II SA/Kr 2471/00

WyrokWSA w Krakowie2004-04-14

Skład orzekający: Stanisław Biernat, Izabela Dobosz, Joanna Tuszyńska

Analiza orzeczenia

Sekcja wygenerowana przez AI na podstawie treści orzeczenia — nie stanowi cytatu.

Zagadnienie prawne
Czy organ administracji publicznej prawidłowo pozbawił uprawnień kombatanckich osobę, która zgłosiła działalność w Armii Ludowej po upływie terminu do składania wniosków o przyznanie uprawnień, a organ nie zbadał tej okoliczności?
Ratio decidendi
Organ administracji publicznej naruszył przepisy postępowania, w szczególności art. 7 i 77 KPA, nie podejmując wszelkich kroków niezbędnych do dokładnego wyjaśnienia stanu faktycznego i nie rozpatrując wyczerpująco materiału dowodowego. W szczególności, organ nie zbadał zgłoszonej przez skarżącego działalności w Armii Ludowej, która mogła mieć wpływ na zachowanie uprawnień kombatanckich. Powoływanie się na termin składania wniosków (art. 22 ust. 3 ustawy o kombatantach) było nieuprawnione w świetle uchwały NSA z 3 grudnia 2001 r. (sygn. akt OP511/01) oraz wyroku Trybunału Konstytucyjnego z 15 kwietnia 2003 r. (sygn. akt K 11/02).
Stan faktyczny
Skarżący B.K. został pozbawiony uprawnień kombatanckich decyzją Kierownika Urzędu d/s Kombatantów i Osób Represjonowanych, ponieważ organ uznał, że w okresie zaliczonym do działalności kombatanckiej prowadził działalność w ORMO. Skarżący podnosił, że działał również w Armii Ludowej (A.L.), co mogło mieć wpływ na jego uprawnienia. Organ odwoławczy utrzymał w mocy pierwszą decyzję, powołując się na upływ terminu do składania wniosków. Skarżący wniósł skargę do sądu administracyjnego, kwestionując sposób prowadzenia postępowania i nieuwzględnienie jego działalności w A.L.
Rozstrzygnięcie
Uchylono zaskarżoną decyzję oraz poprzedzającą ją decyzję organu I instancji. Zasądzono od organu na rzecz skarżącego zwrot kosztów postępowania.

Pełny tekst orzeczenia

WYROK W IMIENIU RZECZYPOSPOLITEJ POLSKIEJ Dnia 14 kwietnia 2004r. Wojewódzki Sąd Administracyjny w Krakowie w składzie następującym: Przewodniczący Sędzia NSA Stanisław Biernat Sędziowie NSA: Izabela Dobosz ( spr.) Joanna Tuszyńska Protokolant Karina Lutyńska po rozpoznaniu na rozprawie w dniu 14 kwietnia 2004r. przy udziale Prokuratora Prokuratury Apelacyjnej w K. K. K. sprawy ze skargi B. K. na decyzję Kierownika Urzędu d/ s Kombatantów i Osób Represjonowanych z dnia [...] 2000r., Nr [...] w przedmiocie pozbawienia uprawnień kombatanckich I. uchyla zaskarżoną decyzję oraz poprzedzającą j ą decyzję tego samego organu z dnia [...] 2000r., II. zasądza od Kierownika Urzędu d/ s Kombatantów i Osób Represjonowanych na rzecz skarżącego B. K. kwotę 10 (dziesięć) złotych tytułem zwrotu kosztów postępowania. Decyzją Kierownika Urzędu d/s Kombatantów i Osób Represjonowanych z 14 IV 2000r Nr [...] , wydaną na podstawie art. 25 ust. 2 pkt 2 ustawy z 24 I 1991 r. o kombatantach oraz niektórych osobach będących ofiarami represji wojennych i okresu powojennego ( Dz.U. z 1997r , Nr 142 poz. 950 ze zm . ) pozbawiono B.K., uprawnień kombatanckich przyznanych przez ZW ZBOWiD w K. decyzja z [...] 1984r z tytułu walki zbrojnej o utrwalenie władzy ludowej [...]1946 - [...]1948r ( łącznie 2 lata i 10 miesięcy ) . B.K. w okresie zaliczonym przez b. ZBOWiD jako działalność kombatancka prowadził działalność w ORMO. Organ uznał , że spełnia przesłanki art. 25 ust. 2 pkt. 2 i pozbawił go uprawnień . Powołano się na stanowisko SN , iż organ nie jest obowiązany do wyjaśnienia czy istnieją przesłanki uzasadniające przyznanie uprawnień z tytułu działalności określonej w art. l ust. 2 , art. 2 i 4 ustawy . W trakcie postępowania weryfikacyjnego wpłynęło pismo [...] III 2000 r. , w którym B. K. podaje , że uczestniczył w Ruchu Oporu (A.L.) Powołano się jednakże na art. 22 ust. 3 ustawy i termin, który upłynął do składania wniosków 31 XII 1998r. We wniosku o ponowne rozpatrzenie sprawy B.K. podnosi , że wzięto pod uwagę tylko działalność w ORMO , a nie w A.L. O tym, że istnieje jakiś termin dowiedział się dopiero z decyzji pozbawiającej go uprawnień kombatanckich. Twierdzi , że był łącznikiem A.L. Ukrywał partyzantów, przenosił broń , ulotki , stał na czatach. Po aresztowaniu swojej matki i wywiezieniu do O. zaprzestał działalności, gdyż dom był obserwowany. W ORMO był do czasu, gdy przekonał się, co to za organizacja. Wyrzucono go też z partii. Gdy wstępował do ZBOWiDu - wystarczyła przynależność do ORMO . Decyzją Kierownika Urzędu d/s Kombatantów i Osób Represjonowanych z 25 VIII 2000r Nr [...] , wydaną na podstawie art 138 §1 pkt l w zw. z art. 127 §3 kpa oraz art . 25 ust. 2 pkt 2 ustawy z 24 I 1991r o kombatantach oraz niektórych osobach będących ofiarami represji wojennych i okresu powojennego (Dz.U. z 1997r , Nr 142 poz. 950 ze zm utrzymano w mocy decyzję własną z 14 IV 2000r . Podtrzymano swoje poprzednie stanowisko . W skardze do Naczelnego Sądu Administracyjnego B.K. podnosi , że gdy wstępował do ZBOWiDu nikt mu nie kazał uzupełniać dokumentów o działalności w A.L. Działając w A.L. był narażony na śmierć . Matkę wywieziono do O. W domu ukrywali się ranni partyzanci . W maju 1944r za namową braci C. ponownie zaczął działalność w A.L jako łącznik . W czerwcu 1944r doszło do bitwy partyzantów w lasach koło J. Brał w niej udział, uciekł z rannym H.C. .Po tej bitwie cześć oddziałów AL przedostała się na front wschodni , reszta ruszyła do Warszawy. On sam pozostał w O. i tylko sporadycznie pomagał partyzantom . W odpowiedzi na skargę Kierownik Urzędu d/s Kombatantów i Osób Represjonowanych wnosi i jej oddalenie podtrzymując argumenty , o których mowa w uzasadnieniu zaskarżonej decyzji. Wojewódzki Sąd Administracyjny w Krakowie zważył co następuje. Zgodnie z art. 3 § 1 ustawy z 30. 08. 2002r. / Dz. U. Nr 153 poz. 1270 / Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi / p. o p. p. s. a. / sądy administracyjne sprawują kontrolę działalności administracji publicznej i stosują środki określone w ustawie. Sprawy, w których skargi zostały wniesione do NSA przed dniem 1. 01. 2004r. i postępowanie nie zostało zakończone / co ma miejsce w niniejszej sprawie / podlegają rozpoznaniu przez właściwe wojewódzkie sądy administracyjne na podstawie powyższej ustawy / art. 97 § 1 ustawy z 30. 08. 2002r. przepisy wprowadzające ustawę - Prawo o ustroju sądów administracyjnych i ustawę - Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi / Dz. U. Nr 153 poz. 1271 ze zm. /. Sądowa kontrola wykazała naruszenie przepisów postępowania, które mogło mieć istotny wpływ na wynik sprawy. Wbrew bowiem treści art. 7 kpa Kierownik Urzędu d/ s Kombatantów i Osób Represjonowanych nie podjął wszelkich kroków niezbędnych do dokładnego wyjaśnienia stanu faktycznego oraz do załatwienia sprawy mając m. in. na względzie słuszny interes obywatela oraz wbrew treści art. 77 kpa nie zebrał w sposób wyczerpujący i nie rozpatrzył całego materiału dowodowego. W toku postępowania weryfikacyjnego B.K. wniósł pismo , w którym podał , iż w trakcie okupacji działał w Ruchu Oporu (A.L.) (k.[...] akt administracyjnych ) . Informacje na ten temat zawarł również we wniosku o ponowne rozpatrzenie sprawy oraz w skardze do NSA. Ponieważ działalność mogłaby mieć wpływ na ewentualne zachowanie uprawnień kombatanckich w oparciu o art. 25 ust. 2 pkt 2 in fine ustawy z 24 I 1991 r. o kombatantach oraz niektórych osobach będących ofiarami represji wojennych i okresu powojennego (t.j. Dz. U. z 1997r , Nr 142 , poz. 950 ze zm.) należało zbadać wszystkie jej okoliczności zgodnie z żądaniem skarżącego. Tymczasem Kierownik Urzędu d/s Kombatantów i Osób Represjonowanych tego nie uczynił , a jedynie powołał się na art. 22 ust. 3 ustawy o kombatantach ... i określony tam termin składania wniosków. W tym przypadku powoływanie się na ten przepis jest nieuprawnione , gdyż po pierwsze uchwała 7 sędziów NSA z 3 XII 2001 r. , sygn. akt OP511/01 stwierdziła , że termin ten nie dotyczy sytuacji , gdy weryfikowany kombatant , który uzyskał uprawnienia kombatanckie , jako " uczestnik walk o ustanowienie i utrwalenie władzy ludowej " zgłasza w postępowaniu weryfikacyjnym , prowadzonym także po dniu 31 XII 1998r , iż zachodzą okoliczności uzasadniające po jego stronie tytuł do uprawnień kombatanckich określony w ustawie ". Po drugie -Trybunał Konstytucyjny wyrokiem z 15 IV 2003r (D.U. Nr 72 poz. 658) orzekł o niezgodności art. 22 ust. 3 ustawy o kombatantach .... z art. 2 i 32 instytucji RP. W tym stanie rzeczy należało orzec jak w sentencji wyroku na podstawie art. 145 §1 pkt 1 lit ."c" ustawy z 30 VIII 2002r p.o.p.p.s.a (Dz.U. Nr 153 poz. 1270) w zw. z art. 97 §1 ustawy z 30 VIII 2002r - przepisy wprowadzające ustawę -p.o.u.s.a. oraz ustawę - p.o.p.p.s.a. ( Dz.U. Nr 153 poz. 1271). O kosztach orzeczono na podstawie art. 55 ust. 1 ustawy z 11 V 1995r o Naczelnym Sądzie Administracyjnym (Dz.U. Nr 74 poz. 368 ze zm . ) w zw. z art. 97§2 cytowanych wyżej przepisów wprowadzających .

Źródło: Centralna Baza Orzeczeń Sądów Administracyjnych (orzeczenia.nsa.gov.pl), pozyskano 16.07.2026. · Źródło