II SA/Kr 2476/01

WYROK W IMIENIU RZECZYPOSPOLITEJ POLSKIEJ Dnia 19 lipca 2005 r Wojewódzki Sąd Administracyjny w Krakowie w składzie następującym : Przewodniczący Sędzia : NSA Wiesław Kisiel Sędziowie : AWSA Dorota Dąbek WSA Renata Czeluśniak (spr.) Protokolant : Agnieszka Słaboń po rozpoznaniu na rozprawie w dniu 19 lipca 2005 r sprawy ze skargi W. D., J. G. na decyzję Wojewody M. z dnia [...] 2001 r., Nr [...] w przedmiocie zatwierdzenia projektu budowlanego i udzielenia pozwolenia na budowę skargę oddala Decyzją z dnia [...] maja 2001 r. Wójt Gminy w B., na podstawie art. 28, art. 33 ust 1 , art. 34 ust 4 i art. 36 ustawy z dnia 7 lipca 1994 r. Prawo budowlane /Dz.U. Nr 89 poz.14 z późn. zm./ i art.104 kpa, po rozpatrzeniu wniosku inwestorów L. i M.B., zatwierdził projekt budowlany i wydał pozwolenie na budowę budynku mieszkalnego jednorodzinnego z pokojami gościnnymi oraz garażu na działce nr ewid. "1" położonej w B. W uzasadnieniu decyzji wskazał, że projekt zagospodarowania działki jest zgodny z miejscowym planem zagospodarowania przestrzennego Gminy B. oraz wymaganiami ochrony środowiska, jak również z wymaganiami decyzji o warunkach zabudowy i zagospodarowania terenu z dnia 25 września 2000 r. oraz przepisami, w tym techniczno-budowlanymi. Kompletny projekt budowlany spełnia wymagania określone w art. 34 ust.1, 2, 3 prawa budowlanego. Inwestor wykazał się prawem do dysponowania terenem na cele budowlane. W związku ze spełnieniem wymagań określonych w art. 35 ust. 1 i 2 oraz art. 32 ust. 1 i 4 prawa budowlanego, udzielono więc pozwolenia na budowę. Odwołania od tej decyzji wniosło czterech uczestników: W.D., J.G., J.J. i M.D. Decyzją z dnia [...] lipca 2001 r., na podstawie art. 138 § 1 pkt 1 kpa, Wojewoda [...] uchylił zaskarżoną decyzję w części dotyczącej zatwierdzenia projektu budowlanego i udzielenia pozwolenia na budowę budynku mieszkalnego jednorodzinnego z pokojami gościnnymi oraz garażu na działce nr ewid. "1" położonej w B. w tym zakresie orzekł o zatwierdzeniu projektu budowlanego i udzieleniu pozwolenia na budowę budynku mieszkalnego jednorodzinnego z pokojami gościnnymi oraz garażu wraz z przyłączami: energetycznym, wodociągowym i kanalizacyjnym i z szambem na ww. działce. W uzasadnieniu decyzji wskazał, że proponowana inwestycja jest zgodna z ustaleniami miejscowego ogólnego planu zagospodarowania przestrzennego oraz wytycznymi decyzji o warunkach zabudowy i zagospodarowania terenu. Projekt budowlany jest kompletny i został wykonany zgodnie z rozporządzeniem MSWiA z dnia 3.11.1998 r. w sprawie szczegółowego zakresu i formy projektu budowlanego. Usytuowanie projektowanego obiektu jest zgodne z rozporządzeniem Ministra Gospodarki Przestrzennej i Budownictwa z dnia 14.12.1994 r. w sprawie warunków technicznych jakim powinny odpowiadać budynki i ich usytuowanie. Budowa budynku mieszkalnego przewidzianego na działce nr ew. "1" nie narusza przepisu art. 5 ust. 1 pkt. 6 i ust. 2 Prawa budowlanego - obowiązek projektowania i budowania obiektów budowlanych w sposób zapewniający ochronę uzasadnionych interesów osób trzecich oraz nie narusza przepisu § 13 ust. 1 pkt.1 powołanego wyżej rozporządzenia z dnia 14.12.1994 r. Odnosząc się do zarzutów podniesionych w odwołaniach, Wojewoda [...] stwierdził, iż odwołujący kwestionowali głównie założenia projektowe w zakresie określenia kategorii geotechnicznej planowanego budynku. Sugerowali również konieczność wykonania murów oporowych zabezpieczających teren oraz konstrukcji niezbędnej dla użytkowania części działki inwestora stanowiącej istniejący wjazd. Idąc tym tokiem myślenia zarzucali brak projektu tych obiektów w zatwierdzanym projekcie budowlanym. W odpowiedzi na te zarzuty organ wyjaśnił, że akta sprawy zawierają projekt konstrukcji opracowany przez uprawnionego projektanta specjalności konstrukcyjno-architektonicznej, w którym ustalono pierwszą kategorię geotechniczną. Projekt został uzupełniony oświadczeniem, złożonym w toku postępowania odwoławczego, w którym projektant uzasadnił przyjęte założenia rozwiązań. Na podstawie planu zagospodarowania przestrzennego, wykonanego w oparciu o opracowanie geologiczne, oraz na podstawie wizji lokalnej stwierdził, że działka inwestora nie jest terenem o charakterze osuwiskowym, a ponadto oświadczył, że projektowany budynek jest obiektem budowlanym o statycznie wyznaczalnym schemacie obliczeniowym, w prostych warunkach gruntowych. W związku z powyższym organ II instancji uznał, że zarzuty o niekompletności projektu budowlanego, o naruszeniu art. 33 prawa budowlanego oraz o konieczności opracowania projektów celem wykonania konstrukcji oporowych, nie znajdują potwierdzenia. Podniósł również, iż działka o nr ewid. "1" posiada dostęp do drogi publicznej poprzez własny istniejący wjazd, dla którego projekt budowlany nie przewiduje wykonania konstrukcji inżynierskich, a jedynie wykonanie tradycyjnymi metodami utwardzonej nawierzchni. W tej sytuacji żądanie uzyskania specjalistycznej opinii geodezyjnej i geologicznej nie ma uzasadnienia. Stwierdził, że projekt zagospodarowania działki nie wyznacza wprawdzie graficznie miejsc parkingowych, jednakże przeznacza część terenu na zieleń, a pozostałą część na plac, którego rozmiar pozwala na wykorzystanie na postój samochodów. Mimo uznania słuszności zarzutu o braku wyznaczenia miejsc parkingowych, nie zaważyło to na rozstrzygnięciu decyzji. Zarzut dotyczący braku opinii Straży Pożarnej, zdaniem organu, nie ma oparcia w przepisach prawa. Ponieważ decyzja o pozwoleniu na budowę dla inwestycji niewymagających wykonania raportu winna zawierać informację, że nie jest wymagane przeprowadzenie postępowania w sprawie oceny oddziaływania na środowisko, organ odwoławczy uzupełnił zaskarżoną decyzję o powyższy zapis. W skardze do Naczelnego Sądu Administracyjnego na powyższą decyzję, W.D. i J.G. wnieśli ojej uchylenie. Zaskarżonej decyzji zarzucili: 1) naruszenie prawa materialnego, które miało wpływ na wynik sprawy, poprzez niewłaściwą wykładnię i błędne zastosowanie przepisów § 5 i § 7 rozporządzenia Ministra Spraw Wewnętrznych i Administracji z dnia 24 września 1998 r. w sprawie ustalania geotechnicznych warunków posadawiania obiektów budowlanych (Dz.U. nr 126, póz. 839), poprzez nieprawidłowe zakwalifikowanie terenu projektowanej inwestycji do prostych warunków gruntowych, zaś niezbędnych do wykonania obiektów, do pierwszej kategorii geotechnicznej - co w konsekwencji skutkowało naruszeniem art. 20 ust. 2 oraz art. 34 ust. 2 i 3 pkt 4 ustawy z dnia 7 lipca 1994 r. Prawo budowlane (tekst jednolity Dz. U. z 2000 r. nr 106, poz. 1126, z późn. zm.) 2) rażące naruszenie przepisów postępowania poprzez zignorowanie wymogów określonych w art. 7,10 § 1, 61 § 4,73 § 1, 77 § 1 oraz 107 § 3 kodeksu postępowania administracyjnego. W uzasadnieniu podnieśli, iż od początku postępowania dotyczącego zatwierdzenia projektu budowlanego i wydania pozwolenia budowlanego na działce nr ewid. "1" w B. kwestionują oczywiście błędne i sprzeczne ze stanem faktycznym założenia projektanta, iż budynek i inne konstrukcje budowlane na tej działce należą do pierwszej kategorii geotechnicznej. Zarówno jednak Wójt Gminy B. jak i Wojewoda [...] w swoich decyzjach dotyczących działki "1" błędnie zinterpretowali przepisy § 5 i § 7 rozporządzenia Ministra Spraw Wewnętrznych i Administracji z dnia 24 września 1998 r. w sprawie ustalania geotechnicznych warunków posadawiania obiektów budowlanych, co doprowadziło - to do zatwierdzenia projektu budowlanego całkowicie nieadekwatnego do istniejących warunków geotechnicznych. Podkreślili, iż budowa budynku i innych obiektów na ww. działce, zgodnie z ww. projektem grozi katastrofą budowlaną, stanowiąc jednocześnie zagrożenie dla życia i zdrowia ludzi, nie wspominając o szkodach materialnych. Do skargi załączono opinie prof. dr hab. inż. L.W., współtwórcy Polskich Norm w zakresie budownictwa i geotechniki, profesora w Instytucie Techniki Budowlanej Politechniki [...]. W kwestii naruszenia przepisów o postępowaniu, skarżący zwrócili uwagę na dwie kwestie: przeprowadzenie dodatkowego postępowania dowodowego przez organ odwoławczy (art. 136 kpa), odmówienie wiarygodności przedstawianym przez nich dowodom (art. 107 § 3 kpa). Pomimo, że kwestionowana decyzja nie powołuje jako podstawy prawnej art. 136 kpa, z treści uzasadnienia wynika, że urząd takie postępowanie prowadził i w jego wyniku uzyskano oświadczenie projektanta w zakresie założeń projektu, któremu to oświadczeniu przyznano status dowodu w postępowaniu. Skoro tak, to zgodnie z art. 61 § 4 kpa, należało przed wydaniem decyzji, powiadomić strony o tym, że wszczęto dodatkowe postępowanie na zasadzie art. 136 kpa i zbierane są nowe dowody, tak by zapewnić stronom możliwość wypowiedzenia się co do tych dowodów (art. 10 § 1 oraz 73 § 1 kpa). Dyspozycja odnośnych przepisów kpa została jednak przez urząd całkowicie zlekceważona. Tymczasem wspomniane oświadczenie wraz z opracowaniem geologicznym, o którym mowa w uzasadnieniu zaskarżonej decyzji są jedynymi wymienionymi dowodami, na podstawie których odrzucono argumentację skarżących w zakresie geotechniki. Nie mogąc uczestniczyć w postępowaniu nie zapoznali się ze wspomnianym opracowaniem geologicznym, ale jednak z ich wiedzy wynika, że opracowanie takie, dające podstawy do jakichkolwiek wniosków odnośnie działki nr "1" w B., w ogóle nie istnieje. W każdym razie nie dysponował nim Urząd Gminy B. i nie było ono przedmiotem rozważań podczas wydawania przedmiotowych decyzji przez Wójta Gminy. Nie można się było tym samym zapoznać z ustaleniami takiego opracowania. Ponadto, wydając zaskarżoną decyzję zlekceważono dyspozycję art. 107 § 3 kpa, w ten sposób, że w ogóle nie wyjaśniono, dlaczego odmawia się wiarygodności dowodom skarżących, w szczególności powołanej w ich odwołaniu Szczegółowej Mapie Geologicznej Polski, Arkusz 1049 (Inst. Geol., W-wa 1975). Skarżący przedstawili jednocześnie wątpliwość, czy organ odwoławczy, uchylając decyzję Wójta Gminy B. i wydając nową decyzję, zatwierdzającą projekt dodatkowo w zakresie przyłączy i szamba, a więc decyzję w zakresie szerszym niż pierwotna decyzja, nie naruszył przepisu art. 139 kpa, poprzez wydanie decyzji na niekorzyść skarżącej. W piśmie procesowym z dnia 23 listopada 2001 r. skarżący podnieśli również zarzuty w zakresie drzew i ochrony przyrody oraz w zakresie zabytkowej wartości ich domu i jego otoczenia, przedstawiając opinię dr P.S. oraz opinię dr M.K. i mgr inż. Z.M. (k.33 -34 i 43-65 akt sąd.). W odpowiedzi na skargę Wojewoda [...] wniósł o jej oddalenie, podtrzymując stanowisko zawarte w uzasadnieniu zaskarżonej decyzji. Wojewódzki Sąd Administracyjny zważył, co następuje; Zgodnie z przepisem art.97 § 1 ustawy z dnia 30 sierpnia 2002 r. Przepisy wprowadzające ustawę - Prawo o ustroju sądów administracyjnych i ustawę - Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi (Dz.U. nr 153 póz. 1271), sprawy, w których skargi zostały wniesione do Naczelnego Sądu Administracyjnego przed dniem 1 stycznia 2004 roku i postępowanie nie zostało zakończone, podlegają rozpoznaniu przez właściwe wojewódzkie sądy administracyjne na podstawie przepisów ustawy 30 sierpnia 2002 r. Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi Właściwym do rozpoznania skargi jest zatem Wojewódzki Sąd Administracyjny w Krakowie. Zgodnie z treścią art. 3 ustawy - Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi, sądy administracyjne sprawują kontrolę działalności administracji publicznej i stosują środki określone w ustawie. W ramach swej kognicji sąd bada czy przy wydaniu zaskarżonego aktu nie doszło do naruszenia przepisów prawa materialnego i przepisów postępowania, nie będąc przy tym związanym granicami skargi / art. 134 ustawy/. Mając powyższe na uwadze Sąd stwierdził, że skarga nie jest uzasadniona, a zaskarżona decyzja wydana została zgodnie z przepisami prawa. Treść art. 32 ust.4 prawa budowlanego, w brzmieniu obowiązującym w dacie wydania zaskarżonej decyzji, była następująca: "Pozwolenie na budowę może być wydane wyłącznie temu, kto: 1) złożył wniosek w tej sprawie w terminie ważności decyzji o warunkach zabudowy i zagospodarowania terenu, jeżeli jest ona wymagana zgodnie z przepisami o zagospodarowaniu przestrzennym, 2) wykazał prawo do dysponowania nieruchomością na cele budowlane. Z kolei przepis art. 35 prawa budowlanego stanowił, że : "przed wydaniem decyzji o pozwoleniu na budowę lub odrębnej decyzji o zatwierdzeniu projektu budowlanego właściwy organ sprawdza: 1.1) zgodność projektu zagospodarowania działki lub terenu z: a) miejscowymi planami zagospodarowania przestrzennego i wymaganiami ochrony środowiska, b) wymaganiami decyzji o warunkach zabudowy i zagospodarowaniu terenu, c) przepisami, w tym techniczno-budowlanymi, 2) kompletność projektu budowlanego i posiadanie wymaganych opinii, uzgodnień, pozwoleń i sprawdzeń, 3) wykonanie projektu przez osobę posiadającą wymagane uprawnienia budowlane. 2. Właściwy organ może badać zgodność projektu architektoniczne budowlanego z przepisami, w tym techniczno-budowlanymi i obowiązującymi Polskimi Normami, w zakresie określonym w art. 5. 3. W razie stwierdzenia naruszeń, w zakresie określonym w ust. 1 i 2, właściwy organ nakłada postanowieniem obowiązek usunięcia wskazanych nieprawidłowości, określając termin, a po jego bezskutecznym upływie, wydaje decyzję o odmowie zatwierdzenia projektu i udzielenia pozwolenia na budowę. 4. W razie spełnienia wymagań określonych w ust. 1 i 2 oraz w art. 32 ust. 4, właściwy organ nie może odmówić wydania decyzji o pozwoleniu na budowę. Przed wydaniem decyzji o pozwoleniu na budowę organ budowlany zobowiązany jest zatem sprawdzić, czy spełnione zostały wymogi zawarte w art. 32, a także warunki zawarte w art. 35 prawa budowlanego. W sytuacji spełnienia wskazanych wymagań organ zobowiązany jest do udzielenia pozwolenia na budowę. Do zakresu obowiązkowych sprawdzeń, jakich musi dokonać organ przed wydaniem pozwolenia na budowę, należy konieczność sprawdzenia projektu budowlanego z przepisami technicznymi. Wchodzi tu w grę przede wszystkim treść przepisów rozporządzenia Ministra Gospodarki Przestrzennej i Budownictwa z dnia 14 grudnia 1994r w sprawie warunków technicznych, jakim powinny odpowiadać budynki i ich usytuowanie (tekst jednolity - Dz.U. z 1999r Nr 15 poz. 1401), jak również rozporządzenie Ministra Spraw Wewnętrznych i Administracji z dnia 24 września 1998 r. w sprawie ustalania geotechnicznych warunków posadawiania obiektów budowlanych. Jak wynika z § 6 ostatniego ww. rozporządzenia i art. 34 ust. 3 pkt. 4 ustawy Prawo budowlanego, kategorię geotechniczną całego obiektu lub jego poszczególnych części określa projektant obiektu. W zatwierdzonym projekcie budowlanym znajduje się opinia projektanta części konstrukcyjno-budowlanej projektu budowlanego mgr inż. arch. M.M.. Po dokonaniu wizji lokalnej i przeprowadzeniu analizy zachowania się sąsiadujących budynków, projektant uznał, iż projektowany budynek jest obiektem budowlanym o statycznie wyznaczalnym schemacie obliczeniowym, w prostych warunkach gruntowych i zaliczył go, zgodnie z rozporządzeniem Ministra Spraw Wewnętrznych i Administracji, do pierwszej kategorii geotechnicznej posadowienia obiektów budowlanych. Opinię powyższą projektant podtrzymał w oświadczeniu z dnia 9 lipca 2001 r. Stwierdził jedynie dodatkowo, że swój wniosek oparł również na podstawie materiałów udostępnionych przez Urząd Gminy w B. ("MPO zagospodarowania przestrzennego itp."). Oświadczenie powyższe nie jest zatem nowym dowodem, w oparciu o który organ odwoławczy poczynił w sprawie nowe ustalenia faktyczne w sprawie. Wydając decyzję Wójt Gminy B. stwierdził, iż projekt zagospodarowania działki jest zgodny z miejscowym planem zagospodarowania przestrzennego Gminy B., a treść znajdującego się w aktach administracyjnych planu potwierdza, że projektowany budynek mieszkalny znajduje się na terenie o symbolu D6 MR/MNj, przeznaczonym pod budownictwo mieszkaniowe - zagrodowe i jednorodzinne. Pozwolenie na budowę wydano po sprawdzeniu zgodności projektu zagospodarowania działki z wymaganiami decyzji o warunkach zabudowy i zagospodarowaniu terenu z dnia 25 września 2000 r. Organy administracyjne orzekające w sprawie sprawdziły i prawidłowo stwierdziły zatem, że spełnione zostały wymogi zawarte w art. 32, a także warunki zawarte w art. 35 prawa budowlanego. Odnosząc się do zarzutu skargi dotyczącego ochrony drzewostanu na działce skarżących stwierdzić należy, iż w projekcie budowlanym w części pt. charakterystyka ekologiczna w pkt. 6.5 stwierdzono, że obiekt nie narusza istniejącego stanu drzewostanu. Zalecono, aby przy wykonywaniu zjazdu z drogi powiatowej roboty budowlane prowadzić ze szczególną ostrożnością w pobliżu ewentualnych korzeni drzew rosnących wzdłuż granicy na działce ewid. "2" , a murek oporowy wykonać w formie słupków żelbetowych usytuowanych między korzeniami drzew połączonych belką żelbetową nadziemną nie ingerującą w strukturę drzewostanu na działce sąsiedniej. Kwestie ewentualnych szkód poniesionych wskutek wykonania inwestycji leżą poza kognicją organów administracyjnych i sądu administracyjnego. Wobec powyższego, Sąd nie stwierdził naruszenia prawa materialnego zarzucanego w skardze. Nie podzielił również zarzutów naruszenia przepisów ustawy z dnia 14 czerwca 1960 r. Kodeks postępowania administracyjnego (j.t. Dz.U. z 2000 r. Nr 98 poz. 1071 z późn. zm.). Dołączona do skargi opinia prof. dr hab. inż. L.W. w sprawie stateczności terenu działki nr ewid. "1’ (k.5 -11 akt sąd.), została sporządzona po wydaniu zaskarżonej decyzji w sierpniu 2001 r, a opinia uzupełniająca do niej (k.37 - 42 akt sąd.) - w październiku 2001 r. Opinie te, jak i pozostałe opinie przedłożone przez skarżących na etapie postępowania sądowego oraz opinia geotechniczna mgr inż. S.A. nie były przedłożone w toku postępowania administracyjnego, nie podlegały ocenie organów administracyjnych, a zatem nie podlegały również kontroli Sądu. Organ II instancji, uchylając decyzję Wójta Gminy B i wydając nową decyzję, zatwierdzającą projekt dodatkowo w zakresie przyłączy i szamba nie naruszył przepisu art. 139 kpa. Wobec powyższego orzeczono jak w sentencji na podstawie art. 151 ustawy z dnia 30 sierpnia 2002 r. - Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi w zw. z art. 97 § 1 ustawy z dnia 30 sierpnia 2002 roku Przepisy wprowadzające ustawę - Prawo o ustroju sądów administracyjnych i ustawę - Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi (Dz.U. z 2002r. Nr 153 poz.1271 z późn. zmianami).