II SA/Kr 2314/02

WyrokWSA w Krakowie2004-11-09

Skład orzekający: Grażyna Danielec, Dorota Dąbek, Piotr Lechowski

Analiza orzeczenia

Sekcja wygenerowana przez AI na podstawie treści orzeczenia — nie stanowi cytatu.

Zagadnienie prawne
Czy przewlekłe zapalenie oskrzeli, stwierdzone u pracownika narażonego na czynniki szkodliwe, może zostać uznane za chorobę zawodową, jeśli nie stwierdzono niewydolności oddechowej?
Ratio decidendi
Choroba zawodowa wymaga spełnienia dwóch przesłanek: schorzenia wymienionego w wykazie chorób zawodowych oraz istnienia związku przyczynowego między chorobą a warunkami pracy. Nawet jeśli pracownik był narażony na czynniki szkodliwe, a u niego stwierdzono schorzenie (np. przewlekłe zapalenie oskrzeli), nie można go uznać za chorobę zawodową, jeśli nie stwierdzono dodatkowo niewydolności oddechowej, która jest wymogiem formalnym dla tej konkretnej choroby zgodnie z przepisami.
Stan faktyczny
Skarżący P. K. domagał się stwierdzenia choroby zawodowej (przewlekłego zapalenia oskrzeli) po 20 latach pracy w narażeniu na pył zawierający SiO2. Organy administracyjne, opierając się na orzeczeniach lekarskich Wojewódzkiego Ośrodka Medycyny Pracy i Instytutu Medycyny Pracy, odmówiły stwierdzenia choroby zawodowej, wskazując na brak niewydolności oddechowej. Skarżący zarzucił naruszenie prawa i niezgodność z faktycznym stanem zdrowia.
Rozstrzygnięcie
Skargę oddala.

Pełny tekst orzeczenia

Wojewódzki Sąd Administracyjny w Krakowie w składzie następującym: Przewodniczący: Sędzia NSA Grażyna Danielec Sędziowie: AWSA Dorota Dąbek sprawozdawca NSA Piotr Lechowski Protokolant: Urszula Ogrodzińska po rozpoznaniu na rozprawie w dniu 9 listopada 2004 r. sprawy ze skargi P. K. na decyzję Państwowego Wojewódzkiego Inspektora Sanitarnego w K. z dnia 30 lipca 2002 r., Nr: [...] w przedmiocie choroby zawodowej skargę oddala. Decyzją z dnia 30 lipca 2002 r., nr [...], Państwowy Wojewódzki Inspektor Sanitarny w K. utrzymał w mocy decyzję Powiatowego Inspektora Sanitarnego w K. z dnia [...] października 2000 r., Nr [...], którą orzeczono o braku podstaw do stwierdzenia u P. K. choroby zawodowej narządu oddechowego. W uzasadnieniu zaskarżonej decyzji wskazano, że przeprowadzone dochodzenie epidemiologiczne wykazało, że P. K. pracował od 1968 do 1996 r. w Odlewni Żeliwa w S. (obecnie Fabryka Radiatorów) jako operator mieszarek na Wydziale [...] i w czasie wykonywania czynności zawodowych był narażony na działania pyłu zawierającego SiO2 2%-50% pochodzącego z masy formierskiej, w skład której wchodziły: piasek, pył węglowy i betonit. Biorąc pod uwagę okoliczność istnienia tych czynników szkodliwych, zespoły lekarskie nie rozpoznały schorzenia zawodowego układu oddechowego. W orzeczeniu z dnia [...].06.2000 r. Wojewódzki Ośrodek Medycyny Pracy w K. rozpoznał u P. K. przewlekłe zapalenie oskrzeli w okresie wydolności oddechowej oraz podejrzenie astmy oskrzelowej. Jednocześnie orzeczono, że rozpoznane przewlekłe zapalenie oskrzeli nie spełnia kryteriów klinicznych choroby zawodowej i orzeczono o braku podstaw do jej rozpoznania. W orzeczeniu lekarskim z dnia [...].09.2000 r., wydanym na skutek odwołania skarżącego, Instytut Medycyny Pracy w L. także rozpoznał przewlekły spastyczny nieżyt oskrzeli w okresie wydolności oddechowej i orzekł o braku podstaw do rozpoznania choroby zawodowej. Jednocześnie dodano, że analiza radiogramów klatki piersiowej nie ujawniła zmian pylicznych w płucach, natomiast stwierdzona w badaniach spirometrycznych wydolność oddechowa nie dała podstaw do uznania zawodowej etiologii rozpoznanego przewlekłego zapalenia oskrzeli. W zaskarżonej decyzji stwierdzono zatem, że brak jest podstaw do stwierdzenia u P. K. choroby zawodowej, z powodu braku rozpoznania choroby zawodowej przez upoważnione jednostki służby zdrowia, tj. Ośrodek Medycyny Pracy w K. i Instytut Medycyny Pracy w L. Wskazane orzeczenia są ze sobą zgodne i wskazują, że brak jest podstaw do rozpoznania choroby zawodowej. W uzasadnieniu zaskarżonej decyzji odniesiono się również do zarzutów podniesionych w odwołaniu. Ponieważ bowiem w odwołaniu zarzucono błąd diagnostyczny, albowiem od kilku lat odwołujący się jest leczony z powodu bronchitu, na co przedstawił on stosowne dokumenty lekarskie, organ II instancji zwrócił się do Wojewódzkiego Ośrodka Medycyny Pracy w K., który przeprowadzając ponowne badanie wydał specjalistyczną opinię w tej sprawie z dnia [...].07.2002 r. Stwierdzono w niej mianowicie, że zapalenie oskrzeli i bronchit są pojęciami tożsamymi. Wyjaśniono ponadto wątpliwości diagnostyczne co do rozpoznanego przez Oddział Wewnętrzny ZOZ w K. w lutym 2001 r. przewlekłego spastycznego zapalenia oskrzeli zaostrzonego w okresie niewydolności oddechowej. Stwierdzono mianowicie, że przeprowadzone w czerwcu badania nie wykazały niewydolności oddechowej, tymczasem gdyby wcześniej ono istniało, byłaby to zmiana nieodwracalna, która nie mogła ustąpić, a wręcz przeciwnie: w miarę upływu czasu następuje jego pogorszenie. Stwierdzona zatem w lutym 1002 r. niewydolność oddechowa nie mogła być następstwem pracy zawodowej, lecz była wynikiem niewielkiego zaburzenia wentylacji oraz zaburzeń rytmu serca. W skierowanej do sądu administracyjnego skardze na powyższą decyzję P. K. wniósł o jej uchylenie zarzucając naruszenie prawa polegające na niezgodności ze stanem faktycznym. Podnosi, że jest chory, przedkładając stosowne dokumenty z historii choroby i kart informacyjnych leczenia szpitalnego oraz że choroba ta powstała podczas 20 letniej pracy w OZS w S. W odpowiedzi na skargę organ II instancji wniósł o jej oddalenie, podtrzymując argumenty zawarte w uzasadnieniu swojej decyzji. Wojewódzki Sąd Administracyjny zważył, co następuje: Zgodnie z treścią art. 97 § 1 ustawy z dnia 30 sierpnia 2002 r. Przepisy wprowadzające ustawę - Prawo o ustroju sądów administracyjnych i ustawą Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi (Dz. U. nr 153, poz. 1271), sprawy w których skargi zostały wniesione do Naczelnego Sądu Administracyjnego przed dniem 1 stycznia 2004 r. i postępowanie nie zostało zakończone, podlegają rozpoznaniu przez właściwe wojewódzkie sądy administracyjne na podstawie przepisów ustawy Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi. Skarga w niniejszej sprawie została złożona w 2002 r., a więc przed dniem 1 stycznia 2004 r. W konsekwencji podlega rozpoznaniu zgodnie z wyżej wskazaną zasadą. W ocenie sądu złożona w niniejszej sprawie skarga nie zasługuje na uwzględnienie. Stosownie do § 1 ust. 1 Rozporządzenia Rady Ministrów z dnia 18.11.1983r. w sprawie chorób zawodowych (Dz. U. nr 65, poz. 294 z późn. zm.), "za choroby zawodowe uważa się choroby określone w wykazie chorób zawodowych stanowiącym załącznik do rozporządzenia, jeżeli zostały spowodowane działaniem czynników szkodliwych dla zdrowia, występujących w środowisku pracy". Na pojęcie choroby zawodowej składają się zatem dwa elementy: istnienie schorzenia wymienionego w przedmiotowym wykazie oraz istnienie związku przyczynowego objętej wykazem choroby z warunkami wykonywanej pracy. W pozycji 4 wykazu chorób zawodowych wymieniono "Przewlekłe zapalenie oskrzeli wywołane działaniem substancji toksycznych, aerozoli drażniących - w razie stwierdzenia niewydolności narządu oddechowego". Jeżeli zatem u danej osoby stwierdzone zostanie tego typu schorzenie, stanowi ono chorobę zawodową w rozumieniu cytowanych przepisów, jeżeli wywołane zostało działaniem czynników szkodliwych dla zdrowia w środowisku pracy. W niniejszej sprawie bezsporną była okoliczność istnienia w środowisku pracy skarżącego czynników szkodliwych narażających na powstanie choroby zawodowej. Przeprowadzone natomiast u skarżącego trzykrotnie badania nie wykazały istnienia schorzenia wymienionego w cyt. powyżej wykazie chorób zawodowych. W orzeczeniu z dnia [...].06.2000 r. Wojewódzki Ośrodek Medycyny Pracy w K. stwierdził u P. K. przewlekłe zapalenie oskrzeli w okresie wydolności oddechowej oraz podejrzenie astmy oskrzelowej. Jednocześnie orzeczono, że rozpoznane przewlekłe zapalenie oskrzeli nie spełnia kryteriów klinicznych choroby zawodowej i orzeczono o braku podstaw do jej rozpoznania. W orzeczeniu lekarskim z dnia [...].09.2000 r. Instytut Medycyny Pracy w L. także rozpoznał przewlekły spastyczny nieżyt oskrzeli w okresie wydolności oddechowej i orzekł o braku podstaw do rozpoznania choroby zawodowej, dodając, że analiza radiogramów klatki piersiowej nie ujawniła zmian pylicznych w płucach, natomiast stwierdzona w badaniach spirometrycznych wydolność oddechowa nie dała podstaw do uznania zawodowej etiologii rozpoznanego przewlekłego zapalenia oskrzeli. W kolejnym orzeczeniu z [...].07.2002 r. Wojewódzki Ośrodek Medycyny Pracy w K., ponownie stwierdził przewlekłe zapalenie oskrzeli w okresie wydolności oddechowej oraz chorobę niedokrwienną serca. Nie stwierdzono cech niewydolności oddechowej, a niewielkie zaburzenia wentylacji oraz rytmu serca nie są następstwem pracy zawodowej. Orzekające zatem w niniejszej sprawie zespoły lekarskie stwierdziły, że cechy rozpoznanego u P. K. schorzenia wskazują na inne niż zawodowe przyczyny tego schorzenia. Zarówno Wojewódzki Ośrodek Medycyny Pracy w K., jak i Instytut Medycyny Pracy w L. po przeprowadzonych badaniach orzekły o braku podstaw do rozpoznania choroby zawodowej, uzasadniając, dlaczego rozpoznane u pacjenta przewlekłe zapalenie oskrzeli nie jest chorobą zawodową w rozumieniu przepisów. Orzeczenia te są wzajemnie spójne. Dodatkowo także w wydanym po ponownym badaniu lekarskim orzeczeniu Wojewódzkiego Ośrodka Medycyny Pracy w K. nie rozpoznano występujących u P. K. schorzeń jako zawodowych. Bardzo szczegółowo przy tym wyjaśniono wszelkie istniejące w sprawie wątpliwości dotyczące diagnozy lekarskiej wydanej na użytek niniejszego postępowania w konfrontacji z treścią rozpoznań lekarskich przedłożonych przez P. K. W ocenie Sądu orzekające w sprawie organy administracyjne odmawiając uznania rozpoznanego u skarżącego schorzenia za chorobę zawodową, prawidłowo uznały te orzeczenia lekarskie za wiarygodne i wyczerpujące, opierając na nich swoje rozstrzygnięcia o braku u skarżącego choroby zawodowej. Nie każde bowiem przewlekłe zapalenie oskrzeli jest chorobą zawodową, przepisy wymagają dodatkowo występowania niewydolności oddechowej, a tego żadne z trzykrotnie wykonanych badań nie potwierdziło. Należy zatem przyjąć, że wydane w niniejszej sprawie decyzje zarówno organu II instancji, jak i poprzedzająca ją decyzja organu I instancji, wydane zostały zgodnie z prawem materialnym. W ocenie Sądu także przeprowadzone w niniejszej sprawie postępowanie administracyjne zostało przeprowadzone prawidłowo. Zgodnie z treścią § 10 cyt. powyżej Rozporządzenia Rady Ministrów z dnia 18.11.1983 r. w sprawie chorób zawodowych, podstawą wydania przez inspektora sanitarnego decyzji w sprawie choroby zawodowej jest orzeczenie lekarskie wydane przez upoważnioną jednostkę służby zdrowia i wyniki dochodzenia epidemiologicznego. Opierając się na orzeczeniach lekarskich, orzekające w niniejszej sprawie organy administracyjne stwierdziły, że skoro upoważnione do rozpoznawania chorób zawodowych jednostki służby zdrowia nie znalazły podstaw do rozpoznania choroby zawodowej, również inspektor sanitarny nie mógł wydać pozytywnej decyzji. Przedmiotowe orzeczenia lekarskie wydawane na użytek postępowania w sprawie chorób zawodowych są w istocie opiniami w rozumieniu art. 84 § 1 kpa (tak m.in. NSA w wyroku z 21 września 2001r., sygn. akt I SA 2870/00; z dnia 14 kwietnia 1999 r. sygn. akt I SA 1931/98; z dnia 5 listopada 1998r., sygn. akt I SA 1200/98, LEX nr 45833) i jak każdy dowód winny być przez organ wszechstronnie ocenione. Prawidłowo zatem orzekający w sprawie organ II instancji, mając wątpliwości co do treści opinii tych opinii, uzupełnił postępowanie dowodowe zwracając się o kolejne badanie lekarskie. W jego wyniku usunięte zostały wszelkie wątpliwości, postępowanie poprzedzające wydanie decyzji administracyjnych zostało więc przeprowadzone prawidłowo. Decyzje oparte zostały na opiniach lekarskich zawierających przekonywające i wyczerpujące uzasadnienie. Wobec powyższego przyjąć należy, że zaskarżona decyzja jest prawidłowa, zapadła po należytym wyjaśnieniu sprawy. Z tego powodu skarga została oddalona, w oparciu o 151 ustawy Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi. Mając powyższe na uwadze, Sąd orzekł jak w sentencji.

Źródło: Centralna Baza Orzeczeń Sądów Administracyjnych (orzeczenia.nsa.gov.pl), pozyskano 20.07.2026. · Źródło