II SA/Kr 2287/01

Wojewódzki Sąd Administracyjny w Krakowie w składzie następującym : Przewodniczący : Sędzia NSA Wiesław Kisiel Sędziowie WSA Bożenna Blitek AWSA Dorota Dąbek sprawozdawca Protokolant : Ogrodzińska po rozpoznaniu na rozprawie w dniu 5 października 2004 r sprawy ze skargi A. P. na postanowienie Wojewody z dnia 29 czerwca 2001 r Nr : [...] w przedmiocie odmowy udostępnienia akt archiwalnych I uchyla zaskarżone postanowienie, II zasądza od Wojewody na rzecz skarżącego A. P. kwotę [...] ( [...] ) złotych tytułem zwrotu kosztów postępowania Uzasadnienie. Postanowieniem z dnia 29 czerwca 2001r., nr [...] , Wojewoda uchylił postanowienie Prezydenta Miasta z dnia [...] .04.2001 r., nr [...] , w sprawie odmowy A. P. udostępnienia archiwalnych akt wywłaszczeniowych dotyczących nieruchomości położonych w [...] przy ul. [...] . W podstawie prawnej tego postanowienia wskazano art. 144 i art. 138 §1 pkt 2 kpa. W uzasadnieniu zaś stwierdzono, że w niniejszej sprawie nie ma zastosowania przepis art. 73 §1 kpa wskazujący, iż organ administracyjny w każdym stadium toczącego się postępowania obowiązany jest umożliwić stronie przeglądanie akt sprawy oraz sporządzanie odpisów i notatek. Przepis ten bowiem odnosi się do sytuacji, gdy toczy się postępowanie administracyjne uregulowane przepisami kpa, A. P. zaś żąda udostępnienia akt dotyczących wywłaszczenia nieruchomości dokonanego na podstawie ustawy wywłaszczeniowej z [...] marca 1958r. w formie aktu notarialnego. W sprawie wywłaszczeniowej nie toczyło się zatem i nie toczy żadne postępowanie administracyjne, ani innego rodzaju postępowanie w żadnym z trybów przewidzianych w kpa. Wobec braku podstaw do zastosowania w niniejszej sprawie przepisów art. 73 i 74 kpa, uchylono oparte na tych przepisach postanowienie organu I instancji. W skierowanej do sądu administracyjnego skardze na powyższe postanowienie A. P. wniósł o stwierdzenie nieważności lub uchylenie obu postanowień, zarzucając błędną wykładnię art. 73 kpa, niewłaściwą formę orzeczenia tj. postanowienie zamiast decyzji oraz nie ustalenie stanu faktycznego w sprawie. Zarzuca nadto celowe utrudnianie przez organy administracyjne dostępu do dokumentów i materiałów dowodowych. W odpowiedzi na skargę organ II instancji wniósł o jej oddalenie, podtrzymując argumenty zawarte w uzasadnieniu swojej decyzji. Dodatkowo wskazał, że A. P. domagał się udostępnienia akt archiwalnych w sprawie zakończonej decyzją ostateczną z [...] marca 2000r.. W tym postępowaniu był stroną i jako strona miał możliwość zapoznania się z przekazanymi aktami wywłaszczeniowymi. Wojewódzki Sąd Administracyjny zważył, co następuje: Zgodnie z treścią art. 97 §1 ustawy z dnia 30 sierpnia 2002r. Przepisy wprowadzające ustawę - Prawo o ustroju sądów administracyjnych i ustawę Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi (Dz.U. nr 153, poz. 1271), sprawy w których skargi zostały wniesione do Naczelnego Sądu Administracyjnego przed dniem 1 stycznia 2004r. i postępowanie nie zostało zakończone, podlegają rozpoznaniu przez właściwe wojewódzkie sądy administracyjne na podstawie przepisów ustawy Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi. Skarga w niniejszej sprawie została złożona w 2001 r., a więc przed dniem 1 stycznia 2004r. W konsekwencji podlega rozpoznaniu zgodnie z wyżej wskazaną zasadą. W ocenie sądu zaskarżone postanowienie narusza prawo. Zaskarżone postanowienie wydane zostało na podstawie art. 144 w związku z art. 138 §1 pkt 3 kodeksu postępowania administracyjnego. Stosownie do treści tego przepisu organ odwoławczy uchyla zaskarżone postanowienie w całości albo w części i w tym zakresie orzeka co do istoty sprawy bądź uchylając to postanowienie - umarza postępowanie pierwszej instancji. Tymczasem zaskarżone postanowienie zawiera tylko rozstrzygnięcie o uchyleniu postanowienia I instancji. Brak natomiast drugiego z koniecznych elementów wyrzeczenia postanowienia: orzeczenia co do istoty sprawy lub umorzenia postępowania. Z treści uzasadnienia tego postanowienia także nie wynika wyraźnie, czy intencją organu II instancji było odmienne rozstrzygnięcie merytoryczne kwestii wglądu w dokumenty, czy też umorzenie postępowania. Mając powyższe na uwadze należy stwierdzić, że zaskarżone postanowienie zostało wydane z naruszeniem normy art. 138 §1 pkt 2 kpa. To uchybienie proceduralne mogło mieć istotny wpływ na wynik sprawy w rozumieniu art. 145 § l pkt l litera c ustawy Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi, stanowi zatem przesłankę do jego uchylenia. Należy przy tym stwierdzić, że ponieważ w zaskarżonym postanowieniu w istocie brak jest rozstrzygnięcia, Sąd nie mógł go oceniać od strony merytorycznej zgodności z prawem i poprzestał na formalnej jedynie jego ocenie. Przy ponownym rozpoznaniu sprawy organ administracyjny II instancji winien w sposób prawidłowy i wyczerpujący przeprowadzić postępowanie administracyjne poprzedzające wydanie rozstrzygnięcia i wydać orzeczenie zgodnie z obowiązującymi przepisami, a w szczególności z treścią art. 138 kpa, uwzględniając w tym zakresie zawarte powyżej wskazówki Sądu. O kosztach orzeczono na podstawie art. 200 ustawy Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi w związku z art. 97 § 2 ustawy z dnia 30 sierpnia 2002r. Przepisy wprowadzające ustawą - Prawo o ustroju sądów administracyjnych i ustawą Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi (Dz.U. nr 153, poz. 1271). Mając powyższe na uwadze, Sąd orzekł jak w sentencji.