II SA/Kr 189/08

Referendarz sądowy Wojewódzkiego Sądu Administracyjnego w Krakowie - Monika Rudzka po rozpoznaniu w dniu 28 maja 2008 r. na posiedzeniu niejawnym wniosku D. L. o zwolnienie od kosztów sądowych w sprawie skargi na decyzję Wojewody z dnia [...] Nr: [...] w przedmiocie wejścia na teren sąsiedniej nieruchomości p o s t a n a w i a zwolnić skarżącą D. L. od kosztów sądowych Do Wojewódzkiego Sądu Administracyjnego w Krakowie wpłynął wniosek D. L. o przyznanie prawa pomocy w zakresie częściowym poprzez zwolnienie w całości od kosztów sądowych w sprawie ze skargi na decyzję Wojewody z dnia [...] Nr: [...] w przedmiocie orzeczenia o niezbędności wejścia na teren sąsiedniej nieruchomości. We wniosku skarżąca oświadczyła, że pozostaje we wspólnym gospodarstwie domowym wraz z mężem J. L. oraz dziećmi 17- letnim B. L. oraz 16-letnim J. L. Źródłem dochodów rodziny skarżącej jest renta z KRUS otrzymywana przez jej męża w wysokości 600 zł oraz zapomoga z MOPS po 180 zł miesięcznie. Skarżąca jest nie pracuje zawodowo. W skład majątku skarżącej wchodzi dom o powierzchni 123 m² oraz nieruchomość rolna wielkości 1,01 ha. Wniosek o przyznanie prawa pomocy skarżąca uzasadniła trudną sytuacją materialną, brakiem zatrudnienia, brakiem stałych dochodów oraz koniecznością utrzymania dzieci w wieku szkolnym. Wykonując wezwanie referendarza sądowego do uzupełnienia danych zawartych we wniosku o przyznanie prawa pomocy, skarżąca nadesłała następujące dokumenty: poświadczenie Urzędu Miasta i Gminy z dnia [...] sierpnia 2004 roku o zameldowaniu skarżącej oraz jej dzieci na pobyt stały, wyciąg z rachunku bankowego z dnia [...] kwietnia 2008 roku, zaświadczenie Oddziału Terapii Uzależnienia od Alkoholu "[...]" w K. z dnia [...] maja 2008 roku o leczeniu skarżącej, decyzję Prezesa KRUS z dnia [...] marca 2008 roku o wysokości renty przysługującej J. L., zaświadczenie z dnia [...] maja 2008 roku Biura Powiatowego Agencji Restrukturyzacji i Modernizacji Rolnictwa o niekorzystaniu przez skarżącą z pomocy strukturalnych ARiMR, zaświadczenie Urzędu Miasta i Gminy z dnia [...] maja 2008 roku o figurowaniu skarżącej w ewidencji podatkowej, gdzie opodatkowano grunt stanowiący użytki rolne o powierzchni 1,0156 ha podatkiem rolnym oraz 0,0367 ha podatkiem od nieruchomości, zaświadczenie Miejsko Gminnego Ośrodka Pomocy Społecznej z dnia [...] maja 2008 roku o wysokości wypłaconych od dnia 1 października 2007 roku zasiłków rodzinnych wraz z dodatkami oraz zaświadczenie Miejsko Gminnego Ośrodka Pomocy Społecznej z dnia [...] maja 2008 roku o korzystaniu przez rodzinę skarżącej z pomocy społecznej tamtejszego ośrodka. Zdaniem orzekającego wniosek skarżącej zasługuje na uwzględnienie. Z dyspozycji art. 243 § 1 oraz art. 245 § 1 ustawy z dnia 30 sierpnia 2002 r. - Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi (Dz. U. Nr 153, poz. 1270 ze zmianami) wynika, że właściwy sąd administracyjny może na wniosek strony przyznać jej prawo pomocy w zakresie całkowitym lub częściowym. W niniejszej sprawie skarżąca domaga się przyznania prawa pomocy w zakresie częściowym obejmującym zwolnienie w całości od kosztów sądowych. Instytucja przyznania prawa pomocy w zakresie częściowym, czyli w myśl art. 245 § 3 przywołanej ustawy obejmującym m. in. zwolnienie od opłat sądowych i wydatków, przysługuje osobie fizycznej, która wykaże, że nie jest w stanie ponieść pełnych kosztów postępowania bez uszczerbku utrzymania koniecznego dla siebie i rodziny (art. 246 § 1 pkt 2 ustawy). Użyte w art. 246 ustawy sformułowanie "gdy osoba wykaże" oznacza, iż to na wnoszącym o przyznanie prawa pomocy spoczywa ciężar dowodu, że znajduje się w sytuacji uzasadniającej przyznanie prawa pomocy we wnioskowanym zakresie. Należy przy tym podkreślić, że cytowany przepis stanowi odstępstwo od zasady odpłatności wymiaru sprawiedliwości ustanowionej w art. 199 Prawa o postępowaniu przed sądami administracyjnym, zgodnie z którym strony ponoszą koszty postępowania związane ze swym udziałem w sprawie. Przytoczone we wniosku okoliczności powinny zatem uzasadniać wyjątkowe traktowanie, o jakim mowa w powołanym wyżej przepisie. Udzielenie stronie prawa pomocy jest formą jej dofinansowania z budżetu państwa. Powinno mieć zatem miejsce jedynie w tych sytuacjach, w których zdobycie przez stronę środków finansowych na udział w postępowaniu sądowym jest rzeczywiście obiektywnie niemożliwe. W wyniku dokonanej analizy sytuacji majątkowej skarżącej i jej zdolności płatniczych należało uznać, iż D. L. wykazała, że nie jest w stanie ponieść kosztów sądowych bez uszczerbku w utrzymaniu własnym oraz rodziny. Za taką decyzją przemawiała przedstawiona przez skarżącą trudna sytuacja majątkowa i rodzinna. Rodzina skarżącej liczy cztery osoby. Źródłem utrzymania rodziny jest renta męża skarżącej, inwalidy III grupy, w wysokości 401,86 zł netto oraz zasiłki z pomocy społecznej: zasiłek rodzinny z dodatkami w wysokości 178 zł miesięcznie, zasiłek celowy na zakup żywności. Skarżąca jest osobą bezrobotną i nie posiada stałych dochodów. Jak wynika z załączonego zaświadczenia Oddziału Terapii Uzależnienia od Alkoholu "[...]" w K. skarżąca boryka się z problemami uzależnienia od alkoholu. Na utrzymaniu małżonków L. pozostaje dwoje małoletnich dzieci pobierających naukę w szkole. Skarżąca nie posiada żadnych oszczędności, jak również przedmiotów wartościowych, które mogłyby zostać spieniężone na pokrycie kosztów sądowych. Z przedłożonego wyciągu z rachunku bankowego wynika, że saldo rachunku na dzień 30 kwietnia 2008 roku wyniosło – 183,82 zł. Mając na uwadze przedstawione okoliczności należy stwierdzić, że wykazana przez skarżącą sytuacja majątkowa jest trudna. Ewentualna odmowa przyznania prawa pomocy we wnioskowanym zakresie mogłaby zatem pozbawić skarżącą prawa do sądowej kontroli zaskarżonej decyzji. Z tych względów przychylono się do wniosku skarżącej i orzeczono jak w sentencji postanowienia na podstawie art. 245 § 1 i 3, art. 246 § 1 pkt 2 w zw. z art. 258 § 1 i § 2 pkt 7 ustawy z dnia 30 sierpnia 2002 r. – Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi (Dz. U. Nr 153, poz. 1270 ze zmianami).