II SA/Kr 1902/02

W IMIENIU RZECZYPOSPOLITEJ POLSKIEJ Dnia 7 listopada 2005r. Wojewódzki Sąd Administracyjny w Krakowie w składzie następującym: Przewodniczący : Sędzia WSA Mariusz Kotulski Sędziowie : WSA Krystyna Daniel (spr) A WSA Wojciech Jakimowicz Protokolant : Grażyna Grzesiak po rozpoznaniu na rozprawie w dniu 7 listopada 2005r. sprawy ze skargi A.C. na decyzję Samorządowego Kolegium Odwoławczego w [...] z dnia [...] czerwca 2002r., znak: [...] w przedmiocie zasiłku okresowego skargę oddala Pismem z 10.04.2002r. A.C. zwrócił się do Dyrektora Miejskiego Ośrodka Pomocy Rodzinie w K. o udzielenie pomocy materialnej w niezbędnym zakresie w postaci zasiłku okresowego w kwocie 447 zł miesięcznie przez okres co najmniej pół roku, zasiłku celowego w kwocie 95 zł na zakup biletów MPK oraz zasiłku celowego w kwocie 220 zł na wymianę baterii w łazience. A.C. wskazał, na swoją trudną sytuację, pozostawanie na bezrobociu i brak jakichkolwiek dochodów. Decyzją z [...].04.2002 r., nr: [...], MOPR w K. na podstawie art. 2 ust. 4, art. 3 i 4 ust l, art. 31 ust 1,2,3 i 4, art. 36, art. 38 ust. l i art. 43 ust l i 3 i ustawy z 29. 11. 1990 r. o pomocy społecznej (Dz. U. z 1998 r. nr 64 poz. 414 z późn. zm.), Rozp. Ministra Pracy i Polityki Socjalnej z 10.03.1997r. w sprawie szczególnych zasad przyznawania zasiłku okresowego (Dz. U. nr 26, poz. 140) w związku z art. 104 § l, art. 127 §1 i 2 , art. 129 § l i 2 ustawy z 14.06.1960 kpa odmówił A.C. udzielenia pomocy społecznej w postaci zasiłku okresowego w kwocie 447 zł miesięcznie przez okres co najmniej pół roku na podstawowe koszty utrzymania. W uzasadnieniu decyzji organ wskazał, że rozumie trudną sytuację skarżącego, któremu jako osobie bezrobotnej udziela comiesięcznej pomocy finansowej i obiadowej, ale w sytuacji w jakiej znajduje się sam organ, spowodowanej brakiem środków finansowych musi w pierwszej kolejności realizować świadczenia obligatoryjnie, w związku z czym brakuje mu całkowicie środków na realizację świadczeń fakultatywnych, do których należą zasiłki okresowe. Organ wskazał, że w miarę posiadanych możliwości udziela A.C. pomocy finansowej i obiadowej. Od tej decyzji A.C. odwołał się do Samorządowego Kolegium Odwoławczego w [...], opisał trudną sytuację życiową, w jakiej się znajduje, zarzucając organowi I instancji, brak uzasadnienia prawnego decyzji, a także szykany i cynizm i wnosząc o rozpoznanie jego sprawy przez SKO na rozprawie i przesłuchania na niej Dyrektora MOPR-u w K. Samorządowe Kolegium Odwoławcze po rozpatrzeniu odwołania A.C. decyzją z [...].06.2002r. nr [...] utrzymało decyzję organu pierwszej instancji. W uzasadnieniu SKO podało, że powodem odmowy udzielenia zasiłku okresowego w kwocie 447 zł miesięcznie jest brak środków finansowych na zadania zlecone, stanowi wyłączną przyczynę odmowy przyznania pomocy, o którą wystąpił skarżący. SKO wskazało, że A.C. przydzielana jest systematycznie co miesiąc pomoc społeczna: w marcu i w kwietniu otrzymał 100zł zasiłku celowego na żywność i środki czystości oraz zasiłek w kwocie 150 zł. na zakup 2 par okularów. W kwestii rozpoznania sprawy na rozprawie organ powołał się na treść art. 89 kpa i stwierdził, że w przypadku przedmiotowej sprawy nie zachodzi żadna z przesłanek, uzasadniających taką formę postępowania. A.C. zaskarżył decyzję Samorządowego Kolegium Odwoławczego z dnia [...].06.2002. do Naczelnego Sądu Administracyjnego. W uzasadnieniu swojej skargi powtórzył zarzuty skierowane w odwołaniu do SKO w [...]. Zarzucił, że jego sprawa nie była rozpoznawana na rozprawie, w związku z czym nie mógł przedstawić swoich racji. Wskazywał, ze zbyt późno umożliwiono mu zapoznanie się z dokumentami MOPR dotyczącymi budżetów i że środki finansowe, którymi dysponuje MOPR w K. są niewłaściwie wydatkowane. Uważa, że jest źle traktowany przez organy obydwu instancji i wnosi o uchylenie decyzji w całości i zobowiązanie SKO do rozpoznawania spraw na rozprawie. Odpowiadając na powyższe zarzuty SKO wyjaśniło, że rozumie trudną sytuację skarżącego ale otrzymuje on systematyczną pomoc w ramach możliwości finansowych MOPR w K. Organ wskazał, że z informacji otrzymanych z MOPR wynika, że środki jakimi dysponuje MOPR pokrywają jedynie 70% świadczeń obligatoryjnych, w związku z czym nie wystarcza środków na pomoc fakultatywną. Organ powołał się art. 2 ust. 4 ustawy o pomocy społecznej, z którego wynika, że potrzeby osób korzystających z pomocy społecznej powinny zostać uwzględnione jeżeli odpowiadają nie tylko celom, ale i możliwościom pomocy społecznej. Wypowiadając się w kwestii rozprawy administracyjnym powtórzył motywy przedstawione w uzasadnieniu decyzji, wnosząc o oddalenie skargi. Wojewódzki Sąd Administracyjny zważył co następuje: Zgodnie z przepisem art. 97 § l ustawy z dnia 30.08.2002r. - Przepisy wprowadzające ustawę - Prawo o ustroju sądów administracyjnych i ustawę - Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi (Dz. U. Nr 153 poz. 1271), sprawy, w których skargi zostały wniesione do Naczelnego Sądu Administracyjnego przed dniem l stycznia 2004 r. i postępowanie nie zostało zakończone, podlegają rozpoznaniu przez właściwe wojewódzkie sądy administracyjne na podstawie przepisów ustawy z 30.08.2002 r. Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi. Dlatego też właściwym do rozpoznania skargi jest Wojewódzki Sąd w Krakowie. Zgodnie z treścią art. 3 ustawy - Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi, sądy administracyjne sprawują kontrolę działalności administracji publicznej i stosują środki określone w ustawie. Kognicja Sądu ograniczona jest do badania zgodności z prawem zaskarżonego aktu prawnego. Przedmiotem postępowania w rozpatrywanej sprawie była kwestia przyznania skarżącemu zasiłku okresowego i zasiłku celowego na zakup biletów MPK oraz wymianę baterii w łazience. Stosownie do art. 2 ust. l ustawy, celem pomocy społecznej jest zaspokajanie niezbędnych potrzeb życiowych osób i rodzin oraz umożliwienie im bytowania w warunkach odpowiadających godności człowieka. Pomoc społeczna powinna w miarę możliwości prowadzić do życiowego usamodzielnienia osób i rodzin oraz ich integracji ze środowiskiem, a stosownie do art. 2 ust. 3 i 4 ustawy, sam rodzaj, forma i rozmiar świadczenia powinny być odpowiednie do okoliczności uzasadniających udzielenie pomocy. Potrzeby osoby i rodziny korzystającej z pomocy powinny zostać uwzględnione, jeżeli odpowiadają celom i możliwościom pomocy społecznej. Stosownie do art. 31 ust. l ustawy o pomocy społecznej zasiłek okresowy może być przyznany osobom i rodzinom, jeżeli dochód osoby samotnie gospodarującej nie przekracza kryterium dochodowego określonego w art. 4 ust. l w/w ustawy, a dochody oraz posiadane zasoby pieniężne nie wystarczają na zaspokojenie niezbędnych potrzeb, w szczególności ze względu na długotrwałą chorobę, niepełnosprawność, brak możliwości zatrudnienia, brak uprawnień do renty rodzinnej po osobie, na której ciążył obowiązek alimentacyjny, możliwość utrzymania lub nabycia uprawnień do świadczeń z innych systemów zabezpieczenia społecznego. Z treści tego artykułu wynika, że mimo spełnienia przesłanek, o których w nim mowa organ nie jest obligowany do przyznania świadczenia. Ponadto, stosownie do ust. 4 tegoż artykułu zasiłek okresowy ustala się do wysokości stanowiącej różnicę między kryterium dochodowym osoby samotnie gospodarującej, ustalonym zgodnie z art.4 ust. l ustawy a dochodem tej osoby, nie niższej jednak niż 10 zł. na rodzinę. W świetle powyższych przepisów o przyznaniu i o wysokości zasiłku decyduje organ pierwszej instancji mając na uwadze sytuację materialną wnioskodawcy i cel, na który zasiłek jest przeznaczony, a z drugiej strony swoje możliwości finansowe. Stosownie do art. 32 ust. l i 2 w/w ustawy, w celu zaspokojenia niezbędnej potrzeby bytowej może zostać przyznany zasiłek celowy z pomocy społecznej. Zasiłek celowy może być przyznany w szczególności na pokrycie części lub całości kosztów leków i leczenia, remontu mieszkania, opału i odzieży, pobytu dziecka w żłobku lub przedszkolu, a także kosztów pogrzebu. Jak ustalił Sąd w oparciu o akta sprawy organy administracji publicznej przeprowadziły postępowanie wyjaśniające w rozpatrywanej sprawie, w wyniku którego stwierdzono, że skarżący znajduje się w trudnej sytuacji i spełnia przesłanki do otrzymania pomocy społecznej w formie zasiłku okresowego. Z akt sprawy wynika również, że skarżący otrzymał pomoc w miesiącach marcu i kwietniu 2002 r. w postaci zasiłku celowego w kwocie 100 zł na żywność i środki czystości oraz pomoc obiadową w dni robocze (w barze J.). Otrzymał także propozycję korzystania z pomocy obiadowej w dni świąteczne i ustawowo wolne od pracy w stołówce Fundacji A.. Sąd zważył ponadto, że stosownie do art. 13 ustawy przyznawanie zasiłków celowych należy do zadań własnych gminy, przy czym w sytuacji gdy gmina posiada ograniczone środki na realizację tej pomocy, nie jest możliwe zaspokojenie wszystkich, nawet najbardziej słusznych potrzeb osób uprawnionych do korzystania z tej formy pomocy społecznej. Mając powyższe na uwadze Sąd stwierdził, że zarzuty skarżącego iż jest on szykanowany przez organy administracji publicznej, które cynicznie odmawiają mu się w pomocy w formie wnioskowanych zasiłku okresowego i zasiłków celowych ma charakter subiektywny. Jak ustalił Sąd powodem, dla którego organy I i II instancji odmówiły przyznania pomocy skarżącemu są ograniczone możliwości finansowe. Nadto należy stwierdzić, że zasiłek celowy może zostać przyznany jedynie na zaspokojenie niezbędnej potrzeby bytowej, a podejmowanie decyzji w tej kwestii należy do organu administracji, orzekającego w I instancji i ma charakter uznaniowy, jakkolwiek nie dowolny, (wyrok NSA z 9.02. 2001,1 SA 2116/00, lex nr 79609). Oznacza to, że podejmując decyzję w tym zakresie, organ zmuszony jest godzić słuszny interes obywatela z interesem społecznym i możliwościami jakie posiada organ w zakresie posiadanych środków, co zdaniem Sądu miało miejsce w rozpatrywanej sprawie. Odnosząc się do zarzutu pominięcia przez organ II instancji rozprawy, Sąd uznał ten zarzut za nieuzasadniony ponieważ w postępowaniu administracyjnym rozprawa, stosownie do treści art. 89 kpa, jest wymagana tylko wtedy gdy zapewni to przyspieszenie lub uproszczenie postępowania, ze względu na osiągnięcie celu wychowawczego albo gdy wymaga tego przepis prawny. Organ powinien przeprowadzić rozprawę gdy zachodzi potrzeba uzgodnienia interesów stron, albo gdy jest to potrzebne do wyjaśnienia sprawy przy udziale świadków lub biegłych albo w drodze oględzin. W przedmiotowym postępowaniu nie zachodziły powyższe przesłanki, a A.C. mógł wnosić dokumenty i pisma, prezentujące jego stanowisko. Wobec powyższego Sąd uznał, że całość materiału w rozpatrywanej sprawie została prawidłowo zgromadzona i nie było potrzeby przeprowadzenia rozprawy administracyjnej. Z tych powodów skargę jako, nieuzasadnioną, w oparciu o art. 151 ustawy z 30.08.2002r. - Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi, należało oddalić.