II SA/Kr 237/16

Referendarz Wojewódzkiego Sądu Administracyjnego w Krakowie Renata Ranicka po rozpoznaniu w dniu 17 maja 2016 r. na posiedzeniu niejawnym wniosku B. G. o zwolnienie od kosztów sądowych i ustanowienie adwokata lub radcy prawnego w sprawie skargi na decyzję Wojewody [...] z dnia 17 grudnia 2015 r. znak: [...] w przedmiocie zatwierdzenia projektu budowlanego i udzielenia pozwolenia na budowę p o s t a n a w i a I) zwolnić skarżącą B. G. od kosztów sądowych II) ustanowić dla skarżącej B. G. radcę prawnego, którego wyznaczy Okręgowa Izba Radców Prawnych w K. Do Wojewódzkiego Sądu Administracyjnego w Krakowie wpłynął wniosek B. G. o zwolnienie od kosztów sądowych i ustanowienie pełnomocnika z urzędu uzupełniony pismem z dnia 30 kwietnia 2016 r., w sprawie skargi na decyzję Wojewody [...] z dnia 17 grudnia 2015 r. We wniosku skarżąca oświadczyła, iż prowadzi wspólne gospodarstwo domowe z mężem E. G. i pełnoletnim synem D. G.. Ich wspólny miesięczny dochód wynosi 2.420,42 zł i składa się na niego świadczenie emerytalne skarżącej w wysokości 781,40 zł, świadczenie emerytalne męża w wysokości 839,02 zł oraz wynagrodzenie za pracę syna w wymiarze ½ etatu, w wysokości 800 zł. W skład majątku skarżącej wchodzi współwłasność domu położonego w K., współwłasność gospodarstwa rolnego położonego we wsi F. wraz z domem o pow. 120 m2. Na uzasadnienie wniosku skarżąca podała, iż jest osobą schorowaną. Cierpi na gościec stawowy, który ogranicza znacznie możliwość poruszania się, na chorobę nowotworową. Pobierane świadczenie emerytalne nie starcza na zaspokojenie podstawowych potrzeb skarżącej , w tym wykup lekarstw. Do wniosku skarżąca dołączyła kserokopie odcinków pobieranych świadczeń emerytalno - rentowych przez skarżącą i jej męża. W opinii referendarza informacje przekazane przez skarżących we wnioskach o przyznanie prawa pomocy były niewystarczające do oceny ich rzeczywistej sytuacji majątkowej i finansowej, w związku z czym, działając na zasadzie art. 255 ustawy Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi, pismem z dnia 22 kwietnia 2016 r., skarżąca została wezwana do ich uzupełnienia. W piśmie z dnia 30 kwietnia 2016 r. , uzupełniającym wniosek skarżąca wyjaśniła, iż ani ona ani jej mąż nie posiadają rachunku bankowego. Do pisma skarżąca dołączyła kserokopie następujących dokumentów: fakturę VAT z dnia 8 lutego 2016 r. na dostawę energii elektrycznej (gospodarstwo we wsi F.) , odcinki wpłat za energię elektryczną – 265,34 zł ( F.), fakturę VAT z 25 stycznia 2016 r. ( rozliczenie ), odcinki wpłat za energię elektryczną – 6.09 zł ( dom K.), decyzja w sprawie podatku od nieruchomości za rok 2016 – 390 zł ( dom K.), decyzja z dnia 2 lutego 2016 r. w sprawie łącznego zobowiązanie pieniężnego za rok 2016 r. – 129 zł ( F.), informacja z dnia 15 lutego 2016 r. o wysokości opłat za gospodarowanie odpadami komunalnymi – 30 zł, rachunek za dostawę opału- 790 zł, PIT- 40A za rok 2014 E. G., decyzja ZUS z dnia 1 marca 2014 r. o waloryzacji emerytury E. G., decyzja ZUS z dnia 2 marca 2015 r. w sprawie waloryzacji emerytury E. G., decyzja z dnia 1 marca 2013 r. w sprawie waloryzacji emerytury B. G., decyzja z dnia 1 marca 2015 r. w sprawie waloryzacji emerytury B. G., PIT- 37 B. G., zawiadomienie z dnia 11 stycznia 2011 r. w sprawie wszczęcia egzekucji z nieruchomości we F. ( należność główna – 1.064.502,36 zł plus odsetki), zawiadomienie Komornika Sądowego z dnia 7 maja 2013 r. w sprawie zajęcia świadczeń emerytalno- rentowych skarżącej i jej męża, decyzja z dnia 5 października 2009 r. o wykreślenie wpisu z ewidencji działalności gospodarczej prowadzonej przez E. G., umowa o pracę na czas nieokreślony z dnia 8 stycznia 2016 r. D. G., potwierdzenie zakupu wózka inwalidzkiego dla skarżącej - zakup sfinansowany przez D. G.. Rozpoznając na podstawie art. 258 § 2 pkt 7 p.p.s.a wniosek o przyznanie prawa pomocy referendarz sądowy zważył, co następuje: Stosownie do treści art. 243 § 1 ustawy z dnia 30 sierpnia 2002 r.- Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi,( Dz. U. nr 153, poz.1270). prawo pomocy może być przyznane stronie na jej wniosek złożony przed wszczęciem postępowaniu lub w jego toku. Prawo to obejmuje zwolnienie od kosztów sądowych oraz ustanowienie adwokata, radcy prawnego, doradcy podatkowego lub rzecznika patentowego ( art. 244 § 1 cyt. ustawy). W myśl art. 245 § 1 powołanej ustawy, prawo pomocy może być przyznane w zakresie całkowitym lub częściowym. W przedmiotowej sprawie skarżąca wystąpiła o przyznanie prawa pomocy w zakresie całkowitym poprzez zwolnienie od kosztów sądowych i ustanowienie pełnomocnika z urzędu. W tym miejscu należy też zwrócić uwagę czym jest instytucja prawa pomocy. Prawo pomocy to inaczej prawo ubogich. Instytucja ta ma charakter wyjątkowy co oznacza, że może być stosowana tylko w przypadku osób charakteryzujących się trudną sytuacją materialną ( do takich osób zalicza się bezrobotnych, osoby pozbawione środków do życia), bądź gdy środki te są bardzo ograniczone i zaspakajają tylko niezbędne potrzeby egzystencjonalne ( vide postanowienie Naczelnego Sądu Administracyjnego z dnia 19 października 2005 r. I GZ 107/05, niepubl.). Z kolei przez uszczerbek dla siebie, bądź rodziny należy rozumieć zachwianie sytuacji materialnej i bytowej strony w taki sposób, iż nie jest ona w stanie zapewnić sobie minimum warunków socjalnych ( vide postanowienie Naczelnego Sądu Administracyjnego z dnia 22 marca 2005 r. sygn. akt FZ 794/04, niepubl.). W ocenie orzekającego skarżąca w sposób nie budzący wątpliwości za pomocą dokumentów oraz złożonych wyjaśnień udowodniła, iż nie jest w stanie ponieść jakichkolwiek kosztów postępowania a także nie jest też w stanie ustanowić pełnomocnika z wyboru. Skarżąca utrzymuje się ze świadczenia emerytalnego w wysokości 781,40 zł ( świadczenie objęte egzekucją komorniczą). Jest osoba bardzo schorowana . Cierpi na gościec stawowy, który w znacznym stopniu ograniczył możliwość poruszania się skarżącej ( zakup wózka inwalidzkiego). Przeszła też chorobę nowotworową. Jej sytuacji nie poprawia fakt, iż pozostaje we wspólnym gospodarstwie z mężem i synem. Oni także uzyskują niskie dochody. Świadczenie męża również objęte jest egzekucją komorniczą. Ich wspólny dług wynosi 1.064.502,36 zł plus odsetki. Mimo pomocy syna w zakupie najpotrzebniejszych rzeczy skarżąca nadal pozostaje w niedostatku. Choć jest współwłaścicielką majątku znacznych rozmiarów nie może skorzystać ze swojego prawa własność do swobodnego dysponowania, gdyż majątek ten podlega egzekucji komorniczej. Nie może wiec dokonać jego sprzedaży. Z tych względu orzekający uznał, iż przedstawiona przez skarżąc sytuacja finansowa w pełni uzasadnia przyznanie jej prawa pomocy we wnioskowanym zakresie. Mając powyższe na uwadze Sąd orzekł jak w sentencji na podstawie art. 243 § 1, art. 246 § 1 pkt 1 w zw. z art. 258 §1 i § 2 pkt 7 ustawy z dnia 30 sierpnia 2002 r. Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi (Dz.U. Nr 153, poz. 1270 ).