II SA/Kr 260/13
PostanowienieWSA w Krakowie2017-03-22
Skład orzekający: Anna Szkodzińska
Analiza orzeczenia
Sekcja wygenerowana przez AI na podstawie treści orzeczenia — nie stanowi cytatu.
Zagadnienie prawne
Czy wniosek o przyznanie prawa pomocy, oparty na tych samych podstawach co wnioski wcześniej prawomocnie oddalone, powinien zostać umorzony jako zbędny?Ratio decidendi
Postępowanie w sprawie przyznania prawa pomocy należy umorzyć na podstawie art. 249a PPSA, jeżeli strona wnosi kolejny wniosek oparty na tych samych podstawach, co wnioski wcześniej prawomocnie oddalone, a merytoryczne rozpoznanie takiego wniosku stało się zbędne. Nie można bowiem przyznawać prawa pomocy na skutek ponownego wniosku, który nie zawiera nowych okoliczności uzasadniających zmianę wcześniejszego rozstrzygnięcia.Stan faktyczny
Skarżąca M. N. złożyła kolejny wniosek o zwolnienie od kosztów sądowych, wskazując na konieczność poniesienia dodatkowych wydatków na zakup pieca C.O. i węgla. Wcześniejsze wnioski o przyznanie prawa pomocy były wielokrotnie oddalane przez Referendarza Sądowego i Naczelny Sąd Administracyjny. Referendarz Sądowy oddalił wniosek, uznając, że sytuacja majątkowa skarżącej pozwala na poniesienie kosztów sądowych.Rozstrzygnięcie
Umorzono postępowanie w sprawie przyznania prawa pomocy.Pełny tekst orzeczenia
Wojewódzki Sąd Administracyjny w Krakowie w składzie następującym: Przewodniczący: Sędzia NSA Anna Szkodzińska po rozpoznaniu w dniu 22 marca 2017 r. na posiedzeniu niejawnym sprzeciwu M. N. od postanowienia Referendarza Sądowego z dnia 21 lutego 2017 r. w sprawie ze skargi M. N. na decyzję [...] Wojewódzkiego Inspektora Nadzoru Budowlanego w [...] z dnia 17 grudnia 2012 r. ([...] ) w przedmiocie nakazu rozbiórki postanawia: umorzyć postępowanie w sprawie przyznania prawa pomocy
Uzasadnienie:
W dniu 20 lutego 2017 r. (data prezentaty na dokumencie) skarżąca M. N. wniosła do Wojewódzkiego Sądu Administracyjnego
w Krakowie kolejny wniosek o zwolnienie od kosztów sądowych wskazując, że jesienią ubiegłego roku musiała ponieść dodatkowe koszty na zakup pieca C.O. oraz węgla.
Podała, że gospodarstwo domowe prowadzi wspólnie z mężem J. N. oraz córką, posiada dom o pow. 180 m ², gospodarstwo rolne o pow. 1,35 ha, w tym las o pow. 0,25 ha, 2 budynki gospodarcze, ciągnik oraz 2 sztuki samochodów osobowych. Źródłem utrzymania rodziny są wynagrodzenia za pracę pobierane w stosunku miesięcznym przez skarżącą w wysokości 2000 zł oraz jej małżonka w wysokości 1.703 zł. Nadto skarżąca wskazała, że córka "do końca stycznia bieżącego roku była na bezrobociu i nie otrzymywała żadnych świadczeń", natomiast syn jest żonaty i nie zamieszkuje w domu rodzinnym, jednak cześć dochodów rodziny "była przeznaczona na zagospodarowanie syna wraz z żoną".
Dodała, że znaczną część dochodów przeznacza na opłaty za energię elektryczną, gaz, wodę, śmieci, podatki, ubezpieczenie emerytalne, jedzenie, ubranie, koszty dojazdu do pracy oraz zakup leków i "leczenie bieżące". W związku z powyższym zwolnienie od kosztów sądowych jest wedle skarżącej uzasadnione.
Postanowieniem z dnia 21 lutego 2017 r. Referendarz Sądowy oddalił wniosek M. N. o zwolnienie od kosztów sądowych.
Referendarz wskazał, że przedmiotowy wniosek jest kolejnym wnioskiem skarżącej o przyznanie prawa pomocy. Poprzednie wnioski skarżącej złożone do przedmiotowej sprawy, w zakresie zwolnienia od kosztów sądowych zostały rozpoznane odmowie (postanowienie Naczelnego Sądu Administracyjnego w Warszawie sygn. akt II OZ 1262/14 z dnia 5 grudnia 2014r. oddalające zażalenie skarżącej na postanowienie WSA w Krakowie wydane w przedmiocie oddalenia wniosku o przyznanie prawa pomocy, postanowienie NSA z 8 maja 2015r. sygn. akt II OZ 396/15 – oddalające zażalenie, postanowienie NSA sygn. akt II OZ 1239/15 z 4 grudnia 2015r. oddalające zażalenie, postanowienie NSA z dnia 13.05.2016 r. oddalające zażalenie II OZ 467/16, postanowienie NSA z 14 grudnia 2016r. II OZ 1402/16 oddalające zażalenie ).
Zdaniem Referendarza, w obecnej sytuacji majątkowej, biorąc pod uwagę wysokość miesięcznych dochodów rodziny wnioskodawczyni w wysokości 3703 zł, posiadany majątek, gospodarstwo rolne, zabudowania, maszyny, wykazane dwa samochody osobowe jest ona w stanie, bez uszczerbku utrzymania koniecznego dla siebie ponieść koszty wymagane na obecnym etapie postępowania sądowego. Nie wyjaśniono ponadto czy córka obecnie pracuje – zasugerowano jedynie, iż do stycznia 2017 r. była ona osobą bezrobotną bez dochodów, gdy tymczasem wniosek składny był w połowie lutego 2017r.
Wojewódzki Sąd Administracyjny w Krakowie zważył, co następuje:
W sprawach prowadzonych przed sądami administracyjnymi podstawy przyznania prawa pomocy określa ustawa z dnia 30 sierpnia 2002 r. Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi (Dz. U. z 2016 r. poz. 718 z późn. zm., zwana dalej ppsa). W dniu 15 sierpnia 2015 r. weszła w życie ustawa z dnia 9 kwietnia 2015 r. o zmianie ustawy – Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi (Dz. U. z 2015r. poz. 658), którą zmieniono m.in. treść art. 260 ppsa.
Zgodnie z aktualnie obowiązującą treścią tego przepisu, rozpoznając sprzeciw od zarządzenia i postanowień, o których mowa w art. 258 § 2 pkt 6-8, sąd orzeka jako sąd drugiej instancji i wydaje postanowienie, w którym zaskarżone zarządzenie lub postanowienie referendarza sądowego zmienia albo utrzymuje w mocy. Zgodnie jednak z treścią art. 2 ustawy z dnia 9 kwietnia 2015 r. przepisu art. 260 ppsa w nowym brzmieniu nie stosuje się do postępowań wszczętych przed 15 sierpnia 2015 r. Do tych spraw stosuje się art. 260 ppsa w brzmieniu dotychczasowym, zgodnie z którym w razie wniesienia sprzeciwu, który nie został odrzucony, zarządzenie lub postanowienie, przeciwko któremu został on wniesiony, traci moc, a sprawa będąca przedmiotem sprzeciwu podlega rozpoznaniu przez sąd na posiedzeniu niejawnym. Na postanowienie to przysługuje zażalenie.
Postępowanie w niniejszej sprawie zostało wszczęte w 2013 r., a więc przed wejściem w życie ustawy z dnia 9 kwietnia 2015 r. W niniejszej sprawie będzie miał więc zastosowanie art. 260 ppsa w brzmieniu sprzed nowelizacji. Oznacza to, że postanowienie referendarza sądowego z dnia 21 lutego 2017r. utraciło swoją moc, a Sąd rozpoznał wniosek skarżącej o przyznanie prawa pomocy na nowo.
Zgodnie natomiast z treścią art. 245 ppsa prawo pomocy może być przyznane w zakresie całkowitym lub częściowym (§ 1). Prawo pomocy w zakresie częściowym obejmuje zwolnienie tylko od opłat sądowych w całości lub w części albo tylko od wydatków albo od opłat sądowych i wydatków lub obejmuje tylko ustanowienie adwokata, radcy prawnego, doradcy podatkowego lub rzecznika patentowego (§ 3).
Natomiast w myśl przepisu art. 249 a ppsa jeżeli strona cofnie wniosek lub rozpoznanie wniosku stało się zbędne, postępowanie w sprawie przyznania prawa pomocy umarza się.
Przedmiotowy wniosek, jak podano na wstępie jest kolejnym wnioskiem skarżącej o przyznanie prawa pomocy. Poprzednie wnioski skarżącej złożone do przedmiotowej sprawy, w zakresie zwolnienia od kosztów sądowych zostały rozpoznane odmowie (postanowienie Naczelnego Sądu Administracyjnego w Warszawie sygn. akt II OZ 1262/14 z dnia 5 grudnia 2014 r. oddalające zażalenie skarżącej na postanowienie WSA w Krakowie wydane w przedmiocie oddalenia wniosku o przyznanie prawa pomocy, postanowienie NSA z 8 maja 2015r. sygn. akt II OZ 396/15 – oddalające zażalenie, postanowienie NSA sygn. akt II OZ 1239/15 z 4 grudnia 2015r. oddalające zażalenie, postanowienie NSA z dnia 13.05.2016 r. oddalające zażalenie II OZ 467/16, postanowienie NSA z 14 grudnia 2016r. II OZ 1402/16 oddalające zażalenie ).
We wniosku z dnia 20 lutego 2017 r. (data prezentaty na dokumencie) wniosła skarżąca jedynie o przyznanie jej zwolnienia od kosztów, a więc przyznanie prawa pomocy w zakresie częściowym. Jako argument sugerujący pogorszenie sytuacji majątkowej podała jedynie konieczność zakupu nowego pieca C.O. oraz węgla. Złożone oświadczenie co do posiadanego majątku co do zasady stanowi powtórzenie informacji zawartych we wcześniejszych wnioskach. W tych okolicznościach sprawy zbędne stało się prowadzenie postępowania wyjaśniającego na okoliczność pogorszenia się sytuacji majątkowej wnioskodawcy.
Z drugiej strony postanowienie o przyznaniu prawa pomocy nie może być wydane na skutek ponownego wniosku o przyznanie prawa pomocy, który został oparty na tych samych podstawach, co wydane już prawomocne postanowienie o odmowie przyznania prawa pomocy.
Nadto nie ulega wątpliwości, że postępowanie w przedmiocie przyznania prawa pomocy nie może się toczyć w nieskończoność, a w szczególności strona skarżąca nie powinna w sposób nieuzasadniony przedłużać postępowania sądowoadministracyjnego przekładając sądowi kolejne wnioski o zwolnienie od kosztów sądowych, powielające argumentację z wniosków uprzednio prawomocnie oddalonych (por. I GZ 1/17).
Skoro więc skarżąca przedłożyła kolejny wniosek o przyznanie jej prawa pomocy, którego treść jest zbieżna z treścią uprzednio składanych wniosków rozpoznanych negatywnie, a postanowienia wydane w tym przedmiocie są prawomocne, to merytoryczne rozpoznanie takiego wniosku stało się zbędne, a postępowanie w tym zakresie na podstawie art. 249a ppsa należało umorzyć.
Źródło: Centralna Baza Orzeczeń Sądów Administracyjnych (orzeczenia.nsa.gov.pl), pozyskano 18.07.2026. · Źródło