II SA/Kr 2458/02

WyrokWSA w Krakowie2005-04-11

Skład orzekający: Elżbieta Kremer, Dorota Dąbek, Grażyna Danielec

Analiza orzeczenia

Sekcja wygenerowana przez AI na podstawie treści orzeczenia — nie stanowi cytatu.

Zagadnienie prawne
Czy organ odwoławczy może stwierdzić niedopuszczalność odwołania w drodze postanowienia na podstawie art. 134 kpa, czy też powinien wydać decyzję o umorzeniu postępowania odwoławczego na podstawie art. 138 §1 pkt 3 kpa, gdy kwestionuje przymiot strony podmiotu wnoszącego odwołanie?
Ratio decidendi
Organ odwoławczy nie może stwierdzić niedopuszczalności odwołania w drodze postanowienia na podstawie art. 134 kpa, gdy kwestionuje przymiot strony podmiotu wnoszącego odwołanie. W takiej sytuacji powinien przeprowadzić postępowanie odwoławcze i, w razie braku stwierdzenia przymiotu strony, umorzyć to postępowanie w drodze decyzji na podstawie art. 138 §1 pkt 3 kpa. Wydanie postanowienia w oparciu o art. 134 kpa w tej sytuacji stanowi naruszenie przepisów postępowania, które może mieć istotny wpływ na wynik sprawy.
Stan faktyczny
Starosta Nowosądecki zatwierdził projekt prac geologicznych. Miasto i Gmina Uzdrowiskowa w Muszynie wniosło odwołanie od tej decyzji. Wojewoda Małopolski postanowieniem uznał odwołanie za niedopuszczalne, stwierdzając, że gmina nie ma przymiotu strony. Miasto i Gmina Uzdrowiskowa wniosło skargę do WSA, zarzucając naruszenie art. 28 kpa i art. 7 ustawy o samorządzie gminnym oraz art. 33 ust. 4 Prawa geologicznego i górniczego i art. 134 kpa.
Rozstrzygnięcie
Uchylił zaskarżone postanowienie Wojewody Małopolskiego.

Pełny tekst orzeczenia

Wojewódzki Sąd Administracyjny w Krakowie w składzie następującym Przewodniczący Sędzia WSA Elżbieta Kremer Sędziowie AWSA Dorota Dąbek (Spr.) NSA Grażyna Danielec Protokolant Monika Pilch po rozpoznaniu na rozprawie w dniu 11 kwietnia 2005 r. sprawy ze skargi Miasta i Gminy Uzdrowiskowej w Muszynie na postanowienie Wojewody Małopolskiego z dnia 5 sierpnia 2002 r. Nr [...] w przedmiocie niedopuszczalności odwołania uchyla zaskarżone postanowienie Decyzją z dnia [...] 2002 r., nr [...], po uprzednim uzyskaniu negatywnej opinii Burmistrza Miasta i Gminy Uzdrowiskowej w Muszynie, Starosta Nowosądecki zatwierdził "Projekt prac geologicznych na wykonanie otworów poszukiwawczych za wodą podziemną w "A" sp. z o.o. w M.". Pismem z dnia [...] 2002 r. podpisanym przez Burmistrza Miasta i Gminy Uzdrowiskowej w Muszynie, Miasto i Gmina Uzdrowiskowa Muszyna wniosło odwołanie od tej decyzji. Postanowieniem z dnia 5.08.2002r., nr [...], Wojewoda Małopolski działając na podstawie art. 134 kpa stwierdził, że odwołanie Burmistrza Miasta i Gminy Uzdrowiskowej Muszyna jest niedopuszczalne, albowiem gmina nie ma w tej sprawie przymiotu strony postępowania. W uzasadnieniu tego postanowienia wskazano, że odwołanie od decyzji wniósł Burmistrz Miasta i Gminy Uzdrowiskowej Muszyna. Zgodnie z kpa gminie mógłby przysługiwać status strony postępowania tylko wówczas, gdyby zakres rozstrzygnięcia obejmował sferę jej interesu prawnego. Z faktu przyznania gminie kompetencji do uchwalenia miejscowego planu zagospodarowania przestrzennego nie można wywodzić jej uprawnienia do zaskarżania decyzji administracyjnych naruszających ustalenia tego planu. Ponadto zwrócono uwagę, że organ ustawowo powołany do współdecydowania w określonej sprawie indywidualnej nie może korzystać z uprawnień strony w tej sprawie. Na postanowienie to Miasto i Gmina Uzdrowiskowa w Muszynie wniosła skargę do sądu administracyjnego, wnosząc o jego uchylenie, ewentualnie stwierdzenie nieważności. W skardze zarzucono naruszenie przepisów prawa materialnego, które miało wpływ na wynik sprawy, a to przepisów art. 28 kpa i art. 7 ustawy o samorządzie gminnym poprzez nieuznanie interesu prawnego Burmistrza Miasta i Gminy Uzdrowiskowej w Muszynie do zaskarżenia decyzji naruszającej ustalenia miejscowego planu zagospodarowania przestrzennego. W skardze zarzucono również naruszenie przepisów postępowania, które miało istotny wpływ na wynik sprawy, a to przepisów art. 33 ust. 4 ustawy Prawo geologiczne i górnicze oraz przepisów art. 134 kpa poprzez bezpodstawne stwierdzenie zaskarżonym postanowieniem niedopuszczalności odwołania wniesionego przez Burmistrza Miasta i Gminy Uzdrowiskowej w Muszynie. W odpowiedzi na skargę Wojewoda Małopolski wniósł o jej oddalenie. Podniósł, że skarga Miasta i Gminy Uzdrowiskowej w Muszynie nie zasługuje na uwzględnienie, albowiem w myśl art. 33 ust. 2 Ustawy Prawo geologiczne i górnicze przed wydaniem decyzji Starosta Nowosądecki zobowiązany był zasięgnąć opinii Burmistrza Miasta i Gminy Uzdrowiskowej w Muszynie. Burmistrz wydał w tej sprawie opinię, był więc podmiotem współdziałającym w wydaniu decyzji. Wedle zaś ustaleń orzecznictwa sądu administracyjnego organ ustawowo powołany do współdecydowania w określonej sprawie indywidualnej nie może korzystać z uprawnień strony w tej samej sprawie. Z tego powodu Miastu i Gminie Uzdrowiskowej Muszyna nie przysługuje w niniejszej sprawie prawo strony. Wojewódzki Sąd Administracyjny zważył, co następuje: Zgodnie z treścią art. 97 §1 ustawy z dnia 30 sierpnia 2002r. Przepisy wprowadzające ustawę - Prawo o ustroju sądów administracyjnych i ustawę Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi (Dz.U. nr 153, poz. 1271), sprawy w których skargi zostały wniesione do Naczelnego Sądu Administracyjnego przed dniem 1 stycznia 2004r. i postępowanie nie zostało zakończone, podlegają rozpoznaniu przez właściwe wojewódzkie sądy administracyjne na podstawie przepisów ustawy Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi. Skarga w niniejszej sprawie została złożona w 2002r., a więc przed dniem 1 stycznia 2004r. W konsekwencji podlega rozpoznaniu zgodnie z wyżej wskazaną zasadą. Stosownie do treści art. 134 i 135 ustawy Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi sąd administracyjny dokonując oceny legalności zaskarżonego aktu nie jest związany granicami skargi. Oznacza to, że jeżeli akt wydany w granicach sprawy której dotyczy skarga narusza prawo w sposób określony w art. 145 §1 ustawy Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi, podlega uchyleniu bez względu na to, czy skarga prawidłowo formułuje zarzuty o naruszeniu prawa. W ocenie Sądu wniesiona skarga zasługuje na uwzględnienie, choć z innych przyczyn niż wskazane w skardze. Zaskarżone postanowienie z dnia 5.08.2002r. wydane zostało na podstawie art. 134 kpa. Wojewoda stwierdził w nim, że odwołanie Burmistrza Miasta i Gminy Uzdrowiskowej Muszyna jest niedopuszczalne, albowiem gmina nie ma w tej sprawie przymiotu strony postępowania w rozumieniu art. 28 kpa. Tymczasem zgodnie z utrwaloną linią orzeczniczą sądu administracyjnego, stwierdzenie przez organ odwoławczy, iż wnoszący odwołanie nie jest stroną w rozumieniu art. 28 kpa, następować winno w drodze decyzji o umorzeniu postępowania odwoławczego na podstawie art. 138 §1 pkt 3 kpa (por. m.in. uchwałę składu 7 sędziów NSA w Warszawie z dnia 5 lipca 1999r., OPS 16/98, ONSA 1999/4/119). W postępowaniu administracyjnym, nie wyłączając postępowania odwoławczego, winna bowiem obowiązywać zasada, w myśl której każde wszczęte postępowanie powinno być zakończone wydaniem decyzji załatwiającej sprawę co do istoty lub kończącej sprawę w danej instancji, a przepisy dopuszczające wyjątki od tej zasady, w tym więc również art. 134 kpa winny być interpretowane ściśle. W powołanym powyżej orzeczeniu NSA zwraca uwagę, że przyjęcie możliwości wydania w oparciu o art. 134 kpa postanowienia w sprawie niedopuszczalności wniesienia odwołania z powodu braku przymiotu strony oznaczałoby akceptację dla gabinetowego rozstrzygania w trybie pozaprocesowym, z jednoczesnym wyłączeniem ustanowionych w postępowaniu administracyjnym gwarancji ochrony praw strony. Stanowiłoby to niczym nieuzasadnione odstępstwo od modelowych cech systemu instancyjnego, w którym ustalenie interesu prawnego winno nastąpić w toku rozpoznania odwołania na podstawie stanu faktycznego wynikającego z dowodów zebranych przez organ I instancji wraz z ewentualnym ich uzupełnieniem zgodnie z art. 136 kpa. W niniejszej sprawie organ administracyjny odmawiając przymiotu strony podmiotowi wnoszącemu odwołanie, winien był zatem przeprowadzić postępowanie odwoławcze i ewentualnie w razie braku stwierdzenia przymiotu strony podmiotu odwołującego się umorzyć to postępowanie odwoławcze w drodze decyzji w oparciu o art. 138 §1 pkt 3 kpa. Niezgodne z zasadami postępowania administracyjnego było więc wydanie w tej sprawie postanowienia o niedopuszczalności wniesienia odwołania w oparciu o art. 134 kpa. Ponieważ stwierdzone naruszenie przepisów postępowania mogło mieć istotny wpływ na wynik sprawy w rozumieniu art. 145 §1 pkt 1 litera c ustawy Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi, zaskarżone postanowienie zostało uchylone. Mając powyższe na uwadze, Sąd orzekł jak w sentencji. Przy ponownym rozpoznaniu sprawy organ administracyjny winien w sposób prawidłowy przeprowadzić postępowanie administracyjne poprzedzające wydanie rozstrzygnięcia oraz uwzględnić przy jego wydaniu zawarte powyżej wskazówki Sądu. Dodatkowo podnieść należy, iż w zaskarżonym postanowieniu organ administracyjny w sposób niespójny i niekonsekwentny określał pomiot, który wniósł odwołanie wskazując zamiennie Burmistrza Miasta i Gminy Uzdrowiskowej w Muszynie oraz Miasto i Gminę Uzdrowiskową w Muszynie. Także i to uchybienie winno być w ponownie prowadzonym postępowaniu poprawione poprzez precyzyjne wskazanie podmiotu odwołującego się.

Źródło: Centralna Baza Orzeczeń Sądów Administracyjnych (orzeczenia.nsa.gov.pl), pozyskano 24.07.2026. · Źródło