II SA/Kr 194/21
WyrokWSA w Krakowie2021-06-09
Skład orzekający: Małgorzata Łoboz, Magda Froncisz, Mirosław Bator
Analiza orzeczenia
Sekcja wygenerowana przez AI na podstawie treści orzeczenia — nie stanowi cytatu.
Zagadnienie prawne
Czy nabywcy lokalu mieszkalnego, który nabył prawo użytkowania wieczystego gruntu przekształcone w prawo własności po 30 listopada 2019 r., przysługuje bonifikata w wysokości 60% od jednorazowej opłaty przekształceniowej, jeśli organ zwlekał z wydaniem zaświadczenia o przekształceniu?Ratio decidendi
Sąd uznał, że nabywcy lokalu mieszkalnego, który nabył prawo użytkowania wieczystego gruntu przekształcone w prawo własności po 30 listopada 2019 r., przysługuje bonifikata w wysokości 60% od jednorazowej opłaty przekształceniowej, nawet jeśli zadeklarował jej uiszczenie w trzecim roku po przekształceniu. Kluczowe jest to, że organ zwlekał z wydaniem zaświadczenia o przekształceniu, a przepis art. 20 ust. 2 ustawy o przekształceniu prawa użytkowania wieczystego daje prawo do pełnej bonifikaty w przypadku doręczenia zaświadczenia po tej dacie, niezależnie od tego, czy nabycie nastąpiło przed czy po przekształceniu. Lokalna uchwała ograniczająca prawo do bonifikaty jest sprzeczna z ustawą i nie może być stosowana.Stan faktyczny
Skarżący nabyli lokal mieszkalny wraz z udziałem w prawie użytkowania wieczystego gruntu w marcu 2020 r. Prawo to przekształciło się w prawo własności z dniem 1 stycznia 2019 r. Organ I instancji ustalił jednorazową opłatę przekształceniową z 40% bonifikatą, uznając, że skarżący nie spełnili warunku wniesienia opłaty w roku przekształcenia. Samorządowe Kolegium Odwoławcze utrzymało tę decyzję w mocy. Skarżący zarzucili organom pominięcie istotnej okoliczności, jaką jest data wydania zaświadczenia o przekształceniu (20 maja 2020 r.) oraz fakt, że wniosek o jednorazową opłatę złożyli wkrótce po jego otrzymaniu, co powinno skutkować przyznaniem 60% bonifikaty.Rozstrzygnięcie
Wojewódzki Sąd Administracyjny w Krakowie uchylił zaskarżoną decyzję Samorządowego Kolegium Odwoławczego oraz poprzedzającą ją decyzję organu I instancji i zasądził od Samorządowego Kolegium Odwoławczego na rzecz skarżących zwrot kosztów postępowania.Pełny tekst orzeczenia
Wojewódzki Sąd Administracyjny w Krakowie w składzie: Przewodniczący: Sędzia WSA Małgorzata Łoboz Sędziowie: WSA Magda Froncisz WSA Mirosław Bator (spr.) po rozpoznaniu w dniu 9 czerwca 2021 r. na posiedzeniu niejawnym sprawy ze skargi I. P. i J. P. na decyzję Samorządowego Kolegium Odwoławczego z dnia [...] listopada 2020 r. nr [...] w przedmiocie ustalenia jednorazowej opłaty z tytułu przekształcenia prawa użytkowania wieczystego w prawo własności 1/ uchyla zaskarżoną decyzję oraz poprzedzającą ją decyzję organu l instancji; 2/zasądza od Samorządowego Kolegium Odwoławczego na rzecz I. P. i J. P. kwotę 120 (sto dwadzieścia) złotych tytułem zwrotu kosztów postępowania
Prezydent Miasta K. decyzją z dnia 19 czerwca 2020 r. nr [...] Nr [...] działając na podstawie art. 1, art. 4, art. 6 ust. 1, art. 7 ust. 1, ust. 2, ust. 6, ust. 8 ustawy o przekształceniu prawa użytkowania wieczystego gruntów zabudowanych na cele mieszkaniowe w prawo własności tych gruntów, art. 104, art. 107 K.p.a. po rozpatrzeniu wniosku I. i J. P. ustalił wysokość opłaty jednorazowej z tytułu przekształcenia prawa użytkowania wieczystego gruntu w prawo własności dotyczącej udziału wynoszącego [...] części nieruchomości oznaczonej jako działka nr [...] obręb [...] jednostka ewidencyjna K., położonej w K. przy ul. [...] dla której prowadzona jest księga wieczysta nr [...] przy zastosowaniu 40% bonifikaty w kwocie [...]zł. Organ wskazał, że wyżej wymienieni nabyli od A. K. w dniu 13 marca 2020 roku na podstawie umowy sporządzonej w formie aktu notarialnego własność lokalu mieszkalnego nr [...] położonego w budynku w K., dzielnica K., dla którego Sąd Rejonowy dla K. – P. w K., IV Wydział Ksiąg Wieczystych prowadzi księgę wieczystą nr [...] oraz związany z własnością lokalu udział wynoszący [...] części w nieruchomości wspólnej, którą – jak wskazano w akcie notarialnym – stanowi prawo użytkowania wieczystego oraz części budynku i urządzeń, niesłużących wyłącznie do użytku właścicieli lokali. W dniu 29 kwietnia 2020 roku do Urzędu Miasta K. wpłynęło podanie I. i J. P.. Zwrócili się oni o udzielenie informacji i ewentualnie nadesłanie zaświadczenia o przekształceniu użytkowania wieczystego we własność nieruchomości, na której znajduje się lokal położony w K. przy ul. [...], a także wyliczenie jednorazowej opłaty przekształceniowej oraz deklarowali jej uiszczenie. W dniu 1 czerwca 2020 roku A. K. doręczone zostało wydane przez Prezydenta Miasta K. 20 maja 2020 roku zaświadczenie o przekształceniu prawa użytkowania wieczystego gruntu w prawo własności, w którym organ potwierdził, że na podstawie art. 1, art. 4, art. 6, art. 7 ustawy z dnia 20 lipca 2018 r. o przekształceniu prawa użytkowania wieczystego gruntów zabudowanych na cele mieszkaniowe w prawo własności tych gruntów (Dz.U. z 2020 r. poz. 139 ze zm., dalej: u.p.uż.w.) z dniem 1 stycznia 2019 roku prawo użytkowania wieczystego nieruchomości oznaczonej jako działka [...], jednostka ewidencyjna K., dla której prowadzona jest księga wieczysta o numerze [...], przekształciło się w prawo własności. Ponadto wskazano wysokość opłaty przekształceniowej w wysokości 1% wartości gruntu, tj. [...] zł, którą należy wnosić przez 20 lat. Jednocześnie w odpowiedzi na pismo I. i J. P. 3 czerwca 2020 roku skarżącym zostało doręczone zaświadczenie potwierdzające wysokość i okres pozostały do wnoszenia opłaty przekształceniowej oraz informacja o wysokości jednorazowej opłaty przekształceniowej za lata 2021-2038 - po zastosowaniu 40% bonifikaty wyniosła ona [...] zł. Skarżący 15 czerwca 2020 roku złożyli wniosek o korektę wyliczonej jednorazowej opłaty przekształceniowej przy zastosowaniu 60% bonifikaty. Organ wskazał, że I. i J. P. są na mocy art. 11 ust. 1 u.p.uż.w. zobowiązani do ponoszenia opłaty przekształceniowej od 1 stycznia 2021 roku, zatem od trzeciego roku po przekształceniu. Jeżeli więc deklarują chęć wniesienia opłaty jednorazowej, mogą uzyskać jedynie 40% bonifikaty zgodnie z § 2 ust. 1 pkt 3) uchwały nr [...] R. Miasta K. z dnia 7 listopada 2018 r. w sprawie warunków udzielanie bonifikat od opłat jednorazowych z tytułu przekształcenia prawa użytkowania wieczystego gruntów stanowiących własność Gminy Miejskiej K. w prawo własności tych gruntów i wysokości stawek procentowych tych bonifikat (dalej: uchwała w sprawie bonifikaty).
Od tej decyzji I. P. i J. P. wnieśli odwołanie, w którym żądali zmiany decyzji poprzez ustalenie jednorazowej opłaty przekształceniowej przy zastosowaniu 60% bonifikaty. Odwołujący podnieśli, że organ, rozstrzygając sprawę, pominął istotną okoliczność, a mianowicie datę wydania zaświadczenia potwierdzającego fakt przekształcenia użytkowania wieczystego we własność – dopiero 20 maja 2020 roku. Ta data powinna być – według odwołujących – decydująca dla oceny złożonego przez nich bez żadnej zwłoki wniosku deklarującego uiszczenie jednorazowej opłaty przekształceniowej.
Samorządowe Kolegium Odwoławcze decyzją z dnia 17 listopada 2020 r. nr [...] utrzymało w mocy zaskarżoną decyzję. Organ wskazał, że zgodnie z art. 1 ust. 1 i ust. 2 ustawy z dnia 20 lipca 2018 r. o przekształceniu prawa użytkowania wieczystego gruntów zabudowanych na cele mieszkaniowe w prawo własności tych gruntów z dniem 1 stycznia 2019 r. prawo użytkowania wieczystego gruntów zabudowanych na cele mieszkaniowe przekształca się w prawo własności tych gruntów. Przez grunty zabudowane na cele mieszkaniowe należy rozumieć nieruchomości zabudowane wyłącznie budynkami: 1/ mieszkalnymi jednorodzinnymi lub 2/ mieszkalnymi wielorodzinnymi, w których co najmniej połowę liczby lokali stanowią lokale mieszkalne, lub 3/ których mowa w pkt 1 lub 2, wraz z budynkami gospodarczymi, garażami, innymi obiektami budowlanymi lub urządzeniami budowlanymi, umożliwiającymi prawidłowe i racjonalne korzystanie z budynków mieszkalnych. W przedmiotowej sprawie nie jest sporne, że na mocy ww. przepisów nastąpiło przekształcenie prawa użytkowania wieczystego nieruchomości gruntowej oznaczonej jako działka nr [...] , obr. [...]. ewid. K., położonej w K. przy ul. [...], dla której prowadzona jest księga wieczysta nr [...] [...], w prawo własności. W związku z tym zaktualizował się obowiązek dotychczasowego użytkownika wieczystego poniesienia tzw. opłaty przekształceniowej. Po myśli art. 7 ust. 1 u.p.uż.w. z tytułu przekształcenia nowy właściciel gruntu ponosi na rzecz dotychczasowego właściciela gruntu opłatę. Stosownie do art. 7 ust. 2 u.p.uż.w. wysokość opłaty jest równa wysokości opłaty rocznej z tytułu użytkowania wieczystego, która obowiązywałaby w dniu przekształcenia. Z kolei w myśl prawa miejscowego jakim jest wydana na podstawie delegacji ustawowej uchwała Rady Miasta K. Nr [...] z dnia 7 listopada 2018 r. opublikowana w Dzienniku Urzędowym Województwa Małopolskiego z 2018 r. póz. 7736, w myśl której wysokość bonifikaty od opłaty za przekształcenie gruntu wynosi 60 % - w przypadku gdy opłata jednorazowa zostanie wniesiona w roku, w którym nastąpiło przekształcenie, tj. w roku 2019. Jak wynika z akt warunek ten nie został spełniony w przedmiotowej sprawie. Zastosowanie 40% bonifikaty wynika z treści § 2 aktualnie obowiązującej Uchwały Nr [...] Rady Miasta K. z dnia 7.11.2018r. albowiem opata jednorazowa zostanie wniesiona w trzecim roku po przekształceniu. W ramach kontroli instancyjnej Kolegium zweryfikowało wyliczenia organu I instancji, które są prawidłowe.
Od tej decyzji I. i J. P. wywiedli skargę do sądu administracyjnego, w której domagali się uchylenia decyzji organów I i II instancji, zarzucając, że ustalenia faktycznie i prawne poczynione przez SKO w K. nie znajdują potwierdzenia w faktach i przepisach ustawy o przekształceniu użytkowania wieczystego. Wskazali, iż:
- do dnia 13 marca 2020 r., tj. do daty nabycia przedmiotowej nieruchomości, Prezydent Miasta K., wbrew obowiązkowi nie doręczył poprzedniej właścicielce, A. K., zaświadczenia o przekształceniu;
- w dniu 24 kwietnia 2020 roku skarżący wystąpili do Prezydenta Miasta K. z wnioskiem o wydanie zaświadczenia o przekształceniu oraz wyliczenie jednorazowej opłaty przekształceniowej, której uiszczenie zadeklarowali;
- w dniu 20 maja 2020 roku Prezydent Miasta K. wydał zaświadczenie o przekształceniu i z urzędu doręczył je A. K. z pouczeniem dotyczącym prawa do zachowania 60% bonifikaty przy uiszczeniu opłaty jednorazowej, o ile do 30 listopada 2019 roku zaświadczenie nie zostało doręczone, co miało miejsce w niniejszej sprawie;
- w odpowiedzi na pismo skarżących złożone 24 kwietnia 2020 roku skarżący organ wskazał wysokość jednorazowej opłaty przekształceniowej z zastosowaniem 40% bonifikaty.
Skarżący podnieśli, że wniosek o wydanie zaświadczenia, z którym wystąpili 24 kwietnia 2020 roku na podstawie art. 4 ust. 2 pkt 2 u.p.uż.w. zawierał jednocześnie deklarację uiszczenia opłaty jednorazowej, do czego uprawniał ich art. 7 ust. 7 u.p.uż.w. W rezultacie uchybień Prezydenta Miasta K. zostali oni pozbawieni prawa do 60% bonifikaty.
W odpowiedzi na skargę SKO wniosło o oddalenie skargi i powtórzyło argumentację podniesiona w uzasadnieniu zaskarżonej decyzji.
W piśmie procesowym będącym repliką na odpowiedź na skargę skarżący wskazali, że podtrzymują skargę i że ustawa o przekształceniu użytkowania wieczystego daje im prawo do 50% bonifikaty, przez co jednorazowa opłata przekształceniowa wskazana przez Prezydenta Miasta K. została zawyżona o [...] zł.
Wojewódzki Sąd Administracyjny w Krakowie zważył, co następuje:
Sądy administracyjne, stosownie do art. 1 ustawy z dnia 25 lipca 2002 roku Prawo o ustroju sądów administracyjnych (t.j. Dz.U. z 2021 r., poz. 137), sprawują wymiar sprawiedliwości przez kontrolę działalności administracji publicznej oraz rozstrzyganie sporów kompetencyjnych i o właściwość między organami jednostek samorządu terytorialnego, samorządowymi kolegiami odwoławczymi i między tymi organami a organami administracji rządowej. Kontrola ta sprawowana jest pod względem zgodności z prawem, jeżeli ustawy nie stanowią inaczej. Szczegółowy zakres kognicji sądów administracyjnych uregulowany został przede wszystkim w art. 3 § 2 ustawy z dnia 30 sierpnia 2002 roku Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi (t.j. Dz.U. z 2019 r. poz. 2325 ze zm., dalej: p.p.s.a.), zgodnie z którym sądy administracyjne orzekają m.in. w sprawach skarg na decyzje administracyjne.
Kontroli sądu w niniejszym postępowaniu poddana jest ocena legalności decyzji ustalającej wysokość opłaty jednorazowej z tytułu przekształcenia prawa użytkowania wieczystego w prawo własności, z jednoczesnym udzieleniem skarżącym bonifikaty w wysokości 40% wysokości opłaty jednorazowej. W ocenie organu skarżącym, którzy są nabywcami mieszkania z którym związane było prawo użytkowania wieczystego gruntu przekształcone w prawo własności, nie przysługuje bonifikata w wysokości 60% opłaty jednorazowej, ponieważ jako nabywca lokalu zadeklarowali zamiar uiszczenia opłaty jednorazowej w trzecim roku od daty przekształcenia tego prawa. Organ powołał się przy tym na Uchwałę Rady Miasta K. w sprawie warunków udzielania bonifikat od opłat jednorazowych z tytułu przekształcenia prawa użytkowania wieczystego gruntów stanowiących własność Gminy Miejskiej K. w prawo własności tych gruntów i wysokości stawek procentowych tych bonifikat Dz. U. W. Małopolskiego z 2018 r. poz. 7736 (dalej; uchwała) i zamieszczony tam § 2 ust 2 ograniczający możliwość wniesienia opłaty przekształceniowej z pełną bonifikatą (60%) do daty 29 luty 2020 r., którego to terminu skarżący nie dotrzymali. Stanowisko to w ocenie sądu jest wadliwe.
Na podstawie przepisów ustawy art. z dnia 20 lipca 2018 r. o przekształceniu prawa użytkowania wieczystego gruntów zabudowanych na cele mieszkaniowe w prawo własności tych gruntów t.j. Dz. U. z 2020 r. poz. 2040 (dalej; ustawa) z mocy prawa dokonała się zamiana (przekształcenie) prawa użytkowania wieczystego w prawo własności tych gruntów które były zabudowane budownictwem mieszkaniowym. Z przekształceniem tym powiązany był obowiązek zapłaty przez nowego właściciela ale także nabywcę gruntu, na rzecz właściciela dotychczasowego (Skarbu Państwa lub jednostki samorządu terytorialnego) opłaty, która wnoszona była przez okres 20 lat lub jeżeli wynikało to z woli nowego właściciela, jednorazowo. Opłata wnoszona jednorazowo, mogła być pomniejszona o bonifikatę W stosunku do gruntów stanowiących własność jednostek samorządu terytorialnego bonifikata ta była przyznawana, jeżeli wynikało to z uchwały rady gminy lub sejmiku. Porządkując przepisy dotyczące tej kwestii należy wymienić;
Art. 1 ust 1 zgodnie z którym, z dniem 1 stycznia 2019 r. prawo użytkowania wieczystego gruntów zabudowanych na cele mieszkaniowe przekształca się w prawo własności tych gruntów.
Art. 7 ust 1 ustawy z zgodnie z którym, tytułu przekształcenia nowy właściciel gruntu ponosi na rzecz dotychczasowego właściciela gruntu opłatę.
Art. 7 ust. 6 ustawy zgodnie z którym, opłata jest wnoszona przez okres 20 lat, licząc od dni a przekształcenia.
Art. 7 ust 7 ustawy zgodnie z którym, właściciel gruntu w każdym czasie trwania obowiązku wnoszenia opłaty może zgłosić właściwemu organowi na piśmie zamiar jednorazowego jej wniesienia w kwocie pozostającej do spłaty (opłata jednorazowa) (...).
Art. 9 ust 1 pkt 2 ustawy zgodnie z którym, właściwy organ może udzielić osobom fizycznym będącym właścicielami budynków mieszkalnych jednorodzinnych lub lokali mieszkalnych lub spółdzielniom mieszkaniowym bonifikaty od opłaty za dany rok w odniesieniu do gruntów stanowiących własność jednostki samorządu terytorialnego - na podstawie uchwały właściwej rady albo sejmiku.
Art. 9 ust 4 ustawy, zgodnie z którym, w przypadku wniesienia opłaty jednorazowej za przekształcenie gruntu stanowiącego własność jednostki samorządu terytorialnego, właściwy organ może udzielić osobom fizycznym będącym właścicielami budynków mieszkalnych jednorodzinnych lub lokali mieszkalnych lub spółdzielniom mieszkaniowym bonifikaty od tej opłaty na podstawie uchwały właściwej rady albo sejmiku.
Art. 7 ust 8 pkt 2 zgodnie z którym, właściwy organ informuje właściciela gruntu na piśmie o wysokości opłaty jednorazowej oraz wysokości kwoty należnej do zapłaty w przypadku udzielenia bonifikaty określonej w uchwale właściwej rady albo sejmiku. 1.
Art. 4 ust 1 pkt 3 ustawy zgodnie z którym, podstawę ujawnienia prawa własności gruntu w księdze wieczystej oraz ewidencji gruntów i budynków stanowi zaświadczenie potwierdzające przekształcenie, zwane dalej "zaświadczeniem", wydawane przez odpowiednio wójta (burmistrza, prezydenta miasta), zarząd powiatu albo zarząd województwa - w przypadku gruntów stanowiących własność jednostek samorządu terytorialnego. 2.
Art. 4 ust 2 pkt 1 ustawy zgodnie z którym, organ, o którym mowa w ust. 1, zwany dalej "właściwym organem", wydaje zaświadczenie z urzędu - nie później niż w terminie 12 miesięcy od dnia przekształcenia (...).
Art. 4 ust 4 zgodnie z którym, w zaświadczeniu potwierdza się przekształcenie oraz informuje o obowiązku wnoszenia rocznej opłaty przekształceniowej, zwanej dalej "opłatą", wysokości i okresie wnoszenia tej opłaty, a także możliwości wniesienia opłaty, o której mowa w art. 7 ust. 7, i zasadach jej wnoszenia. Zaświadczenie zawiera pouczenie o możliwości złożenia wniosku, o którym mowa w art. 6 ust. 1.
Art. 20 ust 2 zgodnie z którym, jeżeli zaświadczenie potwierdzające przekształcenie zostało doręczone po dniu 30 listopada 2019 r., osobom fizycznym będącym właścicielami budynków mieszkalnych jednorodzinnych lub lokali mieszkalnych lub spółdzielniom mieszkaniowym, w przypadku zgłoszenia zamiaru wniesienia opłaty jednorazowej w terminie 2 miesięcy od dnia otrzymania tego zaświadczenia, przysługuje bonifikata od tej opłaty w wymiarze obowiązującym w roku, w którym nastąpiło przekształcenie, pod warunkiem wniesienia opłaty jednorazowej uwzględniającej tę bonifikatę w terminie 2 miesięcy od dnia otrzymania informacji, o której mowa w art. 7 ust. 8.
W niniejszej sprawie prawo użytkowania wieczystego gruntu zabudowanego na cele mieszkaniowe, będące przedmiotem umowy sprzedaży 13 marca 2020 roku zawartej między A. K. a I. i J. P., z dniem 1 stycznia 2019 roku przekształciło się w prawo własności tego gruntu na mocy art. 1 ustawy. Podstawę ujawnienia prawa własności gruntu w księdze wieczystej oraz ewidencji gruntów i budynków stanowiło zaświadczenie potwierdzające przekształcenie, wydane w tym przypadku na podstawie art. 4 ust. 1 pkt 3 ustawy przez Prezydenta Miasta K.. Organ zobligowany był do wydania w/w. zaświadczenia z urzędu nie później niż w terminie 12 miesięcy od dnia przekształcenia (art. 4 ust. 2 pkt 1 ustawy), a na wniosek właściciela w terminie 4 miesięcy od dnia otrzymania wniosku (art. 4 ust. 2 pkt 2 ustawy). Podkreślić przy tym należy, iż organ I instancji nie wykazuje a organ II instancji okoliczności tej nie weryfikuje, czy poczynił zadość obowiązkowi wydania zaświadczenia o którym mowa wyżej. Jak się wydaje czynności do której dokonania był zobowiązany w oparciu o przepis art. 4 ust 2 pkt 1 ustawy organ nie dokonał, bo fakt taki czynił by stanowisko organu zasadnym. Zaniechanie tej czynności skutkuje natomiast uznaniem stanowiska organów za wadliwe.
Uzasadniając wyżej przedstawione stanowisko, wskazać należy, iż przekształcenie użytkowania wieczystego we własność nieruchomości wiąże się z obowiązkiem zapłaty opłaty przekształceniowej na rzecz dotychczasowego właściciela gruntu, co wynika z art. 7 ust. 1 ustawy. Zgodnie z art. 7 ust. 6 opłata jest wnoszona przez okres 20 lat, licząc od dnia przekształcenia. Jednakże istnieje możliwość wniesienia opłaty jednorazowej, dzięki czemu dotychczasowy użytkownik wieczysty może liczyć na uzyskanie bonifikaty, której wysokość określona została w § 2 Uchwały w sprawie bonifikaty. Przepis ten stanowi, że wysokość bonifikaty od opłaty za przekształcenie gruntu wynosi: 60% w przypadku, gdy opłata jednorazowa zostanie wniesiona w roku, w którym nastąpiło przekształcenie; 50% w przypadku, gdy opłata jednorazowa zostanie wniesiona w drugim roku po przekształceniu; 40% w przypadku, gdy opłata jednorazowa zostanie wniesiona w trzecim roku po przekształceniu i dalej według schematu przewidującego zmniejszenie bonifikaty o 10 punktów procentowych wraz z każdym kolejnym rokiem.
Skarżący nabyli od A. K. nieruchomość w 2020 roku, zatem w drugim roku po przekształceniu. Ustawodawca regulował taką sytuację w art. 11 ust. 1 ustawy, zgodnie z którym obowiązek wnoszenia opłaty przez okres 20 lat, licząc od dnia przekształcenia, obciąża każdoczesnego właściciela nieruchomości, w odniesieniu do której istnieje roszczenie o opłatę, począwszy od dnia 1 stycznia roku następującego po roku, w którym nastąpiło nabycie nieruchomości. Zatem obowiązek wniesienia opłaty za lata 2019 i 2020 obciążał A. K., a od 2021 roku skarżących. Na tej podstawie organy obu instancji ustaliły, że skarżący – przy wniesieniu jednorazowej opłaty przekształceniowej – mogą uzyskać jedynie 40% bonifikaty tj. bonifikatę w wysokości którą przepisy uchwały przewidziały dla podmiotów które wolę uiszczenia opłaty jednorazowej wyrazili w trzecim roku po przekształceniu, tj. w 2021 roku.
Organy pominęły fakt, że zaświadczenie o przekształceniu zostało wydane dopiero na ich wniosek 20 maja 2020 roku a doręczone jak wynika z dokumentów znajdujących się w aktach sprawy dnia 1 czerwca 2020 roku na ręce A. K. w oparciu o regulację zamieszczoną w art. 4 ust. 6 ustawy. Jak mowa wyżej, organ nie wykazuje, że zaświadczenie to wydał zgodnie z dyspozycją art. 4 ust 2 pkt 1 ustawy na rzecz poprzedniej właścicielki A. K. w terminie 12 miesięcy od daty przekształcenia. Jednocześnie 3 czerwca 2020 roku skarżącym doręczono zaświadczenie potwierdzające wysokość i okres pozostały do wnoszenia opłaty przekształceniowej oraz informację o wysokości opłaty jednorazowej z zastosowaniem 40% bonifikaty. Z kolei zaświadczenie o przekształceniu użytkowania wieczystego we własność zawierało pouczenie o treści art. 20 ust. 2 ustawy. Przepis ten przewiduje, że w sytuacji doręczenia przedmiotowego zaświadczenia po dniu 30 listopada 2019 roku, osobom fizycznym będącym właścicielami budynków mieszkalnych jednorodzinnych lub lokali mieszkalnych lub spółdzielniom mieszkaniowym, w przypadku zgłoszenia zamiaru wniesienia opłaty jednorazowej w terminie 2 miesięcy od dnia otrzymania tego zaświadczenia, przysługuje bonifikata od tej opłaty w wymiarze obowiązującym w roku, w którym nastąpiło przekształcenie, pod warunkiem wniesienia opłaty jednorazowej uwzględniającej tę bonifikatę w terminie 2 miesięcy od dnia otrzymania informacji o wysokości opłaty jednorazowej oraz wysokości kwoty należnej do zapłaty po uwzględnieniu bonifikaty. Jednak mimo konieczności zastosowania powyższego przepisu w niniejszej sprawie, organ go pominął.
Nie ma żadnych wątpliwości, że zaświadczenie zostało doręczone po 30 listopada 2019 roku. Skarżący – jako właściciele nieruchomości od 13 marca 2020 roku – zgłosili w piśmie z 24 kwietnia 2020 roku deklarację zapłaty jednorazowej opłaty przekształceniowej. Nie uczynili tego co prawda w ciągu 2 miesięcy po doręczeniu zaświadczenia, lecz wcześniej, jednak biorąc pod uwagę, że skutkiem ich działań 3 czerwca 2020 roku została im doręczona informacja o wysokości opłaty jednorazowej, należy uznać, że ich zgłoszenie było skuteczne. Ponadto potwierdzili je w piśmie, które wpłynęło do organu 15 czerwca 2020 roku, a które stanowiło wniosek o korektę wyliczonej jednorazowej opłaty przekształceniowej. W efekcie decyzja administracyjna wydana przez Prezydenta Miasta K. powinna uwzględniać fakt wydania zaświadczenia po 30 listopada 2019 roku oraz dokonanie przez skarżących zgłoszenia zamiaru wniesienia opłaty jednorazowej. Podkreślenia wymaga, że art. 20 ust. 2 ustawy wspomina jedynie o osobach fizycznych będących właścicielami lokali mieszkalnych. W żaden sposób nie rozróżnia osób, które przed 1 stycznia 2019 roku były użytkownikami wieczystymi oraz osób, które nabyły nieruchomość po tej dacie. Skarżący, jako następcy prawni pod tytułem szczególnym w odniesieniu do praw i obowiązków związanych z własnością nabytego lokalu, mogą powoływać się na uprawnienie przyznane im w art. 20 ust. 2 ustawy. Jego aktualizacja wynika bowiem z zaniedbania organu, który zwlekał z wydaniem zaświadczenia o przekształceniu. Uznanie, że dotychczasowy użytkownik wieczysty zachowałby w takim przypadku prawo do 60% bonifikaty, natomiast nabywca nieruchomości już nie, stanowiłoby nieuprawnione uprzywilejowanie interesu jednostki samorządu terytorialnego czerpiącej korzyści z opłat przekształceniowych.
Ostatnią z przesłanek skorzystania z bonifikaty w wysokości takiej jak w roku, w którym nastąpiło przekształcenie, jest wniesienie opłaty jednorazowej uwzględniającej tę bonifikatę w terminie 2 miesięcy od dnia otrzymania informacji o jej wysokości. W niniejszej sprawie brak jest dokumentu potwierdzającego wpłatę, również sami skarżący nie powołują takiej okoliczności. Jednakże Sąd przyjmuje stanowisko, iż "informacja", o której mowa w art. 20 ust. 2 ustawy to informacja o prawidłowo wyliczonej wysokości jednorazowej opłaty przekształceniowej z zastosowaniem 60% bonifikaty. Organ powinien był bowiem dostarczyć skarżącym informację o takiej treści, ale z zastrzeżeniem, że wpłata musi nastąpić w terminie 2 miesięcy od doręczenia pisma, inaczej traci ono moc. W sytuacji gdy skarżący otrzymali informację o opłacie jednorazowej wyliczonej nieprawidłowo a zatem wadliwie, której to wadliwości nie udało się ponadto poprawić w postępowaniu administracyjnym toczącym się w dwóch instancjach, wobec skarżących nie zaktualizował się jeszcze obowiązek dokonania wpłaty pod rygorem utraty prawa do zachowania 60% bonifikaty.
Odnosząc się do stanowiska organów obu instancji, powołujących się na zapis zamieszczony w uchwały na który powołuje się organ uzasadniając odmowę stosowania bonifikaty w wysokości 60% opłaty jednorazowej tj. § 2 ust 2 uchwały wskazać należy, iż w oparciu o regulację zawartą w art. 9 ust 1 pkt 2 oraz art. 9 ust 4 ustawy, rada gminy była jedynie upoważniona podjęcia uchwały w sprawie udzielenia bonifikaty a nie zasad jej uiszczania ani też modyfikacji rozwiązań ustawowych. Zapis zamieszczony w § 2 pkt 2 o treści - jeżeli zaświadczenie potwierdzające przekształcenie prawa użytkowania wieczystego w prawo własności gruntu, o którym mowa w art. 4 ust. 1 pkt 3 ustawy, zostało doręczone właścicielowi po dniu 31 grudnia 2019 r., może on wnieść opłatę jednorazową za przekształcenie w terminie do dnia 29 lutego 2020 r. z zachowaniem prawa do bonifikaty od tej opłaty w wysokości 60%, jest w sposób ewidentny sprzeczny z art. 20 ust 2 ustawy który czasowo nie ogranicza możliwości uzyskania pełnej bonifikaty w sytuacji doręczenia przez organ zaświadczenia po dniu 30 listopada 2019 r. Jeżeli nawet uchwałę tę traktować jako akt prawa miejscowego to zapis ten jest sprzeczny z przepisem rangi ustawowej. Akt prawa miejscowego jako akt prawny hierarchicznie najniższy nie może modyfikować zapisów ustawowych a jeżeli taki zapis – sprzeczny z ustawą - w akcie takim się znajdzie, jako norma kolizyjna hierarchicznie niższa nie może być stosowana. Zawsze w tej sytuacji pierwszeństwo ma ustawa i tak też odczytuje ten zapis sąd w składzie rozpoznającym niniejszą sprawę.
Powyższe rozważania prowadzą do wniosku, że organy I i II instancji naruszyły prawo materialne w postaci art. 20 ust. 2 ustawy a naruszenie to miało wpływ na wynik sprawy, co obligowało Sąd do uchylenia zaskarżonej decyzji SKO w K. oraz decyzji organu I instancji na podstawie W ponownym postępowaniu administracyjnym organ weźmie pod uwagę brzmienie art. 20 ust. 2 ustawy i jego wykładnię (także innych przepisów ustawy) przedstawioną w powyższym uzasadnieniu oraz wyda nową decyzję administracyjną ustalającą wysokość opłaty jednorazowej z tytułu przekształcenia prawa użytkowania wieczystego gruntu w prawo własności z uwzględnieniem bonifikaty w wymiarze obowiązującym w roku, w którym nastąpiło przekształcenie, z zastrzeżeniem warunku wniesienia tej opłaty w terminie 2 miesięcy od dnia otrzymania decyzji.
Mając na uwadze wyżej wskazane okoliczności, sąd na zasadzie art. 145 § 1 pkt 1 lit. a p.p.s.a. oraz art. 135 p.p.s.a. O obowiązku zwrotu kosztów postępowania w wysokości 120 zł Sąd orzekł na podstawie art. 200 p.p.s.a. Na powyższą kwotę składa się wyłącznie wpis stosunkowy od skargi opłacony przez skarżących na podstawie § 1 pkt 1 rozporządzenia Rady Ministrów z dnia 16 grudnia 2003 roku w sprawie wysokości oraz szczegółowych zasad pobierania wpisu w postępowaniu przed sądami administracyjnymi (t.j. Dz.U. z 2021 r., poz. 535).
Źródło: Centralna Baza Orzeczeń Sądów Administracyjnych (orzeczenia.nsa.gov.pl), pozyskano 18.07.2026. · Źródło