II SA/Kr 258/10
PostanowienieWSA w Krakowie2010-06-30
Skład orzekający: Aldona Gąsecka-Duda
Analiza orzeczenia
Sekcja wygenerowana przez AI na podstawie treści orzeczenia — nie stanowi cytatu.
Zagadnienie prawne
Czy skarżąca, prowadząca gospodarstwo rolne i posiadająca stałe źródła dochodu, może zostać całkowicie zwolniona od kosztów sądowych w postępowaniu administracyjnym, czy też jedynie częściowo?Ratio decidendi
Sąd częściowo zwolnił skarżącą od wpisu sądowego, uznając, że jej sytuacja majątkowa pozwala na poniesienie przynajmniej części kosztów postępowania. Skarżąca posiada stałe źródła dochodu (wynagrodzenie za pracę i dopłaty z ARiMR), co uniemożliwia całkowite zwolnienie od kosztów, jednakże wygospodarowanie kwoty stanowiącej połowę należnego wpisu nie spowoduje uszczerbku w niezbędnym utrzymaniu jej i rodziny.Stan faktyczny
Skarżąca Z. D. wniosła skargę na postanowienie Wojewódzkiego Inspektora Nadzoru Budowlanego w K. oddalające zarzut na postępowanie egzekucyjne. Wniosła również o całkowite zwolnienie od kosztów sądowych, przedstawiając swoją sytuację dochodową i wydatki związane z prowadzeniem gospodarstwa rolnego i utrzymaniem rodziny. Postanowieniem referendarza sądowego skarżąca została zwolniona od połowy wpisu sądowego, w pozostałym zakresie wniosek oddalono. Skarżąca wniosła sprzeciw od tego postanowienia.Rozstrzygnięcie
I. Zwolniono skarżącą od wpisu sądowego od złożonej skargi w ½ części; II. W pozostałej części wniosek o zwolnienie od kosztów sądowych oddalono.Pełny tekst orzeczenia
sygn. akt II SA/Kr 258/10 Kraków, dnia 30 czerwca 2010 roku POSTANOWIENIE Wojewódzki Sąd Administracyjny w Krakowie, w składzie następującym: Przewodniczący: Sędzia WSA Aldona Gąsecka- Duda po rozpoznaniu w dniu 30 czerwca 2010 roku na posiedzeniu niejawnym sprawy z wniosku Z. D. na postanowienie Wojewódzkiego Inspektora Nadzoru Budowlanego w K. z dnia 30 listopada 2009 roku, znak [...] w przedmiocie oddalenia zarzutu na prowadzone postępowanie egzekucyjne postanawia: I. zwolnić skarżącą od wpisu sądowego od złożonej skargi w ½ części; II. w pozostałej części wniosek o zwolnienie od kosztów sądowych oddalić.
Niniejsza sprawa została wszczęta na skutek skargi wniesionej przez
Z. D. na postanowienie Wojewódzkiego Inspektora Nadzoru Budowlanego w K. z dnia 30 listopada 2009 roku, znak [...] w przedmiocie oddalenia zarzutu na prowadzone postępowanie egzekucyjne.
Ze złożonego oświadczenia wynika, że Z. D. prowadzi gospodarstwo domowe z 2...-letnim synem M. D. oraz 2...-letnią córką J. D. – niepracującymi studentami. Dochód rodziny stanowi kwota 2.685,93 zł na którą składa się miesięczne wynagrodzenie skarżącej w wysokości 2.168,40 zł brutto oraz kwota dopłat z ARiMR w wysokości 6.210,32 zł rocznie (tj. 517,523 zł miesięcznie). Skarżąca podała, że wydatki rodziny przedstawiają się następująco: energia elektryczna, woda, opał, telefon – ok. 400 zł miesięcznie, najem siły roboczej i maszyn do utrzymania kultury rolnej ziemi średniorocznie 3.800 zł (tj. ok. 300 zł miesięcznie). Pozostała zaś kwota pochłaniania jest przez koszty utrzymania i wyżywienia rodziny.
Postanowieniem referendarza sądowego z dnia 23 kwietnia 2010 skarżąca została zwolniona od ½ wpisu sądowego, w pozostałym zakresie wniosek o zwolnienie od kosztów sądowych oddalono. We wniesionym sprzeciwie Z. D. domaga się całkowitego zwolnienia od opłat sądowych, wskazując, iż posiadane przez nią gospodarstwo rolne nie przynosi dochodu rolniczego (za wyjątkiem dopłat z ARiMR). W ocenie skarżącej posiadany przez nią majątek jak i uzyskiwane dochody nie pozwalają jej na poniesienie jakichkolwiek kosztów postępowania w przedmiotowej sprawie.
Wojewódzki Sąd Administracyjny zważył, co następuje.
Zgodnie z art. 259 ustawy z dnia 30 sierpnia 2002 roku- Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi (Dz. U. nr 153, poz. 1270 z późniejszymi zmianami-oznaczona dalej jako p.p.s.a.) - od postanowień, wydanych przez referendarza sądowego przysługuje sprzeciw do właściwego wojewódzkiego sądu administracyjnego. Z brzmienia art. 260 p.p.s.a. wynika natomiast, iż w wypadku wniesienia sprzeciwu postanowienie, przeciwko któremu został wniesiony traci moc (wobec czego żądanie jego uchylenia, podniesione przez skarżącego, jest bezprzedmiotowe), a sprawa podlega rozpoznaniu przez sąd na posiedzeniu niejawnym.
W myśl przepisu art. 245 § 1 p.p.s.a., prawo pomocy może być przyznane w zakresie całkowitym lub częściowym, przy czym prawo pomocy w zakresie całkowitym obejmuje zwolnienie od kosztów sądowych oraz ustanowienie adwokata, radcy prawnego, doradcy podatkowego lub rzecznika patentowego (§ 2 tego przepisu), natomiast prawo pomocy w zakresie częściowym obejmuje zwolnienie tylko od opłat sądowych w całości lub części albo tylko od wydatków albo od opłat sądowych i wydatków lub obejmuje tylko ustanowienie adwokata, radcy prawnego, doradcy podatkowego lub rzecznika patentowego (art. 245 § 3 p.p.s.a.), zaś częściowe zwolnienie od opłat lub wydatków może polegać na zwolnieniu od poniesienia ułamkowej ich części albo określonej ich kwoty pieniężnej (art. 245 § 4 p.p.s.a.)
Natomiast zgodnie z przepisem art. 246 § 1 p.p.s.a. przyznanie prawa pomocy osobie fizycznej może nastąpić: w zakresie całkowitym- gdy osoba ta wykaże, że nie jest w stanie ponieść jakichkolwiek kosztów postępowania, a w zakresie częściowym- gdy wykaże, że nie jest w stanie ponieść pełnych kosztów postępowania, bez uszczerbku utrzymania koniecznego dla siebie i rodziny. Prawo pomocy jest instytucją, stworzoną z myślą o osobach, które z definicji nie są w stanie ponieść kosztów prowadzenia sprawy, nie rezygnując przy tym z koniecznego, niezbędnego dla egzystencji utrzymania, a odmowa przyznania tego prawa istotnie mogłaby zamknąć im drogę do sądu.
W ocenie sądu skarżąca nie wykazała, iż posiadany przez nią majątek jak również dochody przez nią uzyskiwane nie pozwalają jej ponieść jakichkolwiek kosztów postępowania, a to na niej spoczywał ciężar dowodu w tym zakresie. Sąd przychylił się do argumentacji skarżącej tylko w części. Nadmienić trzeba, iż skarżąca posiada stałe źródło dochodu zarówno z wynagrodzenia za pracę jak również z dopłat z ARiMR. W takiej sytuacji wygospodarowanie kwoty w wysokości ½ należnego w sprawie wpisu, a zatem 50 zł, będzie dla Z. D. obciążeniem, jednak nie takiego rodzaju, aby niezbędne utrzymanie jej samej oraz jej rodziny doznało przez to uszczerbku. Sytuacja majątkowa skarżącej pozwala jej ponieść przynajmniej część kosztów postępowania.
Za chybiony uznał Sąd argument podnoszony przez skarżącą, iż na jej utrzymaniu pozostaje dwójka dorosłych dzieci. Jak podniosła sama skarżącą oboje dzieci są osobami studiującymi w systemie zaocznym, co nie wyklucza podjęcia przez nie pracy zarobkowej.
Mając na uwadze powyższe Wojewódzki Sąd Administracyjny orzekł jak w sentencji postanowienia, biorąc za podstawę art. 246 § 1 pkt 2 p.p.s.a. oraz art. 260 p.p.s.a.
Źródło: Centralna Baza Orzeczeń Sądów Administracyjnych (orzeczenia.nsa.gov.pl), pozyskano 20.07.2026. · Źródło