II SA/Kr 2513/01
WyrokWSA w Krakowie2005-09-19
Skład orzekający: Joanna Tuszyńska, Mariusz Kotulski, Małgorzata Brachel-Ziąja
Analiza orzeczenia
Sekcja wygenerowana przez AI na podstawie treści orzeczenia — nie stanowi cytatu.
Zagadnienie prawne
Czy decyzja organu odwoławczego uchylająca decyzję organu pierwszej instancji i przekazująca sprawę do ponownego rozpoznania, oparta na stwierdzeniu konieczności przeprowadzenia postępowania wyjaśniającego w znacznej części, jest zgodna z prawem?Ratio decidendi
Sąd administracyjny uznał, że decyzja organu odwoławczego uchylająca decyzję organu pierwszej instancji i przekazująca sprawę do ponownego rozpoznania była prawidłowa. Stwierdzono, że organ pierwszej instancji naruszył przepisy postępowania, nie zbierając i nie rozpatrując wyczerpująco materiału dowodowego, co mogło mieć istotny wpływ na wynik sprawy. Konieczność uzupełnienia postępowania wyjaśniającego w znacznej części uzasadniała zastosowanie art. 138 § 2 k.p.a.Stan faktyczny
Sprawa dotyczyła nakazu rozbiórki ścian przyziemia budynku mieszkalno-usługowego, wydanego przez Powiatowego Inspektora Nadzoru Budowlanego. Organ pierwszej instancji ustalił, że roboty budowlane rozpoczęto bez wymaganego pozwolenia na budowę i że wykonane zabezpieczenie skarpy nie było zgodne z decyzją z 1992 r. Wojewódzki Inspektor Nadzoru Budowlanego uchylił tę decyzję, wskazując na nieprawidłowości w postępowaniu dowodowym organu pierwszej instancji i konieczność uzupełnienia postępowania wyjaśniającego. Skarżący W. K. zarzucił m.in. nierozstrzygnięcie wcześniejszej sprawy dotyczącej rozbiórki ław fundamentowych.Rozstrzygnięcie
Skargę oddala.Pełny tekst orzeczenia
WYROK W IMIENIU RZECZYPOSPOLITEJ POLSKIEJ Dnia 19 września 2005 r. Wojewódzki Sąd Administracyjny w Krakowie w składzie następującym Przewodniczący : Sędzia NSA Joanna Tuszyńska / spr. / Sędziowie : AWSA Mariusz Kotulski WSA Małgorzata Brachel-Ziąja Protokolant : Dorota Solarz po rozpoznaniu na rozprawie w dniu 19 września 2005 r. sprawy ze skargi W. K. na decyzję Wojewódzkiego Inspektora Nadzoru Budowlanego w K. z dnia [...] 2001 r. Nr [...] w przedmiocie nakazania rozbiórki - skargę oddala -
II SA/Kr 2513/01
Uzasadnienie
Decyzją z dnia [...] 2000r., wydaną na podstawie art. 48 ustawy z dnia 7.07.1994r. Prawo budowlane / Dz.U. Nr 89 poz. 414 z późn.zm./ oraz art. 104 kpa Powiatowy Inspektor Nadzoru Budowlanego w L. nakazał M. i A. F. dokonanie rozbiórki ścian przyziemia budynku mieszkalno-usługowego na działce ew. nr 344 położonej w L. przy ul. [...].
W uzasadnieniu decyzji wskazał , że na podstawie oględzin przeprowadzonych w dniu [...] 2000r ustalono, że inwestorzy przystąpili do budynku mieszkalno-usługowego bez wymaganego pozwolenia na budowę. W dniu kontroli były wykonywane ściany przyziemia , wzdłuż granicy działki nr 343/2 stanowiącej własność S. H. i działki nr 347 i 345 W. K. Organ ustalił również , że decyzją z dnia [...] 1992r Kierownik Urzędu Rejonowego w L. wstrzymał roboty budowlane przy budowie budynku mieszkalno-usługowego w L. na działce nr 344, na etapie wykonywania ław fundamentowych oraz zobowiązał inwestora do wykonania trwałego i skutecznego zabezpieczenia przed obsunięciem się skarpy od strony sąsiada W. K. W wyniku wykonania ław fundamentowych postała skarpa od strony W. K. o wysokości 2,70 m w stosunku do poziomu terenu działek nr 347 i 345.
Organ uznał za niezgodne z prawdą twierdzenie inwestora , że wykonywał zabezpieczenie skarpy zgodnie z decyzją z dnia [...]1992r., gdyż zabezpieczenie nakazane powyższą dotyczyło jedynie skarpy od strony W. K., a inwestor wykonywał ściany również od strony S. H.
Organ stwierdził, że na wykonanie zabezpieczenia od strony działki W. K. inwestor nie posiada projektu konstrukcyjnego. Ustalono, że inwestor posiada projekt budynku mieszkalno-usługowego z którego wynika, że mury przyziemia od strony południowej, zachodniej i wschodniej powinny być wykonane jako ściany żelbetowe oporowe, a wykonywane są jako ściany warstwowe murowane, które zostały wzmocnione szkieletem żelbetowym.
W uzasadnieniu decyzji podniesiono następnie, że zgodnie z art. 28 prawa budowlanego roboty budowlane można rozpocząć jedynie na podstawie pozwolenia na budowę.
Z kolei przepis art. 48 prawa budowlanego stanowi, że właściwy organ nadzoru budowlanego nakazuje w drodze decyzji , rozbiórkę obiektu budowlanego lub jego części , będącego w budowie lub wybudowanego bez wymaganego pozwolenia na budowę lub zgłoszenia , bądź też pomimo wniesienia sprzeciwu przez właściwy organ. Dlatego też należało orzec jak w sentencji.
W odwołaniu od tej decyzji inwestor zarzucił , że w czerwcu 2000r przystąpił do wykonania trwałego i skutecznego zabezpieczenia przed obsunięciem się skarpy od strony W. K. , czyli od wschodu, południa i częściowo od zachodu.
Podał, że zabezpieczenie wykonane na podstawie decyzji z 1992r. w 1997r. częściowo zniszczyła powódź. Obecnie wykonywał jedynie zabezpieczenie zgodnie z decyzją z dnia [...] 1992r. oraz postanowieniem z dnia [...] 1993r
Decyzją z dnia [...] 2001r znak:[...], wydaną na podstawie art.138 § 2 kpa , Wojewódzki Inspektor Nadzoru Budowlanego w K. uchylił zaskarżoną decyzją w całości i przekazał sprawę do ponownego rozpatrzenia przez organ I instancji. W uzasadnieniu rozstrzygnięcia podał, że postępowanie dowodowe organu I instancji było nieprawidłowe, albowiem organ nie wskazał , które okoliczności uznał za udowodnione (kwestia rozpoczęcia realizacji budynku mieszkalno-usługowego) oraz powodów odmówienia wiarygodności innym dowodom (wykonanie zabezpieczenia skarpy terenowej nałożonego decyzją z 1992r). Nadto organ I instancji nie przeprowadził w ogóle postępowania wyjaśniającego dla ustalenia okoliczności , czy wykonane przez A. F. roboty budowlane od strony działek S. H. i W. K. stanowią w całości wykonanie zabezpieczenia skarpy, w sytuacji , gdy obowiązek orzeczony decyzją z dnia [...] 1992r dotyczył wykonania zabezpieczenia od strony W. K.
Rzeczą organu I instancji było zatem ustalenie , czy nakaz rozbiórki powinien dotyczyć całości wykonanych robót czy też jedynie robót wykonanych od strony działki S. H.
Jednocześnie organ powinien zbadać, czy wykonanie decyzji rozbiórkowej nie spowoduje osunięcia się skarpy od strony sąsiadów.
W skardze do Naczelnego Sądu Administracyjnego na po wyższą decyzję W. K. zarzucił, że w dniu [...] 1998r Kierownik Urzędu rejonowego w L. nakazał A. F. rozbiórkę ław fundamentowych. W wyniku decyzji organu odwoławczego , a następnie wyroku NSA z dnia [...] 1999r sygn. [...] , sprawa została przekazana do rozpoznania Wojewódzkiemu Inspektorowi Nadzoru Budowlanego. Do chwili obecnej sprawa ta nie została rozpoznana.
Zdaniem skarżącego, najpierw winna być zakończona sprawa dotycząca rozbiórki ław fundamentowych , a dopiero potem sprawa rozbiórki ścian przyziemia.
Podniósł również skarżący, że inspektorzy dokonujący oględzin jednoznacznie stwierdzili, że wykonane mury nie stanowią zabezpieczenia skarpy.
W odpowiedzi na skargę strona przecina wniosła o jej oddalenie podtrzymując stanowisko zawarte w uzasadnieniu zaskarżonej decyzji. Dodatkowo stwierdziła , że skoro powstała konieczność uzupełnienia postępowania wyjaśniającego w znacznej części , zasadnym było uchylenie decyzji organu I instancji i przekazania mu sprawy do ponownego rozpatrzenia.
Sąd zważył, co następuje:
Zgodnie z przepisem art.97 § l ustawy z dnia 30 sierpnia 2002 r. -Przepisy wprowadzające ustawę - Prawo o ustroju sądów administracyjnych i ustawę - Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi (Dz.U. nr 153 poz. 1271), sprawy, w których skargi zostały wniesione do Naczelnego Sądu Administracyjnego przed dniem 1 stycznia 2004r. i postępowanie nie zostało zakończone, podlegają rozpoznaniu przez właściwe wojewódzkie sądy administracyjne na podstawie przepisów ustawy 30 sierpnia 2002 r. Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi
Dlatego też właściwym do rozpoznania skargi jest Wojewódzki Sąd Administracyjny w K.
Zgodnie z treścią art. 3 ustawy - Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi, sądy administracyjne sprawują kontrolę działalności administracji publicznej i stosują środki określone w ustawie. W ramach swej kognicji sąd bada czy przy wydaniu zaskarżonego aktu nie doszło do naruszenia przepisów prawa materialnego i przepisów postępowania , nie będąc przy tym związanym granicami skargi / art.134 ustawy/.
W myśl art. 138 § 2 kpa, będącego podstawą zaskarżonej do sądu decyzji kasacyjnej organu II instancji , organ odwoławczy może uchylić zaskarżoną decyzję w całości i przekazać sprawę do ponownego rozpatrzenia przez organ pierwszej instancji, gdy rozstrzygnięcie sprawy wymaga uprzedniego przeprowadzenia postępowania wyjaśniającego w całości lub w znacznej części. Przekazując sprawę organ ten może wskazać, jakie okoliczności należy wziąć pod uwagę przy ponownym rozpatrzeniu sprawy.
Dlatego też , badając zgodność z prawem zaskarżonej decyzji , rzeczą sądu administracyjnego było dokonanie oceny , czy prawidłowe było przyjęcie przez organ odwoławczy , że rozstrzygnięcie sprawy wymaga uprzedniego przeprowadzenia postępowania wyjaśniającego w znacznej części.
Z przedłożonych przez organ akt administracyjnych wynika , że postępowanie w sprawie wszczęte zostało w dniu [...] 2000r., na wniosek W. K. i S. H.
W aktach brak jest informacji o sprawie zakończonej decyzją z dnia [...] 1998r. o nakazaniu A. F. rozebrania ław fundamentowych przedmiotowego budynku.
W aktach administracyjnych znajduje się kserokopia decyzji z dnia 2.09.1992r o nakazaniu A. F. wykonania trwałego i skutecznego zabezpieczenia przed obsunięciem się skarpy od strony W. K. W jej uzasadnieniu stwierdzono zalanie betonem wykopów (wykonanie ław fundamentowych), na podstawie oświadczenia inwestora, obiekt mieszkalno-usługowego. Decyzja została opatrzona rygorem natychmiastowej wykonalności. Na dokumencie brak jest adnotacji, czy decyzja ta stała się ostateczna.
Ze znajdującej się w aktach kserokopii postanowienia z dnia [...] 1993 r (również bez adnotacji o ostateczności) wynika, że dokonana została wykładnia decyzji z dnia [...]1992 r., a w uzasadnieniu postanowienia organ stwierdził, że inwestor dokonał zabezpieczenia skarpy w miesiącu wrześniu 1992r.
Stosownie do przepisu art. 77 § l kpa organ administracji publicznej jest obowiązany w sposób wyczerpujący zebrać i rozpatrzyć cały materiał dowodowy. W myśl art. 80 kpa organ administracji publicznej ocenia na podstawie całokształtu materiału dowodowego, czy dana okoliczność została udowodniona.
Z kolei w myśl art. 107 § l i § 3 kpa decyzja powinna m.in. zawierać uzasadnienie faktyczne i prawne, a uzasadnienie faktyczne decyzji powinno w szczególności zawierać wskazanie faktów, które organ uznał za udowodnione, dowodów, na których się oparł, oraz przyczyn, z powodu których innym dowodom odmówił wiarygodności i mocy dowodowej.
Decyzja organu I instancji została wydana z naruszeniem powyższym przepisów.
Organ I instancji nie ustalił:
- jakie konkretnie roboty i kiedy zostały wykonane na podstawie decyzji z dnia [...]1992r. o zabezpieczeniu skarpy,
- jak zakończyła się sprawa wykonanych robót budowlanych przy budowie domu mieszkalno-usługowego na działce nr 344 w L. , wstrzymanych decyzją z dnia [...] 1992r.,
- czy stwierdzone przez organ postanowieniem z dnia [...] 1993r wykonanie zabezpieczenia skarpy było istotnie wykonaniem zabezpieczenia skarpy (czy inwestor wykonał wówczas jakieś inne roboty aniżeli wykonanie ław fundamentowych. Wykonanie ław fundamentowych nie mogło być uznane za wykonanie zabezpieczenia, gdyż właśnie te roboty wstrzymano i nakazano wykonanie nowych),
- na podstawie jakich okoliczności przyjęto w protokole oględzin z dnia [...] 2000r., że A. F. prowadzi roboty budowlane przy zabezpieczeniu terenu wykonując mur z pustaków betonowych zgodnie z decyzją z 1992r, a w uzasadnieniu decyzji podano, że inwestor przystąpił do budowy budynku mieszkalno-usługowego,
- czy jedynym powodem, dla którego przyjęto, że obecnie prowadzone przez inwestora prace nie są zabezpieczeniem skarpy, było to , że decyzja z dnia [...]1992r. nakazywała wykonanie zabezpieczenia tylko od strony działki W. K.,
- czy w ogóle jakiekolwiek prace wykonywane w czerwcu 2000r przez inwestora mogły być uznane za wykonanie zabezpieczenia skarpy (ze względu na ich rodzaj i na fakt, że jak wynika z postanowienia z dnia [...]1993r zabezpieczenie zostało wykonane w 1992r.
Powyższe wskazuje , że rozstrzygnięcie sprawy wymagało uprzedniego przeprowadzenia postępowania wyjaśniającego w znacznej części.
Dlatego też stwierdzić należy , że zaskarżona decyzja nie narusza art. 138 § 2 kpa.
Stosownie do treści art. 145 § l pkt c ustawy o postępowaniu przed sądami administracyjnymi, Sąd uwzględniając skargę uchyla decyzję w całości albo w części, jeżeli stwierdzi naruszenie przepisów postępowania, jeżeli mogło ono mieć istotny wpływ na wynik sprawy.
W myśl art. 151 p.s.a. w razie nieuwzględnienia skargi sąd skargę oddala. Dlatego też orzeczono jak w sentencji.
Źródło: Centralna Baza Orzeczeń Sądów Administracyjnych (orzeczenia.nsa.gov.pl), pozyskano 19.07.2026. · Źródło