II SA/Kr 2055/00

WyrokWSA w Krakowie2004-11-25

Skład orzekający: Sędzia NSA Tadeusz Woś, Sędzia NSA Andrzej Niecikowski, Sędzia WSA Mariusz Kotulski

Analiza orzeczenia

Sekcja wygenerowana przez AI na podstawie treści orzeczenia — nie stanowi cytatu.

Zagadnienie prawne
Czy organ administracji publicznej naruszył przepisy postępowania administracyjnego, odmawiając przeprowadzenia dowodu z zeznań świadków na okoliczność daty budowy obiektu budowlanego, co mogło mieć istotny wpływ na wynik sprawy?
Ratio decidendi
Organ odwoławczy naruszył przepisy postępowania administracyjnego, w szczególności art. 7, 75 i 77 § 1 KPA, poprzez zaniechanie przeprowadzenia wnioskowanego przez stronę dowodu z zeznań świadków na okoliczność daty budowy obiektu budowlanego. Brak ten uniemożliwił prawidłową ocenę stanu faktycznego i zastosowanie właściwego reżimu prawnego, co mogło mieć istotny wpływ na wynik sprawy. Ponadto, organ nie ocenił prawidłowo sytuacji wydania decyzji o warunkach zabudowy dla obiektu już wybudowanego.
Stan faktyczny
W sprawie rozpatrywana była decyzja nakazująca rozbiórkę samowolnie dobudowanego ganku. Inwestor twierdził, że ganek został wybudowany w latach 1993-1994, podczas gdy organ I instancji ustalił datę budowy na 1999 r. Inwestor domagał się przesłuchania świadków na okoliczność daty budowy. Organ odwoławczy utrzymał w mocy decyzję nakazującą rozbiórkę, nie uwzględniając wniosku o przesłuchanie świadków i uznając, że decyzja o warunkach zabudowy została wydana dla obiektu już istniejącego.
Rozstrzygnięcie
Uchyla zaskarżoną decyzję Wojewódzkiego Inspektora Nadzoru Budowlanego w K. z dnia 18 lipca 2000r.

Pełny tekst orzeczenia

WYROK W IMIENIU RZECZYPOSPOLITEJ POLSKIEJ Dnia 25 listopada 2004r. Wojewódzki Sąd Administracyjny w Krakowie w składzie następującym: Przewodniczący : Sędzia NSA Tadeusz Woś Sędziowie NSA Andrzej Niecikowski AWSA Mariusz Kotulski ( spr.) Protokolant : Edyta Domagalska po rozpoznaniu na rozprawie w dniu 25 listopada 2004r. sprawy ze skargi B. G. na decyzję Wojewódzkiego Inspektora Nadzoru Budowlanego w K. z dnia [...] 2000r. Nr [...] w przedmiocie nakazania rozbiórki - uchyla zaskarżoną decyzję - Pismem z [....] lutego 2000r. J.F. i Z.F. poinformowali organ nadzoru budowlanego o dokonanej przez B.G. rozbudowie w 1999r. budynku mieszkalnego o ganek bez odpowiedniej dokumentacji i zezwoleń. W trakcie oględzin przeprowadzonych w dniu [....].03.2000r. stwierdzono, iż na działce B.G. przy ul. [....] w K. dokonano rozbudowy budynku mieszkalnego zlokalizowanego na tej działce, poprzez dobudowanie od strony południowej murowanego ganku parterowego o wymiarach 4,30 x 2,60 m. W ganku wykonana została instalacja elektryczna, brak jest tynków wewnętrznych, wykonano natomiast ocieplenie ścian zewnętrznych styropianem. Wedle oświadczenia B.G. ganek został wybudowany bez pozwolenia na budowę w październiku 1999r. Inwestor przedłożył do wglądu decyzję z dnia 7.02.2000r. nr [....] o warunkach zabudowy i zagospodarowania terenu dla inwestycji polegającej na rozbudowie istniejącego budynku mieszkalnego o ganek wejściowy. Na podstawie powyższych ustaleń Powiatowy Inspektor Nadzoru Budowlanego Dla Miasta K. decyzją z 11 maja 2000r, nr [....] działając na podstawie art.48, art.80 ust.2 pkt 1 oraz art.83 ust. 1 ustawy z dnia 7.07.1994r. prawo budowlane (Dz.U. nr 89, poz.414 z późn. zm.) nakazał inwestorowi rozbiórkę rozbudowanej części budynku mieszkalnego znajdującego się na działce przy ul. [....] w K. - wiatrołapu wybudowanego bez uzyskania decyzji pozwolenia na budowę. W uzasadnieniu decyzji wskazano, iż w świetle art.29 i 30 ustawy z dnia 07.07.1994r. Prawa Budowlanego rozbudowa budynku mieszkalnego nie jest zwolniona z obowiązku uzyskania pozwolenia na budowę. W odwołaniu od tej decyzji B.G. wskazał, iż wybudowanie wiatrołapu było konieczne i nikomu on nie przeszkadza. Sama budowa wiatrołapu pochłonęła też znaczne koszty i można zrobić wyjątek od "sztywnych" paragrafów. Wyjaśnia także w kolejnym piśmie, że ganek wybudowany został w latach 1993 - 1994, a inną datę jego realizacji w protokole oględzin podał, gdyż się pomylił. Na okoliczność daty budowy ganku wnioskuje o przeprowadzenie dowodu ze świadków, których dane personalne podaje. Decyzją z dnia 18 lipca 2000r., nr [....] [....] Wojewódzki Inspektor Nadzoru Budowlanego w K. na podstawie art. 138 § 1 pkt 1 k.p.a., utrzymał decyzję w mocy. W uzasadnieniu tej decyzji organ odwoławczy omówił stan faktyczny i prawny sprawy oraz wskazał, iż uzyskanie decyzji o warunkach zabudowy i zagospodarowania terenu nie uprawnia inwestora do rozpoczęcia robót budowlanych. "Jest to tylko jeden z dokumentów niezbędnych w celu uzyskania pozwolenia na budowę." Uznał także, że "sprostowanie wniesione w piśmie z dnia [....] .06.2000r. odnośnie zmiany daty budowy przedmiotowego obiektu na lata 1993 - 1994 nie można uznać za wiarygodne, bowiem inwestor nie kwestionował ustalonej przez organ I instancji w trakcie postępowania wyjaśniającego daty budowy wiatrołapu, jak również w odwołaniu z dnia [....] .05.2000r. stwierdził, że wybudował ganek - wiatrołap w 1999r." Decyzję [....] Wojewódzkiego Inspektora Nadzoru Budowlanego w K. z dnia 18 lipca 2000r., nr [....] zaskarżył do Naczelnego Sądu Administracyjnego Ośrodek Zamiejscowy w Krakowie B.G. podnosząc, iż wiatrołap wybudowany został w 1993r., a dokończony w 1994r. "W czasie komisji byłem całkowicie załamany psychicznie, jestem chory i leczę się u psychiatry, z tego powodu podałem złą datę budowy." W odpowiedzi na skargę [....] Wojewódzki Inspektor Nadzoru Budowlanego w K. podtrzymał swoje stanowisko zawarte w zaskarżonej decyzji oraz motywy, którymi się kierował i wniósł ojej oddalenie. Zgodnie z brzmieniem art.97 § l ustawy z dnia 30 sierpnia 2002r. Przepisy wprowadzające ustawę - Prawo o ustroju sądów administracyjnych i ustawę Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi (Dz.U. nr 153, póz. 1271 z późn. zm.) sprawy, w których skargi wniesione zostały do Naczelnego Sądu Administracyjnego przed dniem 1 stycznia 2004r. i postępowanie me zostało zakończone, podlegają rozpoznaniu przez właściwe wojewódzkie sądy administracyjne na podstawie przepisów ustawy - Prawo o postępowaniu przed sadami administracyjnymi. Zasada ta ma zastosowanie w przedmiotowej sprawie. Wojewódzki Sąd Administracyjny zważył co następuje: Na wstępie wskazać należy, iż sądy administracyjne dokonują wyłącznie kontroli działalności administracji publicznej i stosują środki określone w ustawie (art.3 § 1 ustawy Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi). Dlatego też przedmiotem kontroli Sądu w przedmiotowej sprawie była wyłącznie decyzja [....] Wojewódzkiego Inspektora Nadzoru Budowlanego w K. z dnia 18 lipca 2000r., nr [....] prawidłowość jej wydania oraz zastosowanych uregulowań prawnych. Jedną z podstawowych zasad ogólnych postępowania administracyjnego jest zasada wyrażona w art.7 k.p.a. nakazująca organom administracji publicznej podejmowania w toku prowadzonego postępowania wszelkich kroków niezbędnych do dokładnego wyjaśnienia stanu faktycznego oraz do załatwienia sprawy, mając na względzie interes społeczny i słuszny interes obywateli. Realizując tę zasadę organy administracji publicznej winny w toku prowadzonego postępowania wyjaśniającego w sposób wyczerpujący zebrać i rozpatrzeć cały materiał dowodowy (art.77 k.p.a.). Jako dowód należy dopuścić wszystko, co może przyczynić się do wyjaśnienia sprawy, a nie jest sprzeczne z prawem (art.75 k.p.a.). W tym kontekście jako wadliwą ocenić należy decyzję organu odwołującego Przesłuchanie osób, na które wskazywał skarżący i które mogłyby - jego zdaniem -potwierdzić datę wybudowania "wiatrołapu" należało do obowiązków organów administracji publicznej wynikających z art. 7, 75 i 77 § 1 Kpa, zwłaszcza, że skarżący zgłosił formalny wniosek o przesłuchanie tych osób (por. wyrok NSA z dnia 30.09.1998r., sygn. akt III SA 679/97, publ. LEX nr 35208). Zaniechanie tej czynności uniemożliwia prawidłowe - w oparciu do przeprowadzone dowody, zebrany materiał - dokonanie jego oceny i ustalenie realizacji samowoli budowlanej. Tymczasem jej ustalenie może mieć istotne znaczenie dla zastosowania właściwego reżimu prawnego obowiązującego w dacie realizacji samowoli budowlanej. W uzasadnieniu zaskarżonej decyzji organ II instancji nie wskazał przyczyn odmowy przeprowadzenia dowodu z zeznań świadków, wnioskowanych przez skarżącego. W szczególności przyczyną taką nie może być stwierdzenie, że skarżący na wcześniejszych etapach postępowania nie kwestionował ustalonej daty budowy wiatrołapu. Organ administracyjny, który nie dopuścił do przeprowadzenia wnioskowanego dowodu winien to szczegółowo uzasadnić - np. okoliczności objęte wnioskowanym dowodem zostały już udowodnione, nie są istotne dla merytorycznego rozstrzygnięcia sprawy, albo też nie wymagają dowodu. Dopiero zatem po przeprowadzeniu dowodów możliwa jest pełna ocena stanu faktycznego i przyjętego stanu prawnego, a także wyciągnięcie wniosków co do wiarygodności poszczególnych dowodów (zeznań świadków itp.). Pominięcie w uzasadnieniu decyzji oceny okoliczności faktycznych mogących mieć istotny wpływ na rozstrzygnięcie sprawy stwarza przesłankę do uznania naruszenia przez organ przepisów o postępowaniu administracyjnym w stopniu wywierającym istotny wpływ na wynik sprawy. Braki w tym zakresie winny być przez organ orzekający uzupełnione zgodnie z przepisami art. 7 i art. 77 § 1 kpa. Tym samym organy administracji publicznej ponownie rozpatrując sprawę winny przeprowadzić, wnioskowany przez skarżącego dowód z przesłuchania świadków, na okoliczność daty wybudowania "wiatrołapu". Jednocześnie pamiętać należy, iż obowiązek zebrania całego materiału dowodowego w postępowaniu administracyjnym oznacza, że organ administracji publicznej winien z własnej inicjatywy gromadzić w aktach dowody, które jego zdaniem będą konieczne do prawidłowego rozstrzygnięcia sprawy oraz winien gromadzić w aktach sprawy także dowody wskazane lub dostarczone przez strony, jeżeli mają one znaczenie dla sprawy. Niezbędne może się zatem okazać przesłuchanie również innych świadków na wyżej wskazana okoliczność (np. sąsiadów skarżącego) lub dopuszczenie innych dowodów np. faktur na zakupione materiały budowlane. Całość zebranego materiału dowodowego, jego analiza i ocena winny znaleźć swoje odbicie w uzasadnieniu decyzji administracyjnej (art.107 § 3 k.p.a.). Organy administracyjne właściwe w przedmiotowej sprawie winny również zawiadomić Samorządowe Kolegium Odwoławcze w K. , jeżeli tego jeszcze nie uczyniły, o możliwym zaistnieniu przesłanek do stwierdzenia nieważności decyzji ustalającej warunki zabudowy i zagospodarowania terenu z dnia 7.02.2000r, nr [....] , a tym samym wszczęciu takiego postępowania przez ten organ z urzędu. Niezależnie bowiem kiedy nastąpiło wybudowanie "wiatrołapu" (w październiku 1999r., czy też w latach 1993 - 1994) decyzję w.z. i z.t. wydano dla inwestycji, która już została zrealizowana. Niedopuszczalne było więc wydanie decyzji w.z. i z.t., zwłaszcza, że inwestor wnosząc o wydanie decyzji ustalającej warunki zabudowy i zagospodarowania terenu dla wybudowanego już "wiatrołapu" wprowadził w błąd organy administracji publicznej. Podsumowując stwierdzić należy, iż nastąpiło naruszenie przepisów postępowania art.7, 75, 77 i 107 § 3 k.p.a., które mogło mieć istotny wpływ na wynik sprawy, powodujące konieczność uchylenia zaskarżonej decyzji na podstawie art. 145 § 1 pkt 1 lit. c ustawy Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi.

Źródło: Centralna Baza Orzeczeń Sądów Administracyjnych (orzeczenia.nsa.gov.pl), pozyskano 19.07.2026. · Źródło