II SA/Kr 1971/00

Wojewódzki Sąd Administracyjny w Krakowie w składzie następującym: Przewodniczący: Sędzia NSA Piotr Lechowski Sędziowie: WSA Halina Jakubiec WSA Elżbieta Kremer (spr.) Protokolant: Dorota Hajto po rozpoznaniu na rozprawie w dniu 26 kwietnia 2004 r. sprawy ze skargi E. K. na decyzję Samorządowego Kolegium Odwoławczego w [...] z dnia 10 lipca 2000r. Nr [...] w przedmiocie anulowania czynności materialno- technicznej zameldowania - uchyla zaskarżoną decyzję i poprzedzającą ją decyzję organu I instancji - Decyzją Samorządowego Kolegium Odwoławczego w [...] z dnia 10 lipca 2000r. Nr [...] wydaną po rozpatrzeniu odwołania administratora realności położonej w [...] przy ul. [...] od decyzji Prezydenta Miasta [...] z dnia [...] 2000r. Nr [...] orzekającej o anulowaniu czynności materialno-technicznej polegającej na zarejestrowaniu w dniu [...] 1999r. pobytu stałego K. Z. wraz z nieletnią córką M. w lokalu nr [...] przy ul. [...] w [...] uchylono zaskarżoną decyzję w całości i orzeczono o odmowie anulowania czynności materialno-technicznej polegającej na zarejestrowaniu w dniu [...] 1999r. pobytu stałego K. Z. oraz jej małoletniej córki M. w lokalu nr [...] przy ul. [...] w [...]. W podstawie prawnej decyzji wskazano art.138 parag.1 pkt 2 Kodeksu postępowania administracyjnego oraz art.47 ust.2 w związku z art. 10, art.6, art.9 ust.2 oraz art.29 ustawy z dnia 10 kwietnia 1974r. o ewidencji ludności i dowodach osobistych /j.t. Dz.U z 1984r. Nr 32, poz. 174 ze zm./, w uzasadnieniu zaś powołano się na następujący stan faktyczny i prawny: Decyzją organu I instancji, o której wyżej mowa anulowano czynność materialno-techniczną zameldowania K. Z. i małoletniej M. Z. na pobyt stały w mieszkaniu nr [...] przy ul. [...]. W uzasadnieniu decyzji podano, że K. Z. wraz z córką w dacie zameldowania tj. w dniu [...] 1999r. nie zamieszkiwała w przedmiotowym lokalu, chociaż posiadała do tego uprawnienia. Od decyzji tej odwołanie złożył M. S. – administrator realności, który stwierdził, że w dniu [...] 1999r. K. Z. nie włamała się do przedmiotowego lokalu, ale lokal ten został przez niego otwarty, wobec odmowy wydania kluczy od tego mieszkania przez poprzednią administratorkę E. K.. Samorządowe Kolegium Odwoławcze uwzględniło to odwołanie uchyliło decyzję organu I instancji i orzekło o odmowie anulowania czynności materialno-technicznej. W uzasadnieniu decyzji Samorządowe Kolegium Odwoławcze podniosło, że ustalenia organu I instancji są bezpodstawne. W szczególności notatka Komisariatu Policji [...] z dnia [...] 2000r. potwierdza jedynie fakt interwencji Policji w przedmiotowym mieszkaniu w dniu [...] 1999r. Natomiast dowód ten nie przesądza o zamieszkiwaniu lub niezamieszkiwaniu K. Z. w tym lokalu w dniu [...] 1999r. Jak podnosi Samorządowe Kolegium Odwoławcze z zeznań stron wynika, że pierwotne wejście do mieszkania nr [...] przy ul. [...] w [...] przez K. Z. miało miejsce w dniu [...] 2000r., a więc w dniu zameldowania. Skoro więc w tym dniu K. Z. w mieszkaniu tym przebywała z zamiarem stałego pobytu i miała do tego uprawnienie, to brak było podstaw prawnych do anulowania czynności materialno-technicznej zameldowania. Skargę na decyzję Samorządowego Kolegium Odwoławczego złożyła współwłaścicielka budynku E. K. wnosząc o jej uchylenie. W uzasadnieniu skargi podniosła, że Samorządowe Kolegium Odwoławcze nie przeprowadziło postępowania wyjaśniającego, a w szczególności nie zbadało stanu faktycznego istniejącego w spornym lokalu, oraz faktu, że K. Z. włamała się do przedmiotowego lokalu. W odpowiedzi na skargę Samorządowe Kolegium Odwoławcze w [...] wniosło o oddalenie skargi, podtrzymując swoje stanowisko zawarte w uzasadnieniu decyzji. Wojewódzki Sąd Administracyjny zważył, co następuje: Skarga jest uzasadniona. Zadaniem Wojewódzkiego Sadu Administracyjnego jest kontrola, czy zaskarżona decyzja administracyjna jest zgodna z obowiązującym prawem. Jak wynika z uzasadnienia decyzji Samorządowego Kolegium Odwoławczego i uzasadnienia decyzji Prezydenta Miasta [...], oba organy ustalając czy dokonana w dniu [...] 1999r. czynność materialno-techniczna polegająca na zarejestrowaniu pobytu stałego K. Z. i jej małoletniej córki M. w lokalu nr [...] przy ul. [...] w [...] badały, czy zostały spełnione dwie kumulatywne przesłanki tj., czy przedstawione zostało potwierdzenie uprawnień do przebywania w przedmiotowym lokalu /zgodnie z obowiązującym wówczas art.9 ust.2 ustawy o ewidencji ludności i dowodach osobistych/, oraz fakt zamieszkiwania w przedmiotowym lokalu z zamiarem stałego przebywania. O ile co do spełnienia pierwszej przesłanki przez K. Z. tj przedstawienia potwierdzenia uprawnień do przebywania w przedmiotowym lokalu ustalenia obu organów są zgodne, że przesłanka ta została spełniona. K. Z. posiadała bowiem zgodę współwłaścicieli, których udziały stanowiły większość. To ustalenie czy w chwili dokonywania czynności materialno-technicznej zarejestrowania pobytu stałego spełniona została druga ustawowa przesłanka tj zamieszkanie w przedmiotowym lokalu z zamiarem stałego pobytu jest przedmiotem sporu i odmiennych ustaleń pomiędzy organem I i II instancji. Ustalenie zatem czy przesłanka zamieszkania w lokalu z zamiarem stałego pobytu została czy nie została spełniona, a więc ustalenie pewnych okoliczności faktycznych będzie tym samym decydować o zgodności decyzji administracyjnej z prawem lub braku tej zgodności. Postępowanie dowodowe przeprowadzone przez organ I instancji i zebrane w nim materiały dowodowe zostały odmiennie ocenione przez organy obu instancji. Samorządowe Kolegium Odwoławcze nie prowadząc uzupełniającego postępowania dowodowego, ale w oparciu o istniejący materiał dowodowy uznało fakt zamieszkania przez K. Z. i M. Z. w lokalu nr [...] w budynku przy ul. [...] w dniu [...] 1999r. za udowodniony. Kolegium wskazało dowody na podstawie których oparło swoje ustalenia faktyczne, jak również uzasadniło dlaczego nie daje wiary dowodom w oparciu o które dokonał odmiennego rozstrzygnięcia organ I instancji. Z ustaleń poczynionych przez Samorządowe Kolegium Odwoławcze w oparciu o wskazane dowody wynika, że dnia [...] 1999r. K. Z. weszła do lokalu nr [...] w budynku nr [...] przy ul. [...] w [...]. Ten element stanu faktycznego nie jest kwestionowany przez strony, aczkolwiek podają odmienne okoliczności dotyczące samego wejścia do przedmiotowego lokalu. Jednak przedmiotem ustaleń organów administracyjnych powinny być nie tylko okoliczności dotyczące samego faktu wejścia do lokalu, ale okoliczności dotyczące faktu zamieszkania w tym lokalu przez K. Z. i małoletnią M. Z.. Albowiem przesłanką prawną wymaganą przy zameldowaniu na pobyt stały jest fakt zamieszkiwania w określonej miejscowości pod oznaczonym adresem z zamiarem stałego przebywania. Dla określenia miejsca zamieszkania należy sięgnąć do kodeksu cywilnego. Według sytemu przyjętego w kc. określa się miejsce zamieszkania w zasadzie zgodnie z koncepcją domicilium voluntarium /obrane miejsce zamieszkania/. Stosownie do art.25 kc. miejscem zamieszkania osoby fizycznej jest miejscowość w której osoba ta przebywa z zamiarem stałego pobytu. Na pojęcie domicilium voluntarium składają się dwa elementy: zewnętrzny element obiektywny "przebywania" w pewnej miejscowości oraz wewnętrzny element subiektywny "zamiaru stałego pobytu". Dla zakwalifikowania pewnej miejscowości jako miejsca zamieszkania potrzeba zejścia się i trwania obu tych elementów. Zakwalifikowanie pewnej miejscowości jako domicilum voluntarium opiera się na ocenie istniejącej sytuacji faktycznej. Nadto zgodnie z art.28 kc. można mieć tylko jedno miejsce zamieszkania. Określenie miejsca zamieszkania zgodnie z koncepcją domicilum voluntarium nie ma zastosowania gdy osoba fizyczna pozostaje pod władzą rodzicielską lub opieką. Zgodnie z art.26 parag.1 kc Miejscem zamieszkania dziecka pozostającego pod władzą rodzicielską jest miejsce zamieszkania rodziców albo tego z rodziców, któremu wyłącznie przysługuje władza rodzicielska lub któremu zostało powierzone wykonywanie władzy rodzicielskiej. Natomiast parag.2 stanowi, że jeżeli władza rodzicielska przysługuje na równi obojgu rodzicom mającym osobne miejsce zamieszkania, miejsce zamieszkania dziecka jest u tego rodziców, u którego dziecko stale przebywa. W przedmiotowej sprawie postępowanie administracyjne dotyczące anulowania czynności materialno-technicznej zarejestrowania pobytu stałego dotyczy zarówno K. Z. jak i jej małoletniej córki M. Z., jednak ustalenia prawne i faktyczne czynione przez organy obu instancji dotyczą w rzeczywistości tylko K. Z.. Sytuacja prawna i faktyczna dotycząca zarejestrowania pobytu stałego małoletniej M. Z. w lokalu nr [...] w budynku nr [...] przy ul. [...] w [...] nie została wyjaśniona. Nie wyjaśnienie okoliczności faktycznych w przedmiotowej sprawie dotyczących faktu zamieszkania w dniu [...] 1999r. w lokalu nr [...] w budynku nr [...] przy ul. [...] w [...], K. Z. i małoletniej M. Z. nie pozwala tym samym stwierdzić czy została spełniona przesłanka prawna zameldowania, a tym samym czy zaskarżona decyzja i poprzedzająca ją decyzja organu I instancji nie narusza prawa materialnego, a zatem czy jest zgodna z prawem. Sąd uchylając decyzję organu II instancji jak i decyzję organu I instancji miał nadto na uwadze szczególne przepisy dotyczące obowiązku meldunkowego cudzoziemców. Powoływana już wcześniej ustawa z dnia 10 kwietnia 1974r. o ewidencji ludności i dowodach osobistych zawiera rozdział VI dotyczący obowiązku meldunkowego cudzoziemców. Zgodnie z art.23 ustawy, cudzoziemiec przebywający na terytorium Rzeczypospolitej Polskiej jest obowiązany wykonywać obowiązek meldunkowy na zasadach określonych w ustawie, jeżeli przepisy niniejszego rozdziału nie stanowią inaczej. Takim przepisem jest art.26 ustawy, który stanowi, że cudzoziemiec dokonując zameldowania na pobyt stały, zgłasza wymagane dane do zameldowania, przedstawia kartę pobytu albo zezwolenie na osiedlenie się wydane stosownie do przepisów o cudzoziemcach i potwierdzenie zameldowania na pobyt czasowy. Zarówno organ II instancji jak i organ I instancji w wydanych decyzjach nie wskazali w podstawie prawnej powołanego przepisu dotyczącego zameldowania cudzoziemców, ale przede wszystkim z poczynionych ustaleń i jak i uzasadnień decyzji nie można stwierdzić, czy powyższy przepis został zachowany. Mając na uwadze wskazane wyżej okoliczności faktyczne i prawne Wojewódzki Sąd Administracyjny zgodnie z art.145 parag.1 pkt l a ustawy z dnia 30.08 2002r. Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi /Dz.U. Nr 153, poz.1270/ uwzględnił skargę i uchylił decyzję Samorządowego Kolegium Odwoławczego w [...] oraz poprzedzającą ją decyzję Prezydenta Miasta [...].