II SA/Kr 2460/02
WyrokWSA w Krakowie2005-01-18
Skład orzekający: Elżbieta Kremer, Wiesław Kisiel, Bożenna Blitek
Analiza orzeczenia
Sekcja wygenerowana przez AI na podstawie treści orzeczenia — nie stanowi cytatu.
Zagadnienie prawne
Czy decyzja o zatrzymaniu prawa jazdy z powodu przekroczenia limitu punktów karnych może zostać utrzymana w mocy, jeśli organ nie rozpoznał wniosków dowodowych skarżącego i nie wyjaśnił wątpliwości co do prawidłowości naliczenia punktów karnych?Ratio decidendi
Sąd uchylił zaskarżoną decyzję oraz poprzedzającą ją decyzję organu pierwszej instancji, uznając skargę za uzasadnioną. Stwierdzono, że organy administracyjne nie rozpoznały wniosków dowodowych skarżącego, w tym kluczowego wniosku o przesłuchanie funkcjonariusza policji, który nałożył mandat i określił liczbę punktów karnych. Ponadto, wydanie decyzji kończącej postępowanie jednocześnie z zawiadomieniem o jego wszczęciu stanowi naruszenie zasady czynnego udziału strony w postępowaniu (art. 10 KPA). Brak kompletności akt sprawy i nieprawidłowe uzasadnienia decyzji również przyczyniły się do uchylenia zaskarżonych aktów.Stan faktyczny
Sprawa dotyczyła zatrzymania prawa jazdy J. S. przez Starostę, co zostało utrzymane w mocy decyzją Samorządowego Kolegium Odwoławczego. Powodem zatrzymania było przekroczenie limitu 24 punktów karnych w ciągu roku. Skarżący kwestionował prawidłowość naliczenia punktów karnych, zarzucał naruszenie przepisów proceduralnych, w tym brak możliwości zapoznania się z aktami sprawy i nierozpoznanie wniosków dowodowych. Po uchyleniu pierwszej decyzji przez SKO, skarżący ponownie uzyskał prawo jazdy po zdaniu egzaminu kontrolnego.Rozstrzygnięcie
Uchyla zaskarżoną decyzję oraz poprzedzającą ją decyzję organu pierwszej instancji.Pełny tekst orzeczenia
Wojewódzki Sąd Administracyjny w Krakowie w składzie następującym Przewodniczący: Sędzia WSA Elżbieta Kremer Sędziowie: NSA Wiesław Kisiel WSA Bożenna Blitek(spr.) Protokolant: Agnieszka Słaboń po rozpoznaniu na rozprawie w dniu 18 stycznia 2005 r. sprawy ze skargi J. S. na decyzję Samorządowego Kolegium Odwoławczego w K. z dnia 8 sierpnia 2002 r. Nr [...] w przedmiocie zatrzymania prawa jazdy uchyla zaskarżoną decyzję oraz poprzedzającą ją decyzję organu pierwszej instancji.
Decyzją z dnia 08.08.2002r. nr [...] Samorządowe Kolegium Odwoławcze w K. po rozpatrzeniu odwołania J. S. utrzymało w mocy decyzję Starosty [...] z dnia [...].06.2002r. Nr [...] w przedmiocie zatrzymania prawa jazdy kat. B numer ewidencyjny [...] wydanego na druku numer [...] w dniu [...].07.1993r. przez Urząd Rejonowy, Wydział Komunikacji w Wadowicach oraz w przedmiocie nadania decyzji rygoru natychmiastowej wykonalności. Jako podstawę prawną podano art. 138 ust.1 w zw. z art. 135 ust.1 pkt 1 litera g ustawy z dnia 20.06.1997r. - Prawo o ruchu drogowym (Dz.U.nr 98 z 1997r., poz.602 z późn. zm.).
Na uzasadnienie podano, że w wyniku wielokrotnego naruszenia zasad bezpieczeństwa ruchu drogowego przez J. S. – Komendant Wojewódzki Policji w K. skierował w dniu [...].05.2001r. wniosek o sprawdzenie kwalifikacji kierującego pojazdem. Decyzją z dnia [...].06.2002r. Starosta [...] zatrzymał J. S. prawo jazdy, a decyzja ta stanowiła podtrzymanie decyzji z dnia [...].06.2001r. Według organu II instancji skarżący w okresie 1 roku, tj. od dnia [...].06.2000r. do dnia [...].04.2001r. otrzymał 26 pkt. karnych za naruszenie przepisów ruchu drogowego i istotne jest to, aby zatrzymanie prawa jazdy odbyło się z dniem, w którym kierujący przekroczył liczbę 24 pkt otrzymanych w ciągu roku. Dlatego też nie podzielono poglądu, że decydujące znaczenie miała decyzja Starosty z dnia [...].06.2001r., w dacie której nie powinno się już liczyć 4 punktów z dnia [...].06.2000r. Nie uznano za uzasadniony zarzut skarżącego, że naruszono przepisy kpa, albowiem wraz z decyzją Starosty [...] z dnia [...].06.2002r. zostało doręczone mu zawiadomienie z dnia [...].06.2002r. o wszczęciu postępowania w tej sprawie, a fakt doręczenia zawiadomienia o wszczęciu razem z końcową decyzją jest bez znaczenia, gdyż postępowanie w tej sprawie toczy się od 2001r. i uchylenie pierwszej decyzji przez Samorządowe Kolegium Odwoławcze nie oznaczał zakończenia postępowania w sprawie. Nie podzielono zarzutu uniemożliwienia skarżącemu zapoznania się z materiałami sprawy, gdyż jak podano "strony postępowania mogą składać pisma przygotowawcze oraz wnioski dowodowe w trakcie postępowania, takich pism Odwołujący się nie składał".
Na decyzję organu II instancji z dnia 8 sierpnia 2002r. złożył skargę J. S. wnosząc o jej uchylenie i zwrócenie sprawy do ponownego rozpoznania, a w piśmie z dnia [...].12.2004r. zmienił żądanie na żądanie stwierdzenia, że zaskarżona decyzja została wydana z naruszeniem prawa, a to wobec okoliczności, że po zabraniu mu prawa jazdy zmuszony był w 2002r. poddać się rygorowi wynikającemu z zaskarżonej decyzji, czyli zdać egzamin kontrolny i po jego zdaniu ponownie otrzymał prawo jazdy.
W uzasadnieniu skargi J. S. zarzucił naruszenie przepisów proceduralnych, a to przepisu art. 61, 73, 10 i 107 kpa przez uniemożliwienie ustosunkowania się do materiałów zawartych w aktach, albowiem zawiadomienie o wszczęciu otrzymał łącznie z już wydaną decyzją końcową organu I instancji. Zarzucił też nieprawidłowe uzasadnienie decyzji, w którym ograniczono się do stwierdzenia o utrzymaniu w mocy decyzji uchylonej przez organ II instancji. Podniósł nierozpoznanie wniosków dowodowych, a zwłaszcza o przesłuchanie w charakterze świadka funkcjonariusza, który nałożył na skarżącego mandat w dniu [...] kwietnia 2001r., a także nieprawidłowe przyjęcie, że skarżący przekroczył dozwoloną liczbę punktów, gdyż w sprawie tej organ II instancji uchylając pierwszą decyzję organu I instancji wyraził pogląd, że za podstawę wydania decyzji o zatrzymaniu prawa jazdy w związku z przekroczeniem dozwolonej liczby punktów karnych należy brać stan faktyczny z daty orzekania – wydania decyzji, a w tym dniu tj. 28.06.2002r. nie powinno się już liczyć 4 punktów z dnia 06.06.2001r. Skarżący zwrócił uwagę na to , że funkcjonariusz wręczając mandat za przekroczenie prędkości w dniu [...].04.2001r. nie wpisał ilości punktów karnych, a tylko ustnie poinformował skarżącego, że wymierzył mu 6 punktów karnych, a ponieważ skarżący miał już 16 - i to jest bezsporne – miał on łącznie 22 punkty karne, a to oznaczało, że nie przekroczył dozwolonych 24 i dlatego też funkcjonariusz ten nie zatrzymał mu prawa jazdy. Podkreślił, że nie jest możliwe otrzymanie wówczas przez niego 10 punktów karnych, gdyż gdyby tak było, to funkcjonariusz byłby zobowiązany do zatrzymania skarżącemu prawa jazdy, a tego nie uczynił. Skarżący jest przekonany też, że przekroczył prędkość o 31 – 40 km/godz., za co według przepisów winien otrzymać 6 pkt karnych, a nie 10, gdyż ta ilość punktów przewidziana jest za przekroczenie prędkości o co najmniej 50 km/godz., a to nie miało miejsca. Pominięcie przez organy wniosków dowodowych, a w szczególności przesłuchania tego policjanta doprowadziło do wydania nieprawidłowej decyzji. Zauważył też, że w uzasadnieniu decyzji organu II instancji z dnia 30 listopada 2001r. organ ten podkreślił, wadliwość nie wskazania w decyzji organu I instancji, że zatrzymanie prawa jazdy następuje do czasu wykazania się przez skarżącego posiadaniem wymaganych kwalifikacji, a taki sam błąd popełniły organy obu instancji w postępowaniu zakończonym zaskarżoną decyzją.
W odpowiedzi na skargę Samorządowe Kolegium Odwoławcze w K. wniosło o jej oddalenie i powtórzyło swoje stanowisko jak w uzasadnieniu zaskarżonej decyzji. Dodano także, że "bez znaczenia jest czas, jaki upłynął od danego wykroczenia do wydania decyzji o zatrzymaniu prawa jazdy" i wbrew twierdzeniom skarżącego, "wspomniany wyżej okres nie jest liczony od daty dopuszczenia się danego wykroczenia do wydania decyzji o zatrzymaniu prawa jazdy, lecz między wykroczeniami, karanymi wspomnianymi punktami." Podano również, że niewłaściwe było wydanie decyzji w tej samej dacie co data zawiadomienia o wszczęciu postępowania, jednak w świetle materiału zebranego w sprawie "okoliczność ta nie winna skutkować uchyleniem decyzji organu I instancji". Zaznaczono, że organ II instancji uchylając pierwszą decyzję organu I instancji wypowiedział się, dlaczego uznaje dowód z przesłuchania funkcjonariusza za bezcelowy, bowiem żądanie przesłuchania funkcjonariusza dotyczyło okoliczności stwierdzonej wnioskiem Komendanta Wojewódzkiego Policji o sprawdzenie kwalifikacji skarżącego. Potwierdzono, że organ I instancji uzasadniając swoją decyzję uchybił wymogom art. 107 kpa jednak uchybienie to uznano jako nieznaczne.
Wojewódzki Sąd Administracyjny zważył, co następuje:
Zgodnie z art. 97 ustawy z dnia 30 sierpnia 2002r – Przepisy wprowadzające ustawę – Prawo o ustroju sądów administracyjnych i ustawę – Prawo przed sądami administracyjnymi (Dz.U. nr 153, poz. 1271) sprawy, w których skargi zostały wniesione do Naczelnego Sądu Administracyjnego przed dniem 1 stycznia 2004r. i postępowanie nie zostało zakończone, podlegają rozpoznaniu przez właściwe sądy administracyjne na podstawie przepisów ustawy z dnia 30 sierpnia 2002r. (Dz.U. nr 153, poz.1270) – Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi (p.p.s.a.)
Wojewódzki Sąd Administracyjny bada legalność zaskarżonego aktu administracyjnego nie będąc w sprawowaniu tej kontroli związany granicami skargi (art. 3 § 1 i art. 134 § 1 p.p.s.a.). W ramach tej kognicji Sąd bada, czy przy wydaniu zaskarżonego aktu administracyjnego nie naruszono przepisów prawa materialnego i przepisów postępowania.
Wojewódzki Sąd Administracyjny uznał skargę za uzasadnioną, chociaż nie podzielił wszystkich zarzutów w niej zawartych. Należy zauważyć, że w decyzji organu II instancji z dnia 30.11.2001r. w kwestii wniosków dowodowych podkreślono, że nie uznano by przeprowadzenie ich było celowe na tym etapie postępowania, a to oznacza, że organy ponownie rozpoznające sprawę winny je rozpoznać i zająć stanowisko w kwestii ich dopuszczenia w postępowaniu, czego nie uczyniono. W zasadzie brak jest w ogóle uzasadnienia decyzji organu I instancji, gdyż nie można za takie uznać lakoniczne stwierdzenie o podtrzymaniu decyzji uchylonej przez organ II instancji, a więc nie istniejącej. Za kuriozalne należy uznać wydanie w tym samym dniu i równoczesne doręczenie zawiadomienia o wszczęciu postępowania w sprawie z pouczeniem o możliwości składania wniosków dowodowych w terminie dni 7 od dnia doręczenia tego zawiadomienia wraz z wydaniem i doręczeniem decyzji kończącej postępowanie w tej instancji. Stanowi to naruszenie zasady określonej w art. 10 kpa stanowiącej o czynnym udziale stron w postępowaniu. W tej sytuacji, a także wobec okoliczności, że nie rozpoznano wniosków dowodowych skarżącego składanych w pierwszym postępowaniu zakończonym decyzją organu II instancji o uchyleniu decyzji - stwierdzenie, że skarżący nie składał w trakcie postępowania żadnych wniosków dowodowych jest nie do przyjęcia. Należy zauważyć, że skarżący wnioskował o nie tylko o przesłuchanie w charakterze świadka funkcjonariusza Policji, ale wnioskował też o dopuszczenie dowodu z kopii mandatu, a cały spór sprowadza się do tego, że skarżący twierdzi, iż funkcjonariusz wypisując mu mandat oświadczył, że wiąże się to z 6 punktami karnymi, a potem okazało się, że wprowadził 10 pkt karnych, a to doprowadziło do przekroczenia dopuszczalnych 24 pkt karnych.
Sąd zwraca uwagę na to, że uchylając decyzję organu I instancji decyzją z dnia [...].11.2001r. organ II instancji podniósł na podstawie powoływania się skarżącego w piśmie z dnia [...] maja 2001r. na dokumenty takie jak wezwanie do zwrotu prawa jazdy oraz skierowanie na egzamin kwalifikacyjny, że w aktach brak jest takich dokumentów, co wskazuje, że akta przesłane organowi II instancji są niekompletne. Również w niniejszej sprawie brak jest tych dokumentów, a nadto brak pisma skarżącego z dnia [...] maja 2001r., na treść którego powołuje się decyzja.
Zgodnie z treścią podanych przez organy administracyjne jako podstawa prawna przepisów ustawy - Prawo o ruchu drogowym: policjant zatrzyma prawo jazdy za pokwitowaniem w razie przekroczenia przez kierującego pojazdem liczby 24 punktów za naruszenie przepisów ruchu drogowego. Decyzję o zatrzymaniu prawa jazdy, w przypadkach określonych w art. 135 ust. 1 pkt 1 lit. g wydaje starosta. Z pism skarżącego, a także z nadanego decyzji rygoru natychmiastowej wykonalności wynika, że skarżący dostał w terminie późniejszym wezwanie do oddania prawa jazdy, a nie zatrzymał mu tego dokumentu policjant. Wskazuje to – zdaniem Sądu - na prawdziwość wersji skarżącego o otrzymaniu przez niego w dniu [...] kwietnia 2001r. takiej ilości punktów karnych, która nie spowodowała przekroczenia dopuszczalnej ilości punktów karnych. Już tylko to wskazywało na konieczność wyjaśnienia okoliczności związanych z nałożeniem przez funkcjonariusza mandatu w dniu [...].04.2001r.
Mając powyższe na względzie – Wojewódzki Sąd Administracyjny uwzględnił skargę i na mocy art. 145 § 1 pkt 3 p.p.s.a. - orzekł jak w sentencji.
Źródło: Centralna Baza Orzeczeń Sądów Administracyjnych (orzeczenia.nsa.gov.pl), pozyskano 19.07.2026. · Źródło