II SA/Kr 261/10
WyrokWSA w Krakowie2010-04-28
Skład orzekający: Andrzej Niecikowski, Krystyna Daniel, Jacek Bursa
Analiza orzeczenia
Sekcja wygenerowana przez AI na podstawie treści orzeczenia — nie stanowi cytatu.
Zagadnienie prawne
Czy postanowienie nakładające opłatę legalizacyjną za roboty budowlane, które według skarżącej stanowiły jedynie remont wymagający zgłoszenia, a nie pozwolenie na budowę, może zostać utrzymane w mocy bez wyjaśnienia wszystkich okoliczności faktycznych?Ratio decidendi
Sąd stwierdził, że zaskarżone postanowienie oraz postanowienie organu I instancji naruszają prawo, ponieważ nie wyjaśniono wszystkich okoliczności faktycznych dotyczących zakresu wykonanych robót budowlanych. Wobec tego postanowienia te zostały uchylone i sprawa została przekazana do ponownego rozpatrzenia.Stan faktyczny
D.K. została zobowiązana postanowieniem Powiatowego Inspektora Nadzoru Budowlanego do zapłaty opłaty legalizacyjnej w wysokości 30 000 zł za roboty budowlane wykonane na budynku mieszkalnym. Prace obejmowały m.in. wymianę pokrycia dachowego, przebudowę elementów dachu oraz remont parteru. Skarżąca twierdziła, że prace te wymagały jedynie zgłoszenia, a nie pozwolenia na budowę, i że opłata powinna być niższa. Organ II instancji utrzymał w mocy postanowienie organu I instancji. Skarga D.K. dotyczyła m.in. niewyjaśnienia wszystkich okoliczności faktycznych i błędnego ustalenia zakresu robót.Rozstrzygnięcie
Uchylił zaskarżone postanowienie Wojewódzkiego Inspektora Nadzoru Budowlanego w K. z dnia 4 grudnia 2009 r. oraz utrzymane nim w mocy postanowienie Powiatowego Inspektora Nadzoru Budowlanego z 2004 r.Pełny tekst orzeczenia
Wojewódzki Sąd Administracyjny w Krakowie w składzie następującym: Przewodniczący: Sędzia NSA Andrzej Niecikowski (spr.) Sędziowie: WSA Krystyna Daniel WSA Jacek Bursa Protokolant: Katarzyna Paszko-Fajfer po rozpoznaniu na rozprawie w dniu 28 kwietnia 2010 r. sprawy ze skargi D. K. na postanowienie [...] Wojewódzkiego Inspektora Nadzoru Budowlanego w K. z dnia 4 grudnia 2009 r., nr [...] w przedmiocie opłaty legalizacyjnej uchyla zaskarżone postanowienie jak i utrzymane nim w mocy postanowienie organu I instancji.
Postanowieniem nr [...] z dnia [...].10.2004 r., (znak: [...]) Powiatowy Inspektor Nadzoru Budowlanego dla powiatu [...] - ziemskiego w K. , działając na podstawie art. 49 ust. 1 i 2 w związku z art. 59f ust.1 i art. 80 ust.2 i art.83 ust.2 ustawy 7.07.1994 r. Prawo Budowlane ( Dz. U. Nr 207, poz. 2016 z 2003 r. z późn. zm. - obecnie tj. Dz.U. z 2006 r. nr.156 poz. 1118 z późn.zm.- zwanej dalej Prawem Budowlanym z 1994 r.), a także art. 2 ust.4 ustawy z dnia 16.04.2004r. o zmianie ustawy - Prawo budowlane (Dz.U. Nr 93 poz.888) i Rozporządzenia Ministra Infrastruktury z dnia 28.06.2003 r. , w sprawie stawki opłaty stanowiącej podstawę do obliczenia kary wymierzonej w wyniku obowiązkowej kontroli (Dz. U. Nr 120 z 2003 r. poz. 1132) nałożył na D.K. "obowiązek wpłacenia opłaty legalizacyjnej dla budynku mieszkalnego położonego na działce nr 1 w N. gm. K. w wysokości 30 000 PLN (słownie : trzydziestu tysięcy złotych /'. Ponadto orzekł, że opłatę w terminie 7 dni od daty otrzymania postanowienia należy wnieść na konto Urzędu Wojewódzkiego. W postanowienie zawarł pouczenie, że zgodnie z art. 49 ust 3 w związku z art. 59g ust.3 w przypadku nie uiszczenia w terminie opłaty legalizacyjnej wydaje się decyzję z art. 48 ust.1 nakazującą rozbiórkę obiektu.
W uzasadnieniu podniesiono, że :
A. postępowanie zostało wszczęte w związku z skargą K.K. z dnia 29. 08. 2002 r. W dniu 8.10.2002 r., przeprowadzono oględziny podczas których ustalono, że dach dwuspadowy budynku mieszkalnego na działce nr 1 w N. został pokryty od nowa blachodachówką, posiada nową rynnę z której odprowadzana jest woda deszczowa rurą spustową na teren własny działki. Ponadto wzdłuż okapu nad rynną zostały zamontowane krajacze śniegu (śniegołapy ). Od frontu budynku przebudowano tz. "jaskółkę" z płytą balkonową, wykonano nowe nadproża nad oknem, w połać dachową wmontowano dwa okna , a sam dach został podniesiony o dwie warstwy pustaka. Może to świadczyć, że inwestor projektuje poszerzenie funkcji mieszkalnej poddasza. Stwierdzono również, że remont dotyczył również parteru budynku. Roboty budowlane przy wymianie pokrycia dachowego budynku mieszkalnego stanowiły w istocie rozbudowę dachu a nie tylko roboty mające na celu przebudowę stanu istniejącego odtwarzającą stan pierwotny dachu. W tej sytuacji inwestor powinien uprzednio uzyskać decyzję pozwolenia na budowę. Natomiast w parterze budynku zostały przeprowadzone liczne roboty remontowe polegające na odtworzeniu z zastosowaniem wyrobów budowlanych innych niż użyto w stanie pierwotnym budynku (np. nowa stolarka okienna, czy wymiana materiału ścian) lecz nie zostały one również zgodnie z dyspozycja art. 29 Prawo budowlane zgłoszone do właściwego organu. Podczas oględzin D.K. okazała jedynie złożone w dniu 30. 04. 2001 r., zgłoszenie wymiany pokrycia dachowego na przedmiotowym budynku przyjęte przez Urząd Miasta w K. , tymczasem stwierdzone roboty znacznie przekroczyły zakres zgłoszenia.
B. W dniu 19.12. 2002 r., samowolną inwestorkę D.K. postanowieniem zobowiązano do przedłożenia orzeczenia technicznego w sprawie wykonanych robót, ale postanowienie to zostało w dniu 5. 12. 2003 r., uchylone w całości przez organ II instancji i przekazane do ponownego rozpatrzenia przez organ l instancji.
C. Inwestor przedstawił w wyznaczonym terminie wymagane dokumenty postanowieniem nr [...] z dnia 31.03.2004 r. tj.
- zaświadczenie Urzędu Gminy K. w sprawie zgodności budowy z miejscowym planem zagospodarowania przestrzennego
- 4 egz. projektu budowlanego budynku mieszkalnego wraz z oceną techniczną wykonanych robót budowlanych,
- oświadczenie o posiadanym prawie do dysponowania nieruchomością na cele budowlane
- kserokopię uprawnień budowlanych i zaświadczenie o przynależności do Izby Architektów i Urbanistów osoby sporządzającej ocenę i inwentaryzację.
D. godnie z art.48 ust. 5 przedłożenie w wyznaczonym terminie dokumentów, żądanych postanowieniem traktuje się jak wniosek o zatwierdzenie projektu budowlanego i pozwolenie na wznowienie robót budowlanych, jeżeli budowa nie została zakończona co ma miejsce w tym przypadku.
Zażalenie D.K. nie zostało uwzględnione i [...] Wojewódzki Inspektor Nadzoru Budowlanego w K. postanowieniem z dnia [...].12.2009 r., ( Znak: [...]) utrzymał w mocy zaskarżone postanowienie podtrzymując w całości ustalenia i wnioski organu l instancji.
Skargę do Wojewódzkiego Sądu Administracyjnego na powyższą decyzję złożyła D.K. i wniosła o uchylenie zaskarżonego postanowienia podnosząc, że nie może zgodzić się obliczoną opłatą legalizacyjną gdyż prace remontowe w budynku stanowiącym jej własność wymagały jedynie zgłoszenia remontu a nie uzyskania pozwolenia na budowę. Remont dachu zgłosiła a inne prace remontowe na paterze również nie wymagały pozwolenia na budowę. Opłata legalizacyjna za roboty, które wykonała winna być obliczona wg art. 49 b ust 5 pkt. 2 w związku z art. 59 f ust 1 prawa budowlanego i powinna w związku z tym wynosić :300,00 zł /stawka opłaty/ x1 x2 x 10 = 6000,00 zł. Zwróciła także uwagę na rażącą opieszałość rozpatrzenia zażalenia, które rozpatrzono po ponad pięciu latach. Czy po takim czasie nie nastąpiło przedawnienie o nałożenie opłaty legalizacyjnej.
Wojewódzki Sąd Administracyjny zważył co następuje.
Uprawnienia wojewódzkich sądów administracyjnych, określone przepisami m.in. art. 1 § 1 i § 2 ustawy z dnia 25 lipca 2002 r. - Prawo o ustroju sądów administracyjnych (Dz. U. Nr 153, poz. 1269) oraz art. 3 § 1 ustawy z dnia 30 sierpnia 2002 r. - Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi - zwanej dalej: p.o.p.s.a. (Dz. U. Nr 153, poz. 1270 ze zm.), sprowadzają się do kontroli działalności administracji publicznej pod względem zgodności z prawem, tj. kontroli zgodności zaskarżonego aktu z przepisami postępowania administracyjnego, a także prawidłowości zastosowania i wykładni norm prawa materialnego. Trzeba również pamiętać, że zgodnie z art. 134 p.o.p.s.a. Sąd nie jest związany granicami skargi i zobowiązany jest do wzięcia pod uwagę z urzędu wszelkich naruszeń prawa, a także przepisów, które powinny znaleźć zastosowanie w sprawie.
Zgodnie z art. 7 kpa w toku postępowania organy administracji publicznej stoją na straży praworządności i podejmują wszelkie kroki niezbędne do dokładnego wyjaśnienia stanu faktycznego oraz do załatwienia sprawy, mając na względzie interes społeczny i słuszny interes obywateli. Art. 77 §1 kpa nakłada na organ administracji publicznej obowiązek wyczerpującego zebrania i rozpatrzenia całego materiału dowodowego. Rezultatem prawidłowo zebranego materiału dowodowego i jego oceny jest decyzja administracyjna, której jednym z elementów jest uzasadnienie faktyczne i prawne. Uzasadnienie powinno zawierać wskazanie okoliczności faktycznych i prawnych, którymi organ kierował się przy podejmowaniu decyzji. W szczególności winno ono zawierać ocenę zebranego w postępowaniu materiału dowodowego, dokonaną przez organ wykładnię stosowanych przepisów oraz ocenę przyjętego stanu faktycznego w świetle obowiązującego prawa.
W sprawie niniejszej, jak wynika to z treści postanowienia organu l instancji, oraz postanowienia organu odwoławczego - podstawowym dowodem w sprawie był protokół oględzin. Z protokołu oględzin wyprowadzono wniosek, że roboty budowlane które wykonała skarżąca wymagały pozwolenia na budowę. Według tego protokołu dach dwuspadowy budynku mieszkalnego został pokryty od nowa blachodachówką, posiada nową rynnę z której odprowadzana jest woda deszczowa rurą spustową na teren własny działki. Ponadto wzdłuż okapu nad rynną zostały zamontowane krajacze śniegu (śniegołapy ). Od frontu budynku przebudowano tz. "jaskółkę" z płytą balkonową wykonano nowe nadproża nad oknem, w połać dachową wmontowano dwa okna , a sam dach został podniesiony o dwie warstwy pustaka. Może to świadczyć, że inwestor projektuje poszerzenie funkcji mieszkalnej poddasza. Stwierdzono również, że remont dotyczył również parteru budynku. Organy nie ustalają w jakim okresie czasu przedmiotowe roboty były wykonywane. Z pisemnego oświadczenia osoby prowadzącej roboty związane z dachem wynika, że były one wykonywane w sierpniu 2002 r. Nie wiadomo natomiast kiedy i jakie były wykonywane roboty w parterze budynku. Z oświadczenia skarżącej złożone na rozprawie przed Sądem w dniu 28.04.2010 r., wynika, że remont domu rozpoczęła matka skarżącej w 1995 r., natomiast remont dachu wykonywany był w 2002 r. Z zapisu protokołu oględzin z dnia 8. 10. 2002 r., trudno jednoznacznie wyrobić sobie pogląd, czy rzeczywiście roboty wykonywane na dachu budynku przekroczyły zakres robót o których mowa w art. 3 pkt. 8 Prawa Budowlanego z 1994 r. Z oświadczenia skarżącej złożonego na rozprawie wynika, że dach nie został podniesiony a takie wrażenie mogła wywołać wymiana zbutwiałych belek na pustaki. Zakres tych robót można będzie ustalić przez przesłuchanie w charakterze świadków osoby wykonującej remont dachu, jak również i innych osób które w tej materii mogą posiadać wiedze. Takie osoby mogą wskazać także strony postępowania. Do organów będzie należała ocena tych dowodów i wyciągnięcie z nich wniosków co ustaleń stanu faktycznego i prawnego.
W tej sytuacji, skoro kontrola sądowa wykazała, że zaskarżone postanowienie jak i poprzedzające je postanowienie organu l instancji, przez nie wyjaśnienie wszystkich okoliczności faktycznych naruszają prawo na podstawie art. 145 § 1 pkt. "c" p.o.p.s.a orzeczono jak w sentencji.
Źródło: Centralna Baza Orzeczeń Sądów Administracyjnych (orzeczenia.nsa.gov.pl), pozyskano 19.07.2026. · Źródło