II SA/Kr 2022/02

WYROK W IMIENIU RZECZYPOSPOLITEJ POLSKIEJ Dnia 20 kwietnia 2006 r. Wojewódzki Sąd Administracyjny w Krakowie w składzie następującym: Przewodniczący : Sędzia NSA Anna Szkodzińska (spr.) Sędziowie : NSA Joanna Tuszyńska WSA Aldona Gąsecka-Duda Protokolant : Edyta Domagalska po rozpoznaniu na rozprawie w dniu 20 kwietnia 2006 r. sprawy ze skargi S. M. na decyzję Samorządowego Kolegium Odwoławczego w [...] z dnia [...] 2002 r. Nr [...] w przedmiocie ustalenia warunków zabudowy i zagospodarowania terenu I. uchyla zaskarżoną decyzję jak i poprzedzającą ją decyzję organu pierwszej instancji; II. zasądza od Samorządowego Kolegium Odwoławczego w [...] na rzecz skarżącego S. M. kwotę [...] ([...]) złotych tytułem zwrotu kosztów postępowania. II SA/Kr 2022/02 Uzasadnienie Decyzją z dnia [...] 2002 r. znak [...] Wójt Gminy [...], na podstawie art. 2 ust. 1, art. 39 ust. 2, art. 40 ust. 1, 3, art. 42, art. 46 ust. 2 i 3 ustawy z dnia 7 lipca 1994 r. o zagospodarowaniu przestrzennym, po rozpoznaniu wniosku M. M. ustalił warunki zabudowy i zagospodarowania terenu dla inwestycji polegającej na dobudowie do istniejącego budynku inwentarskiego części inwentarskiej o wymiarach 7 x 14 m i 9 x 14 m oraz zbiornika na gnojowicę na działce nr A w [...]. Stwierdził, że działka nr A leży na terenie oznaczonym symbolem [...]- tereny przeznaczone pod zabudowę zagrodową. W ramach wymagań dotyczących ochrony interesów osób trzecich organ wskazał, że "przewidzianą inwestycję należy zaprojektować w sposób nie kolidujący z istniejącą zabudową i infrastrukturą zachowując wymagania wynikające z obowiązujących w tym zakresie przepisów" . Zastrzegł organ, że "przedstawiony sposób zagospodarowania terenu przyjmuje się jako uzasadnienie programowe inwestycji i traktuje się je postulatywnie. Nie jest on elementem rozstrzyganym niniejszą decyzją i winien być uściślony w pozwoleniu na budowę przy uwzględnieniu warunków wynikających z niniejszej decyzji". W uzasadnieniu decyzji podano, że zgodnie z art. 43 ustawy nie można odmówić ustalenia warunków zabudowy i zagospodarowania terenu, jeżeli zamierzenie jest zgodne z przepisami prawa i ustaleniami planu zagospodarowania przestrzennego. Zamierzona inwestycja jest zgodna z planem. Dokładne usytuowanie obiektów , łącznie z odległościami, zostanie ustalone w postępowaniu o pozwolenie na budowę. Zgodnie z rozporządzeniem MOŚZNiL w sprawie określenia rodzajów inwestycji szkodliwych dla środowiska i zdrowia ludzi oraz ocen oddziaływania na środowisko do inwestycji mogących pogorszyć stan środowiska zalicza się inwestycje w dziale rolnictwo związane z hodowlą zwierząt w liczbie ponad - 50 dużych jednostek przeliczeniowych inwentarza, a w przypadku chowu ściółkowego - 100 dużych jednostek przeliczeniowych. Stosowane w resorcie rolnictwa współczynniki przeliczeniowe sztuk rzeczywistych zwierząt na duże jednostki dokonywane jest następująco: warchlaki 2-4 miesiące 1 szt. - 0,1 ; prosięta do 2 miesięcy - 0,02 ; tuczniki - 0,25 ; maciory - 0,3. Tak więc inwestycja ta nie należy do inwestycji mogących pogorszyć stan środowiska i nie wymaga przeprowadzenia postępowania w sprawie oceny oddziaływania na środowisko w oparciu o ustawę Prawo ochrony środowiska z 27 kwietnia 2001 r. W odwołaniu od tej decyzji S. M. zarzucił, że w decyzji w istocie nie określono warunków ochrony interesów osób trzecich, nie wskazano konkretnych, dotyczących tego zakresu przepisów prawa. Wskazał odwołujący się, że nie otrzymał załącznika graficznego decyzji, a w decyzji zaznaczono, że załącznik ten otrzymuje tylko wnioskodawca. Tytuł rozporządzenia Ministra Ochrony Środowiska, Zasobów Naturalnych i Leśnych został w decyzji podany nieprawidłowo. Ponadto odwołujący się podniósł, że sama dobudowa nie musi kwalifikować inwestycji do mogących szkodzić środowisku, ale może takim obiektem być cały budynek, po dobudowie. S. M. za niezrozumiałe w świetle art. 41 ustawy uznał zawartą w uzasadnieniu uwagę o przyjęciu przedstawionego sposobu zagospodarowania za postulatywny. Decyzją z dnia [...] 2002 r. znak [...] Samorządowe Kolegium Odwoławcze w [...] na podstawie art.. 138 § 1 pkt 1 kpa decyzję organu I instancji utrzymało w mocy. W uzasadnieniu Kolegium przytoczyło treść skarżonej decyzji i odwołania, oraz podało co następuje: W piśmie przekazującym odwołanie organ I instancji wyjaśnił, że w istniejącym budynku inwentarskim wnioskodawca posiada obsadę zwierząt wynoszącą 22,05 DJP, zaś w części projektowanej przewiduje obsadę w ilości 13,5 DJP, razem - 35,55 DJP. Duże jednostki przeliczeniowe przyjęto na podstawie załącznika do rozporządzenia Ministra Ochrony Środowiska, Zasobów Naturalnych i Leśnictwa z dnia 14 lipca 1998 r. w sprawie określenia rodzajów inwestycji szczególnie szkodliwych dla środowiska i zdrowia ludzi albo mogących pogarszać stan środowiska oraz wymagań, jakim powinny odpowiadać oceny oddziaływania na środowisko tych inwestycji. Organ I instancji stwierdził, że wnioskowana inwestycja nie należy do mogących pogorszyć stan środowiska, w związku z czym nie wymaga przeprowadzenia postępowania w sprawie oceny oddziaływania na środowisko w oparciu o ustawę Prawo ochrony środowiska z dnia 27 kwietnia 2001 r. Zgodnie z § 12 ust. 1 a rozporządzenia z dnia 14 lipca 1998 r. do inwestycji mogących pogorszyć stan środowiska zalicza się inwestycje związane z hodowlą zwierząt w liczbie od 50 do 500 DJP, a w przypadku chowu ściółkowego od 100 do 500 DJP. W projektowanym budynku inwestor zamierza prowadzić hodowlę 25 macior. W związku z tym Kolegium podziela stanowisko organu I instancji co do zgodności inwestycji z zapisami planu zagospodarowania przestrzennego i co do braku podstaw do przeprowadzenia postępowania w sprawie oceny oddziaływania na środowisko. Organ wydający decyzję o wzizt nie może ustalać dokładnego usytuowania budynku, chyba że wynika to z planu zagospodarowania przestrzennego. Wszelkie odległości i usytuowanie obiektu ustalane są na etapie pozwolenia na budowę. W zakresie ochrony interesów osób trzecich organ również może przytoczyć tylko te, które wynikają z planu. W skardze do Naczelnego Sądu Administracyjnego S. M. podtrzymał zarzuty odwołania. Podkreślił, że w przesłanym mu załączniku graficznym nie podano wymiarów i odległości dobudowanej części do jego budynku, nie wiadomo więc, czy obiekt w całości nie będzie pogarszał stanu środowiska i czy nie naruszy rozporządzenia Ministra Gospodarki Żywnościowej i Rolnictwa z dnia 7 października 1997 r. w sprawie warunków technicznych, jakim powinny odpowiadać budowle rolnicze i ich usytuowanie. Skarżący wyraził podejrzenie, że istniejąca część budynku była wybudowana nielegalnie, oraz że zakres hodowli ulegnie poszerzeniu, co spowoduje przekroczenie wskaźnika wskazanego w decyzji. Samorządowe Kolegium Odwoławcze w [...] wniosło o oddalenie skargi powtarzając motywy swego rozstrzygnięcia. W związku z wejściem w życie z dniem 1 stycznia 2004 r. ustaw : z dnia 25 lipca 2002 r. Prawo o ustroju sądów administracyjnych i z dnia 30 sierpnia 2002 r. - Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi, na podstawie art. 97 § 1 ustawy z dnia 30 sierpnia 2002 r. - Przepisy wprowadzające ustawę - Prawo o ustroju sądów administracyjnych i ustawę - Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi, sprawa niniejsza podlega rozpoznaniu przez wojewódzki sąd administracyjny, na podstawie przepisów ustawy ostatnio wymienionej /w skrócie - ppsa/. Wojewódzki Sąd Administracyjny zważył: Zgodnie z art. 42 ust. 2 ustawy z dnia 7 lipca 1994 r. o zagospodarowaniu przestrzennym w brzmieniu obowiązującym w dacie zaskarżonej decyzji, wniosek o ustalenie warunków zabudowy i zagospodarowania terenu powinien zawierać określenie: - granic terenu objętego wnioskiem, przedstawionych na kopii mapy zasadniczej lub w przypadku jej braku na kopii mapy ewidencyjnej, obejmującej teren, którego wniosek dotyczy, i najbliższe otoczenie tego terenu, - funkcji i sposobu zagospodarowania terenu oraz charakterystyki zabudowy i zagospodarowania terenu, - zapotrzebowania na wodę, energię i sposobu odprowadzania lub oczyszczania ścieków oraz innych potrzeb w zakresie infrastruktury technicznej, a w szczególnych przypadkach sposobu unieszkodliwiania odpadów, - charakterystycznych parametrów technicznych inwestycji oraz dane charakteryzujące jej wpływ na środowisko lub jego wykorzystanie, gdy inwestycja nie wymaga przeprowadzenia postępowania w sprawie oceny oddziaływania na środowisko w rozumieniu przepisów o ochronie środowiska. Stosownie zaś do przepisu art. 42 ust. 1 w/w ustawy, decyzja o ustaleniu warunków zabudowy i zagospodarowania terenu winna określać : rodzaj inwestycji, warunki wynikające z ustaleń miejscowego planu zagospodarowania przestrzennego, warunki zabudowy i zagospodarowania terenu wynikające z przepisów szczególnych, warunki obsługi w zakresie infrastruktury technicznej i komunikacji, wymagania dotyczące ochrony interesów osób trzecich, linie rozgraniczające teren inwestycji, wyznaczone na mapie w stosownej skali, okres ważności decyzji. Organ wydający decyzję o ustaleniu warunków zabudowy i zagospodarowania terenu co do zasady nie ustala dokładnego usytuowania obiektu, lecz jedynie określa teren, na którym może on być wzniesiony. Ocena, czy przedstawione w projekcie budowlanym usytuowanie budynku pozostaje w zgodzie z przepisami technicznymi należy do organu wydającego decyzję o zatwierdzeniu projektu i udzieleniu pozwolenia na budowę. Eksponowany zatem przez skarżącego zarzut dotyczący zbyt małych odległości ścian projektowanego budynku od granic na etapie ustalania warunków zabudowy w ogóle rozpatrywany być nie mógł. W znajdującym się w aktach sprawy wniosku M. M. zamierzoną inwestycję opisał jako "dobudowę do istniejącego budynku inwentarskiego części inwentarskiej" /o wymiarach dobudowy tak jak w decyzji organu I instancji/ i zbiornik na gnojówkę, podał, że budynek przewidziany jest do hodowli 25 sztuk macior, oraz że nie będzie uciążliwy. W decyzjach organów obu instancji podano za wnioskodawcą wymiary "dobudowy", informacja jednak o zamierzonym zakresie hodowli w owej "dobudowie" została jedynie marginalnie odnotowana w uzasadnieniu decyzji Samorządowego Kolegium Odwoławczego. Zgodnie z przepisem art. 4 ust. 1 ustawy z dnia 27 lipca 2001 r. o wprowadzeniu ustawy - Prawo ochrony środowiska, ustawy o odpadach oraz o zmianie niektórych ustaw, przepisy wydane na podstawie ustawy z dnia 31 stycznia 1980 r. o ochronie i kształtowaniu środowiska zachowują moc, o ile nie są sprzeczne z ustawą, nie dłużej niż do dnia 30 czerwca 2003 r. Tak więc w dacie zaskarżonej decyzji nadal obowiązywało rozporządzenie Ministra Ochrony Środowiska, Zasobów Naturalnych i Leśnictwa z dnia 14 lipca 1998 r. w sprawie określenia rodzajów inwestycji szczególnie szkodliwych dla środowiska i zdrowia ludzi albo mogących pogorszyć stan środowiska oraz wymagań, jakim powinny odpowiadać oceny oddziaływania na środowisko tych inwestycji, z tym że - stosownie do przepisu art. 4 ust. 3 pkt 2 z dnia 27 lipca 2001 r. o wprowadzeniu ustawy - Prawo ochrony środowiska, ustawy o odpadach oraz o zmianie niektórych ustaw, za przedsięwzięcia mogące znacząco oddziaływać na środowisko, określone w art. 51 ust. 1 pkt 2 Prawa ochrony środowiska, uważa się inwestycje mogące pogorszyć stan środowiska, określone w dotychczasowych przepisach. W przepisie zaś art. 51 ust. 1 pkt 2 w/w ustawy mowa jest o przedsięwzięciach mogących znacząco oddziaływać na środowisko, dla których obowiązek sporządzenia raportu oddziaływania stwierdza, w drodze postanowienia, właściwy organ. W § 2 pkt 1a rozporządzenia MOŚZNiL z dnia 14 lipca 1998 r. jako przedsięwzięcie mogące pogorszyć stan środowiska wymieniono hodowlę zwierząt w liczbie od 50 do 500 DJP, w przypadku chowu ściółkowego - od 100 do 500 DJP. Jak wynika z wyżej cytowanych przepisów, dla takiego przedsięwzięcia konieczne byłoby rozważenie przez organ wydający decyzję o ustaleniu warunków zabudowy i zagospodarowania terenu konieczności sporządzenia raportu oddziaływania i potwierdzenia tej konieczności stosownym postanowieniem. Podkreślić przy tym należy, że przedmiotem ewentualnego raportu musiałby być budynek jako całość /tj. składający się z części istniejącej i dobudowanej/, o ile łączna hodowla miałaby przekroczyć wielkości wskazane rozporządzeniem. Problemem raportu organy w sprawie w ogóle się nie zajęły uznając, że planowana inwestycja nie mieści się w katalogu wymienionym w § 2 rozporządzenia z dnia 14 lipca 1998 r. Po pierwsze jednak uznanie to oparte zostało na wadliwie poczynionych ustaleniach. Organ I instancji przed wydaniem decyzji w ogóle nie zebrał żadnego materiału dowodowego dotyczącego zakresu prowadzonej już przez inwestora hodowli. Znajdująca się w aktach notatka służbowa z dnia 2 maja 2002 r., zawierająca wykaz obsady zwierząt, sporządzona została przez pracownika Urzędu Gminy już po wydaniu decyzji. Z akt administracyjnych nie wynika zaś, aby czynność dokumentowana owym zapiskiem /"oględziny"/ była podjęta w trybie art. 136 kpa i aby o jej przeprowadzeniu byli powiadomieni wszyscy zainteresowani. Informacja o wynikach tej czynności przekazana została przez organ I instancji organowi II instancji w piśmie przewodnim : organ II instancji powtórzył treść pisma nie stwierdzając, czy ustalenia tam zawarte przyjmuje za własne i prawidłowo poczynione. Jak wyżej wskazano ustalenia co do rozmiaru prowadzonej hodowli miały w sprawie istotne znaczenie, winny być więc oparte na miarodajnym materiale dowodowym, w dodatku omówionym i ocenionym przez organ. Po wtóre wskazać należy, że w samych decyzjach inwestycja nie została określona tymi parametrami, których wielkość decydowała o jej zaliczeniu do kategorii, o jakiej mowa wyżej. Nie ma też w decyzjach określonego warunku wskazującego na dozwoloną intensywność hodowli w mającym powstać budynku Ustalenie zaś takiej granicy w decyzji o ustaleniu warunków zabudowy i zagospodarowania terenu było konieczne: wszak z jej przekroczeniem mógł wiązać się obowiązek sporządzenia raportu oddziaływania, a przede wszystkim wiązać się może zmiana warunków zdrowotnych, higieniczno-sanitarnych i ochrony środowiska. Skoro organy postępowanie przeprowadziły przy założeniu, że hodowla nie przekroczy wielkości, od których zależą dalsze wymagania wynikające z przepisów szczególnych, to wielkości te winny być w decyzji wyraźnie oznaczone. Wytknięte uchybienia przepisom procedury w zakresie gromadzenia materiału dowodowego i jego oceny /art. art. 7, 77 i 107 kpa/ niewątpliwie mogły mieć wpływ zarówno na przebieg postępowania, jak i ostatecznie na wynik sprawy. Brak zaś w decyzji warunku dotyczącego wielkości hodowli narusza przepisy art. 42 ust. 1 ustawy o zagospodarowaniu przestrzennym z dnia 7 lipca 1994 r. Powyższe naruszenia obligują Sąd do uchylenia decyzji organów obu instancji na podstawie art. 145 § 1 pkt 1 a i 1c w związku z art. 135 ppsa. O kosztach postępowania orzeczono na podstawie art. 200 ppsa.