofunkcyjnego, poprzez zastąpienie
dotychczasowej jego nawierzchni asfaltowej - nową nawierzchnią tego samego typu. Natomiast organ nadzoru budowlanego, opierając się na wynikach oględzin przeprowadzonych w dniu 3.08.2010 r. i w dniu 17.08.2010 r. stwierdził, iż zakres wykonanych przez inwestora prac świadczy o tym, iż w sprawie nie mamy do czynienia z remontem przedmiotowego placu, lecz z budową nowego obiektu budowlanego - parkingu, na którego wybudowanie konieczne było posiadanie przez inwestora pozwolenia na budowę.
Zgodnie z art 3 pkt 8 Prawa budowlanego przez "remont" należy rozumieć wykonywanie w istniejącym obiekcie budowlanym robót budowlanych polegających na odtworzeniu stanu pierwotnego, a niestanowiących bieżącej konserwacji, przy czym dopuszcza się stosowanie wyrobów budowlanych innych niż użyto w stanie pierwotnym. Zdaniem sądu, z powyższej legalnej definicji remontu, kładącej nacisk na "odtworzenie stanu pierwotnego obiektu budowlanego" wynika, iż przy ocenie, czy w sprawie mieć będziemy do czynienia z remontem, czy też budową obiektu budowlanego konieczne jest precyzyjne ustalenie stanu zagospodarowania spornej nieruchomości jaki istniał przed wykonaniem na niej prac przez inwestora. Mówiąc inaczej, konieczne jest dokładne ustalenie "pierwotnego
stanu" nieruchomości tj. stanu sprzed wykonania robót budowlanych. Tylko bowiem
porównanie stanu działki sprzed wykonania prac objętych zgłoszeniem (jej stanu pierwotnego) - ze stanem jej zagospodarowania istniejącym po wykonaniu tych prac, pozwoli na jednoznaczną ocenę charakteru robót budowlanych które zostały wykonane. Ocena tego zakresu winna być zawsze odnoszona do konkretnej sprawy. Samo ustalenie stanu spornej nieruchomości jaki istnieje po wykonaniu robót budowlanych (w niniejszej sprawie wykonanie korytowania terenu, podsypki, krawężników i nowej nawierzchni bitumicznej), bez odniesienia tych prac do pierwotnego stanu zagospodarowania tej działki - jest niewystarczające do jednoznacznego przesądzenia, w kontekście powołanej legalnej definicji "remontu", iż w sprawie mamy do czynienia z budową nowego obiektu budowlanego, a nie z jego remontem. W tym zakresie należy zwrócić uwagę, że w protokole oględzin nieruchomości z dnia 3.08.2010 r. okoliczność dotycząca pierwotnego stanu zagospodarowania działki nr [...] nie była zawarta. Także protokół oględzin z dnia 17.08.2010 r. nie zawiera ustaleń w zakresie stanu działki nr 1 w B. przed rozpoczęciem przez inwestora prac. Co prawda, organ nadzoru budowlanego w decyzji z dnia 3.03.2011 r. podnosi, że przedmiotowy teren był pokryty asfaltem, jednak z akt sprawy nie wynika z czego te ustalenia wynikają. W szczególności z akt sprawy nie wynika, czy przyjęte przez organ ustalenia wynikają z wiedzy znanej organowi z urzędu czy też z innych źródeł. Nie był też ustalony podstawowy parametr istotny dla niniejszej sprawy tj. stan techniczny nawierzchni bitumicznej na przedmiotowej nieruchomości istniejący przed rozpoczęciem prac przez inwestora. Brak ustalenia powyższych okoliczności powoduje, że przyjęte przez organ stanowisko, że w sprawie miało miejsce wykonanie nowego obiektu budowlanego było przedwczesne.
Nadto należy wskazać, że w kontekście ustalonego w sprawie przez organ nadzoru budowlanego stanu faktycznego, nie jest oczywiste i jasne wyrzeczenie kontrolowanej decyzji PINB w B. z dnia 3.03.2011 r. Organ ustalił bowiem, że na części działki nr 1 znajdował się asfaltowy plac, zaś na innej jej części posadowiony był budynek poczekalni i kas dworca, które to obiekty zostały rozebrane. Orzeczenie więc w tak ustalonym stanie faktycznym "rozebrania parkingu wybudowanego na działce nr 1 w B. przy ul [...]o" jest o tyle wadliwe, że nie wynika z tej sentencji w jakim zakresie i do jakiego stanu powinna prowadzić orzeczona rozbiórka. Celem przepisów dotyczących rozbiórek jest doprowadzenie nieruchomości do stanu jaki istniał przed nielegalnym wykonaniem obiektu budowlanego. Tymczasem część działki nr 1 w B. przed
zrealizowaniem inwestycji, pokryta już była asfaltem, który w następstwie wykonanych prac został usunięty (wykonano koryto warne, podkład z tłucznia). Zatem rozebranie (usunięcie) parkingu, też w tej części na której wcześniej był już asfalt, nie doprowadzi tej nieruchomości do stanu jaki istniał na niej przed rozpoczęciem prac. Dodatkowo, wychodząc z założenia, że budowlą, zgodnie z art. 3 pkt l lit b w zw. z pkt 3 Prawa budowlanego jest całość techniczno-użytkowa wraz z instalacjami i urządzeniami, nie sposób z sentencji analizowanej decyzji wywnioskować, czy także inne elementy, poza sarną nawierzchnią bitumiczną podlegać by miały rozbiórce. Wskazać bowiem należy, iż z protokołu oględzin z dnia 18.08.2010 r. wynika, iż na terenie objętym inwestycją znajdują się dwie studzienki kanalizacyjne, przy czym w jednej wymieniono krąg betonowy. Nie wiadomo więc czy także i te elementy są objęte analizowaną decyzją rozbiórkową. Także powyżej wskazane wątpliwości powodują, że decyzja PINB w B. z dnia 3.03.2010 r. i utrzymująca ją decyzja WINB w K. z dnia 27.09.2011 r. są wadliwe.
Niezależnie od powyższego należy podnieść, że w sprawie tej organ uchybił także przepisowi art. 79 § l kpa. Przepis ten stanowi, że strona powinna być zawiadomiona o miejscu i terminie przeprowadzenia dowodu ze świadków, biegłych lub oględzin przynajmniej na siedem dni przed ich terminem. Tymczasem w niniejszej sprawie zawiadomienie o "wizji lokalnef, która miała się odbyć w dniu 17.08.2010 r. pochodzi z dnia 11.08.2010 r. (k. 4 a.a.). Uczestnik A.K. odebrał je w dniu 12.08.2010 r. Tak więc informację o niej powziął na 5 dni przed oględzinami tej nieruchomości. Nadto zawiadomienie o oględzinach wysłane zostało także uczestnikowi [...]sp. z o.o. - na błędny adres (przesyłka zawierająca zawiadomienie zwrócona została z adnotacją "adresat nieznany}. Tak więc uczestnik ten nie był w ogóle zawiadomiony o przedmiotowych oględzinach nieruchomości. Powodowało to, iż uczestnik ten nie mógł wziąć udziału w przeprowadzaniu podstawowego w sprawie dowodu. Opisane zaniechanie organu stanowi naruszenie art. 10 par. l kpa nakazujący organom administracji publicznej zapewnić stronom czynny udział w każdym stadium postępowania.
Oceny nadto wymaga podnoszona przez orzekające w sprawie organy nadzoru budowlanego okoliczność, iż inwestor rozpoczął prace objęte zgłoszeniem przed upływem 30 dni od dnia zawiadomienia właściwego organu o zamiarze wykonania tych prac, czym naruszył przepis art. 30 ust. 5 Prawa budowlanego. Wskazać należy, że inwestor decydujący się na rozpoczęcie robót budowlanych przed upływem terminu wymaganego przez powołany przepis art. 30 ust. 5 Prawa budowlanego naraża się na ryzyko, że zostanie wniesiony w ustawowym terminie, przez właściwy organ sprzeciw. W takiej sytuacji inwestor potraktowany zostanie jako sprawca samowoli budowlanej. Samo zaś rozpoczęcie prac przed upływem wspomnianego terminu, o samowoli budowlanej jeszcze nie świadczy. Wskazać bowiem należy, że rozpoczęcie robót budowlanych przed upływem wymaganego przez art. 30 ust. 5 Prawa budowlanego terminu, nie może być równoznacznie traktowane jak rozpoczęcie robót budowlanych bez zgłoszenia. Zatem z faktu rozpoczęcia prac przez inwestora przed upływem 30 dni od zawiadomienia tego organu o zamiarze przystąpienia do wykonywania robót i braku wniesienia w niniejszej sprawie sprzeciwu przez właściwy organ, nie można wyciągnąć wniosku, iż prace te były wykonywane w warunkach samowoli.
W ponownie prowadzonym postępowaniu rzeczą organu będzie wyeliminowanie wskazanych wyżej uchybień. W szczególności niezbędne będzie precyzyjne ustalenie stanu nawierzchni działki nr 1 w B. sprzed wykonania prac objętych zgłoszeniem inwestora z dnia 15.07.2010 r. Po jednoznacznym przesądzeniu stanu pierwotnego spornej nieruchomości, konieczne będzie odniesienie go do zakresu prac wykonanych przez inwestora w tej sprawie i wdrożenie właściwego trybu postępowania, nie wyłączając - w zależności od ustaleń - także trybu określonego w art. 50 i art. 51 Prawa budowlanego, uwzględniając także okoliczność dokonania przez inwestora zgłoszenia zamiaru wykonania robót budowlanych i brak wniesienia sprzeciwu przez właściwy organ.
Z uwagi na fakt, że kontrola zaskarżonych decyzji wykazała istotne, wskazane wyżej uchybienia, sąd działając na podstawie art. 145 § l pkt l lit a i c ustawy z dnia 30 sierpnia 2002 r. Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi (Dz. U. Nr 153, póz. 1270 ze zm. dalej powoływana jako p.p.s.a.) uchylił zaskarżoną decyzję oraz poprzedzającą ją decyzję organu I instancji. Na zasadzie art. 152 p.p.s.a. sąd orzekł, że zaskarżona decyzja nie może być wykonywana (pkt II sentencji). O kosztach sąd orzekł na zasadzie art. 200 p.p.s.a. (pkt III sentencji).
Źródło: Centralna Baza Orzeczeń Sądów Administracyjnych (orzeczenia.nsa.gov.pl), pozyskano 21.07.2026. · Źródło