II SA/Kr 243/15

PostanowienieWSA w Krakowie2015-04-02

Skład orzekający: Renata Ranicka

Analiza orzeczenia

Sekcja wygenerowana przez AI na podstawie treści orzeczenia — nie stanowi cytatu.

Zagadnienie prawne
Czy sytuacja materialna i osobista skarżącego uzasadnia przyznanie mu prawa pomocy w zakresie częściowym poprzez zwolnienie od kosztów sądowych?
Ratio decidendi
Sąd uznał, że sytuacja finansowa, osobista i rodzinna skarżącego, a także wykorzystanie środków ze świadczenia emerytalnego na podstawowe potrzeby życiowe, ponoszenie opłat za pomoc w codziennym życiu oraz brak dodatkowych źródeł dochodu, uzasadniają zwolnienie skarżącego od ponoszenia kosztów sądowych. Prawo pomocy ma charakter wyjątkowy i może być stosowane w przypadkach osób o trudnej sytuacji materialnej lub gdy środki są ograniczone do niezbędnych potrzeb egzystencjalnych.
Stan faktyczny
Do Wojewódzkiego Sądu Administracyjnego w Krakowie wpłynął wniosek S.M. o zwolnienie od kosztów sądowych w sprawie skargi na decyzję Szefa Urzędu ds. Kombatantów i Osób Represjonowanych w W. z dnia 8 stycznia 2015 r. w przedmiocie odmowy przyznania uprawnień kombatanckich. Skarżący oświadczył, że prowadzi jednoosobowe gospodarstwo domowe, jego miesięczny dochód to świadczenie emerytalne, a w skład majątku wchodzi mieszkanie. W uzasadnieniu podał wiek, stan zdrowia, trudności w samodzielnej egzystencji oraz szczegółowo opisał swoje wydatki i sytuację majątkową.
Rozstrzygnięcie
Postanowiono zwolnić skarżącego S.M. od kosztów sądowych.

Pełny tekst orzeczenia

Referendarz Wojewódzkiego Sądu Administracyjnego w Krakowie Renata Ranicka po rozpoznaniu w dniu 2 kwietnia 2015 r. na posiedzeniu niejawnym wniosku S.M. o zwolnienie od kosztów sądowych w sprawie skargi na decyzję Szefa Urzędu ds. Kombatantów i Osób Represjonowanych w W. z dnia 8 stycznia 2015 r. nr [...] w przedmiocie odmowy przyznania uprawnień kombatanckich p o s t a n a w i a zwolnić skarżącego S.M. od kosztów sądowych Do Wojewódzkiego Sądu Administracyjnego w Krakowie wpłynął wniosek M.B. o zwolnienie od kosztów sądowych, uzupełniony pismem z dnia 26 marca 2015 r., w sprawie skargi na decyzję Szefa Urzędu ds. Kombatantów i Osób Represjonowanych w W. z dnia 8 stycznia 2015 r. We wniosku skarżący oświadczył, iż prowadzi jednoosobowe gospodarstwo domowe. Jego miesięczny dochód z tytułu pobieranego świadczenia emerytalnego wynosi [...] zł. W skład majątku skarżącego wchodzi mieszkanie o pow. 47 m2. Na uzasadnienie wniosku skarżący podał, iż ma 77 lat. Jest emerytem, niezdolnym do samodzielnej egzystencji. Posiada I gr inwalidztwa. W piśmie z dnia 26 marca 2015 r., uzupełniającym wniosek skarżący oświadczył, iż wnosi jedynie o zwolnienie od kosztów sądowych. Gospodarstwo domowe prowadzi sam, przy pomocy sąsiadek, gdyż z żoną nie utrzymuje on kontaktów. Dom w S. , w którym mieszka jest to stara chata drewniana licząca około 140 lat. Należała do rodziców skarżącego. Po śmierci skarżącego ma być przekazana na cele muzealne. Mieszkanie w W. zamieszkuje syn Z. z rodziną. Skarżący wyjaśnił także, iż opłaca na zmianę z rodzeństwem podatek od nieruchomości w wysokości 150 zł rocznie. Wodę pobiera ze studni. Szambo jest opróżniane raz w roku i opłata za to wynosi 60 zł. Wydatki na lekarstwa wynoszą miesięcznie od 300- 500 zł. Opłata za telefon komórkowy wynosi 25 zł miesięcznie. Skarżący choruje na chorobę Parkinsona, serce, nerki, kręgosłup. W prowadzeniu gospodarstwa pomagają mu odpłatne sąsiadki, koszt tej pomocy to około 600 zł miesięcznie. Wydatki na żywność miesięcznie to kwota 400 - 600 zł. Podróże do lekarza i koszt zabiegów lekarskich to miesięcznie kwota od 300-400 zł. Skarżący nie korzysta z pomocy opieki społecznej. Posiada samochód osobowy marki Fiat Serento z 2003 r. , uszkodzony. Chce go sprzedać, ale nie może znaleźć nabywcy. Do wniosku skarżący dołączył następujące kserokopie dokumentów: rachunek za gaz- 26,05 zł, rachunek za energie elektryczną – 128,94 zł. . Stosownie do treści art. 243 § 1 ustawy z dnia 30 sierpnia 2002 r.- Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi,( Dz. U. nr 153, poz.1270). prawo pomocy może być przyznane stronie na jej wniosek złożony przed wszczęciem postępowaniu lub w jego toku. Prawo to obejmuje zwolnienie od kosztów sądowych oraz ustanowienie adwokata, radcy prawnego, doradcy podatkowego lub rzecznika patentowego ( art. 244 § 1 cyt. ustawy). W myśl art. 245 § 1 powołanej ustawy, prawo pomocy może być przyznane w zakresie całkowitym lub częściowym. W przedmiotowej sprawie skarżący wystąpił o przyznanie prawa pomocy w zakresie częściowym poprzez zwolnienie od ponoszenia kosztów sądowych. W tym miejscu należy też zwrócić uwagę czym jest instytucja prawa pomocy. Prawo pomocy to inaczej prawo ubogich. Instytucja ta ma charakter wyjątkowy co oznacza, że może być stosowana tylko w przypadku osób charakteryzujących się trudną sytuacją materialną ( do takich osób zalicza się bezrobotnych, osoby pozbawione środków do życia), bądź gdy środki te są bardzo ograniczone i zaspakajają tylko niezbędne potrzeby egzystencjonalne ( vide postanowienie Naczelnego Sądu Administracyjnego z dnia 19 października 2005 r. I GZ 107/05, niepubl.). Z kolei przez uszczerbek dla siebie, bądź rodziny należy rozumieć zachwianie sytuacji materialnej i bytowej strony w taki sposób, iż nie jest ona w stanie zapewnić sobie minimum warunków socjalnych ( vide postanowienie Naczelnego Sądu Administracyjnego z dnia 22 marca 2005 r. sygn. akt FZ 794/04, niepubl.). W ocenie orzekającego sytuacja finansowa, osobista i rodzinna skarżącego, wykorzystanie uzyskiwanych środków ze świadczenia emerytalnego na zaspokojenie podstawowych potrzeb życiowych w całości, ponoszenie opłata za pomoc w sprawach życia codziennego przez osoby trzecie, brak dodatkowych źródeł dochodu - uzasadniają decyzję o zwolnienie skarżącego od ponoszenia kosztów sadowych. Mając powyższe na uwadze Sąd orzekł jak w sentencji na podstawie art. 243 § 1 art. 246 § 1 pkt 2 w zw z art.258 § 2 pkt 7 ustawy z dnia 30 sierpnia 2002 r. Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi ( Dz.U. Nr 153, poz. 1270 ).

Źródło: Centralna Baza Orzeczeń Sądów Administracyjnych (orzeczenia.nsa.gov.pl), pozyskano 17.07.2026. · Źródło