II SA/Kr 196/10
WyrokWSA w Krakowie2010-04-16
Skład orzekający: Kazimierz Bandarzewski, Wojciech Jakimowicz, Jacek Bursa
Analiza orzeczenia
Sekcja wygenerowana przez AI na podstawie treści orzeczenia — nie stanowi cytatu.
Zagadnienie prawne
Czy organ administracji publicznej prawidłowo zawiesił postępowanie w sprawie zwrotu nieruchomości, gdy jego rozstrzygnięcie zależy od uprzedniego ustalenia przez sąd powszechny ważności umów sprzedaży tej nieruchomości, mimo że istniał wyrok sądu powszechnego oddalający powództwo o ustalenie nieważności tych umów, ale wytoczone przez inną osobę i dotyczące innej parceli?Ratio decidendi
Organ administracji publicznej prawidłowo zawiesił postępowanie w sprawie zwrotu nieruchomości na podstawie art. 97 § 1 pkt 4 k.p.a., ponieważ rozstrzygnięcie o zwrocie zależało od ustalenia przez sąd powszechny ważności umów sprzedaży. Wyrok sądu powszechnego oddalający powództwo o ustalenie nieważności umów, wytoczone przez inną osobę i dotyczące innej parceli, nie stanowił prawomocnego rozstrzygnięcia zagadnienia wstępnego w rozumieniu art. 365 § 1 k.p.c. w kontekście obecnej sprawy, co uzasadniało dalsze zawieszenie postępowania.Stan faktyczny
Sprawa dotyczyła wniosku o zwrot części wywłaszczonej nieruchomości. Starosta zawiesił postępowanie, uznając za zagadnienie wstępne konieczność ustalenia przez sąd powszechny ważności umów sprzedaży nieruchomości. Wojewoda utrzymał w mocy postanowienie o zawieszeniu. Skarżąca spółka zarzuciła naruszenie przepisów k.p.a., twierdząc, że zagadnienie wstępne zostało już rozstrzygnięte prawomocnym wyrokiem sądu powszechnego oddalającym powództwo o nieważność umów, choć wytoczone przez inną osobę i dotyczące innej parceli.Rozstrzygnięcie
Oddalono skargę.Pełny tekst orzeczenia
Wojewódzki Sąd Administracyjny w Krakowie w składzie następującym: Przewodniczący Sędzia WSA Kazimierz Bandarzewski Sędziowie WSA Wojciech Jakimowicz Jacek Bursa /spr. / Protokolant Dorota Solarz po rozpoznaniu na rozprawie w dniu 16 kwietnia 2010 r. sprawy ze skargi [....] Sp. z o.o. w W. na postanowienie Wojewody [....] z dnia 30 listopada 2009 r. nr [....] w przedmiocie zawieszenia postępowania skargę oddala
II S.A./Kr 196/10
Uzasadnienie
wyroku z dnia 16 kwietnia 2010 roku.
Postanowieniem z dnia [...].10.2009 r. ([...]) Starosta K. zawiesił z urzędu postępowanie wszczęte na wniosek A.B. , w sprawie zwrotu części działek ewidencyjnych: nr 1 i nr 2 , obr. [...], gm. W. , w granicach wywłaszczonej parceli 1. kat. 3 o pow. 0,1358 ha, b. gm. kat. M. - do czasu prawomocnego rozstrzygnięcia zagadnienia wstępnego polegającego na ustaleniu przez sąd powszechny ważności następujących umów sprzedaży:
- Rep. [...] zawartej w dniu 09.04.2001 r. pomiędzy Agencją Mienia Wojskowego z siedzibą w W. , a spółką pod firmą [...] Giełda Rolno -Ogrodnicza [...]" spółka akcyjna z siedzibą w K. ,
- Rep. [...] zawartej w dniu 9 marca 2007 r. pomiędzy spółką pod firmą "B. " sp. z o.o. z siedzibą w K. , a spółką pod firmą " C. " sp. z o.o. z siedzibą w W.
W uzasadnieniu wskazał, że na skutek prawomocnego wyroku Wojewódzkiego Sądu Administracyjnego w Krakowie z dnia 23.06.2006 r. sygn. akt II S.A./Kr 2305/02 uchylającego decyzję Wojewody nr [...] z dnia [...].08.2002 r. oraz poprzedzającą ją decyzję Starosty K. z dnia [...].07.2002 r. nr [...] orzekającą o odmowie zwrotu części działek: nr 1 i nr 2 , poł. w M. gm. W. , w granicach wywłaszczonej parceli 1. kat. 3 pow. 0,1358 ha b. gm. kat. M. a rzecz A.B. ponownie prowadzi postępowanie administracyjne w sprawie zwrotu przedmiotowej nieruchomości.
Przeprowadzona analiza dokumentacji geodezyjnej i kartograficznej wykazała, że w wyniku założenia nowej ewidencji gruntów położone w b. gm. kat. M. parcele katastralne, w tym również parcela 1. kat. 3 , utworzyły działkę ewidencyjną nr 4 o pow. 167,87 ha, położoną w obrębie M. jedn. ewid. [...]. , co potwierdza wykaz zmian gruntowych 1. ks. zam. [...] z dnia 27.02.1985 r., stanowiącą własność Skarbu Państwa, którą na wniosek Wojskowego Rejonowego Zarządu Kwaterunkowo -Budowlanego w ramach regulacji stanu prawnego, decyzją Urzędu Gminy W. z dnia [...].1987 r. nr [...] przekazano w zarząd i użytkowanie Ministerstwa Obrony Narodowej. Dla przedmiotowej działki założono księgę wieczystą Kw [...], w której w dziale II jako właściciela wpisano Skarb Państwa - Ministerstwo Obrony Narodowej. Następnie operatem pomiarowym nr [...] z dnia 01.07.1988 r. działka nr 4 o pow. 167,87 ha podzieliła się na działki: nr 5 o pow. 166,2334 ha i nr 6 o pow. 1,6366 ha. Z kolei działka nr 5 o pow. 166,2334 ha operatem pomiarowym nr [...] z dnia 21.02.1990 r. podzieliła się na działkę nr 7 o pow. 0,8140 ha oraz działkę nr 8 o pow. 165,4194 ha, która następnie operatem pomiarowym nr [...] z dnia 17.12.1996 r. podzieliła się na działki nr 9 o pow. 164,8395 ha i nr 10 o pow. 0,5799 ha. Operatem pomiarowym z dnia 09.03.2000 r. nr [...] działka nr 9 o pow. 164,8395 ha podzieliła się na działki: nr 11 o pow. 2,2206 ha, nr 12 o pow. 21,6870 ha, nr 13 o pow. 1,9488 ha i nr 14 o pow. 138,9831 ha.
W dniu 19.06.2000 r., po rozpatrzeniu wniosku Szefa Rejonowego Zarządu Infrastruktury w K. z dnia 07.04.2000 r., Starosta decyzją nr [...] sprostowaną postanowieniem z dnia [...].07.2000 r., orzekł o wygaśnięciu z dniem 20.12.1999 r. prawa zarządu Ministerstwa Obrony Narodowej nieruchomością położoną w M. gm. [...], oznaczoną jako działki: nr 11 o pow. 2,2206 ha i nr 12 o pow. 21,6870 ha. Ostateczna decyzja w tej sprawie wydana na podstawie art. 19 ust. 3 ustawy z dnia 30 maja 1996 r. o gospodarowaniu niektórymi składnikami mienia Skarbu Państwa oraz Agencji Mienia Wojskowego (Dz. U. z 1996 r., Nr 90, póz. 405) wraz z protokołem zdawczo -odbiorczym stanowiła podstawę do wykreślenia w księgach wieczystych prawa trwałego zarządu Ministerstwa Obrony Narodowej - Rejonowy Zarząd Infrastruktury oraz ujawnienia Agencji Mienia Wojskowego, jako osoby prawnej, której powierzono wykonywanie praw Skarbu Państwa. Z treści powołanej decyzji wynikało, iż z dniem 20.12.1999 r. wszelkie prawa i obowiązki związane z opisaną wyżej nieruchomością przejmuje Agencja Mienia Wojskowego, w tym również sprawy związane z roszczeniami byłych właścicieli lub ich spadkobierców dotyczące zwrotu nieruchomości wywłaszczonych na rzecz Skarbu Państwa na cele budownictwa wojskowego, a prowadzonych w trybie art. 136 ust. 3 ustawy z dnia 21 sierpnia 1997 r. o gospodarce nieruchomościami. W dniu 09.04.2001 r. umową przeniesienia własności zawartą w formie aktu notarialnego Rep. [...] Agencja Mienia Wojskowego z siedzibą w W. przeniosła własność niezabudowanej nieruchomości składającej się z działek: nr 11 o pow. 2,2206 ha i nr 15 o pow. 21,56 ha, nr 21 o pow. 0,0152 ha i nr 22 o pow. 0,1089 ha, na rzecz Spółki pod firmą [...] Giełda Ogrodnicza [...]" S.A. z siedzibą w K. . Dalsza analiza dokumentacji geodezyjnej i kartograficznej wykazała, że operatem pomiarowym z dnia 05.10.2001 r. nr [...] działka nr 11 o pow. 2,2206 ha, pół. w M. gm. W. , podzieliła się na działki: nr 16 o pow. 0,1678 ha, nr 17 o pow. 0,0791ha i nr 18 o pow. 1,9743 ha. Z dniem 18.10.2005 r. Spółka pod firmą [...] Giełda Ogrodnicza [...]" S. A. z siedzibą w K. została rozwiązana na skutek połączenia się ze Spółką pod firmą B. . Sp. z o.o., która przejęła cały majątek należący do rozwiązanej Spółki. Następnie w dniu 09.03.2007 r. umową przeniesienia własności w wykonaniu warunkowej umowy sprzedaży zawartą w formie aktu notarialnego Rep. [...] Spółka pod firmą B. . Sp. z o.o. z siedzibą w K. przeniosła własność nieruchomości, położonej w M. gm. W. , składającej się z działek: nr 16 o pow. 0,1678 ha, nr 19 o pow. 0,0791ha i nr 18 o pow. 1,9743 ha, a także nr 20 o pow. 3,5170 ha, na rzecz Spółki pod firmą C. Sp. z o.o. z siedzibą w W.
Dla działek: nr 1 i nr 2 położonych w M. gm. W. , w granicach których znajduje się wywłaszczona parcela 1. kat. 3 b. gm. kat. M. , prowadzona jest księga wieczysta [...] i do chwili obecnej działki te bez zmiany swych atrybutów wykazane są w operacie ewidencji gruntów i budynków obr. M. jedn. ewid. W. Z porównania mapy katastralnej z obowiązującą mapą ewidencji gruntów wynika, że wnioskowana do zwrotu parcela 1. kat. 3 b. gm. kat. M. , odpowiada aktualnie częściom działek ewidencyjnych: nr 1 i nr 2 położonych w obrębie M. gm. W. Wniosek A.B. o zwrot wywłaszczonej nieruchomości podlega rozpoznaniu w trybie przepisów ustawy z dnia 21 sierpnia 1997 r. o gospodarce nieruchomościami.
Przeprowadzone postępowanie dowodowe w przedmiotowej sprawie wykazało, że opisana wyżej parcela 1 . kat. 3 , b. gm. kat. M. , wywłaszczona na rzecz Skarbu Państwa w 1970 r., stała się zbędna dla celu uzasadniającego jej wywłaszczenie, a przeszkodą do jej zwrotu na rzecz poprzedniego właściciela jest stan prawny tej nieruchomości, bowiem dokonany obrót nieruchomością, do której prawo zwrotu zostało zastrzeżone w ustawie o gospodarce nieruchomościami jej poprzedniemu właścicielowi bądź jego spadkobiercy, nastąpił po złożeniu przez A.B. wniosku o zwrot nieruchomości. Ostatecznym postanowieniem nr [...] z dnia 12.01.2009 r. Starosta w punkcie 1: zawiesił - z urzędu -postępowanie wszczęte na wniosek A.B. , w sprawie zwrotu części działek ewidencyjnych: nr 1 i nr 2 , obr. M. , gm. W. , w granicach wywłaszczonej parceli 1. kat. 3 o pow. 0,1358 ha, b. gm. kat. M. - do czasu prawomocnego rozstrzygnięcia zagadnienia wstępnego polegającego na ustaleniu przez sąd powszechny ważności następujących umów sprzedaży: - Rep.[...] zawartej w dniu 09.04.2001 r. pomiędzy Agencją Mienia Wojskowego a spółką pod firmą Giełda Rolno -Ogrodnicza "[...]" spółka akcyjna z siedzibą w K. , - Rep [....] zawartej w dniu 9 marca 2007 r. pomiędzy spółką pod firmą "B. " sp. zo.o. z siedzibą w K. , a spółką pod firmą "C. " sp. z o.o. z siedzibą w W. ; jednocześnie w punkcie 2. na podstawie art. 100 § l Kodeksu postępowania administracyjnego, organ wezwał A.B. , do wystąpienia w terminie do dnia 28 lutego 2009 r. do właściwego sądu powszechnego z pozwem o ustalenie ważności w/w umów. W terminie wskazanym w w/w postanowieniu tj. do dnia 15 marca 2009 r. Pani A.B. , nie doręczyła do Wydziału Gospodarki Nieruchomościami Starostwa Powiatowego w K. dowodu potwierdzającego, że w terminie do dnia 28 lutego 2009 r. wystąpiła do sądu powszechnego o rozstrzygnięcie zagadnienia wstępnego w sprawie zwrotu części działek ewidencyjnych: nr 16 i nr 18 , obr. M. , gm. W. , w granicach wywłaszczonej parceli 1. kat. 3 o pow. 0,1358 ha, b. gm. kat M. . W tym stanie rzeczy Starosta ostatecznym postanowieniem nr [...] z dnia [...] czerwca 2009 r. podjął z urzędu zawieszone postępowanie w przedmiotowej sprawie, a następnie o zgromadzonym materiale dowodowym pozwalającym na wydanie decyzji w sprawie o zwrot wywłaszczonej nieruchomości oraz o możliwości zapoznania się z nim w terminie 7 dni, od dnia otrzymania pisma w tej sprawie, strony zostały poinformowane pismem z dnia 7 września 2009 r.
W dniu 22.09.2009 r. do akt sprawy została doręczona uwierzytelniona kserokopia wniosku Pani A.B. z dnia 22.09.2009 r., którym wystąpiła ona do Sądu Rejonowego [...] Wydział I Cywilny o unieważnienie następujących umów sprzedaży: Rep. [...] zawartej w dniu 09.04.2001 r. pomiędzy Agencją Mienia Wojskowego z siedzibą w W. a spółką pod firmą Giełda Rolno -Ogrodnicza [...] " spółka akcyjna z siedzibą w K. oraz [...] zawartej w dniu 9 marca 2007 r. pomiędzy spółką pod firmą "B. " sp. Z o.o. z siedzibą w K. , a spółką pod firmą C. " sp. z o.o. z siedzibą w W.
Wobec zaistniałej sytuacji, a także mając na uwadze uzasadnienie wyroku Wojewódzkiego Sądu Administracyjnego w Krakowie z dnia 23.06.2006 r. sygn. akt II S.A./Kr 2305/02, stwierdził, że nie jest możliwe dalsze prowadzenie postępowania w sprawie zwrotu działek ewidencyjnych: nr 1 i nr 2, obr. M. , gm. . W. , w granicach wywłaszczonej parceli 1. kat. 3 o pow. 0,1358 ha, b. gm. kat. M. i wydanie decyzji, albowiem kwestia ustalenia przez sąd powszechny ważności wskazanych wyżej umów sprzedaży jest zagadnieniem wstępnym uzasadniającym obligatoryjne zawieszenie postępowania o zwrot w/w nieruchomości, zgodnie z art. 97 § l pkt 4 Kodeksu postępowania administracyjnego, który nakazuje 'zawiesić postępowanie, gdy rozpatrzenie sprawy i wydanie decyzji zależy od uprzedniego rozstrzygnięcia zagadnienia wstępnego przez inny organ lub sąd.
Postanowieniem z dnia [...].11.2009 roku ([...]) Wojewoda utrzymał w mocy zaskarżone postanowienie Starosty K.
W uzasadnieniu stwierdził, że zgodnie z art. 97 § l pkt 4 kpa organ administracji publicznej zawiesza postępowanie, gdy rozpatrzenie sprawy i wydanie decyzji zależy od uprzedniego rozstrzygnięcia zagadnienia wstępnego przez inny organ lub sąd. Artykuł 97 § l pkt 4 kpa wyznacza podstawy obligatoryjnego zawieszenia postępowania. Zawieszenie postępowania na tej podstawie uzależnione jest od wystąpienia łącznie trzech przesłanek: a) postępowanie administracyjne jest w toku; b) rozstrzygnięcie sprawy administracyjnej będącej przedmiotem postępowania administracyjnego zależy od uprzedniego rozstrzygnięcia zagadnienia wstępnego przez inny organ lub sąd; c) zagadnienie wstępne nie zostało jeszcze rozstrzygnięte. Przez pojęcie zagadnienia wstępnego rozumie się sytuacje, w których wydanie orzeczenia merytorycznego w sprawie będącej przedmiotem postępowania przed właściwym organem jest uwarunkowane uprzednim rozstrzygnięciem wstępnego zagadnienia prawnego. Ocena zaś tego zagadnienia wstępnego należy ze względu na jego przedmiot do kompetencji innego organu państwowego, niż ten przed którym się toczy postępowanie w głównej sprawie.
Powołał się również na pogląd wyrażony przez Wojewódzki Sąd Administracyjny w Krakowie w wyroku z dnia 20 marca 2008 r. sygn. akt II SA/Kr 835/07 zgodnie, z którym: "pomiędzy rozstrzygnięciem zapadłym przed sądem lub innym organem, a rozstrzygnięciem sprawy administracyjnej musi zachodzić stosunek zależności, co oznacza, że sprawa administracyjna może zostać rozstrzygnięta na różne sposoby — w zależności od tego, jakie rozstrzygnięcie wyda sąd lub inny organ. "
W ocenie organu II instancji taka zależność nie zachodzi pomiędzy sprawą rozstrzygniętą wyrokiem Sądu Okręgowego w K. z dnia 18 grudnia 2008 r. sygn. [...], którym oddalono powództwo o ustalenie nieważności przeniesienia własności działek nr 16 i nr 18 obr. M. gm. W. umowami zawartymi w aktach notarialnych: z dnia 9 kwietnia 2001 r. Rep. [....] i z dnia 9 marca 2007 r. Rep.[...] , w sprawie tej bowiem to M.N. wniosła o ustalenie nieważności umów przenoszących własność działek nr 16 i nr 18 w części, w których dotyczą one dawnej parceli 1. kat. 23 , a przedmiotowym postępowaniem zawieszonym ze względu na fakt, iż A.B. złożyła wniosek w dniu 22 września 2009 r. do Sądu Rejonowego dla K. o unieważnienie w/w umów w zakresie dotyczącym co prawda również działek ewidencyjnych: nr 16 i nr 18 obr. M. , gm. W. , lecz w granicach wywłaszczonej parceli 1. kat. 3.
W toku postępowania zażaleniowego organ II instancji ustalił, iż sprawa prowadzona z powództwa Pani A.B. w Sądzie Rejonowym dla [...] w K. jest oznaczona sygnatura [...] i w sprawie tej nie zapadło do chwili wydania mniejszego rozstrzygnięcia orzeczenie sądowe.
W świetle powyższego organ II instancji uznał, iż organ I instancji prawidłowo przyjął, iż ustalenie przez sąd powszechny ważności umów sprzedaży: Rep. [...] zawartej w dniu 9 kwietnia 2001 r. w formie aktu notarialnego pomiędzy Agencją Mienia Wojskowego z siedzibą w W. , a spółką pod firmą [...] Giełda Rolno-Ogrodnicza "[...]" spółka akcyjna z siedzibą w K. oraz Rep. [...] zawartej w dniu 9 marca 2007 r. pomiędzy spółką pod firmą "B. Sp. z o.o. z siedzibą w K. , a spółką pod firmą "C. " Sp. z o.o. z siedzibą w W. , stanowi zagadnienie wstępne w przedmiotowej sprawie, gdyż podlega rozstrzygnięciu przez sąd powszechny a jego rozstrzygnięcie będzie miało niewątpliwy wpływ na rozstrzygnięcie postępowania o zwrot wywłaszczonej nieruchomości.
Skargę na powyższe na postanowienie Wojewody z dnia [...] listopada 2009 roku ( [...] wniosła C. Spółka z o.o. z siedzibą w W. , zaskarżając je w całości i wnosząc w oparciu o art. 145 § l pkt l lit.c p.p.s.a. o uchylenie postanowienia z [...].11.2009 oraz poprzedzającego go postanowienia z [...].10.2009 oraz o zasądzenie na rzecz Skarżącego od Wojewody kosztów postępowania, w tym kosztów zastępstwa adwokackiego, według norm prawem przepisanych.
Zaskarżonemu postanowieniu z [...].11.2009 oraz postanowieniu z [...].10.2009: zarzuciła:
1) naruszenie przepisu art. 97 § l pkt 4 k.p.a. poprzez błędną jego wykładnię, polegającą na przyjęciu, iż w przedmiotowej sprawie zachodzi potrzeba zawieszenia postępowania administracyjnego z urzędu z uwag na wystąpienie zagadnienia wstępnego podlegającego rozstrzygnięciu przez sąd powszechny, podczas gdy w toku niniejszego postępowania administracyjnego wykazane zostało, że zagadnienie wstępne stanowiące postawę rozstrzygnięcia postanowienia z [...].11.2009 i postanowienia z [...].10.2009, zostało już rozstrzygnięte prawomocnym wyrokiem sądu powszechnego.
2) naruszenie przepisu art. 97 •§ l pkt 4 k.p.a. w związku z art. 100 k.p.a. poprzez ponowne zawieszenie postępowania administracyjnego z urzędu, podczas gdy wobec uchybienia przez wnioskodawców niniejszego postępowania administracyjnego terminowi do wystąpienia z powództwem do sądu powszechnego istniała samodzielna podstawa do wydania rozstrzygnięcia merytorycznego, bez konieczności ponownego zawieszania postępowania.
3) naruszenie art. 6 k.p.a., art. 7 k.p.a. oraz art. 8 k.p.a. w zw. z 12 § l k.p.a. w zw. z art. 77 § l k.p.a., art. 97 § l pkt 4 k.p.a. i art. 100 § l k.p.a., poprzez nieuzasadnione zawieszenie postępowania z urzędu z uwagi na przyjęcie istnienia zagadnienia wstępnego podlegającego rozstrzygnięciu przez sąd powszechny, podczas gdy w analizowanej sprawie, organ administracji zaniechał szczegółowego zbadania istnienia podstaw oraz zasadności zawieszenia postępowania i możliwości wydania merytorycznego rozstrzygnięcia w sprawie bez konieczności ponownego zawieszenia postępowania nieuzasadnionego z punktu widzenia ekonomii postępowania.
4) naruszenie art. 124 § 2 k.p.a. w zw. z art. 107 § 3 k.p.a. w zw. z art. 126 k.p.a., poprzez zaniechanie sporządzenia uzasadnienia postanowienia z [...].11.2009 oraz postanowienia z [...].10.2009 w sposób odpowiadający- wymogom prawa, a w szczególności wobec braku wyczerpującego uzasadnienia prawnego i faktycznego, pozwalającego stronie odnieść się do argumentów stanowiących podstawę dla wydania postanowień i uniemożliwiającego, a co najmniej utrudniającego, kontrolę zgodności z prawem wydanego postanowienia, podczas gdy oba postanowienia powinny zawierać wskazanie przepisów prawnych będących podstawą rozstrzygnięcia wraz z przytoczeniem treści tychże przepisów prawnych, a ponadto wyczerpujące uzasadnienie prawne oraz faktyczne, pozwalające stronie na merytoryczne odniesienie się do stanowiska prawnego zajętego przez organ.
W uzasadnieniu skargi przedstawione zostały obszerne wywody prawne na uzasadnienie wskazanych powyżej zarzutów.
W odpowiedzi na skargę Wojewoda wniósł o jej oddalenie, w pełni podtrzymując stanowisko zawarte w zaskarżonym rozstrzygnięciu i zaznaczając, że wyrok Sądu Okręgowego w K. z dnia 18 grudnia 2008r., sygn. akt [...] , który przywołuje Strona Skarżąca, dotyczył, jak wskazał to w uzasadnieniu rozstrzygnięcia organ II instancji, sprawy z powództwa M.N. o ustalenie nieważności umów przenoszących własność działek nr 1 i nr 2 w części w której dotyczą one dawnej parceli l.kat. 23 , a zawieszenie postępowania w sprawie, pozostaje w związku z wniesieniem w dniu 22 września 2009r. do Sądu Rejonowego dla [...] przez A.B. wniosku o unieważnienie w/w umów w zakresie dotyczącym tych działek ewidencyjnych w granicach wywłaszczonej parceli 1 kat. 3 . Postępowania nie są zatem tożsame, inny jest ich zakres przedmiotowy i brak podstaw do naruszenia kompetencji sądów cywilnych co do oceny merytorycznej i formalnoprawnej wniesionego powództwa. Powyższe wskazuje, iż zagadnienie wstępne nie zostało uprzednio rozstrzygnięte. Ponadto, według strony przeciwnej do skarżącej, uzasadnienie stanowiska organu odwoławczego, dla przyjęcia prawidłowości rozstrzygnięcia Starosty , pozostaje wyczerpujące i precyzyjne. Równocześnie z daleko posuniętej ostrożności procesowej strona przeciwna do skarżącej przywołuje stanowisko judykatury, zgodnie z którym: "Błędne powołanie podstawy decyzji lub jej niepowołanie w okolicznościach, gdy podstawa taka istnieje w przepisach prawa, a nadto przesłanki do jej zastosowania zostały spełnione, nie można uznać za istotne naruszenie prawa, które mogło mieć istotny wpływ na wynik sprawy"( wyrok Naczelnego Sądu Administracyjnego z dnia 15 lipca 2005r. sygn. akt I SA.371/2003).
Wojewódzki Sąd Administracyjny zważył, co następuje:
Skarga nie zasługuje na uwzględnienie.
Na wstępie rozważań prawnych wskazać należy, że podstawowa zasada polskiego sądownictwa administracyjnego została określona w art. l ustawy z dnia 25 lipca 2002 r. Prawo o ustroju sądów administracyjnych (Dz. U. nr 153, póz. 1269), zgodnie z którym sądy administracyjne sprawują wymiar sprawiedliwości przez kontrolę legalności działalności administracji publicznej oraz rozstrzyganie sporów kompetencyjnych i o właściwość między organami jednostek samorządu terytorialnego, samorządowymi kolegiami odwoławczymi i między tymi organami, a organami administracji rządowej. Zasada, iż sądy administracyjne dokonują kontroli działalności administracji publicznej i stosują środki określone w ustawie, została również wyartykułowana w art. 3 § l ustawy z dnia 30 sierpnia 2002 r. Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi (Dz.U. nr 153, póz. 1270 z późn. zm.).
Przechodząc na płaszczyznę niniejszej sprawy, należy wskazać, że kluczową kwestią dla oceny zgodności z prawem zaskarżonego, jak również poprzedzającego go postanowienia, jest ustalenie, czy w okolicznościach jakie zaistniały w przedmiotowej sprawie, występuje zagadnienie wstępne podlegające rozstrzygnięciu przez sąd powszechny, którego zaistnienie uzasadnia zawieszenie z urzędu niniejszego postępowania.
Jak wynika z treści uzasadnienia postanowienia Starosty , zawiesił on z urzędu postępowanie wszczęte na wniosek A.B. , w sprawie zwrotu części działek ewidencyjnych: nr 1 i nr 2 , obr. M. , gm. W. , w granicach wywłaszczonej parceli 1. kat. 3 o pow. 0,1358 ha, b. gm. kat. M. - do czasu prawomocnego rozstrzygnięcia przez sąd powszechny — na skutek pozwu wniesionego przez A.B. - ważności umów sprzedaży: - Rep. [...] zawartej w dniu 09.04.2001 r. pomiędzy Agencją Mienia Wojskowego z siedzibą w W. , a spółką pod firmą [...]Giełda Rolno -Ogrodnicza "[...]" spółka akcyjna z siedzibą w K. , - Rep. [...], zawartej w dniu 9 marca 2007 r. pomiędzy spółką pod firmą "B. " sp. z o.o. z siedzibą w K. , a spółką pod firmą "C. " sp. z o.o. z siedzibą w W. , uznając że powyższe ustalenie stanowi zagadnienie wstępne dla rozstrzygnięcia niniejszej sprawy. W ocenie skarżącego pogląd ten jest błędny albowiem w świetle prawomocnego wyroku Sądu Okręgowego w K. z dnia 18.12.2008 roku, wydanego do sygn [...] , którym oddalone zostało powództwo M.N. o ustalenie nieważności w/w umów, i który z uwagi na treść art. 365 § l kpc ma charakter wiążący nie tylko dla sądu, który go wydał ale także dla innych sądów i organów, zagadnienie wstępne zostało rozstrzygnięte. Z poglądem tym nie można się jednak zgodzić.
Na wstępie zaznaczyć należy, że w uzasadnieniu wyroku Wojewódzkiego Sądu Administracyjnego w Krakowie z dnia 23.06.2006 r. sygn. akt II S.A./Kr 2305/02 uchylającego decyzję Wojewody nr [....] z dnia [...].08.2002 r. oraz poprzedzającą ją decyzję Starosty z dnia [...].07.2002 r. nr [...] orzekającą o odmowie zwrotu części działek: nr 1 i nr 2 , pół. w M. gm. W. , w granicach-wywłaszczonej parceli 1. kat. 3 o pow. 0,1358 ha b. gm. kat. M. , na rzecz A.B. wskazano, że organ, stosownie do art. 97 § l pkt 4 k.p.a. winien jest zawiesić postępowanie w sprawie zwrotu nieruchomości do czasu zakończenia sporu dotyczącego zgodności z prawem czynności cywilnoprawnej, w wyniku której Skarb Państwa lub jednostka samorządu terytorialnego utraciła władanie wywłaszczoną nieruchomością i podjąć właściwe czynności celem usunięcia przeszkody powodującej zawieszenie postępowania lub wezwać stronę do ich podjęcia. Wydanie decyzji w przedmiocie zwrotu nieruchomości z naruszeniem powyższej powinności stanowi naruszenie zarówno art. 7 kpa, jak i art. 136 ust. l i 3 ustawy o gospodarce gruntami.
Do powyższych wytycznych prawnych organ zastosował się, zawieszając niniejsze postępowanie, trafnie przyjmując, że zagadnienie prawne nadal występuje. Wskazać bowiem należy, że z innym charakterem związania wyrokiem sądu powszechnego mamy do czynienia, w przypadku jeśli jest to wyrok kształtujący prawo, a z innym jeśli jest to wyrok takie powództwo oddalający. W tym drugim wypadku zakres związania wynikający z treści art. 365 § l kpc jest znacznie węższy i w przedmiotowym wypadku sprowadza się do tego, że inne sądy i organy są związane rozstrzygnięciem o oddaleniu powództwa M.N. o ustalenie nieważności umów wskazanych w wyroku, wytoczonego przeciwko stronom w tym wyroku wymienionym.
Przykładowo można wskazać, że tego rodzaju powództwo może być oddalone z uwagi na brak legitymacji biernej. Jest natomiast oczywistym, że z takiego rozstrzygnięcia nie można wyciągnąć wniosku, że kwestionowane umowy są ważne, oraz że jeśli powództwo zostałoby następnie wytoczone przeciwko właściwej stronie to również zostanie oddalone, ponieważ już wcześniej zapadł wyrok oddalający. O takim związaniu wyrokiem sądu powszechnego na jakie powołuje się strona skarżąca, można byłoby natomiast mówić, gdyby wyrok w postępowaniu z powództwa M.N. był wyrokiem uwzględniającym powództwo, czyli ustalającym, że w/w umowy są nieważne. W takiej sytuacji zagadnienie wstępne uzasadniające zawieszenie postępowania administracyjnego nie występowałoby.
Nie bez znaczenia dla oceny, że zagadnienie prawne nadal występuje jest również okoliczność, że postępowanie do sygn. [...] toczyło się z powództwa innej osoby niż A.B. i dotyczyło innej dawnej parceli katastralnej. Podkreślić bowiem należy, że postępowanie przed sądem cywilnym ma charakter kontradyktoryjny. Z uzasadnienia wyroku Sądu Okręgowego w K. z dnia [...].12.2008 roku wydanego do sygn. [...] , wynika natomiast, że powództwo zostało oddalone m.in. z uwagi na niewłaściwą aktywność dowodową strony powodowej, która w świetle art. 6 kc i art. 232 kpc zobowiązana była do udowodnienia
Biorąc powyższe pod uwagę, należy wskazać, że w postępowaniu zainicjowanym przez A.B. , mogą być podnoszone inne argumenty i zgłaszane inne wnioski dowodowe, co w konsekwencji może skutkować innym rozstrzygnięciem, niż w sprawie z powództwa M.N. . Z powyższych względów wynika, że wbrew wywodom skarżącej, w sprawie występuje zagadnienie prawne, które uzasadniało zawieszenie postępowania na podstawie art. 97 § l pkt 4 k.p.a.
Odnosząc się do zarzutów dotyczących ponownego zawieszenia postępowania i nie wydania przez organ merytorycznego rozstrzygnięcia, należy natomiast wskazać, że tak organ I jak i II instancji, nie są władne do rozstrzygnięcia ważności cywilnoprawnych umów przenoszących własność nieruchomości, w sytuacji kiedy ich ważność jest kwestionowana. Dlatego też, mimo iż powództwo o ustalenie zostało wytoczone przez A.B. po terminie zakreślonym jej przez organ na podstawie art. 100 § l k.p.a., zawieszając postępowanie organ nie naruszył prawa. Co do ostatniego z zarzutów, należy wskazać, że uzasadnienie zaskarżonego orzeczenia jest wystarczająco wyczerpujące. Na tej płaszczyźnie rozważań przywołać można ponadto argumentację zawartą w końcowej części odpowiedzi na skargę, iż nawet "błędne powołanie podstawy decyzji lub jej niepowołanie w okolicznościach, gdy podstawa taka istnieje w przepisach prawa, a nadto przesłanki do jej zastosowania zostały spełnione, nie można uznać za istotne naruszenie prawa, które mogło mieć istotny wpływ na wynik sprawy".
Mając na uwadze powyższe należy wskazać, że Wojewódzki Sąd Administracyjny nie znalazł podstaw do uwzględnienia skargi, w związku z czym orzeczono jak w sentencji wyroku na podstawie art. 151 ustawy z dnia 30 sierpnia 2002 r. Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi (Dz. U. z 2002 r., Nr 153, poz. 1270), zgodnie z którym w razie nieuwzględnienia skargi, Sąd skargę oddala.
Źródło: Centralna Baza Orzeczeń Sądów Administracyjnych (orzeczenia.nsa.gov.pl), pozyskano 18.07.2026. · Źródło