II SA/Kr 2253/01

WYROK W IMIENIU RZECZYPOSPOLITEJ POLSKIEJ Dnia 23 sierpnia 2005r. Wojewódzki Sąd Administracyjny w Krakowie w składzie następującym: Przewodniczący : Sędzia NSA Andrzej Niecikowski Sędziowie WSA Małgorzata Brachel –Ziaja WSA Renata Czeluśniak (spr) Protokolant Grażyna Grzesiak po rozpoznaniu na rozprawie w dniu 23 sierpnia 2005r. sprawy ze skargi Spółdzielni Mieszkaniowej Lokatorsko Własnościowej w N. na decyzję Wojewody M. z dnia [...] 2001r ., Nr [...] w przedmiocie umorzenia postępowania organu pierwszej instancji I. uchyla zaskarżoną decyzję, II.zasądza od Wojewody M. na rzecz Spółdzielni Mieszkaniowej Lokatorsko-Własnościowej w N. kwotę 10 zł (dziesięć złotych) tytułem zwrotu kosztów postępowania. Decyzją z dnia [...] maja 1991 r. Burmistrz Miasta N. zatwierdził projekt budowlany i udzielił pozwolenia na budowę budynku magazynowego na działkach ewid. nr "1", "2", położonych w N. Decyzja ta stała się ostateczna. W dniu 26 lipca 1997 r. Spółdzielnia Mieszkaniowa Lokatorsko-Własnościowa w N. wniosła o wznowienie postępowania administracyjnego w sprawie ww. pozwolenia na budowę, podnosząc, że jako właściciel bezpośrednio przyległego terenu oraz drogi osiedlowej, po której zaprojektowano dojazd do budynku, nie brała udziału w postępowaniu i została pominięta jako strona postępowania. Postanowieniem z dnia [...] maja 2000 r. Starosta Powiatu w N. wznowił postępowanie na podstawie art. 145 § 1 pkt 4. Decyzją z dnia [...] kwietnia 2001 r. Starosta N. na podstawie art. 104, art. 146 § 2 kpa i 151 § 2 kpa z dnia 14 czerwca 1960r. Kodeks postępowania administracyjnego (tekst jednolity: Dz.U. Nr 98 z 2000 r. poz.1071), po przeprowadzeniu, na wniosek Spółdzielni Mieszkaniowej Lokatorsko-Własnościowej w N., postępowania, co do przyczyn wznowienia postępowania administracyjnego w sprawie ostatecznej decyzji pozwolenia na budowę budynku magazynowego na dz. ewid. ozn. nr "1", "2" położonych w N. przy ul. R. wydanej przez Burmistrza Miasta N. znak: [...] z dnia [...] 05.1991 r. J. i W. M. oraz co do rozstrzygnięcia istoty sprawy będącej sentencją ww. decyzji, postanowił 1. stwierdzić, że decyzja Burmistrza Miasta N. znak: [...] z dnia [...] 05.1991 r. została wydana z naruszeniem prawa, gdyż Spółdzielnia Mieszkaniowa Lokatorsko-Własnościowa w N., jako strona, bez własnej winy nie brała udziału w postępowaniu, 2. odmówić uchylenia ostatecznej decyzji w przedmiocie pozwolenia na budowę, ponieważ w wyniku wznowienia postępowania mogłaby zapaść wyłącznie decyzja odpowiadająca w swej istocie decyzji dotychczasowej. W uzasadnieniu decyzji stwierdzono, że Spółdzielnia Mieszkaniowa nie brała udziału w postępowaniu administracyjnym w przedmiotowej sprawie, zaś wniosek o wznowienie postępowania został złożony w terminie zgodnie z art. 148 § 1 i 2 kpa. W zatwierdzonym decyzją projekcie zagospodarowania działki wskazano dojazd do projektowanego budynku magazynowego z istniejącej drogi osiedlowej (dz. ewid. nr "3" - właściciel Skarb Państwa, użytkownik wieczysty Spółdzielnia Mieszkaniowa w N.). Droga ta stanowiła już dojazd do działki siedliskowej ozn. nr ewid. "1", "2" inwestorów J. i W.M. zabudowanej budynkiem mieszkalnym i budynkiem garażowym. Projektowany budynek magazynowy zatwierdzony decyzją stanowi uzupełnienie istniejącej zabudowy działki (dobudowa do istniejącego budynku garażu) z istniejącym dojazdem z drogi osiedlowej, publicznej ogólnodostępnej, wcześniej użytkowanej, a zatem nie nowo projektowanej i nie będącej przedmiotem projektowanej do realizacji inwestycji. Organ l instancji odnosząc się do podnoszonego we wniosku braku zgody Spółdzielni Mieszkaniowej (użytkownika terenu drogi) na dojazd z istniejącej drogi osiedlowej ogólnodostępnej stwierdził, iż zgoda nie była wymagana. Brak zgody nie mógł więc stanowić podstawy do odmowy wydania decyzji, a ewentualne ograniczenie użytkowania tej drogi, jej administrator może ustalić odpowiednimi znakami drogowymi. W świetle powyższego, pomimo, iż decyzja Burmistrza Miasta N. z dnia [...] 05.1991 r. została wydana z naruszeniem art. 145 § 1 pkt a kpa, gdyż strona bez własnej winy nie brała udziału w postępowaniu, brak jest podstaw do jej uchylenia, ponieważ w wyniku jej uchylenia mogłaby zapaść wyłącznie taka sama w istocie decyzja. Od powyższej decyzji odwołanie złożyła Spółdzielnia Mieszkaniowa Lokatorsko-Własnościowa w N. Decyzją z dnia [...] lipca 2001 r. Wojewoda [...] uchylił zaskarżoną decyzję organu l instancji i umorzył postępowanie. W uzasadnieniu decyzji Wojewoda stwierdził, że nie ulega wątpliwości, że spółdzielnia jako właściciel nieruchomości sąsiadującej z terenem inwestycji powinna brać udział w postępowaniu na prawach strony. Pominięcie jej stanowi naruszenie prawa, które może skutkować wznowieniem postępowania w trybie art. 145 § 1 pkt 4 kpa. Jednakże z uwagi na treść art. 146 § 1 kpa z wnioskiem o wznowienie postępowania spółdzielnia mogła wystąpić do pięciu lat od dnia doręczenia decyzji tj. do 24 maja 1996 r. Tak więc wniosek spółdzielni datowany na 26 lipca 1997 r. został złożony z naruszeniem treści art. 146 § 1. Zachodziły zatem okoliczności do odmowy wznowienia postępowania (art. 149 § 3 Kpa). Na powyższą decyzję skargę do Naczelnego Sądu Administracyjnego wniosła Spółdzielnia Mieszkaniowa Lokatorsko-Własnościowa w N, podnosząc zarzut naruszenia art. 6, 7, 107, 138, 139,146, 148, 151 kpa. W odpowiedzi na skargę Wojewoda [...] podtrzymał swoje stanowisko zawarte w zaskarżonej decyzji i wniósł o oddalenie skargi. Rozstrzygnięcie co do pkt II zaskarżonej decyzji (umorzenia postępowania) pozostawił jednak uznaniu sądu Pełnomocnik uczestniczki Z.P. wniósł jak pełnomocnik Wojewody. Wojewódzki Sąd Administracyjny zważył, co następuje: Zgodnie z przepisem art. 97 § 1 ustawy z dnia 30 sierpnia 2002 r. - Przepisy wprowadzające ustawę - Prawo o ustroju sądów administracyjnych i ustawę - Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi (Dz.U. nr 153 poz.1271), sprawy, w których skargi zostały wniesione do Naczelnego Sądu Administracyjnego przed dniem 1 stycznia 2004 roku i postępowanie nie zostało zakończone, podlegają rozpoznaniu przez właściwe wojewódzkie sądy administracyjne na podstawie przepisów ustawy 30 sierpnia 2002 r. Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi Właściwym do rozpoznania skargi jest zatem Wojewódzki Sąd Administracyjny w Krakowie. Zgodnie z treścią art. 3 ustawy - Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi, sądy administracyjne sprawują kontrolę działalności administracji publicznej i stosują środki określone w ustawie. W ramach swej kognicji sąd bada czy przy wydaniu zaskarżonego aktu nie doszło do naruszenia przepisów prawa materialnego i przepisów postępowania, nie będąc przy tym związanym granicami skargi / art. 134 ustawy/. Mając powyższe na uwadze Sąd stwierdził, że skarga jest uzasadniona. Art. 148 § 1 kpa reguluje kwestie terminu do złożenia wniosku o wznowienie postępowania. Zgodnie z tym przepisem podanie o wznowienie postępowania wnosi się do organu administracji publicznej, który wydał w sprawie decyzję w pierwszej instancji, w terminie jednego miesiąca od dnia, w którym strona dowiedziała się o okoliczności stanowiącej podstawę do wznowienia postępowania. Termin do złożenia podania o wznowienie postępowania z przyczyny określonej w art. 145 § 1 pkt 4 biegnie od dnia, w którym strona dowiedziała się o decyzji. Ww. termin został przez spółdzielnię dochowany, co stwierdził Starosta N. wydając postanowienie o wznowieniu postępowania. Ustawa z dnia 14 czerwca 1960 r. Kodeks postępowania administracyjnego nie przewiduje innych terminów do wystąpienia z wnioskiem o wznowienie postępowania. Dlatego twierdzenie zawarte w uzasadnieniu zaskarżonej decyzji, iż z uwagi na treść art. 146 § 1 kpa z wnioskiem o wznowienie postępowania spółdzielnia mogła wystąpić do pięciu lat od dnia doręczenia decyzji tj. do 24 maja 1996 r. jest niezgodne z przepisem powołanego art. 148 kpa. Błędne też jest stwierdzenie, że zachodziły, zatem okoliczności do odmowy wznowienia postępowania na podstawie art. 149 § 3 kpa. Art. 146 kpa nie ogranicza możliwości złożenia wniosku o wznowienie postępowania "do pięciu lat". Przepis ten wymienia jedynie sytuacje dotyczące sposobu rozstrzygnięcia wznowionego postępowania poprzez określenie przypadków, w których uchylenie decyzji nie może nastąpić. Ma to miejsce - z przyczyn określonych w art. 145 § 1 pkt 1 i 2 kpa, jeżeli od dnia doręczenia lub ogłoszenia decyzji upłynęło dziesięć lat, zaś z przyczyn określonych w art. 145 § 1 pkt 3-8 oraz w art. 145a, jeżeli od dnia doręczenia lub ogłoszenia decyzji upłynęło pięć lat. Nie uchyla się również decyzji, jeżeli w wyniku wznowienia postępowania mogłaby zapaść wyłącznie decyzja odpowiadająca w swej istocie decyzji dotychczasowej. Do przepisu powyższego nawiązuje art. 151 § 2 kpa. Zgodnie z treścią art.151 § 1 kpa w wyniku wznowienia postępowania organ administracji może wydać dwojakiego rodzaju rozstrzygnięcia: a) odmówić uchylenia dotychczasowej decyzji, gdy stwierdzi brak podstaw do uchylenia wymienionych w art. 145 § 1 lub art. 145a, albo b) uchylić dotychczasową decyzję i wydać nową decyzję rozstrzygająca co do istoty sprawy, gdy stwierdzi podstawy do uchylenia wymienione w art. 145 § 1 lub art. 145a. Zgodnie natomiast z art.151 § 2 kpa w przypadku, gdy w wyniku wznowienia postępowania nie można uchylić decyzji na skutek okoliczności, o których mowa w art. 146 kpa, organ administracji publicznej ograniczy się do stwierdzenia wydania zaskarżonej decyzji z naruszeniem prawa oraz wskazania okoliczności, z powodu których nie uchylił tej decyzji. Skoro organ II instancji stwierdził, iż postępowanie zasadnie wznowione zostało z przyczyny określonej w art. 145 § 1 pkt 4 kpa, a od dnia doręczenia decyzji upłynęło pięć lat, to zgodnie z art.151 § 2 kpa powinien ograniczyć się do stwierdzenia wydania zaskarżonej decyzji z naruszeniem prawa oraz wskazania okoliczności, z powodu których nie uchylił tej decyzji. Przez "doręczenie" decyzji w rozumieniu art. 146 -jak podniesiono w odpowiedzi na skargę - należy rozumieć doręczenie jej w odniesieniu do stron biorących udział w postępowaniu. Tymczasem w niniejszej sprawie organ administracji wznowił postępowanie, a następnie je umorzył w sytuacji, gdy nie zaistniały przesłanki do jego umorzenia. Przedmiot postępowania istniał. Nie został bowiem cofnięty wniosek o wznowienie postępowania, została wydana decyzja o wznowieniu postępowania, jak również zaskarżona decyzja nie została wyeliminowana z obrotu prawnego w innym trybie np. poprzez stwierdzenie jej nieważności. W tej sytuacji umorzenie postępowania stanowi naruszenie przepisów art. 146 kpa i art. 151 kpa. Jak zarzucono w skardze, naruszono również art. 107 kpa poprzez brak uzasadnienia decyzji o umorzeniu postępowania oraz zlekceważenie wymogów, o których mowa w tym przepisie. Przy ponownym rozpoznaniu sprawy organ administracji publicznej winien wydać jedno z rozstrzygnięć wymienionych w art.151 kpa. Nie jest oczywiście wykluczone wydanie decyzji o umorzeniu postępowania, ale może to nastąpić tylko wtedy, gdy jak to już wcześniej zaznaczono, wniosek o wznowienie zostanie cofnięty lub decyzja o pozwoleniu budowę zostanie wyeliminowana z obrotu prawnego w inny sposób. Ponadto ustalenia, motywy i podstawę prawną decyzji organ musi wyrazić w uzasadnieniu decyzji, zgodnie z art. 107 kpa. Obowiązkiem organu jest też szczegółowe ustosunkowanie się do wszystkich zarzutów podnoszonych przez stronę w trakcie postępowania administracyjnego. Z powyższych względów na podstawie art. 145 § 1 ust.1 pkt c oraz art.200 ustawy z dnia 30 sierpnia 2002 roku Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi (Dz. U. z 2000 roku Nr 153 poz. 1270) w związku z art. 97 § 1 ustawy z dnia 30 sierpnia 2002 roku Przepisy wprowadzające ustawę - Prawo o ustroju sądów administracyjnych i ustawę - Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi (Dz. U. Nr 153 poz.1271 ze zmianami) Wojewódzki Sąd Administracyjny orzekł jak w sentencji wyroku.