II SA/Kr 211/14
WyrokWSA w Krakowie2014-05-13
Skład orzekający: Anna Szkodzińska, Mariusz Kotulski, Agnieszka Nawara-Dubiel
Analiza orzeczenia
Sekcja wygenerowana przez AI na podstawie treści orzeczenia — nie stanowi cytatu.
Zagadnienie prawne
Czy decyzja o zezwoleniu na realizację inwestycji drogowej powinna zawierać określenie terminów rozbiórki istniejących obiektów budowlanych i sieci uzbrojenia terenu, a także termin wydania nieruchomości i opróżnienia lokali, jeśli obiekty te nie są przewidziane do dalszego użytkowania?Ratio decidendi
Decyzja o zezwoleniu na realizację inwestycji drogowej, wydawana na podstawie ustawy o szczególnych zasadach przygotowania i realizacji inwestycji w zakresie dróg publicznych, musi zawierać określenie terminów rozbiórki istniejących obiektów budowlanych i sieci uzbrojenia terenu, a także termin wydania nieruchomości i opróżnienia lokali, jeśli obiekty te nie są przewidziane do dalszego użytkowania. Brak takiego określenia stanowi naruszenie prawa, które organ odwoławczy powinien naprawić, wydając decyzję reformatoryjną.Stan faktyczny
Sprawa dotyczyła skargi na decyzję Wojewody Małopolskiego, która utrzymała w mocy decyzję Prezydenta Miasta Krakowa zezwalającą na realizację inwestycji drogowej. Skarżąca spółka zarzucała organom naruszenie przepisów ustawy o szczególnych zasadach przygotowania i realizacji inwestycji w zakresie dróg publicznych, w szczególności brak określenia w decyzji terminów rozbiórki istniejących obiektów budowlanych i sieci uzbrojenia terenu, a także terminu wydania nieruchomości i opróżnienia lokali. Podnoszono również zarzuty dotyczące wywłaszczenia ponad konieczny cel publiczny oraz naruszenia przepisów postępowania administracyjnego. Wojewoda częściowo zmienił decyzję organu I instancji, precyzując termin wydania nieruchomości, a w pozostałym zakresie utrzymał ją w mocy.Rozstrzygnięcie
Sąd oddalił skargę, uznając zaskarżoną decyzję Wojewody Małopolskiego za zgodną z prawem.Pełny tekst orzeczenia
Wojewódzki Sąd Administracyjny w Krakowie w składzie następującym: Przewodniczący: Sędzia NSA Anna Szkodzińska Sędziowie: Sędzia WSA Mariusz Kotulski Sędzia WSA Agnieszka Nawara-Dubiel (spr.) Protokolant: Katarzyna Paszko-Fajfer po rozpoznaniu na rozprawie w dniu 29 kwietnia 2014 r. sprawy ze skargi [....] Spółki Akcyjnej [....] na decyzję Wojewody [....] z dnia 9 grudnia 2013 r. nr [....] w przedmiocie zezwolenia na realizację inwestycji drogowej skargę oddala.
Prezydent Miasta Krakowa decyzją z dnia 20 czerwca 2013 r., znak AU-01-2.6740A6.2013.MUR nr 8/4/2013 - po rozpatrzeniu wniosku Prezydenta Miasta Krakowa działającego przez Dyrektora Zarządu Infrastruktury Komunalnej i Transportu, zatwierdził projekt budowlany i udzielił zezwolenia na realizację inwestycji drogowej dla inwestycji pn.: Rozbudowa ulicy Saskiej od km 0+0,0 do km 0+467,08 jako drogi kategorii powiatowej, o parametrach klasy Z, wraz z przebudową skrzyżowania z ulicami Kuklińskiego i Lipską, budowa ul. Gromadzkiej km 0+0,0 do km 0+335,46 jako drogi kategorii powiatowej o parametrach klasy L, rozbudowa ulicy Prokocimskiej wraz z drogą serwisową od km 0+00 do km 0+209,95 oraz od km 0+0 do km 0+101,66 jako drogi powiatowej o parametrach klasy L, przebudowa skrzyżowania ul. Wielickiej z ul. Prokocimską, rozbudowa ul. Żołnierskiej km 0+16,30 do km 0+105,99 jako drogi kategorii gminnej o parametrach klasy L, wraz z rozbudową linii tramwajowej KST z peronami tramwajowymi o nawierzchni dopuszczającej zbiorową komunikację autobusową oraz przejazd pojazdów uprzywilejowanych, budową obiektów inżynierskich: estakady nad torami PKP - łączącej ul. Prokocimską z ul. Gromadzka i ul. Saską, budowa ekranów akustycznych, zbiornika retencyjnego, przepompowni wód deszczowych, odwodnienia, oświetlenia, sygnalizacji świetlnej, trakcji tramwajowej; systemu sterowania obszarowego i informacji pasażerskiej, budowa podstacji trakcyjnej z instalacjami technologicznymi i wewnętrznymi: elektryczną, wodociągową, ogrzewania i wentylacji mechanicznej; oraz przebudowa sieci uzbrojenia terenu: kanalizacji ogólnospławnej, kanalizacji sanitarnej, kanalizacji deszczowej, wodociągowej, gazowej, elektroenergetycznej, teletechnicznej, ciepłowniczej oraz technologicznych kanałów przełazowych, rozbiórka budynku przemysłowego, portierni, demontaż garaży typu "blaszak" i obiektów nietrwale związanych z gruntem", w ramach przedsięwzięcia pn. "Rozbudowa linii tramwajowej KST etap II B wraz z układem drogowym (ul. Lipska - ul. Wielicka) w Krakowie", na działkach szczegółowo wyliczonych w decyzji.
Jako podstawę prawną decyzji organ I instancji wskazał art. 11a ust. 1, art. 11f ust. 1, art. 11i ust. 1, art.12 ust. 1-4, 4c, 4d oraz art. 23 ustawy z dnia 10 kwietnia 2003 r. o szczególnych zasadach przygotowania i realizacji inwestycji w zakresie dróg publicznych (Dz. U. z 2008 r., Nr 193, poz. 1194 z późn. zm.), art. 123 ust. 2 i art. 124 ust. 4 ustawy z dnia 21 sierpnia 1997 r. o gospodarce nieruchomościami (Dz. U. z 2010 r. Nr 102, poz. 651 z późn. zm.) oraz art. 104 § 1, 2, art. 107 § 1, § 2 i § 3 k.p.a.
W sentencji decyzji określono wymagania dotyczące powiązania drogi z innymi drogami publicznymi, stwierdzając, że rozbudowana i przebudowana ul. Saska będzie miała kategorie drogi powiatowej klasy Z 2/2. Po zakończeniu inwestycji ulica ta będzie połączona poprzez przebudowane/rozbudowane skrzyżowanie z ulicami Kuklińskiego, Lipską i dalszym przebiegiem ulicy Saskiej w kierunku północnym. Ulice te są drogami publicznymi kategorii powiatowej. Rozbudowana ul. Saska połączona będzie również z siecią dróg wewnętrznych bez nazwy obsługującymi okoliczny teren. Zakończy się rondem, którym połączona będzie z rozbudowywaną ul. Gromadzką.
Ulica Gromadzka po rozbudowie będzie drogą powiatową klasy 1 1x2. Powiązana będzie z ulicą Żołnierską - droga gminna lokalna, która również zostanie rozbudowana. Ulice te obsługują teren po stronie północnej torów kolejowych.
Po południowej stronie torów kolejowych rozbudowana zostanie ul. Prokocimska jako droga kategorii powiatowej klasy L1/2. Ulica ta połączona jest z rozbudowywaną ul. Gromadzką poprzez estakadę nad terenem kolejowym oraz z ul. Wielicką - droga powiatowa, poprzez przebudowane skrzyżowanie z tą ulicą. Rozbudowana ul. Prokocimska łączy się również z dalszym przebiegiem tej ulicy, biegnącym wzdłuż terenu kolejowego, która to przechodzi w ul. Dworcową i poprzez nią ponownie łączy się z ul. Wielicką.
W ramach niniejszej inwestycji, na całym jej zakresie przewidziano budowę torowiska tramwajowego, jako kolejny etap budowy linii tramwajowej Krakowskiego Szybkiego Tramwaju. Budowane torowisko tramwajowe połączone jest z istniejącym torowiskiem w pasie drogowym ul. Wielickiej i dalej przebiega poprzez przebudowane/rozbudowane skrzyżowanie ulic Wielickiej i Prokocimskiej, przez estakadę nad terenem kolejowym i ul. Żołnierską poprzez rozbudowywane ulice Gromadzką i Saską połączone jest z istniejącym torowiskiem w ciągu ulic Kuklińskiego -Lipska poprzez przebudowywane/rozbudowywane skrzyżowanie tych ulic z ul. Saską.
Na estakadzie przewidziano przystanek tramwajowy, który połączony jest dodatkowo ze stacją kolejową Kraków-Płaszów.
W ramach niniejszej inwestycji na całym jej zakresie zostanie wybudowana również ścieżka rowerowa łącząca ul. Wielicką z ulicami Lipską i Kuklińskiego
W dalszej części decyzji Prezydent Miasta Krakowa określił linie rozgraniczających teren inwestycji, warunki wynikające z ochrony środowiska, ochrony zabytków i dóbr kultury współczesnej oraz obronności państwa, wymagania dotyczące ochrony uzasadnionych interesów osób trzecich. Ponadto zatwierdził podziały nieruchomości, wskazując przy tym te działki lub ich części, które stają się własnością Skarbu Państwa lub właściwej jednostki samorządu terytorialnego. Decyzja zawiera również określenie szczególnych warunków zabezpieczenia terenu budowy i prowadzenia robót budowlanych, czasu użytkowania tymczasowych obiektów budowlanych.
Określając terminy rozbiórki istniejących obiektów budowlanych nieprzewidzianych do dalszego użytkowania oraz tymczasowych obiektów budowlanych Prezydent Miasta Krakowa stwierdził, że w ramach przedmiotowej inwestycji przewiduje się do rozbiórki następujące obiekty:
1. Budynek portierni 1- na dz. nr [.....] w obr.28 j. ew. Kraków-Podgórze
2. Budynek hali - na dz. nr [.....] obr. 28 j. ew. Kraków-Podgórze
3. Budynek portierni 2 k/stacji transformatorowej - na dz. nr [.....] obr. 28 j. ew. Kraków-Podgórze
4. 5 garaży blaszanych (w nawiasie podano nr działki po podziale) - na dz. nr nr [.....] obr. 52 j. ew. Kraków-Podgórze.
Roboty rozbiórkowe będą prowadzone na terenie ww. działek oraz na terenie działek znajdujących się poza liniami rozgraniczającymi teren drogi tj. działki nr [.....] powstałej z podziału działki nr [.....] obr. 52 Kraków - Podgórze oraz działki [.....] powstałej z podziału działki nr [.....] obr. 52 Kraków - Podgórze. Teren niezbędny do rozbiórki został zaznaczony na załączonej do wniosku mapie sytuacyjno wysokościowej, która stanowi również załącznik niniejszej decyzji. Działki ww. stanowią własność inwestora przedmiotowej inwestycji.
5. Wiata blaszana - na działce nr [.....] obr. 28 j. ew. Kraków-Podgórze
6. Budka strażnicza - na działce nr [.....] obr. 28 j. ew. Kraków-Podgórze
7. Istniejących ogrodzeń kolidujących z projektowaną inwestycją (zakres likwidacji został pokazany na Projekcie Zagospodarowania Terenu - załącznik graficzny) na działkach:
Kraków, jedn. ewid Podgórze, obręb [.....] Kraków, jedn. ewid Podgórze, obręb [.....] Wyżej wymienione obiekty zostaną rozebrane w ramach przygotowania placu budowy jednak nie wcześniej niż 120 dni od daty, w której niniejsza decyzja stanie się ostateczna.
Podkreślono, że wniosek w przedmiotowej sprawie nie obejmuje przebudowy istniejącego uzbrojenia terenu poza liniami rozgraniczającymi nową drogę, dlatego odstąpiono od określenia ograniczeń w korzystaniu z nieruchomości położonych poza liniami rozgraniczającymi teren przedmiotowej inwestycji, związanych z realizacją obowiązków przebudowy istniejących sieci uzbrojenia terenu.
W ramach określenia terminu wydania odpowiednio nieruchomości i/lub opróżnienia lokali oraz innych pomieszczeń organ I instancji wskazał, że zgodnie z art. 16 ust. 2 ustawy z dnia 10 kwietnia 2003 r. o szczególnych zasadach przygotowania i realizacji inwestycji w zakresie dróg publicznych, zobowiązuje się dotychczasowych właścicieli bądź użytkowników wieczystych nieruchomości określonych w p. II (działki w całości) i p.VI, (działki które uległy podziałowi) oraz pomieszczeń i obiektów, które podlegają rozebraniu - określonymi w p.IX, które znalazły się w liniach rozgraniczających planowanych dróg do ich wydania w terminie 120 dni od dnia, w którym decyzja o zezwoleniu na realizację inwestycji drogowej stanie się ostateczna.
Integralną część decyzji stanowią:
← Załącznik Nr 1 (1/1-1/86) - projekt budowlany
← Załącznik Nr 2 (2/1-2/5) - mapa sytuacyjno-wysokościowa w skali 1:500. z liniami rozgraniczającymi teren inwestycji, przedstawiająca proponowany przebieg drogi.
← Załącznik Nr 3 (3/1 - 3/67) - mapy ewidencji gruntów z projektem podziału nieruchomości wraz z tabelarycznym wykazem zmian gruntowych poszczególnych działek w skali l: 1000.
← Załącznik Nr 4 - tabelaryczny wykaz działek
Od decyzji tej odwołanie wniosła [.....] w Krakowie, wnosząc o uchylenie zaskarżonej decyzji i przekazanie sprawy do ponownego rozpoznania przez organ I instancji.
Strona odwołująca zarzuciła, iż zaskarżona decyzja narusza przepis art. 11f ust. 1 pkt 8c, 8e i 8g ustawy z dnia 10 kwietnia 2003 r. o szczególnych zasadach przygotowania i realizacji inwestycji w zakresie dróg publicznych, ze względu na brak określenia w decyzji terminu rozbiórki istniejących na nieruchomości odwołującego się obiektów budowlanych i sieci uzbrojenia terenu. Pełnomocnik spółki wskazał, że na działce nr [.....] (po podziale), obręb nr [.....] , zlokalizowany jest budynek portierni, budynek gospodarczy, a także przyłącza energetyczne do pozostałych sąsiednich nieruchomości [.....] ", a także część sieci energetycznej prowadzącej do nieruchomości sąsiednich. Budynek ten i sieć uzbrojenia stanowiły własność odwołującego, a obecnie przejdą na własność Gminy K. wraz z instalacją elektroenergetyczną, przyłączami i licznikami.
Zgodnie z ustawą z dnia 10 kwietnia 2003 r. o szczególnych zasadach przygotowania i realizacji inwestycji w zakresie dróg publicznych (art. 11f ustawy) decyzja o zezwoleniu na realizację inwestycji drogowej zawiera w szczególności wymagania dotyczące ochrony uzasadnionych interesów osób trzecich oraz w razie potrzeby inne ustalenia dotyczące między innymi określenia terminów rozbiórki istniejących obiektów budowlanych nieprzewidzianych do dalszego użytkowania oraz tymczasowych obiektów budowlanych i obowiązku dokonania przebudowy istniejącej sieci uzbrojenia terenu. Zaskarżona decyzja narusza powyższy przepis ustawy, ponieważ nie ma w niej mowy o rozbiórce budynku i jej terminie, zlokalizowanym na działce nr [.....] , ani o przebudowie istniejącej na tej działce sieci elektrycznej, odłączeniu od sieci.
Zdaniem strony skarżącej naruszony został również art. 12 ust. 6 ustawy o szczególnych zasadach przygotowania i realizacji inwestycji w zakresie dróg publicznych, w związku z art. 16 ust. 2 ww. ustawy poprzez brak określenia w decyzji terminu wydania nieruchomości oraz terminu opróżnienia obiektów budowlanych znajdujących się na tej nieruchomości, a w związku z tym uniemożliwienia uczestnikowi postępowania nieodpłatnego użytkowania tych obiektów do tak określonego terminu.
Strona odwołująca zarzuca także naruszenie przepisów art. 21 Konstytucji Rzeczpospolitej Polskiej w związku z art. 6, art. 112 i art. 113 ustawy o gospodarce nieruchomościami w związku z art. 1 i art. 4 ustawy o drogach publicznych w związku z art. 1 ust. 1 i art. 23 ustawy o szczególnych zasadach przygotowania i realizacji inwestycji w zakresie dróg publicznych, z powodu wywłaszczenia odwołującego się z prawa własności nieruchomości ponad możliwy oraz konieczny cel zrealizowania inwestycji celu publicznego.
W odwołaniu podniesiono, iż nieuzasadnione jest projektowanie na terenach prywatnych infrastruktury związanej z inwestycją (takich jak ścieżki rowerowe i pasy zieleni) w sposób znacznie przekraczających niezbędne potrzeby społeczne. Na przedmiotowej nieruchomości pas zieleni i ścieżka rowerowa zostały tak zaprojektowane, aby opisywany budek z przyłączami nie został zlikwidowany (aby ścieżka rowerowa ominęła budynek). Gdyby bowiem nie ten budynek ścieżka rowerowa mogłaby biec w jego miejscu, zaś pas zieleni nie byłby tak szeroki, co w tym miejscu nie ma innego racjonalnego wytłumaczenia. Wskazuje to na fakt, że organ planuje pozostawienie budynku i sieci uzbrojenia w dotychczasowym miejscu i uznaje, że Skarżący będzie nadal z nich korzystał. Umknęło jednak uwadze organu I instancji, że skutkiem zaskarżonej decyzji własność budynku i sieci przeszła na Gminę Kraków. Nie do zastosowania jest też w praktyce korzystanie przez Spółkę z budynku, przyłączy i sieci energetycznej zlokalizowanych w pasie drogowym (odczyty, konserwacja, remonty budynku i sieci, znajdującej się częściowo pod zjazdem, częściowo na pasie zieleni, a częściowo pod ścieżką rowerową).
Wojewoda Małopolski decyzją z dnia 9 grudnia 2013 r. nr WI-IX.7821.1.19.2013, wydaną na podstawie art. 138 § 1 pkt 1 k.p.a. oraz art. 11g ust. 1 pkt 1 ustawy z dnia 10 kwietnia 2003 r. o szczególnych zasadach przygotowania i realizacji inwestycji w zakresie dróg publicznych (Dz. U. z 2013 r., poz. 687)
1. Uchylił w sentencji zaskarżonej decyzji, znajdujący się na stronie 18, w wersie od 22 do 28 (licząc od góry strony) zapis:
"Zgodnie z art. 16 ust. 2 ustawy z dnia 10 kwietnia 2003 r. o szczególnych zasadach przygotowania i realizacji inwestycji w zakresie dróg publicznych, zobowiązuje się dotychczasowych właścicieli bądź użytkowników wieczystych nieruchomości określonych w p. II (działki w całości) i p. VI (działki, które uległy podziałowi) oraz pomieszczeń i obiektów, które podlegają rozebraniu - określonymi w p. IX, które znalazły się z liniach rozgraniczających planowanych dróg, do ich wydania w terminie 120 dni od dnia, w którym decyzja o zezwoleniu na realizację inwestycji drogowej stanie się ostateczna",
i orzekł w tym zakresie poprzez ustalenie, w miejsce uchylenia, nowego zapisu:
"Działając na podstawie art. 16 ust. 2, ustawy z dnia 10 kwietnia 2003 r. o szczególnych zasadach przygotowania i realizacji inwestycji w zakresie dróg publicznych (tekst jednolity Dz. U. z 2013 r., poz. 687), określam termin wydania nieruchomości, określonych w p. II (działki w całości) i p. VI (działki, które uległy podziałowi) oraz określonych w p. IX pomieszczeń i obiektów, które podlegają rozebraniu - znajdujących się w liniach rozgraniczających teren inwestycji - na 120 dzień od dnia, w którym decyzja ta stała się ostateczna".
W pozostałej części zaskarżoną decyzję organ odwoławczy utrzymał w mocy.
Uzasadniając to rozstrzygnięcie Wojewoda wskazał, że w trakcie przeprowadzonego postępowania odwoławczego rozpatrzył ponownie wniosek inwestora, przeanalizował materiał dowodowy zgromadzony przez organ pierwszej instancji, zbadał prawidłowość przeprowadzonego przez organ I instancji postępowania i wydanej przez Prezydenta Miasta Krakowa decyzji Nr 8/4/2013, znak: AU-01-2.6740.4.6.2013.MUR z dnia 20 czerwca 2013 r., o zezwoleniu na realizację przedmiotowej inwestycji drogowej, jak również rozpatrzył zarzuty podniesione w odwołaniu.
Analizując złożony przez inwestora wniosek z dnia 19 lutego 2013 r., Wojewoda Małopolski stwierdził, że zawiera on elementy wymagane przepisami ustawy o szczególnych zasadach przygotowania i realizacji inwestycji w zakresie dróg publicznych.
Po dokonaniu oceny projektu budowlanego Wojewoda Małopolski stwierdził, że jest on zgodny z art. 34 ust. 2 i ust. 3 ustawy Prawo budowlane oraz z rozporządzeniem Ministra Transportu, Budownictwa i Gospodarki Morskiej z dnia 25 kwietnia 2012 r. w sprawie szczegółowego zakresu i formy projektu budowlanego (Dz. U. z 27 kwietnia 2012 r., poz. 462).
Analizując zaskarżoną decyzję Prezydenta Miasta Krakowa pod kątem spełnienia wymogu określonego w art. 16 ust. 2 ustawy o szczególnych zasadach przygotowania i realizacji inwestycji w zakresie dróg publicznych, Wojewoda Małopolski stwierdził jednakże, że rozstrzygnięcie organu I instancji nie zawiera sprecyzowanego terminu wydania nieruchomości i opróżnienia lokali oraz innych pomieszczeń.
Wskazać bowiem należy, że Prezydent Miasta Krakowa w zaskarżonej decyzji przytoczył niedokładnie treść ww. przepisu i bez określenia konkretnego terminu, w którym strony powinny wydać nieruchomości i opróżnić lokale oraz inne pomieszczenia. Użyte bowiem w art. 16 ust. 2 ww. ustawy sformułowanie "termin ten nie może być krótszy niż 120 dni od dnia, w którym decyzja o zezwoleniu na realizację inwestycji drogowej stała się ostateczna" oznacza, iż organ orzekający zobligowany jest do wskazania konkretnego terminu, o którym mowa w tym przepisie poprzez wskazanie liczby oznaczającej dzień wydania nieruchomości, większej lub równej 120.
Wobec powyższego, w celu określenia obowiązków i uprawnień stron postępowania w sposób kompletny i nie budzący wątpliwości oraz umożliwienia prawidłowego wykonania decyzji konieczne stało się uzupełnienie zaskarżonego orzeczenia o rozstrzygnięcie w tym zakresie.
Badając zgodność z prawem pozostałej części zaskarżonej decyzji, organ odwoławczy stwierdził, że czyni ona zadość innym wymogom ustawy o szczególnych zasadach przygotowania i realizacji inwestycji w zakresie dróg publicznych oraz, że brak było podstaw do zakwestionowania decyzji, poza częścią uchyloną i ustaloną w punkcie I sentencji własnej decyzji.
Organ II instancji rozpatrując ponownie sprawę ocenił, że przebieg planowanej inwestycji został ustalony prawidłowo. Uznał racje przemawiające za ustaloną lokalizacją, przedstawioną przez inwestora w załączonej do wniosku dokumentacji.
Organ odwoławczy rozpatrzył także odwołanie [.....] . Wskazał, że Urząd Miasta Krakowa, przekazując akta sprawy wraz z ww. odwołaniem do Wojewody Małopolskiego w piśmie znak: [.....] z 2 sierpnia 2013 r. (data wpływu do Małopolskiego Urzędu Wojewódzkiego 7 sierpnia 2013 r.) wyjaśnił, że budynek o którym mowa w odwołaniu, stanowi budynek stacji transformatorowej oznaczony na planie zagospodarowania terenu symbolem "i". Ww. budynek nie koliduje z wnioskowanym przebiegiem drogi, a wnioskodawca przedmiotowego przedsięwzięcia nie wniósł o jego rozbiórkę. Ponadto dotychczasowa funkcja tego budynku nie ulega zmianie, nie koliduje on również z projektowanym układem drogowym. Zdaniem organu I instancji nie było więc podstaw do określenia terminu jego rozbiórki, a co za tym idzie, do jego opróżnienia. Niezależnie od powyższego Wojewoda Małopolski wezwaniem z 23 sierpnia 2013 r., znak: [.....] wydanym na podstawie art. 136 ustawy Kodeks postępowania administracyjnego, zobowiązał W.S. , pełnomocnika inwestora, do odniesienia się do zarzutów podniesionych w odwołaniu strony skarżącej. Pełnomocnik inwestora przedstawił swoje stanowisko w piśmie skierowanym do Wojewody Małopolskiego z 3 września 2013 r. (data wpływu do Małopolskiego Urzędu Wojewódzkiego 12 września 2013 r.).
Odnosząc się do zarzutu strony odwołującej, iż nie wzięto pod uwagę rozbiórki istniejących na nieruchomości obiektów budowlanych i sieci uzbrojenia terenu, pełnomocnik inwestora nie zgodził się z tym zarzutem i wyjaśnił, że zgodnie z uzgodnioną dokumentacją projektową nie przewiduje się "budynku portierni/rozdzielni elektrycznej" do rozbiórki. Podkreślił, iż istniejące sieci uzbrojenia terenu nie kolidują z projektowanym układem sieci uzbrojenia oraz zagospodarowaniem terenu w aspekcie technicznym, nie ma zatem konieczności przebudowy kabli zasilających. Wskazał także, że dotychczasowy "właściciel/użytkownik wieczysty" otrzyma odszkodowanie za wywłaszczony grunt jak i za jego części składowe. Pełnomocnik inwestora poinformował jednocześnie, że istnieje techniczna możliwość przebudowy licznika energii elektrycznej poza "budynek portierni/rozdzielni elektrycznej" wraz z niezbędną przebudową kabli elektrycznych, bez konieczności zmiany zaskarżonej decyzji. Oświadczył również, że na sugestię strony odwołującej wystąpiono o wydanie przez Zakład Energetyczny warunków technicznych na taką przebudowę w ramach odrębnej procedury administracyjnej.
Organ odwoławczy na podstawie załącznika Nr 3 (3/1 - 3/67) do zaskarżonej decyzji, tj. mapy jednostkowej z projektem podziału nieruchomości nr [.....] , obręb nr [.....] , sporządzonej w skali 1:1000, znajdującej się pod nr 65 w ww. załączniku ocenił, że działka ewidencyjna nr [.....] o powierzchni 1,8539 ha, została podzielona na działki o numerach:
- [.....] o powierzchni 0,1807 ha - przeznaczoną pod inwestycję,
- [.....] o powierzchni 1 ,6732 ha - pozostającą w dotychczasowym władaniu.
Wojewoda ustalił również, że zgodnie z wypisem z ewidencji gruntów wydanym przez
Prezydenta Miasta Krakowa z dnia 19 lutego 2013 r., działka nr [.....] stanowi własność Skarbu Państwa, a [.....] " jest jej użytkownikiem wieczystym. Zgodnie z mapą z projektem zagospodarowania terenu, zamieszczoną w załączniku Nr 1/1, stanowiącym projekt zagospodarowania terenu, który wchodzi w skład projektu budowlanego, będącego załącznikiem Nr 1 (1/1 - 1/86) do zaskarżonej decyzji, na działce nr [.....] zaprojektowano: fragment jezdni ulicy Saskiej wraz ze zjazdem publicznym na działkę nr [.....] vo szerokości ok. 7,0 m, fragment dwuprzęsłowego podwieszonego wiaduktu tramwajowego o rozpiętości przęseł 2 x 70,0 m z torowiskiem tramwajowym wyposażonym w odwodnienie liniowe dla linii Krakowskiego Szybkiego Tramwaju, słup trakcyjny oparty na fundamencie oraz jedną z dwóch nóg żelbetowego pylonu ramowego opartego na fundamencie żelbetowym, ścieżkę rowerową szerokości ok. 2,5 m o powierzchni asfaltowej, chodnik szerokości ok. 2,0 m o powierzchni z kostki betonowej, rozbiórkę ogrodzenia i przebudowę uzbrojenia terenu kolidującego z planowaną inwestycją (sieci wodociągowej i kabli energetycznych). Ponadto zaprojektowany został trawnik i nasadzenia krzewów liściastych. Istniejące drzewa i krzewy kolidujące z inwestycją przeznaczono do wycinki. Na przedmiotowej działce znajduje się też istniejący budynek stacji trafo (o którym mowa w odwołaniu [.....] Spółki Akcyjnej "[.....] "), jest on oznaczony na planie zagospodarowania terenu symbolem "i" i nie koliduje z wnioskowanym przebiegiem drogi.
W świetle zgromadzonego materiału dowodowego, organ II instancji stwierdził, iż ww. zarzut skarżącego nie znajduje uzasadnienia. Jako budynek stacji transformatorowej, z której obsługiwane są i zaopatrywane w energię elektryczną działki sąsiednie, stanowiący jednocześnie element infrastruktury technicznej niekolidującej z projektowanym zagospodarowaniem terenu, faktycznie nie ma potrzeby rozbiórki tego obiektu ani zmiany jego funkcji.
Ponadto, zgodnie z wyjaśnieniami pełnomocnika inwestora zostały podjęte czynności mające na celu przebudowę licznika energii elektrycznej poza budynek stacji trafo, zgodnie z sugestią odwołującego się.
Prezydent Miasta Krakowa postanowieniem znak: [.....] z dnia 25 czerwca 2013 r., nadał zaskarżonej decyzji rygor natychmiastowej wykonalności, zgodnie z art. 17 ust. 3 ww. ustawy, który zobowiązuje do niezwłocznego wydania nieruchomości, opróżnienia lokali i innych pomieszczeń, uprawnia do faktycznego objęcia nieruchomości w posiadanie przez właściwego zarządcę drogi i uprawnia do rozpoczęcia robót budowlanych.
Wskazano, że [.....] jako użytkownikowi wieczystemu przysługuje odszkodowanie za działkę nr [.....] - przeznaczoną pod inwestycję, którego wysokość ustalana jest w odrębnej decyzji i nie jest przedmiotem niniejszego postępowania.
Kolejny zarzut skarżącego dotyczył naruszenia art. 12 ust. 6 ustawy o szczególnych zasadach przygotowania i realizacji inwestycji w zakresie dróg publicznych, w związku z art. 16 ust. 2 ww. ustawy, poprzez brak określenia w decyzji terminu wydania i opróżnienia obiektów budowlanych znajdujących się na zajmowanej nieruchomości, a w związku z tym na uniemożliwieniu uczestnikowi postępowania nieodpłatnego użytkowania tych obiektów do tak określonego terminu. Organ odwoławczy nie potwierdził zasadności powyższego zarzutu, ponieważ Prezydent Miasta Krakowa w zaskarżonej decyzji na stronie 18 w punkcie XIV pn.: "Określenie terminu wydania odpowiednio nieruchomości i/lub opróżnienia lokali oraz innych pomieszczeń", umieścił zapis dotyczący określenia terminu wydania nieruchomości i opróżnienia lokali oraz innych pomieszczeń, które znalazły się w liniach rozgraniczających teren inwestycji. Organ odwoławczy uznał, że jest on nieprecyzyjny i uchylił go orzekając reformatoryjnie, czyniąc zadość obowiązkowi określonemu przez ustawodawcę w art. 16 ust. 2 ustawy o szczególnych zasadach przygotowania i realizacji inwestycji w zakresie dróg publicznych.
Następny podniesiony przez [.....] Spółkę Akcyjną [.....] zarzut, dotyczy naruszenia art. 21 Konstytucji Rzeczypospolitej Polskiej, w związku z art. 6, art. 112 i art. 113 ustawy o gospodarce nieruchomościami, w związku z art. 1 i art. 4 ustawy o drogach publicznych, w związku z art. 1 ust. 1 i art. 23 ustawy o szczególnych zasadach przygotowania i realizacji inwestycji w zakresie dróg publicznych, poprzez zdaniem odwołującego się, wywłaszczenie uczestnika postępowania z prawa własności nieruchomości ponad możliwy oraz konieczny i niezbędny cel zrealizowania inwestycji celu publicznego oraz nieuzasadnione projektowanie na terenach prywatnych infrastruktury związanej z inwestycją (takich jak ścieżki rowerowe i pasy zieleni) w sposób znacznie przekraczający niezbędne potrzeby społeczne.
Pełnomocnik inwestora, przedstawiając swoje stanowisko w piśmie z 3 września 2013 r., znak: [.....] wyjaśnił, iż z uwagi na kształt układu drogowego, lokalizację podpory estakady w łuku w sąsiedztwie istniejącego wjazdu do [.....] oraz z uwagi na konieczność zachowania stosownych parametrów dla łuków torowiska, układu drogowego, ciągów pieszych i rowerowych, nie można ograniczyć zakresu wywłaszczenia. Pełnomocnik inwestora zaznaczył, że projekt został uzgodniony przez zarządcę drogi, posiada opinie audytu rowerowego jak również uzgodnienie w zakresie linii rozgraniczających pas drogowy.
Organ odwoławczy poinformował, że zgodnie z art. 4 pkt 1 ustawy z dnia 21 marca 1985 r. o drogach publicznych (tekst jednolity Dz. U. z 2013 r., poz. 260), pas drogowy to wydzielony liniami granicznymi grunt wraz z przestrzenią nad i pod jego powierzchnią, w którym są zlokalizowane droga oraz obiekty budowlane i urządzenia techniczne związane z prowadzeniem, zabezpieczeniem i obsługą ruchu, a także urządzenia związane z potrzebami zarządzania drogą.
Analiza powyższych przepisów ustawy o drogach publicznych (art. 4 pkt. 2, art. 2 pkt. 5, art. 4 pkt. 22) pokazuje, iż projektowane zagospodarowanie działki nr 23/7 o powierzchni 0,1807 ha, przeznaczonej pod rozbudowę drogi jest zgodne z obowiązującymi przepisami prawa, bowiem zarówno ścieżka rowerowa jak i tereny zieleni, gdzie zaprojektowany został trawnik i nasadzenia krzewów liściastych, stanowią elementy, które służą prawidłowemu funkcjonowaniu drogi, a konieczność przyjętego rozwiązania projektowego wykazał pełnomocnik inwestora w przytoczonej wyżej odpowiedzi na wezwanie Wojewody Małopolskiego, stwierdzając jednocześnie, że "nie można ograniczyć zakresu wywłaszczenia".
Organ odwoławczy wyjaśnił, że zgodnie z przepisami ustawy o szczególnych zasadach przygotowania i realizacji inwestycji w zakresie dróg publicznych, to zarządca drogi samodzielnie dokonuje wyboru najbardziej korzystnych rozwiązań lokalizacyjnych i następnie techniczno-wykonawczych inwestycji, a organ nie jest upoważniony do korygowania trasy inwestycji. Inwestor jest zatem kreatorem miejsca, sposobu i kształtu realizacji inwestycji, natomiast organ orzekający wyznacza dopuszczalne prawem granice tej kreacji, poprzez dokonywanie oceny prawnej, kończącej się aktem władztwa publicznego, zakreślającego te granice.
Organ odwoławczy nie ocenia także celowości i zasadności zamierzenia inwestycyjnego, nie jest też upoważniony do oceny racjonalności lub słuszności rozwiązań przyjętych we wniosku o wydanie decyzji o zezwoleniu na realizację inwestycji drogowej, i tym samym nie posiada uprawnień upoważniających ten organ do zmniejszenia zakresu projektowanej inwestycji (o co wnosi strona skarżąca). Organ w postępowaniu odwoławczym bada zgodność wydanej decyzji o zezwoleniu na realizację inwestycji drogowej z przepisami prawa i i taka ocena została dokonana.
W świetle powyższego, zarzut mówiący o wywłaszczeniu uczestnika postępowania z prawa własności nieruchomości ponad możliwy oraz konieczny i niezbędny cel zrealizowania inwestycji celu publicznego, nie znajduje uzasadnienia.
Mając powyższe na względzie należy stwierdzić, że zarówno wniosek inwestora, postępowanie przeprowadzone przez organ I instancji, jak i zaskarżona decyzja Prezydenta Miasta Krakowa Nr 8/4/2013, znak: AU-01-2.6740.4.6.2013.MUR z dnia 20 czerwca 2013 r., sprostowana postanowieniem Prezydenta Miasta Krakowa, z dnia 26 września 2013 r., znak: AU-01-2.6740.4.6.2013.MUR, wraz z częścią uchyloną niniejszą decyzją i orzeczeniem organu II instancji w tym zakresie, nie naruszają prawa, a zarzuty zawarte w odwołaniu nie zasługują na uwzględnienie.
Powyższą decyzję Wojewody Małopolskiego zaskarżyła do Wojewódzkiego Sądu Administracyjnego w Krakowie [.....] . w Krakowie, wnosząc o jej uchylenie wraz z poprzedzającą ją decyzją Prezydenta Miasta Krakowa z dnia 20.06.2013 r., Nr decyzji AU-01-2.6740.4.6.2013.MUR oraz o zasądzenie od strony przeciwnej na rzecz skarżącej kosztów postępowania.
Zaskarżonej decyzji zarzucono
1. Naruszenie art. 11f ust. 1 pkt 8 ppkt c) i e) oraz g) ustawy o szczególnych zasadach przygotowania i realizacji inwestycji w zakresie dróg publicznych, polegającym na braku określenia w decyzji terminu rozbiórki istniejących na nieruchomości uczestnika postępowania obiektów budowlanych i sieci uzbrojenia terenu;
2. Naruszenie art. 12 ust. 6 ustawy w zw. z art. 16 ust. 2 ustawy, polegającym na braku określenia w decyzji terminu wydania nieruchomości oraz terminu opróżnienia obiektów budowlanych znajdujących się na tej nieruchomości, a w związku z tym na uniemożliwieniu uczestnikowi postępowania nieodpłatnego użytkowania nieruchomości do tak określonego terminu;
3. Naruszenie art. 21 Konstytucji w zw. z art. 6, art. 112 i art. 113 ustawy o gospodarce nieruchomościami w związku z art. 1 i art. 4 ustawy o drogach publicznych w związku z art. 1 ust. 1 i art. 23 ustawy o szczególnych zasadach przygotowania i realizacji inwestycji w zakresie dróg publicznych - polegającym na wywłaszczeniu uczestnika postępowania z prawa własności nieruchomości ponad możliwy oraz konieczny i niezbędny cel zrealizowania inwestycji celu publicznego,
4. Naruszenie art. 7, 77 § 1, art. 80, art. 107 § 3 poprzez nienależyte uzasadnienie zaskarżonej decyzji oraz nierozważenie wszechstronne zebranego w sprawie materiału dowodowego.
W uzasadnieniu skargi powtórzono argumenty podniesione wcześniej w odwołaniu. Wskazano, że na działce nr 23/7 (po podziale) obr. 28, zlokalizowany jest budynek portierni, budynek gospodarczy, a także przyłącza elektroenergetyczne do pozostałych, sąsiednich nieruchomości [.....] z siedzibą w K. , a także sieć uzbrojenia terenu (część sieci elektroenergetycznej prowadzącej do nieruchomości sąsiednich). Budynek ten i sieć uzbrojenia stanowiły własność Skarżącego, zaś obecnie przeszły na własność Gminy Kraków wraz z instalacją elektroenergetyczną, przyłączami i licznikami. Tymczasem w zaskarżonej decyzji nie została rozstrzygnięta kwestia przebudowy sieci elektroenergetycznej, tak aby [.....] Spółka Akcyjna [.....] z siedzibą w K. miała zapewnioną energię elektryczną na nieruchomościach sąsiednich.
Zaskarżona decyzja narusza art. 11f ustawy, ponieważ nie ma w niej mowy o rozbiórce budynku i jej terminie, zlokalizowanym na działce nr [.....] , ani o przebudowie istniejącej na tej działce sieci elektrycznej, odłączeniu od sieci. Zostało to w całości pominięte przez Wojewodę Małopolskiego, który nie odniósł się do niego w żaden sposób i nie wyjaśnił, dlaczego uznał, że powyższy przepis nie został naruszony przez Prezydenta Miasta Krakowa i decyzja Prezydenta Miasta Krakowa nie jest wadliwa w tym zakresie.
Zgodnie z utrwalonym orzecznictwem (np. wyrok WSA w Gdańsku z dnia 1.06.2011 r., sygn. akt II SA/Gd 47/11), jeżeli obiekty i sieci znajdują się na terenie przeznaczonym pod inwestycję organ winien wskazać termin ich rozbiórki. Wynika to bowiem z treści unormowania art. 11 f w/w ustawy. Zwrot "w razie potrzeby", należy interpretować w taki sposób, iż potrzeba zamieszczenia rozstrzygnięcia w decyzji istnieje w przypadku, gdy wystąpią okoliczności w nim wskazane. Zwrot ten nie pozostawia organowi swobody w zakresie uznania czy rozstrzygnięcie takie należy w decyzji zamieścić. Zatem, jeżeli w sprawie zajdą okoliczności wskazane w art. 11 f ust. 1 pkt 8 lit. a-h ustawy, decyzja winna zawierać rozstrzygniecie w tym przedmiocie. Jednocześnie, wbrew ppkt. g) wyżej powołanego przepisu organ I instancji nie przewidział przebudowy istniejącego uzbrojenia terenu, co w świetle opisanego wyżej stanu faktycznego jest niezbędne. Wojewoda Małopolski nie odniósł się do tego zarzutu w uzasadnieniu zaskarżonej decyzji.
Dalej wskazano, że ustawa o szczególnych zasadach przygotowania i realizacji inwestycji w zakresie dróg publicznych w Rozdziale 3 "Nabywanie nieruchomości pod drogi" zawiera przepisy, które w istocie prowadzą do wywłaszczenia dotychczasowych właścicieli. Organ wydający decyzję winien rozważyć zasadność zakresu wywłaszczenia w kontekście realizacji celów ustawy. Winien on zatem przede wszystkim ustalić czy podlegające wywłaszczeniu nieruchomości są zgodnie z projektem przeznaczone pod realizację inwestycji drogowej. Nadto wskazać należy, iż prawo własności jest dobrem chronionym w art. 21 ust. 1 i art. 64 Konstytucji. Wywłaszczenie jest dopuszczalne tylko na cele publiczne i za słusznym odszkodowaniem. Wywłaszczenie nieruchomości pod drogę stanowi realizację celu publicznego. Organ decydując o podziale nieruchomości i ustaleniu linii rozgraniczających inwestycję winien jednak rozważyć, czy wynikające z tego pozbawienie prawa własności jest konieczne i czy nie może odbyć się mniejszym dla właścicieli kosztem. Ustawa o szczególnych zasadach przygotowania i realizacji inwestycji w zakresie dróg publicznych, mimo swojej wyjątkowości, nie wyłącza konstytucyjnej zasady proporcjonalności wynikającej z art. 31 ust. 3 Konstytucji RP, zgodnie z którą ograniczenia w zakresie korzystania z konstytucyjnych wolności i praw mogą być ustanawiane tylko w ustawie i tylko wtedy, gdy są konieczne w demokratycznym państwie dla jego bezpieczeństwa lub porządku publicznego, bądź dla ochrony środowiska, zdrowia i moralności publicznej, albo wolności i praw innych osób. W szczególności rozbiórka budynku i przeprowadzenie ścieżki rowerowej w jego miejscu doprowadziłaby do wywłaszczenia Skarżącego w dużo mniejszym zakresie niż to nastąpiło.
Zaskarżona decyzja Wojewody Małopolskiego, jak i poprzedzająca ją decyzja Prezydenta Miasta Krakowa naruszają również art. 21 Konstytucji w zw. z art. 6, art. 112 i art. 113 ustawy o gospodarce nieruchomościami w związku z art. 1 i art. 4 ustawy o drogach publicznych w związku z art. 1 ust. 1 i art. 23 ustawy o szczególnych zasadach przygotowania i realizacji inwestycji w zakresie dróg publicznych.
W odpowiedzi na skargę Wojewoda Małopolski wniósł o jej oddalenie wskazując, że zarzuty zawarte w skardze stanowią w całości powtórzenie zarzutów zawartych w odwołaniu od decyzji I instancji, do których wyczerpująco odniósł się organ odwoławczy w uzasadnieniu zaskarżonej decyzji. Organ podtrzymał w całości stanowisko zawarte w decyzji.
W dniu 29 kwietnia 2014r. pełnomocnicy obecni na rozprawie tj. pełnomocnik skarżącej spółki, pełnomocnik Wojewody Małopolskiego, pełnomocnik Prezydenta Miasta Krakowa oraz pełnomocnik [.....] S.A. w K. poinformowali, że roboty przy realizacji inwestycji już się rozpoczęły.
Wojewódzki Sąd Administracyjny zważył co następuje.
Przepis art. 1 § 1 i 2 ustawy z dnia 25 lipca 2002 r. - Prawo o ustroju sądów administracyjnych (Dz. U. z 2002 r. Nr 153, poz. 1269) stanowi, że sądy administracyjne sprawują wymiar sprawiedliwości przez kontrolę działalności administracji publicznej, przy czym kontrola ta sprawowana jest pod względem zgodności z prawem, jeżeli ustawy nie stanowią inaczej. W świetle powołanego przepisu ustawy Wojewódzki Sąd Administracyjny w zakresie swojej właściwości ocenia zaskarżoną decyzję administracyjną z punktu widzenia jej zgodności z prawem materialnym i przepisami postępowania administracyjnego, według stanu faktycznego i prawnego obowiązującego w dacie wydania tej decyzji. Zgodnie z treścią art.3 ustawy z dnia 30 sierpnia 2002 r. - Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi, sądy administracyjne sprawują kontrolę działalności administracji publicznej i stosują środki określone w ustawie, nie będąc przy tym związanymi granicami skargi (art. 134 ustawy).
Zgodnie natomiast z art. 145 § 1 ustawy z dnia 30 sierpnia 2002 r. Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi (t.j. Dz. Uz 2012 poz. 270 ze zm.) w przypadku, gdy Sąd stwierdzi bądź to naruszenie prawa materialnego, które miało wpływ na wynik sprawy, bądź to naruszenie prawa dające podstawę do wznowienia postępowania administracyjnego, bądź wreszcie inne naruszenie przepisów postępowania, jeśli mogło ono mieć istotny wpływ na wynik sprawy, wówczas - w zależności od rodzaju naruszenia - uchyla decyzję lub postanowienie w całości lub w części, albo stwierdza ich nieważność bądź niezgodność z prawem. Zatem zaskarżona decyzja lub postanowienie mogą ulec uchyleniu tylko wtedy, gdy organom administracji publicznej można postawić uzasadniony zarzut naruszenia prawa, czy to materialnego, czy to procesowego, jeżeli naruszenie to miało, bądź mogło mieć wpływ na wynik sprawy.
W tym miejscu przytoczyć należy także treść art. 31 ust.2 ustawy z dnia 10 kwietnia 2003r. o szczególnych zasadach przygotowania i realizacji inwestycji w zakresie dróg publicznych (t. j. Dz. U.z 2013 poz. 687 ze zm.)- zwaną dalej specustawą drogową- który stanowi: w przypadku uwzględnienia skargi na decyzję o zezwoleniu na realizację inwestycji drogowej, której nadano rygor natychmiastowej wykonalności, sąd administracyjny po upływie 14 dni od dnia rozpoczęcia budowy drogi może stwierdzić jedynie, że decyzja narusza prawo z przyczyn wyszczególnionych w art. 145 lub 156 Kodeksu postępowania administracyjnego.
Stosownie do treści podanego w podstawie prawnej decyzji organu I Instancji art.11f ust. 1 ustawy z dnia 10 kwietnia 2003r. o szczególnych zasadach przygotowania i realizacji inwestycji w zakresie dróg publicznych (t.j. Dz. U. z 2008r. Nr 193 poz. 1194 ze zm.) decyzja o zezwoleniu na realizację inwestycji drogowej zawiera w szczególności:
1) wymagania dotyczące powiązania drogi z innymi drogami publicznymi, z określeniem ich kategorii;
2) określenie linii rozgraniczających teren;
3) warunki wynikające z potrzeb ochrony środowiska, ochrony zabytków i dóbr kultury współczesnej oraz potrzeb obronności państwa;
4) wymagania dotyczące ochrony uzasadnionych interesów osób trzecich;
5) zatwierdzenie podziału nieruchomości, o którym mowa w art. 12 ust. 1;
6) oznaczenie nieruchomości lub ich części, według katastru nieruchomości, które stają się własnością Skarbu Państwa lub właściwej jednostki samorządu terytorialnego;
7) zatwierdzenie projektu budowlanego;
8) w razie potrzeby inne ustalenia dotyczące:
a) określenia szczególnych warunków zabezpieczenia terenu budowy i prowadzenia robót budowlanych,
b) określenia czasu użytkowania tymczasowych obiektów budowlanych,
c) określenia terminów rozbiórki istniejących obiektów budowlanych nieprzewidzianych do dalszego użytkowania oraz tymczasowych obiektów budowlanych,
d) określenia szczegółowych wymagań dotyczących nadzoru na budowie,
e) obowiązku dokonania przebudowy istniejącej sieci uzbrojenia terenu,
f) obowiązku przebudowy dróg innych kategorii,
g) określenia ograniczeń w korzystaniu z nieruchomości dla realizacji obowiązków, o których mowa w lit. e i f,
h) zezwolenia na wykonanie obowiązków, o których mowa w lit. e i
Z kolei zgodnie z art.12 ust.1 – 4, 4c, 4d ustawy, decyzją o zezwoleniu na realizację inwestycji drogowej zatwierdza się podział nieruchomości. Linie rozgraniczające teren ustalone decyzją o zezwoleniu na realizację inwestycji drogowej stanowią linie podziału nieruchomości. Jeżeli na nieruchomości lub prawie użytkowania wieczystego tej nieruchomości zostały ustanowione ograniczone prawa rzeczowe z dniem, w którym decyzja o zezwoleniu na realizację inwestycji drogowej stała się ostateczna, prawa te wygasają. Jeżeli przeznaczona na pasy drogowe nieruchomość gruntowa stanowiąca własność Skarbu Państwa albo jednostki samorządu terytorialnego została oddana w użytkowanie wieczyste, użytkowanie to wygasa z dniem, w którym decyzja o zezwoleniu na realizację inwestycji drogowej stała się ostateczna. Decyzji organu I instancji nadany został rygor natychmiastowej wykonalności w oparciu o przepis art. 17 ust.1 ustawy, który stanowi, że rygor natychmiastowej wykonalności nadaje się na wniosek właściwego zarządcy drogi, uzasadniony interesem społecznym lub gospodarczym. W myśl ust.3 tego przepisu, decyzja zaopatrzona rygorem natychmiastowej wykonalności zobowiązuje do niezwłocznego wydania nieruchomości, opróżnienia lokali i innych pomieszczeń, uprawnia do faktycznego objęcia nieruchomości w posiadanie przez właściwego zarządcę drogi oraz do rozpoczęcia robót budowlanych.
Zaskarżona decyzja i poprzedzająca ją decyzja organu i instancji są zgodne z powyższymi przepisami.
Niezbyt precyzyjne ustalenie w decyzji terminu wydania nieruchomości, a to przez zacytowanie zwrotu ustawowego "w terminie nie krótszym niż 120 dni" zostało zmodyfikowane przez organ II Instancji orzekający częściowo reformatoryjnie, w ten sposób, ze określono jednoznacznie termin wydania nieruchomości na 120 dzień od dnia, w którym decyzja ta stała się ostateczna. Wobec powyższego zarzuty skarżącego dotyczące naruszenie art. 12 ust. 6 ustawy w zw. z art. 16 ust. 2 ustawy, polegającym na braku określenia w decyzji terminu wydania nieruchomości oraz terminu opróżnienia obiektów budowlanych znajdujących się na tej nieruchomości, a w związku z tym na uniemożliwieniu uczestnikowi postępowania nieodpłatnego użytkowania nieruchomości do tak określonego terminu – są całkowicie bezzasadne.
Zdaniem Sądu nie są też uzasadnione zarzuty naruszenie art. 21 Konstytucji w zw. z art. 6, art. 112 i art. 113 ustawy o gospodarce nieruchomościami w związku z art. 1 i art. 4 ustawy o drogach publicznych w związku z art. 1 ust. 1 i art. 23 ustawy o szczególnych zasadach przygotowania i realizacji inwestycji w zakresie dróg publicznych - polegającym na wywłaszczeniu uczestnika postępowania z prawa własności nieruchomości ponad możliwy oraz konieczny i niezbędny cel zrealizowania inwestycji celu publicznego.
Analiza przedłożonego do akt sprawy projektu budowlanego, a w szczególności projektu zagospodarowania terenu (tom 01, mapa na karcie 124), na działce nr [.....] (powstałej z podziału działki nr [.....] - mapa z projektem podziału nieruchomości, k. 271 zawierająca wykaz zmian dla działki [.....] ) wskazuje, że na spornej nieruchomości zaprojektowano wszystkie te elementy, które szczegółowo w swojej decyzji wymienił organ II Instancji, pozyskując wcześniej wyjaśnienia w tym zakresie od pełnomocnika inwestora, a to : fragment jezdni ulicy Saskiej wraz ze zjazdem publicznym na działkę nr [.....] o szerokości ok. 7,0 m, fragment dwuprzęsłowego podwieszonego wiaduktu tramwajowego o rozpiętości przęseł 2 x 70,0 m z torowiskiem tramwajowym wyposażonym w odwodnienie liniowe dla linii Krakowskiego Szybkiego Tramwaju, słup trakcyjny oparty na fundamencie oraz jedną z dwóch nóg żelbetowego pylonu ramowego opartego na fundamencie żelbetowym, ścieżkę rowerową szerokości ok. 2,5 m o powierzchni asfaltowej, chodnik szerokości ok. 2,0 m o powierzchni z kostki betonowej, rozbiórkę ogrodzenia i przebudowę uzbrojenia terenu kolidującego z planowaną inwestycją (sieci wodociągowej i kabli energetycznych). Ponadto zaprojektowany został pas zieleni tj. trawnik i nasadzenia krzewów liściastych.
Zatem wszelkie ustalenia i wyjaśnienia dotyczące stanu faktycznego poczynione przez organ w zaskarżonej decyzji zostały dokonane prawidłowo. Rację ma również organ wyjaśniając charakter prawny decyzji zezwalającej na realizację inwestycji drogowej w zakresie braku możliwości ingerowania organu w przedstawiony we wniosku przebieg drogi. Decyzja zezwalająca na realizację inwestycji drogowej jest decyzją związaną. Oznacza to, że jeżeli wnioskodawca spełnia wymagania stawiane przez ustawę, to organ nie ma prawa ingerować w okoliczności pozaprawne, takie jak np. celowość realizacji inwestycji jako takiej względnie celowości jej realizacji w określonym kształcie lub zakresie. Zgodnie bowiem z art. 11e specustawy drogowej, nie można uzależniać zezwolenia na realizację inwestycji drogowej od spełnienia świadczeń lub warunków nieprzewidzianych obowiązującymi przepisami. Ponadto wywłaszczenie ponad konieczną potrzebę, musiałoby polegać w niniejszej sprawie na wywłaszczeniu nieruchomości lub jej części i pozostawieniu jej zupełnie niezagospodarowanej, względnie zagospodarowanie jej niezgodnie z celem wywłaszczenia, czyli nie w celu realizacji drogi. Zgodnie z art. 4 pkt. 1 i 2 ustawy z dnia 21 marca 1985r. o drogach publicznych (tekst jednolity Dz. U. z 2013 poz.260 ze zm.), droga to budowla wraz z drogowymi obiektami inżynierskimi, urządzeniami oraz instalacjami, stanowiąca całość techniczno-użytkową, przeznaczona do prowadzenia ruchu drogowego, zlokalizowana w pasie drogowym. Pas drogowy natomiast to wydzielony liniami granicznymi grunt wraz z przestrzenią nad i pod jego powierzchnią, w którym są zlokalizowane droga oraz obiekty budowlane i urządzenia techniczne związane z prowadzeniem, zabezpieczeniem i obsługą ruchu, a także urządzenia związane z potrzebami zarządzania drogą. Wszystkie elementy zaprojektowane na wywłaszczonej nieruchomości mieszczą się w wyżej przywołanych pojęciach ustawowych.
Odnosząc się do zarzutu skargi dotyczącego naruszenie art. 11f ust. 1 pkt 8 ppkt c) i e) oraz g) ustawy o szczególnych zasadach przygotowania i realizacji inwestycji w zakresie dróg publicznych, polegającego na braku określenia w decyzji terminu rozbiórki istniejących na nieruchomości uczestnika postępowania obiektów budowlanych i sieci uzbrojenia terenu; jak również zarzutu, ze nie zawarto w decyzji nakazu przebudowy sieci elektroenergetycznej w zakresie nieruchomości skarżącego, należy stwierdzić, że także i ten zarzut nie jest uzasadniony. Organ II Instancji w zaskarżonej decyzji dostatecznie jasno wyłożył stan faktyczny i prawny, a wynikający z akt administracyjnych tj. w szczególności z wspomnianego wyżej projektu budowlanego zawierającego projekt zagospodarowania nieruchomości, który sprowadza się do tego, że skoro nie przewiduje się rozbiórki budynku stacji trafo i przeznacza się ten budynek do dalszego użytkowania w dotychczasowym przeznaczeniu - choć podlega on wywłaszczeniu – to również nie ma potrzeby określenia terminu jego rozbiórki. Jeśli zaś chodzi o potrzebę przebudowy sieci elektroenergetycznej to również organy prawidłowo ustaliły, że nie ma potrzeby dokonywania takich ustaleń. Zgodnie z przywoływanym art. 11f ust. 1 pkt. 8 lit. e, w razie potrzeby ustala się w decyzji obowiązek dokonania przebudowy istniejącej sieci uzbrojenia terenu. Przepis nie nakazuje (ani też nie zezwala) na dokonywanie ustaleń co do przebudowy przyłączy.
Wskazać jednoczenie należy, że specustawa drogowa nie definiuje pojęcia "sieci uzbrojenia terenu", nie czyni tego także ustawa prawo budowlane (do której odsyła art.11i specustawy drogowej: w sprawach dotyczących zezwolenia na realizację inwestycji drogowej nieuregulowanych w niniejszej ustawie stosuje się odpowiednio przepisy ustawy z dnia 7 lipca 1994 r. - Prawo budowlane, z wyjątkiem art. 28 ust. 2.). Niemniej pomimo braku formalnej definicji tych ego pojęcia, przyjąć należy, że ustawa prawo budowlane dokonuje rozróżnienia pomiędzy budową "przyłączy" oraz budową "sieci". Budowa przyłączy: elektroenergetycznych, wodociągowych, kanalizacyjnych, gazowych, cieplnych i telekomunikacyjnych po myśli art. 29 ust. 1 pkt. 20 w związku z art. 29a oraz 30 ust. 1 pkt. 1a – nie wymaga pozwolenia na budowę ale wyłącznie zgłoszenia lub zachowania wymogów wynikających np. z prawa energetycznego. Ulg proceduralnych tego rodzaju ustawa Prawo budowlane nie przewiduje dla budowy sieci, ale wyłącznie dla jej przebudowy. Na różnice w pojęciu "sieć" i "przyłącze" wskazuje choćby art. 33 ust. 2 pkt. 4 li. b ustawy prawo budowlane, zgodnie z którym do wniosku o pozwolenie na budowę należy dołączyć w przypadku obiektów zakładów górniczych (...) postanowienie o uzgodnieniu z organem administracji architektoniczno-budowlanej (...) projektowanych rozwiązań w zakresie przebiegu i charakterystyki technicznej (...) sieci uzbrojenia terenu, wyprowadzonych poza granice terenu zamkniętego (...) a także podłączeń tych obiektów do sieci użytku publicznego. Także zgodnie z art. 34 ust. 3 pkt. 3 lit a ustawy prawo budowlane, projekt budowlany powinien zawierać stosownie do potrzeb oświadczenia właściwych jednostek organizacyjnych o warunkach przyłączenia obiektu do sieci wodociągowych, kanalizacyjnych, cieplnych, gazowych, elektroenergetycznych, telekomunikacyjnych. Wszystko to oznacza, że przyłącze służy doprowadzeniu mediów do indywidualnej nieruchomości, zaś sieci uzbrojenia terenu to urządzenia służące do przesyłu -w tym przypadku - energii elektrycznej, za których ruch jest odpowiedzialny operator systemu przesyłowego. Z natury rzeczy zatem "sieć" tylko pośrednio zasila budynki skarżącego, natomiast bezpośrednio czynią to "przyłącza".
Skoro zatem w dotychczasowym sposobie użytkowania pozostaje stacja trafo (stacja transformatorowa w której następuje rozdzielanie energii elektrycznej), to oznacza to, że ewentualnej przebudowy wymagać będzie wyłącznie przyłącze do budynków skarżącego. Zgodnie z przywoływanymi wyżej przepisami brak jest podstaw prawnych do takich ustaleń w decyzji zezwalającej na realizację inwestycji drogowej.
Na koniec wreszcie za niezasadne należy uznać zarzuty dotyczące naruszenie art. 7, 77 § 1, art. 80, art. 107 § 3 poprzez nienależyte uzasadnienie zaskarżonej decyzji oraz nierozważenie wszechstronne zebranego w sprawie materiału dowodowego. Organ II Instancji dopełnił swoich obowiązków związanych zarówno z wnikliwym wyjaśnieniem złożonych w odwołaniu zarzutów, przeprowadzając w trybie art. 136 Kpa uzupełniające postępowanie dowodowe, jak również zgodnie z zasadą dwuinstancyjności przeprowadził ponownie postępowanie w sprawie rozpatrzenia wniosku o udzielenie zezwolenia na realizacje inwestycji drogowej. Okoliczności te zostały wyczerpująco odzwierciedlone w uzasadnieniu zaskarżonej decyzji.
Z wszystkich wyżej wymienionych względów skargę jako bezzasadną należało oddalić na zasadzie art. 151 p.p.s.a.
Źródło: Centralna Baza Orzeczeń Sądów Administracyjnych (orzeczenia.nsa.gov.pl), pozyskano 18.07.2026. · Źródło