II SA/Kr 238/08

WyrokWSA w Krakowie2008-05-13

Skład orzekający: Andrzej Niecikowski, Kazimierz Bandarzewski, Janusz Kasprzycki

Analiza orzeczenia

Sekcja wygenerowana przez AI na podstawie treści orzeczenia — nie stanowi cytatu.

Zagadnienie prawne
Czy organ administracji architektoniczno-budowlanej ma podstawy do odmowy zatwierdzenia projektu budowlanego i udzielenia pozwolenia na budowę, jeżeli na terenie objętym projektem znajduje się obiekt budowlany, w stosunku do którego orzeczono nakaz rozbiórki?
Ratio decidendi
Organ administracji architektoniczno-budowlanej ma podstawy do odmowy zatwierdzenia projektu budowlanego i udzielenia pozwolenia na budowę, jeżeli na terenie, którego dotyczy projekt zagospodarowania działki, znajduje się obiekt budowlany objęty nakazem rozbiórki. Taki nakaz stanowi negatywną przesłankę do wydania pozytywnej decyzji, a jego moc wiążąca nie może być kwestionowana na etapie postępowania o pozwolenie na budowę.
Stan faktyczny
Sprawa dotyczyła wniosku Z. T. o zatwierdzenie projektu budowlanego i udzielenie pozwolenia na budowę "kuchni". Organ I instancji odmówił, wskazując na istniejący nakaz rozbiórki samowolnie wybudowanego obiektu "kuchni". Wojewoda utrzymał w mocy decyzję organu I instancji, uznając, że obowiązek rozbiórki nie został wykonany. Skarżący zarzucił rażące naruszenie prawa, twierdząc, że obiekt nie wymagał pozwolenia na budowę ze względu na jego powierzchnię i że nakaz rozbiórki nie miał zastosowania. Wojewódzki Sąd Administracyjny uznał skargę za niezasadną.
Rozstrzygnięcie
Skargę oddala.

Pełny tekst orzeczenia

Wojewódzki Sąd Administracyjny w Krakowie w składzie następującym: Przewodniczący: Sędzia NSA Andrzej Niecikowski Sędziowie: AWSA Kazimierz Bandarzewski AWSA Janusz Kasprzycki (spr.) Protokolant: Katarzyna Paszko-Fajfer po rozpoznaniu na rozprawie w dniu 13 maja 2008 r. sprawy ze skargi Z. T. na decyzję Wojewody z dnia [...] nr [...] w przedmiocie odmowy zatwierdzenia projektu budowlanego i udzielenia pozwolenia na budowę skargę oddala Decyzją z dnia [...] sierpnia 1998 r., znak: [...], wydaną na podstawie art. 35 ust. 5 oraz 87 ust. 1 pkt 2 ustawy z dnia 7 lipca 1994 r. Prawo budowlane (Dz. U. Nr 89, poz. 414 z późn. zm.), art. 104 ustawy z dnia 14 czerwca 1960 r. Kodeks postępowania administracyjnego (jednolity tekst Dz. U. z 1980 r. Nr 9 poz. 26 z późn. zm., zwanej dalej w skrócie - k.p.a.), Kierownik Urzędu Rejonowego w K. odmówił Z. T. zatwierdzenia projektu budowlanego i udzielenia pozwolenia na budowę "kuchni [...]" w [...] nr [...]. W uzasadnieniu tej decyzji Kierownik Urzędu Rejonowego w K. wskazał, że w dniu [...] lipca 1998 r. Z. T. wystąpił z wnioskiem o wydanie pozwolenia na budowę "kuchni [...]" na działce nr [...] w [...] przedkładając projekt budowlany, opracowany w maju 1998 r. przez M. P. Z projektu tego wynika, że realizowany obiekt ma być dobudowany od strony zachodniej do istniejącego budynku gospodarczego. Kierownik podniósł, że decyzją z dnia [...] stycznia 1998 r., znak: [...] nałożył na Z. T. obowiązek dokonania rozbiórki samowolnie wybudowanego budynku "kuchni [...]", zlokalizowanej jak w przedłożonym projekcie. Przeprowadzona przez niego kontrola w dniu [...] lipca 1998 r. wykazała, że nakaz rozbiórki, nałożony wzmiankowaną decyzją, nie został wykonany. W związku z powyższym Kierownik Urzędu Rejonowego w K. orzekł jak w sentencji decyzji. Rozpatrując sprawę w trybie odwoławczym Wojewoda postanowieniem z dnia [...] grudnia 1998 r., znak: [...], stwierdził, że odwołanie Z. T. z dnia [...] listopada 1998 r. od wyżej wymienionej decyzji, zostało wniesione z uchybieniem terminu przewidzianego do jego wniesienia wart. 129 §2 k.p.a. Wyrokiem z dnia 6 grudnia 2002 r., sygn. akt: II SA/Kr 231/99 Naczelny Sąd Administracyjny w Warszawie, Ośrodek Zamiejscowy w Krakowie uchylił postanowienie Wojewody z dnia [...] grudnia 1998 r, znak: [...], stwierdzające wniesienie odwołania z uchybieniem terminu, wskazując, że pismo wniesione przez Z. T. w dniu 19 sierpnia 1998 r. do Urzędu Rejonowego w K. należy traktować jako odwołanie, gdyż zawiera ono w swej treści niezadowolenie strony z decyzji organu l instancji. Wobec tego Wojewoda rozpatrując odwołanie Z. T. z dnia [...] sierpnia 1998 r. od decyzji Kierownika Urzędu Rejonowego w K. z dnia [...] sierpnia 1998 r., znak: [...], decyzją z dnia [...] kwietnia 2003 r., znak: [...], wydaną na podstawie art. 82 ust. 3 ustawy z dnia 7 lipca 1994 r. Prawo budowlane (jednolity tekst Dz. U. z 2000 r. Nr 106, poz. 1126 z póżn. zm., zwanej dalej Prawem budowlanym z 1994 r), art. 138 § 1 pkt 1 ustawy z dnia 14 czerwca 1960 r. Kodeks postępowania administracyjnego (jednolity tekst Dz. U. z 2000 r. Nr 98, poz. 1071 z późn. zm., zwanej dalej w skrócie - k.p.a.), orzekł o utrzymaniu w mocy decyzji organu l instancji. W uzasadnieniu tak podjętego rozstrzygnięcia Wojewoda wskazał, że w dniu [...] lipca 1998 r., w dacie ważności decyzji o warunkach zabudowy i zagospodarowania terenu, Z. T. wystąpił do Urzędu Rejonowego w K. z wnioskiem o wydanie pozwolenia na budowę "kuchni [...]" służącej do celów gospodarczych przy prowadzeniu gospodarstwa rolnego w [...] Nr [...], na działce Nr [...]. Do wniosku dołączył: dowód dysponowania nieruchomością na cele budowlane, decyzję Burmistrza Miasta i Gminy K. z dnia [...] lutego 1998 r., znak: [...] o warunkach zabudowy i zagospodarowania terenu dla inwestycji polegającej na budowie budynku kuchni [...] na działce Nr [...] w [...], projekt budowlany zawierający: projekt zagospodarowania terenu i projekt architektoniczno -budowlany inwestycji. Wojewoda podniósł, że w wyniku kontroli przeprowadzonej w dniu [...] lipca 1998 r. na działce w [...], stwierdzono, że Z. T. nie wykonał obowiązku dokonania rozbiórki samowolnie wybudowanego budynku "kuchni [...]" zlokalizowanego na działce w [...], wynikającego z decyzji ostatecznej Kierownika Urzędu Rejonowego w K. z dnia [...] stycznia 1998 r., znak: [...]. W wyniku oględzin przeprowadzonych przez Powiatowego Inspektora Nadzoru Budowlanego w K. w dniu [...] kwietnia 2003r. ustalono, że obowiązek rozbiórki przedmiotowego budynku, wynikający z w/w decyzji ostatecznej Kierownika Urzędu Rejonowego w K. z dnia [...] stycznia 1998 r. nadal nie został wykonany. W ocenie zatem Wojewody wydana przez organ l instancji na podstawie art. 35 ust. 5 Prawa budowlanego z 1994 r. decyzja odmawiająca Z. T. zatwierdzenia projektu budowlanego i udzielenia pozwolenia na budowę "kuchni [...]" na działce Nr [...] w [...] Nr [...] została wydana poprawnie. Zgodnie bowiem z w/w art. 35 ust. 5 Prawa budowlanego z 1994 r. właściwy organ odmawia zatwierdzenia projektu budowlanego i udzielenia pozwolenia na budowę, jeżeli na terenie, którego dotyczy projekt zagospodarowania terenu, znajduje się obiekt budowlany, w stosunku do którego orzeczono nakaz rozbiórki. Wojewoda wyjaśnił, odnosząc się do zarzutów podnoszonych w odwołaniu, że wyrokiem z dnia 12 stycznia 1999 r., Sygn. akt P 2/98 Trybunał Konstytucyjny stwierdził, że art. 48 Prawa budowlanego z 1994 r., w myśl którego właściwy organ nakazuje, w drodze decyzji, rozbiórkę obiektu budowlanego lub jego części, będącego w budowie albo wybudowanego bez wymaganego pozwolenia na budowę albo zgłoszenia, bądź też pomimo wniesienia sprzeciwu przez właściwy organ, jest zgodny z przepisami Konstytucji Rzeczpospolitej Polskiej. Skargę do Naczelnego Sądu Administracyjnego w Warszawie, Ośrodek Zamiejscowy w Krakowie na powyższą decyzję wniósł Z. T. Twierdzi w niej, " (...") że decyzja została wydana z rażącym naruszeniem prawa w zw. z art. 156 § 2 k.p.a. oraz art. 43 ustawy o zagospodarowaniu przestrzennym z pominięciem zmian w związku z nowelizacją prawa budowlanego (...)". Uważa, że na budowę tego rodzaju obiektu budowlanego jak przedmiotowy (z uwagi na jego wymiary 4,5 x 7, 30 m = 32,85 m2), zgodnie z art. 29 pkt 1 Prawa budowlanego z 1994 r. nie jest wymagane uprzednie uzyskanie decyzji o pozwoleniu na budowę, gdyż powierzchnia jego zabudowy nie przekracza 35 m2. Zgodnie z art. 42 pkt 3 Prawa budowlanego z 1994 r. do takich obiektów, które nie wymagają uzyskania decyzji o pozwoleniu na budowę, nie stosuje się nakazu rozbiórki. W odpowiedzi na tę skargę Wojewoda podtrzymał swoje dotychczasowe stanowisko, wyrażone w uzasadnieniu zaskarżonej decyzji. Ponadto podniósł, że według danych w projekcie budowlanym powierzchnia projektowanej zabudowy wynosi 7,30 x 4,45 + 1,40 x 5,60 = 40,26 m2. Tego rodzaju budowa nie została zwolniona z obowiązku uzyskania pozwolenia na budowę, a więc zgodnie z art. 28 Prawa budowlanego z 1994 r. budowa "kuchni [...]" wymagała uprzedniego uzyskania tego rodzaju decyzji. Wniósł zatem o oddalenie skargi. Wojewódzki Sąd Administracyjny w Krakowie zważył, co następuje: Stosownie do art. 3 ustawy z dnia 30 sierpnia 2002 r. Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi (Dz. U. Nr 153, poz. 1270 ze zm., zwanej dalej w skrócie p.p.s.a.), sądy administracyjne sprawują kontrolę działalności administracji publicznej i stosują środki określone w ustawie. W ramach swej kognicji sąd administracyjny bada, czy przy wydawaniu zaskarżonego aktu nie doszło do naruszenia prawa materialnego i przepisów postępowania administracyjnego w stopniu mogącym mieć wpływ na wynik sprawy, nie będąc przy tym związanym zarzutami i wnioskami skargi oraz powołaną podstawą prawną, stosownie do dyspozycji art. 134 § 1 p.p.s.a. Skarga jest niezasadna. Zaskarżona decyzja jak i utrzymana nią w mocy decyzja organu l instancji są bowiem zgodne z prawem. Materialnoprawną podstawą rozstrzygnięcia w niniejszej sprawie był art. 35 ust. 5 Prawa budowlanego z 1994 r., w brzmieniu obowiązującym w dniu wydawania zaskarżonej decyzji. Przepis ten stanowił, że: "Właściwy organ wydaje decyzję o odmowie zatwierdzenia projektu budowlanego i udzielenia pozwolenia na budowę, jeżeli na terenie, którego dotyczy projekt zagospodarowania działki lub terenu, znajduje się obiekt budowlany, w stosunku do którego orzeczono nakaz rozbiórki." Ustalenie zatem przez organy administracji architektoniczne - budowlanej istnienia na terenie objętym projektem zagospodarowania działki realizowanego zamierzenia inwestycyjnego obiektu budowlanego objętego nakazem rozbiórki stanowi negatywną przesłankę do wydania pozytywnej dla inwestora decyzji o zatwierdzeniu projektu budowlanego i udzieleniu pozwolenia na budowę. Kwestia ta miała doniosłe znaczenie w niniejszej sprawie. Jak bezspornie ustaliły organy administracji architektoniczne - budowlanej ostateczną decyzją z dnia [...] stycznia 1998 r., znak: [...] (co przyznał także sam skarżący w piśmie z dnia 19 sierpnia 1998 r.; k - II - 15a akt organu II instancji), Kierownik Urzędu Rejonowego w K. nakazał Z. T. rozbiórkę budynku "kuchni [...]", zlokalizowanej na działce nr [...] w [...] nr [...]. Obowiązek ten nie został przez skarżącego wykonany, co potwierdziła zarówno kontrola przeprowadzona w dniu [...] lipca 1998 r. jak i późniejsze oględziny przeprowadzone przez Powiatowego Inspektora Nadzoru Budowlanego w K. w dniu [...] kwietnia 2003 r. W takim razie, w świetle treści art. 35 ust. 5 Prawa budowlanego z 1994 r., organy administracji architektoniczne - budowlanej miały wszelkie podstawy do wydania decyzji odmownej. Podnieść także należy, że pozwolenie na budowę, zgodnie z zasadą Prawa budowlanego jest wydawane tylko przed rozpoczęciem inwestycji (por. wyrok NSA z dnia 30 kwietnia 1999 r.; IV SA 675/97). Z drugiej zaś strony wydanie decyzji na obiekt już wzniesiony i to w warunkach, jak ustalił organ nadzoru budowlanego, samowoli budowlanej, byłoby usankcjonowaniem tego niezgodnego z prawem stanu rzeczy. Myli się zatem skarżący, że zarówno zaskarżona decyzja jak i decyzja organu l instancji obarczone są wadą skutkującą stwierdzeniem ich nieważności. W ocenie Sądu wbrew twierdzeniom skarżącego przy ich wydawaniu nie doszło do rażącego naruszenia prawa. Nie doszło też do takiego naruszenia przepisów prawa materialnego i procesowego, aby można było stwierdzić, że decyzje te są obarczone kwalifikowanymi wadami ani też do takiego naruszenia prawa materialnego i procesowego, które by miało lub mogło mieć istotny wpływ na wynik sprawy. Po pierwsze nie znajdują uzasadnienia argumenty skarżącego, że budowa "kuchni [...]" powinna być "zalegalizowana" w oparciu o przepisy znowelizowanego Prawa budowlanego z 1994 r. W chwili bowiem orzekania przez organ II instancji, a ta jest miarodajną, przepis art. 48 tejże ustawy w nowym brzmieniu jeszcze nie wszedł w życie. Zaskarżoną decyzję wydano bowiem w dniu 25 kwietnia 2003 r., gdy tymczasem nowelizacja ustawy Prawo budowlane z 1994 r. nastąpiła ustawą z dnia 27 marca 2003 r. o zmianie ustawy Prawo budowlane oraz o zmianie niektórych ustaw (Dz. U. z 2003 r. Nr 80, poz. 718), i która to, jak wynika z art. 9 tejże ustawy nowelizującej, weszła w życie w dniu 11 lipca 2003 r., tj. już po wydaniu zaskarżonej decyzji. Przepis natomiast art. 48 Prawa budowlanego z 1994 r. w dotychczasowym brzmieniu został, jak słusznie podniósł organ II instancji, uznany za zgodny z Konstytucją RP wyrokiem Trybunału Konstytucyjnego z dnia 12 stycznia 1999 r., sygn. akt: P 2/98. Po drugie sprawa kwestii wymagalności uprzedniego uzyskania decyzji o pozwoleniu na budowę na realizację budynku "kuchni [...]", objętej nakazem rozbiórki, ma drugorzędne znaczenie dla treści rozstrzygnięcia niniejszej sprawy w tym sensie, że to co zostało skonkretyzowane w tejże ostatecznej decyzji nakazującej rozbiórkę tego obiektu budowlanego korzysta z domniemania prawidłowości do czasu, kiedy w drodze dostępnych środków prawnych decyzja ta nie zostanie wyeliminowana z obrotu prawnego. W tym przejawia się bowiem moc wiążąca w czasie tej decyzji administracyjnej nakazującej rozbiórkę "kuchni [...]". Organ administracji architektoniczne - budowlanej, właściwy w niniejszej sprawie, nie ma żadnych kompetencji do ingerencji w tą moc. Okoliczności zatem podnoszone prze skarżącego, a odnoszące się do powierzchni spornego obiektu i co za tym idzie do obowiązku uprzedniego uzyskania pozwolenia na budowę winny były być podnoszone w postępowaniu, które zakończyło się decyzją o rozbiórce spornego obiektu, bo tam się one konkretyzowały, a nie na etapie uzyskiwania przez skarżącego decyzji o pozwoleniu na budowę na tego rodzaju obiekt budowlany. W tym stanie rzeczy, Wojewódzki Sąd Administracyjny w Krakowie, na podstawie art. 151 ustawy z dnia 30 sierpnia 2002 r. - Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi (Dz. U. nr 153, poz. 1270 ze zm.), orzekł jak w sentencji wyroku.

Źródło: Centralna Baza Orzeczeń Sądów Administracyjnych (orzeczenia.nsa.gov.pl), pozyskano 17.07.2026. · Źródło