II SA/Kr 2031/03

Wojewódzki Sąd Administracyjny w Krakowie w składzie następującym: Przewodniczący WSA Aldona Gąsecka -Duda Sędziowie AWSA Wojciech Jakimowicz WSA Mariusz Kotulski (spr) Protokolant Grażyna Grzesiak. po rozpoznaniu na rozprawie w dniu 22 grudnia 2006 r. sprawy ze skargi J. P. na decyzję Samorządowego Kolegium Odwoławczego z dnia 14 lipca 2003 r. nr [...] w przedmiocie odmowy przyznania dodatku mieszkaniowego skargę oddala J. P. (zwany dalej skarżącym) zwrócił się o przyznanie dodatku mieszkaniowego. Z wniosku wynika, iż skarżący jest właścicielem domu jednorodzinnego o pow. użytkowej 50 m2, który zamieszkuje l niepełnosprawna osoba. Łączna kwota wydatków na mieszkanie za ostatni miesiąc wyniosła "ok. [...] PLN na przygotowanie i częściowy remont mieszkania, zaś na dalsze całkowite wykończenie domu - mieszkania nie jest mnie stać za względu na stan zdrowia i brak środków finansowo -ekonomicznych do życia." Z deklaracji o wysokości dochodów skarżącego wynika, że jego dochody to ok. [...] zł miesięcznie. Wójt Gminy decyzją z dnia [...] 2003r., nr [...] odmówił przyznania dodatku mieszkaniowego z uwagi na brak złożenia dokumentacji wymaganej do przyznania dodatku mieszkaniowego. Wskutek wniesienia odwołania od tej decyzji przez J. P., Samorządowe Kolegium Odwoławcze decyzją z dnia [...].2003r., nr [...] uchyliło zaskarżoną decyzję w całości i przekazało sprawę do ponownego rozpatrzenia przez ten organ. W wyniku ponownego rozpatrzenia sprawy Wójt Gminy decyzją z dnia [...] 2003r., nr [...] działając na podstawie art.2, art.3 ust.2 i 3, art.5 ust.1, art.6 ust.1, art.16 ustawy z dnia 21 czerwca 2001 r. o dodatkach mieszkaniowych (Dz. U. Nr 71, poz.734) odmówił przyznania dodatku mieszkaniowego z powodu nie zajmowania lokalu mieszkalnego. W uzasadnieniu decyzji wskazano, że zgodnie z brzmieniem art.4 cyt. ustawy dodatek mieszkaniowy przysługuje osobie, która zajmuje lokal. J. P. odwołał się od w/w decyzji do Samorządowego Kolegium Odwoławczego zarzucając jej, że jest niezgodna z prawem i ze stanem faktycznym. Nadto w uzupełnieniu odwołania w piśmie z dnia [...] .2003r. zarzucił, iż decyzja organu I instancji narusza art.67 ust.1, art.69, art.75, art.79 ust.1 i art.51 Konstytucji RP. Decyzją z dnia 14 lipca 2003r., nr [...] Samorządowe Kolegium Odwoławcze na podstawie art.138 § 1 pkt 1 k.p.a., utrzymało decyzję organu I instancji w mocy. W uzasadnieniu tej decyzji Kolegium omówiło przebieg dotychczasowego postępowania w przedmiotowej sprawie oraz stan faktyczny sprawy, podzielając ustalenie organu I instancji. "Z akt przedmiotowej sprawy wynika, że trzykrotna wizja na działce w [...] potwierdziła, że Pan J.P. nie mieszka w budynku mieszkalnym usytuowanym na tej działce. (...) Dom jest zdewastowany, a ścieżki porośnięte są chwastami. Dodatkowo, w dniu [...] .2003 roku dokonano komisyjnych oględzin budynku [...] w których oprócz pracownika socjalnego uczestniczyli dwaj inspektorzy budownictwa - pracownicy Urzędu Gminy. W dniu oględzin budynek był zamknięty. W wyniku komisyjnych oględzin stwierdzono, że budynek w [...] nie jest zamieszkały i nie jest użytkowany od dłuższego czasu. O tym, iż budynek nie jest użytkowany świadczą m.in.: zły stan techniczny obiektu oraz zaniedbane otoczenie wokół obiektu, porośnięte chwastami. Zużycie budynku oceniono komisyjnie na 80% co znajduje potwierdzenie w informacji dot. stanu technicznego obiektu, zamieszczonej przez P. J.P. na odwrocie wniosku o przyznanie dodatku mieszkaniowego. W ocenie Kolegium dokumenty znajdujące się w aktach sprawy, dowodzą, iż Pan J. P. nie mieszka w budynku mieszkalnym w [...] (...) Dodatek mieszkaniowy przyznawany jest na utrzymanie mieszkania, dla osób, które z własnych środków nie są w stanie tego zrobić, a nie na remont mieszkania. Fakt, że osoba ubiegająca się o dodatek mieszkaniowy jest osobą niepełnosprawną, nie ma wpływu na samo prawo do dodatku mieszkaniowego." Decyzję Samorządowego Kolegium Odwoławczego z dnia 14 lipca 2003r. zaskarżył do Naczelnego Sądu Administracyjnego J. P. zarzucając, że jest ona niesłuszna, krzywdząca, łamiąca prawo, ma charakter złośliwy i mylny. Samorządowe Kolegium Odwoławcze w odpowiedzi na skargę wniosło o oddalenie skargi powtarzając motywy zaskarżonego rozstrzygnięcia. Zgodnie z brzmieniem art.97 § 1 ustawy z dnia 30 sierpnia 2002r. Przepisy wprowadzające ustawę - Prawo o ustroju sądów administracyjnych i ustawę Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi (Dz.U. nr 153, poz.1271 z późn. zm.) sprawy, w których skargi wniesione zostały do Naczelnego Sądu Administracyjnego przed dniem 1 stycznia 2004r. i postępowanie nie zostało zakończone, podlegają rozpoznaniu przez właściwe wojewódzkie sądy administracyjne na podstawie przepisów ustawy - Prawo o postępowaniu przed sadami administracyjnymi. Wojewódzki Sąd Administracyjny zważył co następuje: Na wstępie wskazać należy, iż sądy administracyjne dokonują wyłącznie kontroli działalności administracji publicznej i stosują środki określone w ustawie (art.3 § 1 ustawy Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi). Dlatego też przedmiotem kontroli Sądu w przedmiotowej sprawie była wyłącznie decyzja Samorządowego Kolegium Odwoławczego z dnia 14 lipca 2003r., nr [...] - prawidłowość jej wydania oraz zastosowanych uregulowań prawnych. Przedmiotem postępowania w niniejszej sprawie przed organami administracji publicznej była kwestia przyznania dodatku mieszkaniowego. Zgodnie z brzmieniem art.2 ust. 1 pkt. 3 ustawy z dnia 21.06.2001 r. (Dz.U. nr 71, poz.734 późn. zm.) dodatek mieszkaniowy przysługuje m.in.: osobom zajmującym lokale mieszkalne w budynkach stanowiących ich własność i właścicielom lokali mieszkalnych. Jakkolwiek obecnie obowiązująca ustawa nie definiuje instytucji dodatku mieszkaniowego, należy przyjąć, że jego prawny charakter można najogólniej określić jako szczególne świadczenie pieniężne wypłacane przez gminę na rzecz wskazanych w ustawie osób o niskich dochodach, znajdujących się w trudnej sytuacji, którym przysługuje tytuł prawny do lokalu, w celu umożliwienia im zapłaty czynszu oraz pokrycia innych obciążających je wydatków na zajmowany lokal (uchwała składu pięciu sędziów NSA z dnia 20 maja 1996 r. sygn. akt OPK 12/96, ONSA 1997, z. 1, poz. 10; wyrok NSA z dnia 21 czerwca 1996 r. sygn. akt SA/Wr 3118/95, niepubl.; A. Mączyński, A. Proksa: Nowe prawo lokalowe z komentarzem, Wyd. Centrum Prawne, Kraków 1994, s. 61; A. Gola, J. Suchocki: Ustawa o najmie lokali i dodatkach mieszkaniowych - komentarz, Wyd. Prawnicze, Warszawa 1996, s. 88). Głównym zadaniem instytucji dodatku mieszkaniowego jest zrekompensowanie osobom uzyskującym niskie dochody, które nie są w stanie ponieść pełnych kosztów utrzymania mieszkania, skutków większego obciążenia ich budżetów domowych, wynikających ze zwiększonych wydatków na mieszkanie i podwyżki czynszów regulowanych. Zwrócił na to uwagę Trybunał Konstytucyjny w uzasadnieniu wyroku z dnia 4 lutego 1997 r. sygn. akt P. 4/96 (OTK 1997, nr 1, poz. 3). Stanowisko to znalazło odzwierciedlenie także w orzecznictwie sądowym (wyrok NSA z dnia 17 stycznia 2002 r. sygn. akt SA/Rz 898/00, niepubl.). Jak wynika z art.3 ustawy o dodatkach mieszkaniowych, dodatek mieszkaniowy przysługuje osobom, o których mowa w art. 2 ust. 1, jeżeli średni miesięczny dochód na jednego członka gospodarstwa domowego w okresie 3 miesięcy poprzedzających datę złożenia wniosku o przyznanie dodatku mieszkaniowego nie przekracza 175% kwoty najniższej emerytury w gospodarstwie jednoosobowym i 125% tej kwoty w gospodarstwie wieloosobowym, obowiązującej w dniu złożenia wniosku. Drugą przesłanką do otrzymania dodatku mieszkaniowego stanowi kryterium powierzchni użytkowej lokalu w przeliczeniu na liczbę członków gospodarstwa domowego (art. 5 ust. 1-4 cyt. ustawy). Według art. 4 cyt. ustawy przez gospodarstwo domowe rozumie się lokatora samodzielnie zajmującego lokal lub lokatora, jego małżonka i inne osoby wspólnie z nim zamieszkujące i gospodarujące, które swoje prawa do zamieszkiwania w lokalu wywodzą z prawa tego lokatora. Definicja ta w pełni określa pojęcie gospodarstwa domowego na potrzeby rozstrzygania wniosków osób ubiegających się o przyznanie pomocy finansowej na pokrycie wydatków na użytkowany lokal mieszkalny. Nie zachodzi zatem potrzeba korzystania z definicji gospodarstwa domowego zawartych w innych aktach prawnych. W konsekwencji osoba ubiegająca się o przyznanie dodatku mieszkaniowego poza wyżej wskazanymi przesłankami winna w lokalu, na który ubiega się o dodatek mieszkaniowy, zamieszkiwać. Nie można otrzymać dodatku mieszkaniowego tylko z tytułu posiadania tytułu prawnego do takiego lokalu. Fakt, iż ktoś jest właścicielem lokalu (domu jednorodzinnego), urodził się w nim, czy nawet jest w nim zameldowany na pobyt stały nie świadczy jeszcze o tym, że osoba taka zamieszkuje w tym lokalu. A jest to warunek niezbędny do otrzymania dodatku mieszkaniowego. Tymczasem ustalony w sprawie stan faktyczny pozwala podzielić stanowisko organów administracyjnych, że skarżący w przedmiotowym domu jednorodzinnym nie mieszka. Jego zły stan faktyczny potwierdza zresztą sam skarżący w swoich pismach, w których m.in. stara się o zasiłek celowy na remont domu. Jak wskazano wyżej dodatek mieszkaniowy ma służyć pomocą w pokryciu kosztów związanych z użytkowaniem lokalu przez osoby zamieszkujące go. Dlatego do wniosku o dodatek mieszkaniowy należy dołączyć dowody potwierdzające wysokość wydatków związanych z utrzymaniem lokalu. Wysokość dodatku mieszkaniowego stanowi bowiem różnicę między wydatkami przypadającymi na normatywną powierzchnię użytkową zajmowanego lokalu mieszkalnego, a kwotą stanowiącą wydatki poniesione przez osobę otrzymującą dodatek (art.6 cyt. ustawy). Zgodnie z brzmieniem §2. ust.1 rozporządzenia Rady Ministrów z 28.12.2001 w sprawie dodatków mieszkaniowych (Dz. U. nr 156, poz. 1817) podstawę obliczania dodatku mieszkaniowego stanowią dla właścicieli domów jednorodzinnych - opłaty za energię cieplną i wodę dostarczane do lokalu, opłaty za odbiór nieczystości stałych i płynnych. Tymczasem skarżący jako co miesięczne wydatki związane z utrzymaniem lokalu, w którym mieszka, podał "[...] - [...] 2002r. ok. [...] PLN na przygotowanie i częściowy remont mieszkania". Nie są to co miesięczne wydatki związane z użytkowaniem mieszkania (zamieszkiwaniem w nim). Skoro zatem skarżący nie wykazał w sposób jednoznaczny jakie wydatki (spośród wyżej wskazanych) ponosi w związku z zamieszkiwaniem w domu jednorodzinnym, a co więcej organy administracyjne uprawdopodobniły, że skarżący nie zamieszkuje we wskazanym lokalu, to brak jest podstaw do przyznania dodatku mieszkaniowego. W konsekwencji zaskarżoną decyzję uznać należy za prawidłową. Mając powyższe na uwadze, stwierdzić należy, że zarzuty skarżącego, iż odmowa przyznania dodatku mieszkaniowego jest nieuzasadniona - mają charakter subiektywny. Dodatek mieszkaniowy nie ma służyć w pokryciu kosztów remontu mieszkania, czy też dalszemu wykończeniu domu, lecz ma stanowić pomoc w pokryciu co miesięcznych bezpośrednich wydatków związanych z użytkowaniem mieszkania (zamieszkiwaniem). Podsumowując stwierdzić należy, że odmowa przyznania skarżącemu dodatku mieszkaniowego była uzasadniona, nastąpiło to na podstawie obowiązującego prawa i nie przekracza granic uznania administracyjnego. Zatem wobec braku podstaw o uwzględnienia skargi na podstawie art. 151 ustawy Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi orzeczono o jej oddaleniu.