II SA/Kr 2013/00

WYROK W IMIENIU RZECZYPOSPOLITEJ POLSKIEJ Dnia 26 października 2004r. Wojewódzki Sąd Administracyjny w Krakowie w składzie następującym: Przewodniczący Sędzia NSA Jan Zimmermann Sędziowie: NSA Andrzej Niecikowski ( spr.) SO-del. Renata Detka Protokolant: Karina Lutyńska po rozpoznaniu na rozprawie w dniu 26 października 2004r. sprawy ze skargi D. L., J. L., L. C., P. C. na decyzję Wojewody M. z dnia [...] 2000r., Nr [...] w przedmiocie zatwierdzenia projektu budowlanego i udzielenia pozwolenia na przebudowę I. uchyla zaskarżoną decyzję jak i utrzymaną nią w mocy decyzję organu I instancji, II. zasądza od Wojewody M. na rzecz D. i J. małżonków L. oraz L. i P. małżonków C. kwotę po 10 (dziesięć) złotych tytułem zwrotu kosztów postępowania Decyzją z dnia 20.04.2000 r. (znak:........) Starosta Powiatowy w N., działając na podstawie art. 28, art. 33 ust.l, art. 34 ust.4 i art. 36 ustawy z dnia 7.07.1994 r. Prawo Budowlane (Dz.U. nr.89 poz.414 z późn.zm.- obecnie tj. Dz.U. z 2003 r. nr.207 poz. 2016 - zwanej dalej Prawem Budowlanym z 1994 r.) po rozpatrzeniu wniosku C.A. - zatwierdził projekt budowlany i udzielił pozwolenia na przebudowę istniejącego budynku gospodarczego w części dotyczącej przebudowy ściany w granicy działek nr.ewid. [....] i [....] (wymiana substancji - przebudowa ściany drewnianej na ścianę murowaną, mur ogniowy) oraz przebudowę dachu na jednospadowy ze spadkiem na działkę inwestora, na dz.ewid. [....] - położonych w N. przy ul. [....]. Odwołanie D.L. i J.L. oraz L.C. i P.C. nie zostało uwzględnione i Wojewoda [....] , decyzją z dnia 7.07.2000 r., (znak:.......) utrzymał w mocy zaskarżoną decyzje, wywodząc w uzasadnieniu co następuje: 1/ projektowana inwestycja jest zgodna z ustaleniami miejscowego planu zagospodarowania przestrzennego, wniosek o pozwolenie na budowę został złożony w terminie ważności decyzji o ustaleniu warunków zabudowy i zagospodarowania terenu, inwestor wykazał się prawem do dysponowania nieruchomością pod planowaną inwestycję a przedłożona dokumentacja projektowa jest kompletna, 2/ inwestycja nie spowoduje zmiany sposobu zagospodarowania działek. Do planowanych robót nie ma zastosowania § 12 ust. 6 rozporządzenia Ministra Gospodarki Przestrzennej i Budownictwa z dnia 14.12.1994 r. w sprawie warunków technicznych, jakim powinny odpowiadać budynki i ich usytuowanie (Dz.U. z 1995 r nr. 10 poz. 46 z późn.zm. - tj. Dz.U. z 1999 r. nr 15 poz. 140 - zwane dalej rozporządzeniem w sprawie warunków technicznych) gdyż przedmiotowy budynek gospodarczy jest budynkiem już istniejącym a nie nowo budowanym, 3/ zarzut odwołania L.C. i P.C. jakoby przebudowywany budynek gospodarczy zacieniał ich budynek mieszkalny, jest nieuzasadniony bowiem zgodnie z § 13 rozporządzeniem w sprawie warunków technicznych odległość budynku mającego pomieszczenia przeznaczone na pobyt ludzi od innych obiektów powinna umożliwiać naturalne oświetlenie tych pomieszczeń. Warunek ten uznaje się za spełniony, jeżeli odległość od obiektu przesłaniającego jest nie mniejsza niż jego wysokość - dla obiektów przesłaniających o wysokości do 55 m włącznie. Z akt sprawy wynika, że odległość budynku gospodarczego o wysokości 4,05 do budynku odwołujących się wynosi 4,5 m. Skargę do Naczelnego Sądu Administracyjnego na powyższą decyzję złożyli D.L. i J.L. i zarzucając "wyciągnięcie błędnych logicznie wniosków ze znajdującego się w aktach sprawy materiału dowodowego (dowolność oceny i ustaleń)" oraz niewyjaśnienie wszystkich okoliczności faktycznych istotnych dla rozstrzygnięcia sprawy wnieśli o stwierdzenie nieważności zaskarżonej decyzji względnie o jej uchylenie wraz z poprzedzającą ją decyzją organu I instancji oraz o zasądzenie kosztów postępowania. Skarżący podtrzymują stanowisko, że w sprawie ma zastosowanie § 12 ust. 6 rozporządzenia w sprawie warunków technicznych bowiem fikcją jest twierdzenie, że przedmiotowy budynek gospodarczy jest budynkiem istniejącym a nie nowobudowanym co wynika z przedłożonych zdjęć. Świadczy o tym fakt, że w budynku maj ą by ć wykonane ławy fundamentowe i to w granicy działki. Zaskarżona decyzja sankcjonuje budowę trwałego obiektu o "niesprecyzowanej formie użytkowania" a określenie o wymianie substancji jest całkowicie mylące i nie odpowiadające rzeczywistości. Na tę samą decyzję w sprawie tut. Sądu sygn.akt II SA/Kr 2014/00 skargę złożyli L.C. i P.C . Postanowieniem z dnia 26.10.2004 r. Sąd zarządził połączenie sprawy o sygn.akt II SA/Kr 2014/00 ze sprawą niniejszą. Skarżący L.C. i P.C. zarzucając niezgodność zaskarżonej decyzji z prawem wnieśli o jej uchylenie. W uzasadnieniu podnieśli, podobnie jak skarżący L. , że w sprawie ma zastosowanie § 12 ust. 6 rozporządzenia w sprawie warunków technicznych, co wynika także z treści § 2 tego rozporządzenia, który wyraźnie stanowi, że przepisy rozporządzenia stosuje się przy budowie, odbudowie, rozbudowie, nadbudowie, przebudowie, modernizacji oraz zmianie sposobu użytkowania budynków. Prawo Budowlane z 1994 r., nie zna pojęcia "wymiany substancji". Planowana inwestycja polegająca na budowie ściany murowanej jest budową a nie bliżej nieokreśloną "wymianą substancji". Fakty powyższe jednoznacznie przemawiają za tym, że w sprawie ma zastosowanie § 12 ust. 6 rozporządzenia w sprawie warunków technicznych. W odpowiedziach na skargi Wojewoda [....] wniósł o ich oddalenie i podtrzymał swoje stanowisko zawarte w uzasadnieniu. Wojewódzki Sąd Administracyjny zważył co następuje. Skargi w sprawie niniejszej została złożona przed dniem 1.0! .2004 r. Zgodnie jednak z art. 97 § 1 ustawy z dnia 30.08.2002 r., Przepisy wprowadzające ustawę - Prawo o ustroju sądów administracyjnych i ustawę - Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi (Dz.U. nr 153 poz. 1271), sprawy, w których skargi zostały wniesione do Naczelnego Sądu Administracyjnego przed dniem l stycznia 2004 r. i postępowanie nie zostało zakończone, podlegają rozpoznaniu przez właściwe wojewódzkie sądy administracyjne na podstawie przepisów ustawy 30.08.2002 r. Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi (Dz.U. nr 153 poz. 1270 - w skrócie p.o.p.s.a.). Skargi są uzasadnione. Podnieść należy także, zgodnie z art. 134 p.o.p.s.a. Sąd nie jest związany granicami skargi i zobowiązany jest do wzięcia pod uwagę z urzędu wszelkich naruszeń prawa, a także przepisów, które powinny znaleźć zastosowanie w sprawie. Dokonana w trybie art. 1 § 2 ustawy z dnia 25.07.2002 r., Prawo o ustroju sądów administracyjnych (Dz.U. nr 153 poz. 1269) kontrola sądowa stwierdziła, że zaskarżona decyzja jak i utrzymana nią w mocy decyzja organu I instancji naruszaj ą prawo. Na początku należy zwrócić uwagę, że z dniem 16.03. 2001 r., § 12 ust. 6 rozporządzenia w sprawie warunków technicznych, w zakresie wymogu uzyskania zgody właściciela działki sąsiedniej na usytuowanie budynku bezpośrednio przy granicy działki budowlanej, został uznany wyrokiem Trybunału Konstytucyjnego z dnia 5 marca 2001 r. (Dz.U.01.17.207) za niezgodny z art. 7 ust. 2 pkt 1 ustawy z dnia 7 lipca 1994 r. - Prawo budowlane (Dz.U.94.89.414). Zgodnie z art. 35 ust.4 Prawa Budowlanego z 1994 r., właściwy organ nie może odmówić wydania decyzji o pozwoleniu na budowę, gdy stwierdzi zgodność: projektu zagospodarowania działki lub terenu z miejscowym planem zagospodarowania przestrzennego i wymaganiami ochrony środowiska, z wymaganiami decyzji o warunkach zabudowy i zagospodarowania terenu, z przepisami w tym techniczno-budowlanymi, a nadto kompletność projektu budowlanego (w tym posiadanie wymaganych opinii, uzgodnień, pozwoleń i sprawdzeń), wykonanego przez osobę posiadającą uprawnienia budowlane. Nadto organ nie może odmówić wydania przedmiotowej decyzji, gdy ustali zgodność projektu architektoniczno-budowlanego z przepisami, w zakresie określonym w art. 5 i 32 ust. 4 Prawa Budowlanego. Jak z powyższego wynika, jedną z przesłanek wydania decyzji o pozwoleniu na budowę jest jej zgodność z wymaganiami decyzji o warunkach zabudowy i zagospodarowania terenu. W aktach sprawy znajduję się decyzja Burmistrza Miasta N. z dnia 7.4.1998 r. ustalająca warunki zabudowy i zagospodarowania terenu dla inwestycji polegającej na modernizacji istniejącego budynku gospodarczego na dz.ewid. [....] położonej w N. W chwili wydawania decyzji o ustaleniu warunków a raczej w chwili utrzymania w mocy decyzji organu I instancji ( tj. w dniu 1.06.1998 r.) przez Samorządowe Kolegium Odwoławcze w N. prawu budowlanemu znane było pojęcie modernizacji obiektu budowlanego, a mianowicie art. 3 pkt 7 Prawa Budowlanego z 1994 r. stanowił, że przez roboty budowlane - należy przez to rozumieć budowę, a także prace polegające na montażu, modernizacji, remoncie lub rozbiórce obiektu budowlanego. W dniu wydawania zaskarżonej decyzji jak i poprzedzającej ją decyzji organu I instancji art. 3 pkt 7 Prawa Budowlanego z 1994 r. przez roboty budowlane - nakazywał rozumieć budowę, a także prace polegające na montażu, remoncie lub rozbiórce obiektu budowlanego. A więc w dniu wydawania zaskarżonej decyzji jak i poprzedzającej ją decyzji organu I instancji prawo budowlane nie zabierało ustawowej definicji modernizacji obiektu budowlanego. Zaskarżona decyzja jak i poprzedzająca ją decyzja organu I instancji dotyczą pozwolenia na przebudowę istniejącego budynku gospodarczego w części dotyczącej przebudowy ściany w granicy działek nr.ewid. [....] i [....] (wymiana substancji – przebudowa ściany drewnianej na ścianę murowaną, mur ogniowy) oraz przebudowę dachu na jednospadowy ze spadkiem na działkę inwestora, na dz.ewid. [....] - położonych w N. przy ul. [....] . Należy więc zadać sobie pytanie czy zaskarżona decyzja jak i poprzedzająca ją decyzja organu I instancji dotyczą tej samej inwestycji o której mowa w decyzji Burmistrza Miasta N. z dnia 7.4.1998 r. ustalającej warunki zabudowy i zagospodarowania terenu. Zacząć należy od wniosku inwestora. Otóż wniosek z dnia [....] .11.1999 r., zmierza do uzyskania pozwolenia "na budowę (przebudowę budynku gospodarczego w części dotyczącej ściany ogniowej w granicy z działkami sąsiadów oraz przebudowę dachu na jednospadowy ze spadkiem na własną działkę)". Z uzasadnienia decyzji Samorządowego Kolegium Odwoławcze w N. z dnia 1.06.1998 r. utrzymującej w mocy decyzje Burmistrza Miasta N. z dnia 7.04.1998 r. (znak:........) ustalającą warunki ustalająca warunki zabudowy i zagospodarowania terenu dla inwestycji polegającej na modernizacji istniejącego budynku gospodarczego na dz.ewid. [....] położonej w N. wynika, że Kolegium przedmiot co dopiero opisanej decyzji Burmistrza Miasta N. rozumiało jako "remont budynku gospodarczego (drewutni) z przebudową dachu". Czym innym jest "remont budynku gospodarczego (drewutni) z przebudową dachu" a czym innym przebudowa istniejącego budynku gospodarczego w części dotyczącej przebudowy ściany w granicy działek nr.ewid. [....] i [....] (wymiana substancji - przebudowa ściany drewnianej na ścianę murowaną, mur ogniowy) oraz przebudowa dachu na jednospadowy ze spadkiem na działkę inwestora, na dz.ewid. [....] - położonych w N. przy ul. [....] . Nie można więc podzielić stanowiska organów orzekających w sprawie, że planowania inwestycja jest zgodna z decyzją o ustaleniu warunków zabudowy i zagospodarowania terenu ustalająca warunki zabudowy i zagospodarowania terenu dla inwestycji polegającej na modernizacji istniejącego budynku gospodarczego. Jeszcze jedna kwestia wymaga wyjaśnienia ta mianowicie, czy dla tego rodzaju inwestycji w ogóle jest wymagane uzyskanie decyzji o warunkach zabudowy i zagospodarowania terenu. Wątpliwość Sadu bierze się z twierdzenia organu II instancji zawartego w uzasadnieniu, że przedmiotowa inwestycja nie spowoduje zmiany sposobu zagospodarowania działek. Jeżeli to twierdzenie zestawi się z ówcześnie obowiązującym art. 39 ust. 2 ustawy z dnia 7.07.1994 r. o zagospodarowaniu przestrzennym (tj. Dz.U. z 1999 r. nr. 15 póz.139 z późn.zm.), to powstaje wątpliwość, czy organ II instancji czasem nie uznaje, że w sprawie w ogóle nie jest wymagana decyzja o ustaleniu warunków zabudowy i zagospodarowania terenu gdyż roboty budowlane polegaj będą na przebudowie która nie powoduje zmiany sposobu zagospodarowania terenu. Niestety w tym zakresie organ II instancji jasno swego stanowiska nie wyartykułował. Jak można sądzić, bo jasno tego nie wyjaśniają orzekające w sprawie organy, że skoro w sprawie mamy do czynienia z inwestycją polegająca "na wymianie istniejącej substancji", to tego rodzaju inwestycja jest zwolniona od stosowania zasad wyrażonych w wyżej cytowanym rozporządzeniu Ministra Gospodarki Przestrzennej i Budownictwa, z dnia 14.12.1994 r., bowiem zasady te mają zastosowanie tylko do obiektów nowo budowanych a przedmiotowy budynek jest budynkiem istniejącym. Zgodnie z art. 28 Prawa Budowlanego roboty budowlane można rozpocząć na podstawie ostatecznej decyzji o pozwoleniu na budowę. Przez roboty budowlane należy rozumieć budowę a także prace polegające na montażu, remoncie lub rozbiórce obiektu budowlanego ( art. 3 pkt.7 Prawa Budowlanego ), zaś przez budowę rozumie się wykonywanie obiektu budowlanego w określonym miejscu, a także odbudowę, rozbudowę, nadbudowę oraz przez przebudowę obiektu budowlanego. Prawo Budowlane nie wprowadza żadnych innych reguł dla budowy obiektu budowlanego polegającej "na wymianie istniejącej substancji". Stąd prosty wniosek, że do takiej budowy stosuje się ogólne reguły związane z budową obiektu budowlanego. § 2 ust.2 rozporządzenia w sprawie warunków technicznych jako wyjątek wprowadza możliwość spełnienia wymagań wymienionych w § 1 ust. 2, w sposób inny niż podany w rozporządzeniu, przy przebudowie ale muszą być tu odpowiednie wskazania, oceny (ekspertyzy) właściwych jednostek badawczo-rozwojowych albo rzeczoznawców budowlanych i do spraw zabezpieczeń przeciwpożarowych, uzgodnionych z właściwą terenowo komendą wojewódzką Państwowej Straży Pożarnej oraz właściwym terenowo państwowym inspektorem sanitarnym. Skoro więc, kontrola sądowa wykazała, że zaskarżona decyzja, jak i poprzedzająca ją decyzja organu I instancji, naruszają prawo na podstawie art. 145 § l pkt.l lit. "c" oraz art. 135 oraz art. 200 p.o.p.s.a. należało orzec jak w sentencji.