II SA/Kr 193/09

Wojewódzki Sąd Administracyjny w Krakowie w składzie następującym: Przewodniczący Sędzia WSA Barbara Pasternak (spr.) Sędziowie Sędzia NSA Jan Zimmermann Sędzia WSA Mariusz Kotulski Protokolant Teresa Jamróz po rozpoznaniu na rozprawie w dniu 20 marca 2009 r. sprawy ze skargi R.B. na postanowienie [ ] Wojewódzkiego Inspektora Nadzoru Budowlanego w K. z dnia 28 listopada 2008 r., nr [ ] w przedmiocie odmowy przywrócenia terminu do wniesienia zażalenia postanawia: skargę odrzucić Organ pierwszej instancji - Powiatowy Inspektor Nadzoru Budowlanego -Powiat Grodzki w K., Postanowieniem z dnia 1 sierpnia 2008 r. znak [...] nałożył na R. B., zamieszkałą w K. przy ul. [...], obowiązek wpłacenia kary w wysokości 30 000,-złotych z tytułu nielegalnego użytkowania części obiektu budowlanego tj. budynku mieszkalnego wielorodzinnego wybudowanego wraz z infrastrukturą techniczną wod.-kan.,elek., gaz., zlokalizowanego przy ul. [...] w K., użytkowanego bez wymaganego prawem pozwolenia na użytkowanie. Postanowieniem z dnia 28 listopada 2008 r. nr [...] wydanym na podstawie art. 123 i art. 59 § 2 kpa, Wojewódzki Inspektor Nadzoru Budowlanego w K. odmówił R. B. przywrócenia uchybionego terminu do wniesienia zażalenia na powyższe postanowienie organu pierwszej instancji, uzasadniając to niespełnieniem przesłanek wskazanych w art. 58 § 1 kpa. W postanowieniu tym, poza uzasadnieniem zawarto pouczenie o możliwości i trybie jego zaskarżenia do Wojewódzkiego Sądu Administracyjnego w Krakowie. W skardze na powyższe postanowienie Wojewódzkiego Inspektora nadzoru Budowlanego do Wojewódzkiego Sądu Administracyjnego skarżąca zarzuciła wydanie go z naruszeniem art. 58 kpa, art. 10 § 1 kpa, art. 75 § 1 kpa, oraz art. 41 i art. 58 kpa i wniosła o jego uchylenie, oraz zasądzenie kosztów postępowania. W odpowiedzi na skargę Wojewódzki Inspektor Nadzoru Budowlanego w K. wniósł jej oddalenie i podtrzymał stanowisko zawarte w uzasadnieniu zaskarżonego postanowienia. Wojewódzki Sąd Administracyjny zważył, co następuje : Zgodnie z treścią art. 3 § 2 pkt. 2 i 3 ustawy z dnia 30 sierpnia 2002 r.- Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi (Dz.U. nr 153, poz. 1270 z póz. zm.) w skrócie p.p.s.a., kontrola działalności administracji publicznej przez sądy administracyjne obejmuje orzekanie w sprawach skarg na określone kategorie postanowień, tj. postanowienia wydane w postępowaniu administracyjnym, na które -2- służy zażalenie, albo kończące postępowanie, a także na postanowienia rozstrzygające sprawę co do istoty, oraz postanowienia wydane w postępowaniu egzekucyjnym i zabezpieczającym, na które służy zażalenie. Stosownie do art. 59 § 1 kpa o przywróceniu terminu postanawia właściwy w sprawie organ administracji publicznej, zaś od postanowienia o odmowie przywrócenia terminu służy zażalenie. W art. 59 § 2 kpa przewidziano szczególną regulację odnoszącą się do trybu orzekania o przywróceniu terminu do wniesienia odwołania lub zażalenia, o którym to przywróceniu postanawia ostatecznie organ właściwy do rozpatrzenia odwołania lub zażalenia. Na postanowienie, o którym mowa w art. 59 § 2 kpa - również odmowne- nie służy zażalenie. Postępowanie o przywrócenie terminu do wniesienia środka odwoławczego ma charakter wpadkowy,. Jego celem nie jest badanie dopuszczalności dokonania czynności procesowej inicjującej kolejny etap postępowania, tylko ocena zasadności wniosku o przywrócenie terminu. Wydane w jego rezultacie rozstrzygniecie nie kończy postępowania w sprawie, bowiem jak wynika z art. 58 § 2 kpa, składając prośbę o przywrócenie terminu należy jednocześnie dopełnić czynności, dla której określony był termin. W wypadku odmowy przywrócenia terminu wniesienia odwołania lub zażalenia, kończącym postępowanie będzie postanowienie stwierdzające uchybienie terminu do wniesienia odwołania lub zażalenia, o którym mowa w art. 134 kpa. Postanowienie o odmowie przywróceniu terminu ma charakter procesowy, a zatem nie należy do kategorii rozstrzygających sprawę co do istoty. Powyższe stanowisko jest zgodne z wykładnią gramatyczną powołanych przepisów, jak i z ich wykładnią funkcjonalną i systemową. W przypadku uchybienia terminowi do wniesienia odwołania lub zażalenia, oraz złożenia w związku z tym wniosku o przywrócenie terminu do dokonania powyższych czynności, względy celowościowe sprzeciwiają się dwukrotnemu rozpoznawaniu w postępowaniu sądowoadministracyjnym kwestii legalności wydawanych w tym przedmiocie postanowień organu drugiej instancji, w sytuacji odmowy przywrócenia terminu, a także dwukrotnemu ponoszeniu przez skarżących kosztów sądowych. Zważyć należy, że w przypadku przywrócenia terminu do wniesienia odwołania lub zażalenia i nadania mu biegu, prawidłowość takiego postanowienia nie podlega odrębnej kontroli sądowoadministracyjnej, zaś następuje jedynie przy okazji rozpoznawania skargi na decyzję lub postanowienie - 3 - organu drugiej instancji, które zostały wydane po rozpatrzeniu odwołania bądź zażalenia. W przypadku wydania postanowienia o odmowie przywrócenia terminu do wniesienia odwołania lub zażalenia, którego następstwem musi być wydanie przez ten sam organ kolejnego postanowienia - stwierdzającego uchybienie terminu do wniesienia odwołania lub zażalenia, w związku z pierwszym rozstrzygnięciem, taka kontrola winna zostać dokonana w postępowaniu sądowoadministracyjnym także jednokrotnie, stanowiąc przesłankę orzeczenia o legalności postanowienia stwierdzającego uchybienie terminu do wniesienia odwołania. Odmienne podejście, poza brakiem spójności i niezachowaniem ekonomii procesowej ma ten negatywny skutek, że naraża strony na niepotrzebne koszty postępowania sądowoadministracyjnego służące kontroli postanowienia organu drugiej instancji stwierdzającego uchybienie terminu do wniesienia odwołania, po uprzednim orzeczeniu o odmowie przywrócenia terminu w sytuacji, gdy w postępowaniu sądowoadministracyjnym orzeczono o jego legalności, co determinuje pozytywną ocenę legalności kolejnego postanowienia organu drugiej instancji- tj. wydanego w oparciu o art. 134 k.p.a. Wskazać należy również na przyjęte w analizowanej kwestii rozwiązania systemowe, przyjęte w procedurze cywilnej, w których przy podobnej konstrukcji przepisów dotyczących instytucji przywrócenia terminu prezentuje się analogiczne podejście (por. uzasadnienie uchwały składu siedmiu sędziów SN z 31. 05. 2000 r., III ZP 1/00-OSNC 2001/1/17, postanowienie SN z 10.01.2002 r., l CZ 198/01, LEX nr 53302, z 30.01.2002 r., III CZ 140/01, LEX nr 53309) Odnosząc powyższe do stanu faktycznego niniejszej sprawy należy wskazać, że wbrew pouczeniu zawartemu w postanowieniu Wojewódzkiego Inspektora Nadzoru Budowlanego w K. z dnia 28.11.2008 r. znak [...], rozstrzygnięcie nim zawarte nie jest zaskarżalne w drodze skargi, bowiem nie służy na nie zażalenie, nie kończy ono postępowania w sprawie, nie rozstrzyga co do istoty sprawy, ani nie jest postanowieniem wydanym w postępowaniu egzekucyjnym, czy zabezpieczającym. Stosownie do art. 58 § 1 pkt. 1 p.p.s.a. sąd odrzuca skargę, jeżeli sprawa nie należy do właściwości sądu administracyjnego. Skoro na zaskarżone przez R. B. postanowienie nie służy skarga do sądu administracyjnego, to w myśl art. 3 § 2 pkt. 2 i 3 p.p.s.a., oraz art. 58 § 1 pkt. 1 p.p.s.a. orzeczono jak w sentencji.