II SA/Kr 209/10

Referendarz sądowy Wojewódzkiego Sądu Administracyjnego w Krakowie - Monika Rudzka po rozpoznaniu w dniu 5 listopada 2010 r. na posiedzeniu niejawnym wniosku K.G. o zwolnienie od kosztów sądowych i ustanowienie adwokata w sprawie skargi na postanowienie Wojewódzkiego Inspektora Nadzoru Budowlanego w K. z dnia 30 listopada 2009 roku nr: [...] w przedmiocie nałożenia obowiązku przedłożenia oceny technicznej p o s t a n a w i a I) umorzyć postępowanie w zakresie zwolnienia od kosztów sądowych; II) umorzyć postępowanie w zakresie ustanowienia adwokata z urzędu Wraz ze skargą kasacyjną od wyroku Wojewódzkiego Sądu Administracyjnego w Krakowie z dnia 24 maja 2010 roku oddalającego skargę K.G. na postanowienie Wojewódzkiego Inspektora Nadzoru Budowlanego w K. z dnia [...] listopada 2009 roku nr: [...] w przedmiocie nałożenia obowiązku przedłożenia oceny technicznej, skarżący złożył wniosek o przyznanie prawa pomocy obejmującego zwolnienie od kosztów sadowych i ustanowienie adwokata z urzędu. Z danych zawartych w formularzu "PPF" wynika, że skarżący prowadzi wspólne gospodarstwo domowe z żoną E.G. oraz dziećmi: 24-letnim R. , 23-letnim W. , 20-letnią K. i 12-letnią P. Ich miesięczny dochód wynosi [...] zł i stanowi go pobierany przez skarżącego zasiłek stały z Ośrodka Pomocy Społecznej w wysokości 267,65 zł, zasiłek stały pobierany przez żonę skarżącego w wysokości 261,10 zł, wynagrodzenie za pracę sezonową syna R. w wysokości [...] zł, zasiłek rodzinny na córkę K. w wysokości 96 zł oraz zasiłek rodzinny na córkę P. w wysokości 92 zł. W skład majątku skarżącego wchodzi mieszkanie o powierzchni 48 m². Skarżący nie posiada zasobów pieniężnych, jak również przedmiotów wartościowych. Uzasadniając wniosek o przyznanie prawa pomocy skarżący podniósł, iż wraz z żoną utrzymują się z zasiłku stałego przyznanego przez Ośrodek Pomocy Społecznej w P. Na ich utrzymaniu pozostaje czworo dzieci, w tym dwie córki w wieku szkolnym. Starsi synowie są osobami bezrobotnymi bez prawa do zasiłku. W obecnej sytuacji skarżącego nie stać na poniesienie kosztów sądowych oraz kosztów wynagrodzenia adwokata. Mając na uwadze powyższe, zważono, co następuje: Stosownie do treści art. 243 § 1 ustawy z dnia 30 sierpnia 2002 roku - Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi (Dz. U. Nr 150, poz. 1270 ze zmianami) prawo pomocy może być przyznane stronie na jej wniosek złożony przed wszczęciem postępowania lub w jego toku. Z brzmienia cytowanego przepisu wynika, że uprawniony podmiot może wystąpić ze stosownym wnioskiem o przyznanie prawa pomocy w każdym czasie, aż do zakończenia postępowania sądowego prawomocnym wyrokiem. Z drugiej jednak strony wydanie korzystnego orzeczenia co do zwolnienia od kosztów sądowych lub ustanowienia kwalifikowanego pełnomocnika z urzędu eliminuje dalsze pozytywne rozpoznawanie wniosków w tym właśnie zakresie. W niniejszej sprawie na mocy postanowienia Referendarza Sądowego Wojewódzkiego Sądu Administracyjnego w Krakowie z dnia 10 marca 2010 roku skarżącemu K.G. zostało przyznane prawo pomocy w zakresie całkowitym obejmującym zwolnienie w całości od kosztów sądowych oraz ustanowienie adwokata, którego miała wyznaczyć Okręgowa Rada Adwokacka w K. Orzeczenie to ma przymiot prawomocności, gdyż nie wniesiono od niego sprzeciwu. Jak wynika z akt sprawy, przyznane prawo pomocy nie zostało skarżącemu cofnięte na podstawie art. 249 ustawy Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi. Powyższe oznacza, iż w toku całego postępowania sądowego, łącznie z postępowaniem egzekucyjnym, skarżący zwolniony jest od konieczności uiszczania kosztów sądowych, jak również może korzystać z pomocy profesjonalnego pełnomocnika bez ponoszenia jego wynagrodzenia i wydatków. Zgodnie z art. 239 pkt 4 powołanej wyżej ustawy nie ma obowiązku uiszczenia kosztów sądowych strona, której przyznane zostało prawo pomocy w postępowaniu przed sądem administracyjnym w zakresie określonym w prawomocnym postanowieniu o przyznaniu tego prawa. Zwolnienie od kosztów sądowych działa od chwili zgłoszenia przez stronę wniosku w tym przedmiocie i obejmuje swoim zakresem wszystkie przyszłe i potencjalne koszty sądowe, w tym również wpis od skargi kasacyjnej. Biorąc pod uwagę powyższe - ponowny wniosek skarżącego w zakresie zwolnienia od kosztów sądowych w sytuacji, gdy korzysta on z takiego zwolnienia na mocy prawomocnego postanowienia należy uznać za bezprzedmiotowy. Wyznaczenie zaś przez Okręgową Radę Adwokacką adwokata z urzędu, któremu skarżący udzielił stosownego pełnomocnictwa, i podjęcie przez pełnomocnika czynności, stanowi wykonanie wydanego w sprawie postanowienia o przyznaniu prawa pomocy w zakresie ustanowienia profesjonalnego pełnomocnika. Oznacza to, iż skarżący nie może skutecznie domagać się wyznaczenia kolejnego pełnomocnika z urzędu - dysponuje on bowiem prawem do pełnomocnika z urzędu w niniejszym postępowaniu. Przepisy ustawy prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi nie przewidują imiennego wyznaczenia przez Sąd pełnomocnika, należy to bowiem do odpowiednich samorządów zawodowych poszczególnych korporacji. Imienne wyznaczenie adwokata należy do właściwej Okręgowej Rady Adwokackiej. Stąd ewentualne zastrzeżenia co do czynności podejmowanych przez wyznaczonego adwokata należy kierować do Okręgowej Rady Adwokackiej (por. postanowienie NSA z dnia 2 sierpnia 2007r., sygn. akt I OZ 575/07). Konkludując, prawomocne orzeczenie wydane w przedmiocie prawa pomocy wyklucza rozpoznanie następnego wniosku złożonego w tym samym postępowaniu sądowoadministracyjnym przez tę samą stronę, w tym samym zakresie, opartego na tych samych podstawach faktycznych. Z tych względów, działając na zasadzie art. 161 § 1 pkt 3 ustawy Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi (Dz. U. Nr 153, poz. 1270 ze zmianami) umorzono postępowanie w przedmiocie zwolnienia od kosztów sądowych oraz ustanowienia adwokata, uznając je za bezprzedmiotowe.