II SA/Kr 2404/03

Wojewódzki Sąd Administracyjny w Krakowie w składzie następującym : Przewodniczący Sędzia NSA Wiesław Kisiel Sędziowie WSA Bożenna Blitek sprawozdawca NSA Piotr Lechowski Protokolant Urszula Ogrodzińska po rozpoznaniu na rozprawie w dniu 24 stycznia 2006 r sprawy ze skargi A. R. na decyzję Komendanta Karpackiego Oddziału Straży Granicznej w [...] z dnia 26 sierpnia 2003 r Nr [...] w przedmiocie kary pieniężnej I uchyla zaskarżoną decyzję oraz poprzedzająca ją decyzję organu pierwszej instancji , II orzeka , że uchylone decyzje nie mogą być wykonane W wyniku uchylenia w dniu [...] 2003r. w całości decyzji organu I instancji przez Komendanta Karpackiego Oddziału Straży Granicznej w [...] - decyzją z dnia [...] 2003r., Nr [...] Komendanta Granicznej Placówki Kontrolnej Straży Granicznej w [...] nałożono na przedsiębiorstwo Usługi Transportowe A.R. karę pieniężną na podstawie ustawy z dnia 6 września 2001r. o transporcie drogowym (Dz.U. Nr 125, poz. 1371 z późn. zm.) - według art. 92 ust. 1 pkt 1 za naruszenie art. 5 ust. 1 tej ustawy - wykonywanie transportu drogowego z przekroczeniem granicy bez licencji na międzynarodowy transport drogowy - w wysokości [....] zł. Z uzasadnienia decyzji wynika, że przedsiębiorca wraz z przewożoną autokarem (zarejestrowanym na 17 miejsc) grupą 12 osób miał zamiar przekroczyć granicę państwowa do Słowacji, przy czym kierowca – P. R. posiadał tylko licencję na wykonywanie krajowego transportu drogowego osób. W wyniku odwołania A. R. od tej decyzji organu I instancji - Komendant Karpackiego Oddziału Straży Granicznej w [...]- decyzją Nr [...] z dnia 26 sierpnia 2003r. utrzymał w mocy zaskarżoną decyzję. Na uzasadnienie podano, że w dniu [...] 2003r. w godzinach przedpołudniowych na przejściu granicznym w Łysej Polanie zgłosił się do odprawy celnej kierowca autokaru marki Volkswagen o nr rej. [...] P.R. , który z grupą 12 osób miał zamiar przekroczyć granice państwową z Polski na Słowację i do kontroli przedstawił licencję na wykonywanie krajowego transportu osób. W tej sytuacji organ administracyjny uznał, że przedsiębiorca naruszył art. 5 ust. 1 ustawy o transporcie drogowym, albowiem nie posiadał licencji na wykonywanie międzynarodowego transportu drogowego, co wyczerpało znamiona art. 92 ust. 1 pkt 1 ustawy o transporcie drogowym i zobowiązywało do nałożenia kary określonej Rozporządzeniem Ministra Infrastruktury z dnia 3 lipca 2002r. w sprawie wysokości kar pieniężnych w transporcie drogowym (Dz. U. Nr 115, poz. 999). Zdaniem tego organu, skoro według art. 4 ust. 2 cyt. ustawy - międzynarodowy transport drogowy polega na podejmowaniu i wykonywaniu działalności gospodarczej m. in. w zakresie przewozu osób, przy czym jazda pojazdu pomiędzy miejscem początkowym i docelowym odbywa się z przekroczeniem granicy RP, a odwołujący się w dniu [...] 2003r. wykonując zarobkowy przewóz osób zamierzał przewieźć za granicę z Polski do Republiki Słowacji i z powrotem odpłatnie 12 osób z klubu MKS [...] , to tym samym naruszył wskazane przepisy, gdyż nie posiadał licencji na międzynarodowy transport drogowy uprawniającej do wykonywania przewozów z przekroczeniem granicy RP. Podkreślono, że z treści cyt. ustawy o transporcie drogowym wynika, że fakt wykonywania przewozu okazjonalnego, na który wskazuje odwołujący się, nie zwalnia osoby wykonujące te przewozy od posiadania przedmiotowej licencji, gdyż licencja na krajowy transport drogowy uprawnia do wykonywania przewozów wyłącznie na obszarze RP. Decyzję tę zaskarżył A.R., który przyznał, że nie posiadał licencji uprawniającej do wykonywania międzynarodowego transportu drogowego i podniósł, że był to transport okazjonalny, gdyż miejscem docelowym nie było miejsce położone za granicą, że rozstrzygnięcie oparto o przepisy niezgodne z Konstytucją, gdyż rozporządzenie wydał Minister Infrastruktury, a nie zgodnie z delegacją ustawową art. 92 ust. 2 ustawy "minister właściwy do spraw transportu", że przy określaniu wysokości kar pieniężnych nie zróżnicowano ich w zależności od ich rodzaju i społeczno - gospodarczej szkodliwości, tj. zgodnie z ustawowym upoważnieniem, że została naruszona konstytucyjna zasada proporcjonalności sankcji w stosunku do czynu, że organy administracyjne orzekają o karze bez stwierdzenia winy, co również jest niezgodne z Konstytucją, a o winie orzekać może jedynie Sąd, że organy winny stosować przepisy Konstytucji wprost. W konsekwencji skarga zmierza do uchylenia zaskarżonych decyzji. W odpowiedzi na skargę organ administracyjny II instancji - wniósł o jej oddalenie i podtrzymał stanowisko zawarte w uzasadnieniu zaskarżonej decyzji podkreślając, że skarżący w dniu 1 maja 2003r. zamierzał przewieźć za granice Polski do Republiki Słowackiej i z powrotem odpłatnie 12 osób. Podniesiono też, że Trybunał Konstytucyjny nie stwierdził niezgodności z Konstytucją powołanej ustawy o transporcie drogowym, ani poszczególnych jej przepisów. Postanowieniem z dnia [...] 2004r. Wojewódzki Sąd Administracyjny wstrzymał wykonanie zaskarżonej decyzji. Wojewódzki Sąd Administracyjny zważył, co następuje: Zgodnie z art. 97 § 1 ustawy z dnia 30 sierpnia 2002r - Przepisy wprowadzające ustawę - Prawo o ustroju sądów administracyjnych i ustawę - Prawo przed sądami administracyjnymi (Dz.U. nr 153, poz. 1271) sprawy, w których skargi zostały wniesione do Naczelnego Sądu Administracyjnego przed dniem 1 stycznia 2004r. i postępowanie nie zostało zakończone przed tą datą, podlegają rozpoznaniu przez właściwe sądy administracyjne na podstawie przepisów ustawy z dnia 30 sierpnia 2002r. (Dz.U. nr 153, poz. 1270) - Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi (p.p.s.a.) Wojewódzki Sąd Administracyjny zgodnie z art. 3 § 1 p.p.s.a. sprawuje kontrolę działalności administracji publicznej i bada legalność zaskarżonego aktu administracyjnego stosownie do przepisu art. 1 § 2 ustawy z dnia 25 lipca 2002r. - Prawo o ustroju sądów administracyjnych (Dz.U. nr 153, poz. 1269) nie będąc w sprawowaniu tej kontroli związany granicami skargi - zarzutami, wnioskami oraz powołaną podstawą prawną (art. 134 § 1 p.p.s.a.). W ramach tej kognicji Sąd bada, czy przy wydaniu zaskarżonego aktu administracyjnego nie naruszono przepisów prawa materialnego i przepisów postępowania. Stosownie do treści art. 7 i 77 § 1 kpa organ prowadzący postępowanie administracyjne obowiązany jest do dokładnego wyjaśnienia stanu faktycznego, jak też obowiązany jest w sposób wyczerpujący zebrać i rozpatrzyć cały materiał dowodowy. Zdaniem Wojewódzkiego Sądu Administracyjnego - skarga jest uzasadniona, chociaż nie z powodów w niej wskazanych. Zgodnie z art. 12 ust. 1 cyt. wyżej ustawy o transporcie drogowym: "Licencja na krajowy transport drogowy uprawnia do wykonywania przewozów wyłącznie na obszarze Rzeczypospolitej Polskiej". Według ust. 2 tego artykułu: "Licencja na międzynarodowy transport drogowy uprawnia do wykonywania przewozów z przekroczeniem granicy Rzeczypospolitej Polskiej w zakresie i na obszarze w niej określonych. Licencja ta uprawnia również do wykonywania przewozów w krajowym transporcie drogowym." Z kolei ust. 3 tegoż art. wskazuje, że: "Licencja nie zastępuje zezwoleń wymaganych przepisami ustawy lub umów międzynarodowych." Z treści tego ostatniego ustępu wynika jasno, że bez znaczenia w sprawie jest okoliczność, czy był to przewóz okazjonalny, który - zgodnie z treścią art. 18 ust. ust. 3 tej ustawy nie wymagałby zezwolenia, ale nie licencji. Zdaniem Wojewódzkiego Sądu Administracyjnego istotą niniejszej sprawy jest ustalenie, czy skarżący wykonywał w dniu 1 maja 2003r. przewóz osób "z przekroczeniem granicy Rzeczypospolitej Polskiej", skoro w aktach sprawy brak jest dokumentu wskazującego na przekroczenie przez skarżącego granicy w dniu [...] 2003r., a transport międzynarodowy został skarżącemu faktycznie uniemożliwiony. Ustawa z dnia 6 września 2001r. o transporcie drogowym w art. 4 określa szereg pojęć użytych w ustawie, jak np. transport drogowy, krajowy transport drogowy, międzynarodowy transport drogowy, czy przewóz okazjonalny, jednak nie precyzuje pojęcia "przekroczenia granicy Rzeczypospolitej Polskiej", ani nie odsyła do innych przepisów ustawowych określających to pojęcie. Na brak po stronie skarżącego wykonywania w dniu [...] 2003r. przewozu osób z "przekroczeniem granicy Rzeczypospolitej Polskiej może wskazywać brzmienie art. 93 ust. 2 ustawy o transporcie drogowym: " W przypadku, gdy podczas kontroli granicznej na kontrolowanego zostanie nałożona kara, o której mowa w ust. 1, przeprowadzający kontrolę uprawnieni są do uniemożliwienia kontrolowanemu wjazdu na terytorium Rzeczypospolitej Polskiej." O uniemożliwieniu wyjazdu z terytorium Rzeczypospolitej Polskiej w przypadku nałożenia, czy nawet uiszczenia kary ustawodawca nie wypowiedział się w tej ustawie. Wojewódzki Sąd Administracyjny zwraca uwagę, że prawo administracyjne nie przewiduje kar za usiłowanie, czyli za zamiar popełnienia czynu, który podlega karze pieniężnej, natomiast w zaskarżonych decyzjach, czy w odpowiedzi na skargę organy administracyjne podkreślają, że skarżący w dniu [...] 2003r. zamierzał przewieźć za granicę z Polski do Republiki Słowackiej i z powrotem 12 osób. Mając powyższe na względzie - Wojewódzki Sąd Administracyjny uznał, że organy administracyjne nie wyjaśniły, czy istotnie w dniu [...] 2003r. skarżący wykonał transport drogowy z przekroczeniem granicy państwowej, a więc nie wyjaśniły stanu faktycznego. Z tego względu Sąd uchylił zaskarżoną decyzję oraz poprzedzającą ją decyzję organu I instancji i w oparciu o powołane wyżej przepisy oraz na podstawie art. 145 § 1 pkt 1a) p.p.s.a. orzekł - jak w pkt I wyroku. W oparciu o treść art. 152 p.p.s.a. Sąd orzekł, że uchylone decyzje nie mogą być wykonane - jak w pkt. II wyroku.