II SA/Kr 2174/01

WyrokWSA w Krakowie2005-04-27

Skład orzekający: Małgorzata Brachel-Ziaja, Renata Czeluśniak, Renata Detka

Analiza orzeczenia

Sekcja wygenerowana przez AI na podstawie treści orzeczenia — nie stanowi cytatu.

Zagadnienie prawne
Czy decyzja nakazująca wykonanie robót budowlanych w celu zabezpieczenia i doprowadzenia do zgodności z przepisami ściany szczytowej budynku może być skierowana tylko do jednego ze współwłaścicieli nieruchomości, na której znajduje się budynek, podczas gdy instalacja elektryczna w budynku również stanowi potencjalne zagrożenie?
Ratio decidendi
Organ II instancji nie odniósł się do zarzutu dotyczącego zagrożenia ze strony instalacji elektrycznej, naruszając tym samym przepisy proceduralne. Ponadto, organy obu instancji wadliwie przyjęły, że budynek stanowi własność tylko jednego ze współwłaścicieli, podczas gdy zgodnie z przepisami Kodeksu cywilnego, budynek jest częścią składową gruntu, a skoro nieruchomość jest współwłasnością, to obowiązki wynikające z Prawa budowlanego powinny być skierowane do wszystkich współwłaścicieli.
Stan faktyczny
Powiatowy Inspektor Nadzoru Budowlanego nakazał właścicielowi budynku gospodarczego wykonanie robót budowlanych w celu zabezpieczenia ściany szczytowej. Odwołanie wniósł współwłaściciel nieruchomości, zarzucając zły stan techniczny budynku oraz zagrożenie ze strony instalacji elektrycznej. Wojewódzki Inspektor Nadzoru Budowlanego utrzymał w mocy decyzję organu pierwszej instancji. Współwłaściciel złożył skargę do sądu administracyjnego, podtrzymując swoje zarzuty.
Rozstrzygnięcie
Uchylił zaskarżoną decyzję oraz poprzedzającą ją decyzję organu I instancji.

Pełny tekst orzeczenia

WYROK W IMIENIU RZECZYPOSPOLITEJ POLSKIEJ Dnia 27 kwietnia 2005r. Wojewódzki Sąd Administracyjny w Krakowie w składzie następującym: Przewodniczący Sędzia WSA Małgorzata Brachel-Ziaja Sędziowie: WSA Renata Czeluśniak WSA-del. Renata Detka ( spr. ) Protokolant: Karina Lutyńska po rozpoznaniu na rozprawie w dniu 27 kwietnia 2005r. sprawy ze skargi B. Ż. na decyzję Wojewódzkiego Inspektora Nadzoru Budowlanego w K. z dnia [...] 2001r., Nr [...] w przedmiocie wykonania robót budowlanych uchyla zaskarżoną decyzję oraz poprzedzającą ją decyzję organu I instancji. II SA/Kr 2174/01 UZASADNIENIE Decyzją z dnia [...] maja 2001 r. Powiatowy Inspektor Nadzoru Budowlanego w K. nakazał E.Z. jako właścicielowi budynku gospodarczego zlokalizowanego na posesjach nr ew. "1" i "2" przy ulicy P. w K. wykonać roboty budowlane mające na celu zabezpieczenie i doprowadzenie do zgodności z obowiązującymi przepisami ściany szczytowej od strony wschodniej nieruchomości nr ew. "1". Jako podstawę rozstrzygnięcia organ I instancji wskazał przepis art. 66 pkt 1 ustawy z 7 lipca 1994 r. Prawo budowlane ustalając, że przedmiotowy budynek znajduje się na nieruchomości stanowiącej współwłasność B.Z. i E.Z., jego ściana szczytowa od strony wschodniej jest wykruszona, a pustaki ułożone luzem grożą zawaleniem się. Budynek użytkowany jest przez E.Z. i to na nim jako jego właścicielu spoczywa obowiązek doprowadzenia go do stanu zgodnego z przepisami. Odwołanie od tej decyzji wniósł B.Z. zarzucając, że "umownie" przedmiotowy budynek stoi w jego części działki. Ponadto do budynku podłączona jest energia elektryczna o napięciu 380 V i przy intensywnych opadach deszczu następuje zwarcie elektryczne, które w przyszłości może spowodować pożar. Stojące obok budynki mieszkalne stają się zatem bardzo zagrożone. Dlatego przedmiotowy obiekt należy rozebrać. Rozpoznając odwołanie od tego rozstrzygnięcia wniesione przez B.Z. Wojewódzki Inspektor Nadzoru Budowlanego w [...] decyzją z [...] czerwca 2001 r. utrzymał zaskarżoną decyzję w mocy na podstawie art. 138 § 1 pkt 1 kpa. Podniósł, że właścicielem budynku jest inwestor jego budowy - E.Z. niezależnie od faktu, że obie działki na których stoi stanowią współwłasność obydwu braci B. i E.Z. w równych częściach. Ponieważ bezspornym jest, że budynek jest w złym stanie technicznym, organ I instancji miał prawo podjąć decyzję opartą o przepis art. 66 ust. 1 Prawa budowlanego. Skargę od tego rozstrzygnięcia do Naczelnego Sądu Administracyjnego w Warszawie Ośrodek Zamiejscowy w Krakowie wniósł B.Z. zarzucając, że budynek winien ulec rozbiórce, gdyż zagraża zdrowiu i życiu jego rodziny tak ze względu na stan ściany wschodniej jak i na podłączoną energię elektryczną. Podniósł, że nie wyrazi zgody na wejście brata na jego część nieruchomości, gdyż powinien on w pierwszym rzędzie "dokonać rozgraniczenia i ustalenia granicy". Organ II instancji w odpowiedzi na skargę wniósł o jej oddalenie podtrzymując argumentację zawartą w uzasadnieniu zaskarżonej decyzji. Wojewódzki Sad Administracyjny zważył, co następuje ; Skarga jest zasadna . Sądowa kontrola legalności zaskarżonej decyzji sprawowana jest w granicach sprawy, przy czym sąd nie jest związany zarzutami i wnioskami skargi oraz powołaną podstawą prawną (art. 134 § 1 ustawy z dnia 30 sierpnia 2002 r. Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi, Dz.U. Nr 153, poz. 1270). Dokonując tak rozumianej oceny zaskarżonego rozstrzygnięcia podnieść w pierwszym rzędzie należy, że organ II instancji nie odniósł się do zawartego w odwołaniu B.Z. zarzutu dotyczącego zagrożenia jakie niesie ze sobą zły - w jego ocenie - stan instalacji elektrycznej w przedmiotowym budynku. Naruszył tym samym przepis art. 7, 77 w zw. z art. 140 kpa, albowiem kontrola zaskarżonego orzeczenia jaką przeprowadza organ II instancji jest faktycznie merytorycznym rozpoznaniem sprawy od samego początku. Okoliczności jakie podnosił w odwołaniu B.Z. były istotne dla rozstrzygnięcia sprawy i wymagały stosownego wyjaśnienia, albowiem mieszczą się w dyspozycji przepisu art. 66 Prawa budowlanego na podstawie którego orzekał Powiatowy Inspektor Nadzoru Budowlanego w K. Potwierdzenie zarzutów stawianych w odwołaniu miałoby zatem wpływ na treść decyzji i zakres nałożonych nią obowiązków. Organ II instancji winien zatem ustosunkować się do nich w zaskarżonej decyzji. Ponadto wadliwie organy obu instancji przyjęły, że przedmiotowy budynek stanowi własność E.Z. i dlatego na nim spoczywa ciężar przywrócenia go do staniu zgodnego z przepisami. Stosownie bowiem do treści art. 48 i 47 § 1 kodeksu cywilnego, budynki stanowią części składowe gruntu i jako takie (poza wyjątkami, które w sprawie nie mają miejsca) nie mogą być odrębnym przedmiotem własności. Skoro zatem organy ustaliły, że nieruchomość na której posadowiony jest sporny obiekt stanowi współwłasność B.Z. i E.Z., to nieuprawnionym było przyjęcie twierdzenia, że stanowi on własność jedynie E.Z.. Taka wada w rozumowaniu powoduje dalsze konsekwencje dla oceny legalności zaskarżonej decyzji oraz poprzedzającej ją decyzji organu I instancji. Przepis art. 66 ustawy Prawo budowlane zamieszczony jest bowiem w rozdziale 6 dotyczącym utrzymania obiektów budowlanych, a jak wynika z treści art. 61 tego Prawa, obowiązki w tym zakresie spoczywają na właścicielu lub zarządcy obiektu i to właśnie do nich winny być skierowane decyzje wydawane na podstawie przepisów tego rozdziału. Pojęcie "właściciel" użyte w tym przepisie należy interpretować wedle norm kodeksu cywilnego, w tym wyrażonej w art. 195 kc, zgodnie z którym własność tej samej rzeczy może przysługiwać niepodzielnie kilku osobom (współwłasność). O ile zatem nieruchomość (a co za tym idzie budynek na niej posadowiony) objęta jest współwłasnością w rozumieniu przedstawionym wyżej, to dla prawidłowego zastosowania nakazu, o jakim mowa w art. 66 Prawa budowlanego niezbędnym jest skierowanie go do wszystkich współwłaścicieli nieruchomości (obiektu), a nie tylko do jednego z nich. Uchybienia prawa procesowego i materialnego, o jakich mowa wyżej, powodują konieczność uchylenia zaskarżonej decyzji oraz poprzedzającej ją decyzji organu I instancji, o czym Wojewódzki Sąd Administracyjny orzekł na podstawie art. 145 § 1 pkt 1a i c ustawy z dnia 30 sierpnia 2002 r. Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi ( Dz.U. Nr 153, poz. 1270 ) w zw. z art. 97 § 1 ustawy z 30 sierpnia 2002 r. Przepisy wprowadzające ustawę - Prawo o ustroju sądów administracyjnych i ustawę - Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi ( Dz.U. Nr 153, poz. 1271 ze zm.). Jeśli zaś chodzi o pozostałe zarzuty skargi, to należy je ocenić jako bezzasadne i nie mające znaczenia dla rozstrzygnięcia sprawy. Jako taką należy potraktować oświadczenie skarżącego, że nie zgadza się na wejście brata na "swoją" część nieruchomości, skoro sam przyznaje, że stanowi ona ich współwłasność. Z uzasadnienia skargi wynika, że B.Z. i E.Z. dokonali między sobą podziału quoad usum (do użytkowania), o jakim mowa w art. 206 kc, jednak okoliczność ta nie wpływa na ocenę stanu prawnego obiektu będącego przedmiotem postępowania. Rozpoznając sprawę ponownie organ I instancji mając na względzie poczynione wyżej uwagi zbada wszystkie okoliczności faktyczne, w tym także prawdziwość zarzutów B.Z. co do stanu instalacji elektrycznej w przedmiotowym obiekcie, a następnie wyda decyzję nakładającą dostosowane do ustaleń obowiązki, kierując ją do właściciela (współwłaścicieli) przedmiotowego budynku w zależności od aktualnego stanu prawnego nieruchomości, na której jest umiejscowiony.

Źródło: Centralna Baza Orzeczeń Sądów Administracyjnych (orzeczenia.nsa.gov.pl), pozyskano 16.07.2026. · Źródło