II SA/Kr 1883/00

WYROK W IMIENIU RZECZYPOSPOLITEJ POLSKIEJ Dnia 20 września 2004r. Wojewódzki Sąd Administracyjny w Krakowie w składzie następującym Przewodniczący : Sędzia NSA Joanna Tuszyńska / spr. / Sędziowie : WSA Małgorzata Brachel – Ziaja AWSA Mariusz Kotulski Protokolant : Dorota Solarz po rozpoznaniu na rozprawie w dniu 20 września 2004r. sprawy ze skargi M. P. na decyzję Wojewody M. z dnia [...] 2000r. Nr [...] w przedmiocie zatwierdzenia projektu budowlanego i udzielenia pozwolenia na budowę I. uchyla zaskarżoną decyzję oraz poprzedzającą ją decyzję organu I instancji, II. zasądza od Wojewody M. na rzecz skarżącej M. P. kwotę 10 /dziesięć/ złotych tytułem zwrotu kosztów postępowania. II SA/Kr 1883/00 UZASADNIENIE Decyzją z dnia 29 maja 2000r, wydaną na podstawie art.28 , art.33 ust.l , art.34 ust.4 i art.36 ustawy z dnia 7 lipca 1994r Prawo budowlane /Dz.U. Nr 89 poz.414 z późn.zm./ oraz art.104 kpa , po rozpatrzeniu wniosku inwestora M.B. z dnia [....] .03.2000r, Burmistrz Gminy Uzdrowiskowej K. zatwierdził projekt budowlany i wydał pozwolenie na budowę na rozbudowę i nadbudowę oraz zmianę konstrukcji dachu nad istniejącym budynkiem mieszkalnym zlokalizowanym na działce nr [....] w K. przy ul. [....] . W uzasadnieniu wskazano , postanowieniem z dnia 31.03.2000r postępowanie w sprawie zostało zawieszone wobec toczenia się w Sądzie Rejonowym w M. postępowania dotyczącego ustalenia granicy pomiędzy działkami nr nr [....] położonymi w K. W dniu [....] .05.2000 r. inwestor M.B. wniósł o wznowienie postępowania , przedłożył mapę sporządzoną przez uprawnionego geodetę , z której wynika , że odległość od ściany budynku do granicy działki w najwęższym miejscu wynosi 3m. Organ stwierdził , że inwestycja zachowuje przepisy rozporządzenia z dnia 14 grudnia 1994r w sprawie warunków technicznych jakim powinny odpowiadać budynki i ich usytuowanie. Inwestor wykazał się prawem do dysponowania nieruchomością na cele budowlane oraz uzyskał zgodę właściciela działki nr [....] na realizację inwestycji w granicy działki. Lokalizacja obiektu jest zgodna z ustaleniami miejscowego planu przestrzennego. W uzasadnieniu decyzji podano również , że zachowane są przepisy dotyczące ochrony środowiska i przepisy techniczno-budowlane. W odwołaniu od tej decyzji M.P. zarzuciła , że decyzja narusza przepisy prawa budowlanego określające wymagane odległości od granicy sąsiedniej działki oraz przepisy postępowania , w tym art.97 § l pkt 4 dotyczące wymogu uprzedniego rozstrzygnięcia sprawy sądowej mającej istotny wpływ na postępowanie w sprawie pozwolenia na budowę. Odwołująca się podała , że inwestor wniósł pozew o wydanie pasa gruntu szerokości Im przy granicy działki nr nr [....] stanowiącej własność odwołującej się. Dopiero uwzględnienie powództwa w tej sprawie spowoduje , że odległość pomiędzy ścianą budynku M.B. usytuowanego na działce nr [....] a granicą działki nr [....] wynosiłaby 3m . Obecnie granica działki faktycznie przebiega bliżej, bo około 2m od ściany budynku. Zdaniem odwołującej się , powoływanie się przez organ na mapę jest błędne , gdyż przepisy prawa budowlanego nie mówią o odległościach na mapie , lecz o faktycznych odległościach budynku od granicy działki. Podniosła , że na powołanej przez organ mapie błędnie wrysowano usytuowanie budynku inwestora , gdyż jest on położony 2m od granicy. Decyzją z dnia 19 lipca 2000r znak : [....] , na podstawie art.81 ust. l pkt 2 i art.82 ust.3 prawa budowlanego oraz art.138 § l pkt l kpa Wojewoda [....] utrzymał w mocy zaskarżoną decyzję. W uzasadnieniu decyzji wskazał , że proponowana inwestycja jest zgodna z ustaleniami miejscowego planu zagospodarowania przestrzennego , a wniosek o pozwolenie na budowę został złożony w dacie ważności decyzji. Organ odwoławczy stwierdził , że projekt zagospodarowania działki został sporządzony na mapie sytuacyjno-wysokościowej dla celów projektowych sporządzonej przez uprawnionego geodetę i wpisanej do ewidencji dnia 6.05.1999r. Zgodnie z § 6 Rozporządzenia Ministra Gospodarki Przestrzennej i Budownictwa z dnia 21 lutego 1995r w sprawie rodzaju i zakresu opracowań geodezyjno-kartograficznych oraz czynności geodezyjnych obowiązujących w budownictwie /Dz.U. Nr 25 poz. 133 z 1995r/ treść mapy do celów projektowych zawiera m.in. granice własności działki oraz informację o przestrzennym rozmieszczeniu istniejących budynków , a zatem ich usytuowanie w stosunku do granicy działki. Zgodnie z tą mapą budynek inwestora usytuowany jest w odległości 3m od granicy działki nr [....]. Organ odwoławczy wskazał również , że inwestor wykazał się prawem do dysponowania nieruchomością na cele budowlane w postaci wypisu z księgi wieczystej. Zgodnie z domniemaniem wynikającym z przepisu art.3 ust.l ustawy o księgach wieczystych i hipotece , uważa się , że prawo jawne z księgi wieczystej wpisane jest zgodnie z rzeczywistym stanem prawnym. Wszczęcie postępowania rozgraniczeniowego domniemania tego nie obala. W związku z tym , zdaniem organu odwoławczego , brak jest podstaw do zawieszenia postępowania w sprawie o pozwolenie na budowę , gdyż nadbudowywany budynek , zgodnie z mapą dla celów projektowych , usytuowany jest w odległości 3m od granicy. Dlatego też zaskarżona decyzja jest zgodna z prawem. W skardze do Naczelnego Sądu Administracyjnego na powyższą decyzję M.P, podtrzymała zarzuty zgłoszone w odwołaniu. Podkreśliła , że zgodnie z § 12 pkt 4 rozporządzenia z dnia 14.12.1994r , w przepisie tym mowa jest o odległościach faktycznych a nie o odległościach zaznaczonych na mapie. Podczas oględzin przeprowadzonych w sprawie cywilnej z udziałem biegłego wstępnie zostało ustalone , że powództwo M.B. o wydanie pasa gruntu jest nieuzasadnione. Wbrew twierdzeniom organów , wynik postępowania cywilnego będzie miał istotny wpływ na wydanie decyzji o pozwoleniu na budowę. Dopiero wówczas zostanie ustalona faktyczna odległość budynku inwestora od granicy działki. Decyzja narusza zatem przepis art.7 i 77 kpa. W odpowiedzi na skargę strona przeciwna wniosła o jej oddalenie , podtrzymując stanowisko zawarte w uzasadnieniu zaskarżonej decyzji. Sąd zważył, co następuje: Zgodnie z przepisem art.97 § l ustawy z dnia 30 sierpnia 2002 r. - Przepisy wprowadzające ustawę - Prawo o ustroju sądów administracyjnych i ustawę -Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi (Dz.U. nr 153 poz. 1271), sprawy, w których skargi zostały wniesione do Naczelnego Sądu Administracyjnego przed dniem l stycznia 2004 r. i postępowanie nie zostało zakończone, podlegają rozpoznaniu przez właściwe wojewódzkie sądy administracyjne na podstawie przepisów ustawy 30 sierpnia 2002 r. Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi . Dlatego też właściwym do rozpoznania skargi jest Wojewódzki Sąd Administracyjny w Krakowie. Zgodnie z treścią art.3 ustawy - Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi , sądy administracyjne sprawują kontrolę działalności administracji publicznej i stosują środki określone w ustawie. W ramach swej kognicji sąd bada czy przy wydaniu zaskarżonego aktu nie doszło do naruszenia przepisów prawa materialnego i przepisów postępowania , nie będąc przy tym związanym granicami skargi / art.134 ustawy/. Treść art.35 prawa budowlanego w brzmieniu obowiązującym w dacie wydania zaskarżonej decyzji była następująca : przed wydaniem decyzji o pozwoleniu na budowę lub odrębnej decyzji o zatwierdzeniu projektu budowlanego właściwy organ sprawdza: 1) zgodność projektu zagospodarowania działki lub terenu z: a) miejscowymi planami zagospodarowania przestrzennego i wymaganiami ochrony środowiska, b) wymaganiami decyzji o warunkach zabudowy i zagospodarowaniu terenu, c) przepisami, w tym techniczno-budowlanymi, 2) kompletność projektu budowlanego i posiadanie wymaganych opinii, uzgodnień, pozwoleń i sprawdzeń, 3) wykonanie projektu przez osobę posiadającą wymagane uprawnienia budowlane. Przed wydaniem decyzji o pozwoleniu na budowę organ budowlany zobowiązany był sprawdzić, czy spełnione zostały wymogi zawarte w art. 35, a także warunki zawarte w art. 32 ust. 4 Prawa budowlanego. Dopiero w sytuacji spełnienia wskazanych wymagań organ zobowiązany jest do udzielenia pozwolenia na budowę. W przedłożonych aktach administracyjnych brak jest tak rysunku planu jak i opisu obowiązującego planu zagospodarowania przestrzennego , brak jest też innego dokumentu potwierdzającego dokonanie przez organ obowiązkowego sprawdzenia zgodności projektu z planem . Nadto znajdujący się w aktach projekt budowlany jest niekompletny. Zgodnie z treścią art.34 prawa budowlanego projekt budowlany powinien spełniać wymagania określone w decyzji o warunkach zabudowy i zagospodarowania terenu, jeżeli jest ona wymagana zgodnie z przepisami o zagospodarowaniu przestrzennym. Zakres i treść projektu budowlanego powinny być dostosowane do specyfiki i charakteru obiektu oraz stopnia skomplikowania robót budowlanych. Projekt budowlany powinien zawierać: projekt zagospodarowania działki lub terenu, sporządzony na aktualnej mapie, obejmujący: określenie granic działki lub terenu, usytuowanie, obrys i układy istniejących i projektowanych obiektów budowlanych, sieci uzbrojenia terenu, sposób odprowadzania lub oczyszczania ścieków, układ komunikacyjny i układ zieleni, ze wskazaniem charakterystycznych elementów, wymiarów, rzędnych i wzajemnych odległości obiektów, w nawiązaniu do istniejącej i projektowanej zabudowy terenów sąsiednich. Stosownie do przepisów rozporządzenia wykonawczego do prawa budowlanego , a w szczególności § 8 rozporządzenia Ministra Spraw Wewnętrznych i Administracji z dnia 3 listopada 1998r w sprawie szczegółowego zakresu i formy projektu budowlanego /Dz.U. Nr 140 poz.906/ projekt zagospodarowania działki lub terenu powinien zawierać część opisową oraz część rysunkową sporządzoną na kopii aktualnej mapy zasadniczej lub mapy jednostkowej, przyjętej do państwowego zasobu geodezyjnego i kartograficznego. Projekt winien zawierać dane informujące, czy działka lub teren, na którym jest projektowany obiekt budowlany, są wpisane do rejestru zabytków oraz czy podlegają ochronie na podstawie ustaleń miejscowego planu zagospodarowania przestrzennego, a także orientację położenia działki lub terenu w stosunku do sąsiednich terenów i stron świata. Jak wynika z przedłożonych akt administracyjnych plan zagospodarowania działki został sporządzony na kserokopii mapy sytuacyjno-wysokościowej z 1999r. Stosownie do § 11 rozporządzenia w sprawie szczegółowego zakresu i formy projektu budowlanego , opis techniczny projektu architektoniczno-budowlanego obiektu budowlanego powinien określać m.in. rozwiązania zasadniczych elementów wyposażenia budowlano-instalacyjnego, zapewniające użytkowanie obiektu zgodnie z przeznaczeniem, w szczególności instalacji i urządzeń: sanitarnych, grzewczych, wentylacyjnych, klimatyzacyjnych, gazowych, elektrycznych, telekomunikacyjnych, piorunochronnych, a także sposób powiązania instalacji obiektu z sieciami zewnętrznymi i punkty pomiarowe, założenia przyjęte do obliczeń instalacji oraz podstawowe wyniki tych obliczeń, z uzasadnieniem doboru, rodzaju i wielkości urządzeń. W myśl § 12 cytowanego rozporządzenia część rysunkowa projektu winna m.in. zawierać zasadnicze elementy wyposażenia technicznego, ogólnobudowlanego, umożliwiającego użytkowanie obiektu zgodnie z jego przeznaczeniem, w tym: a) instalacje oraz urządzenia sanitarne, grzewcze, wentylacyjne i gazowe, b) instalacje i urządzenia elektryczne i telekomunikacyjne oraz instalację piorunochronną, c) instalacje i urządzenia ochrony przeciwpożarowej określone w przepisach szczególnych, wraz ze sposobem powiązania instalacji obiektu bezpośrednio z sieciami (urządzeniami) zewnętrznymi albo z instalacjami zewnętrznymi na zagospodarowywanym terenie oraz związanymi z nimi urządzeniami technicznymi, uwidocznione na rzutach i przekrojach pionowych obiektu, co najmniej w formie odpowiednio opisanych schematów lub przedstawione na odrębnych rysunkach. Przedłożony projekt budowlany nie zawiera w części rysunkowej tych elementów. Co więcej , w opisie projektu technicznego zaznaczono, że istniejące instalacje gazową, elektryczną! wodno-kanalizacyjną projektuje się rozbudować z przystosowaniem do powstałych warunków mieszkalnych wg odrębnych wewnętrznych projektów branżowych . Tak więc organy zatwierdzając projekt budowlany i udzielając pozwolenia na budowę , miały pełną świadomość , że opracowania te nie zostały wykonane. Pominęły przy tym również notatkę sporządzoną na projekcie zagospodarowania działki przez Miejskie Przedsiębiorstwo Gospodarki Komunalnej w K. , iż koniecznym jest wykonanie nowego przyłącza wodociągowego. Organy obydwu instancji nie wypowiedziały się w ogóle co do zgodności projektu zagospodarowania działki z wymaganiami decyzji o warunkach zabudowy i zagospodarowaniu terenu. W związku z tym stwierdzić należy , że projekt ten warunków ustalonych decyzją o warunkach zabudowy i zagospodarowania terenu z dnia 8.09.1999r nie spełnia. Po pierwsze , zaskarżona decyzja dotyczy zamierzenia inwestycyjnego polegającego na rozbudowie i nadbudowie oraz zmianie konstrukcji dachu obiektu, a wspomniana decyzja wzizt obejmuje wyłącznie nadbudowę wraz ze zmianą konstrukcji dachu. Nadto decyzja wzizt ustalała w pkt 4 warunki obsługi w zakresie infrastruktury technicznej . Nie zostały one spełnione. Wreszcie , organ nie sprawdził, czy projekt budowlany został sporządzony przez osobę posiadającą wymagane uprawnienia budowlane. Ustosunkowując się do zarzutów skargi, stwierdzić należy , że nie są one w pełni uzasadnione. Stosownie do przepisu art. 97 § l pkt 4 kpa organ administracji publicznej zawiesza postępowanie gdy rozpatrzenie sprawy i wydanie decyzji zależy od uprzedniego rozstrzygnięcia zagadnienia wstępnego przez inny organ lub sąd. Pod pojęciem "zagadnienia wstępnego" , o którym mowa w tym przepisie , należy rozumieć sytuację, w której wydanie orzeczenia merytorycznego w sprawie będącej przedmiotem postępowania przed właściwym organem uwarunkowane jest uprzednim rozstrzygnięciem wstępnego zagadnienia prawnego, zaś ocena tego zagadnienia wstępnego, gdyby ono samo w sobie mogło być przedmiotem odrębnego postępowania, należy ze względu na jego przedmiot do kompetencji innego organu państwowego niż ten, przed którym toczy się postępowanie w głównej sprawie. Jak wynika z przedłożonego przez skarżącą odpisu pozwu , M.B. wniósł o wydanie mu pasa gruntu o szerokości l m między działkami skarżącej i inwestora , porośniętego żywopłotem , do którego to pasa roszczą pretensje współwłaścicielki działki nr [....]. Sprawa tocząca się przed sądem rejonowym o wydanie pasa gruntu o tyle więc nie ma znaczenia dla rozstrzygnięcia sprawy o pozwolenie na budowę , że M.B. nie żądał w niej ustalenia przebiegu granicy między działkami nr nr [....], ale twierdząc , że uznawana przez niego granica została 2 lata wcześniej wznowiona przez geodetę , podnosił , że współwłaścicielki działki nr [....] wykonują akta władztwa na jego nieruchomości. Wynik tej sprawy nie przesądzi zatem o tym , w jakiej odległości od tej granicy znajduje się ściana jego budynku. W projekcie zagospodarowania działki nr [....] zaznaczono , że żywopłot znajduje się w granicach działki inwestora. Uwzględnienie powództwa nie wpłynęłoby więc na zmianę odległości ściany rozbudowywanego budynku od granicy z działką nr [....]. Z kolei oddalenie powództwa nie musi jeszcze oznaczać zmiany przebiegu przedmiotowej granicy. Wyrok oddalający powództwo mógłby zapaść na przykład po ustaleniu przez sąd cywilny , że pozwane nie są w posiadaniu spornego pasa gruntu. Istotnym w sprawie o wydanie pozwolenia na budowę jest bowiem to , czy wschodnia ściana budynku inwestora nie jest w odległości mniejszej niż 3m od granicy działki nr [....] . Rację ma natomiast skarżąca , że w rozstrzyganiu sprawy o pozwolenie na budowę istotna jest faktyczna odległość budynku od granicy , a nie wynikająca z mapy. Fakt przyjęcia mapy do ewidencji Powiatowego Ośrodka Dokumentacji Geodezyjnej i Kartograficznej Starostwa Powiatowego w N. nie oznacza jeszcze , iż stan w niej opisany jest zgodny z rzeczywistym stanem prawnym. Jednakże to nie na organie administracji wydającym pozwolenie na budowę ciąży obowiązek obalania domniemania zgodności sporządzonej przez uprawnionego geodetę mapy z rzeczywistym stanem prawnym. Organ uprawniony był do wydania rozstrzygnięcia na podstawie projektu zagospodarowania działki sporządzonym na kopii mapy sytuacyjno-wysokościowej wykonanej przez geodetę. Nie sposób jednak nie zwrócić uwagi, że pogląd organu odwoławczego , iż wszczęcie postępowania rozgraniczeniowego nie obala domniemania wynikającego z przepisu art.3 ust. l ustawy o księgach wieczystych i hipotece , jest całkowicie błędny. Zasięg domniemań wynikających z art. 3 ustawy o księgach wieczystych i hipotece jest ograniczony wyłącznie do praw wpisanych i praw wykreślonych. Wpis powierzchni gruntu w części "oznaczenie nieruchomości" działu I księgi wieczystej nie jest objęty domniemaniem prawdziwości z art. 3. W razie niezgodności tego z danymi z ewidencji gruntów sprostowanie winno nastąpić w postępowaniu wieczystoksięgowym na podstawie art. 27 i art. 57 ust. 3 ustawy o księgach wieczystych i hipotece. Dlatego też oczywistym jest , że przebieg granicy nieruchomości domniemaniem takim nie jest objęty. Wobec powyższego , nie będąc związanym granicami skargi , Sąd stwierdził , że zaskarżona decyzja jest decyzją wadliwą , a przy jej wydaniu naruszone zostały przepisy prawa procesowego /art.7 , 77 kpa / oraz art.34 i 35 prawa budowlanego. Stosownie do treści art.145 § l pkt a i c ustawy o postępowaniu przed sądami administracyjnymi, Sąd uwzględniając skargę uchyla decyzję w całości albo w części, jeżeli stwierdzi naruszenie prawa materialnego, które miało wpływ na wynik sprawy albo inne naruszenie przepisów postępowania, jeżeli mogło ono mieć istotny wpływ na wynik sprawy. Dlatego też , na podstawie powołanego wcześniej przepisu i art.135 ustawy orzeczono jak w punkcie I wyroku . O kosztach postępowania orzeczono na podstawie art.200 ustawy.