II SA/Kr 260/13

Wojewódzki Sąd Administracyjny w Krakowie w składzie następującym * Przewodniczący: Sędzia NSA Anna Szkodzińska po rozpoznaniu w dniu 24 października 2016 r. • na posiedzeniu niejawnym sprzeciwu M.N. od postanowienia Referendarza sądowego Wojewódzkiego Sadu Administracyjnego w Krakowie z dnia 27 września 2016 r. w sprawie ze skargi M.N. na decyzję [...] Wojewódzkiego Inspektora Nadzoru Budowlanego w K. z dnia 17 grudnia 2012 r. [...] w przedmiocie nakazu rozbiórki postanawia: . oddalić wniosek skarżącej o zwolnienie od kosztów sądowych Uzasadnienie: W dniu. 13 czerwca 2016 r. (data prezentaty na dokumencie) skarżąca M.N. wniosła do Wojewódzkiego Sądu Administracyjnego w Krakowie kolejny wniosek o zwolnienie od kosztów sądowych wskazując, że jej sytuacja finansowa uległa pogorszeniu w związku ze zwiększeniem wydatków rodziny związanych ze zbliżającym się sezonem wakacyjnym i potrzebą zagwarantowania dzieciom odpowiedniego wypoczynku. Powyższe wiąże się z koniecznością zakupu nowej odzieży letniej i niezbędnej "wyprawki wakacyjnej". Na wezwanie Sądu kierowane do skarżącej w dniu 21 czerwca 2016 r. (data nadania) złożony został wypełniony formularz PPF. W oświadczeniu złożonym na urzędowym formularzu skarżąca podała, że prowadzi wspólne gospodarstwo domowe z mężem i pełnoletnia córką (22 lata). Źródłem utrzymania rodziny są wynagrodzenia za pracę pobierane w stosunku miesięcznym przez skarżącą w wysokości 2000 zł oraz jej małżonka w wysokości 1703 zł, natomiast córka studiuje i nie pracuje. M.N. zadeklarowała również, że posiada budynek mieszkalny o pow. 198 m2, gospodarstwo rolne o pow. o pow. 1,35 ha w tym 0,25 ha lasu) dwa budynki gospodarcze. 1 ciągnik i maszyny rolnicze. Podała, skarżąca że znaczna część kosztów jest związana z utrzymaniem córki, w tym opłatami za jej studia oraz wydatkami na bieżące leczenie i rehabilitację. Natomiast z uwagi na okres letni zaistniała konieczność zakupu odzieży letniej tzw. "wyprawki dla dwojga dzieci", co generuje wedle skarżącej generuje dodatkowe koszty. Postanowieniem z dnia 27 września 2016 r. Referendarz sądowy oddalił wniosek skarżącej o zwolnienie od kosztów sadowych. Skarżąca wniosła sprzeciw od ww. postanowienia, podkreślając, że poniesienie kosztów sądowych i to w tak znacznej wysokości nie może być warunkiem do skorzystano przez nią z przysługującego jej prawa do Sądu. Wskazała również, że uzależnienie rozpoznania skargi od wpłaty kwoty 500 zł uchybia, w jej ocenie, konstytucyjnemu prawu zagwarantowanemu w art. 45 Konstytucji RP. Ponadto skarżąca podniosła, że Referendarz sądowy wydając , postanowienie nie dokonał wszechstronnej oceny sytuacji majątkowej skarżącej. Wojewódzki Sąd Administracyjny w Krakowie zważył, co następuje: Zgodnie z treścią art. 245 ustawy z dnia 30 sierpnia 2002 r. Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi (tekst jedn. Dz. U. z 2012 r., póz. 270 - dalej: p.p.s.a.) prawo pomocy może być przyznane w zakresie całkowitym lub częściowym (§ 1). Prawo pomocy w zakresie częściowym obejmuje zwolnienie tylko od opłat sądowych w całości lub w części albo tylko od wydatków albo od opłat sądowych i wydatków lub obejmuje tylko ustanowienie adwokata, radcy prawnego, doradcy podatkowego lub rzecznika patentowego (§ 3). Skarżąca we wniosku z dnia 13 czerwca 2016 r. (data prezentaty na dokumencie) wniosła jedynie o przyznanie jej zwolnienia od kosztów, a więc przyznanie prawa pomocy w zakresie częściowym. Stosownie zatem do treści art. 246 § 1 pkt 2 p.p.s.a. winna ona wykazać, że nie jest w stanie ponieść pełnych kosztów postępowania, bez uszczerbku utrzymania koniecznego dla siebie i rodziny. Przedmiotowy wniosek w zakresie zwolnienia od kosztów sądowych, jako kolejny złożony w niniejszej sprawie, należy rozpoznać zgodnie z treścią art. 165 p.p.s.a. Zgodnie z tym przepisem postanowienia niekończące postępowania w sprawie mogą być uchylane i zmieniane wskutek zmiany okoliczności sprawy, chociażby były zaskarżone, a nawet prawomocne. Przez pojęcie "zmiany okoliczności sprawy" należy przy tym rozumieć takie zmiany w sytuacji osobistej lub finansowej skarżącego, które uzasadniają zmianę dotychczasowego rozstrzygnięcia. Analiza przedmiotowego wniosku pozwala uznać, że skarżąca nie należy do osób ubogich, które obiektywnie nie są w stanie ponieść kosztów postępowania sądowego. M.N. , wnosząc po raz kolejny o przyznanie prawa pomocy winna wykazać, że okoliczności jakie stały się podstawą poprzedniego rozstrzygnięcia uległy zmianie. To bowiem na skarżącej spoczywa ciężar dowodu, że okoliczności sprawy uległy na tyle wyjątkowej zmianie, że znajduje się ona w sytuacji uzasadniającej przyznanie prawa pomocy we wnioskowanym zakresie. Tymczasem skarżąca w żaden sposób nie odniosła się do wcześniejszych ustaleń Sądu, ponownie w sposób wybiórczy i nierzetelny charakteryzując swoją sytuację materialną. Jako argument sugerujący pogorszenie sytuacji majątkowej podała - -konieczność zagwarantowania dzieciom odpowiedniego wypoczynku w ramach wyjazdów wakacyjnych. Wskazać jednak należy, że w oświadczeniu o stanie rodzinnym, nie wpisała skarżąca syna N.N. (ur. [...] 1990 r), jako osoby pozostającej we wspólnym gospodarstwie domowym (por. k. [...] akt. sądowych). Co więcej, nie wskazała czym zajmuje się jej dorosły już syn i z czego się utrzymuje. Niezrozumiała jest więc argumentacja skarżącej, jakoby jej sytuacja finansowa uległa pogorszeniu z uwagi na konieczność zakupu dzieciom "niezbędnej wyprawki wakacyjnej". Złożone oświadczenie w zakresie posiadanego majątku co do zasady stanowi powtórzenie informacji zawartych we wcześniejszym wniosku. W związku z powyższym w ocenie Sądu nie było konieczne prowadzenie dochodzenia w celu ustalenia rzeczywistej kondycji finansowej skarżącej, której postępowanie w niniejszej sprawie rodzi wątpliwości, czy celem podejmowanych przez nią czynności procesowych - polegających na nieustannym składaniu wniosków i zażaleń, mimo jednoznacznej treści wydanych w sprawie orzeczeń -jest nadal kontrola zaskarżonej decyzji. Należy również nadmienić, że zgodnie z przyjętym w judykaturze poglądem kolejne złożenie wniosku o, zwolnienie od kosztów sądowych, nawet dokonane w siedmiodniowym terminie określonym w ponownym wezwaniu do uiszczenia wpisu wystosowanym do strony po wydaniu prawomocnego postanowienia odmawiającego zwolnienia od kosztów, nie uchyla skutków tego prawomocnego rozstrzygnięcia na toczące się postępowanie (por. postanowienie NSA z 10 maja 2010 r., II FZ 115/10, LEX nr 663300). Wskazuje się bowiem, że ponowny wniosek o przyznanie prawa pomocy, złożony w sytuacji gdy Sąd prawomocnym postanowieniem ocenił, że skarżąca nie spełnia przesłanek zwolnienia jej z obowiązku ponoszenia kosztów postępowania, nie przerywa biegu terminu do uiszczenia wpisu (od zażalenia) wskazanego przez Sąd w wezwaniu do dokonania tej czynności oraz nie chroni strony przed negatywnymi skutkami niezastosowania się do treści wezwania we wskazanym terminie. Przyjmuje się, że dopiero wydanie przez Sąd prawomocnego postanowienia o odmiennej treści w przedmiocie udzielania stronie prawa pomocy, skutkuje utratą mocy pierwszego postanowienia (por. postanowienie SN z dnia 24 kwietnia 1999 r., l CKN 146/98, OSNC 1999 Nr 11, póz. 196; postanowienie NSA z dnia 20 maja 2014 r., II FZ 564/14, LEX nr 1467651). W niniejszej sprawie Sądy obu instancji każdorazowo odmawiały skarżącej zwolnienia od kosztów sądowych z uwagi na niespełnienie przez nią przesłanek określonych przepisami prawa, które warunkują przyznanie prawa pomocy w wnioskowanym zakresie. Mając powyższe na uwadze, Sąd działając na podstawie art. 246 § 1 pkt 2 p.p.s.a. w zw. z art. 165 p.p.s.a. orzekł jak w sentencji postanowienia.