II SA/Kr 266/25

Wojewódzki Sąd Administracyjny w Krakowie w składzie następującym: Przewodniczący: Sędzia WSA Monika Niedźwiedź Sędziowie: Sędzia WSA Małgorzata Łoboz Sędzia WSA Mirosław Bator (spr.) Protokolant: sekretarz sądowy Joanna Biegalska – Ciepacz po rozpoznaniu na rozprawie w dniu 27 maja 2025 r. sprawy ze skargi Polskiego Stowarzyszenia na [...] z siedzibą w K. na decyzję nr 39/2025 z dnia 27 stycznia 2025 r. znak WOB.7721.349.2024.ABIE Małopolskiego Wojewódzkiego Inspektora Nadzoru Budowlanego w Krakowie w przedmiocie umorzenia postępowania w sprawie budowy stacji bazowej telefonii komórkowej skargę oddala. Powiatowy Inspektor Nadzoru Budowlanego Miasta Tarnowa decyzją z dnia 25 września 2024 r. nr 113/2024 działając na podstawie art. 105 § 1 oraz art. 104 K.p.a. w związku z art. 80 ust. 2 pkt 1 i art. 83 ust. 1 Prawa budowlanego umorzył w całości postępowanie administracyjne w sprawie nielegalnej rozbudowy stacji bazowej telefonii komórkowej w T. przy ul. L. wszczęte z urzędu na wniosek Ogólnopolskiego Stowarzyszenia P. E. "[...]" z dnia 21 lutego 2022 r. W uzasadnieniu organ wskazał, że w trakcie oględzin, przeprowadzonych w dniu 3 września 2024 r., ustalono, że na działkach nr [...] i [...] obr. [...] przy ul. L. w T., na dachu budynku administracyjnego istnieje 11 masztów antenowych, na których zamontowane jest 9 anten sektorowych własności T. Sp. z o.o. oraz 3 anteny radioliniowe, własności O. Sp. z o.o., wraz z osprzętem, okablowaniem oraz kontenerem technicznym. Usytuowanie anten jest zgodne z przesłaną przed oględzinami dokumentacją techniczną. Wysokość zamontowanych anten nie przekracza 3 m. Maszty wraz z zainstalowanymi antenami oraz osprzętem stanowią stację bazową zamontowaną na dachu budynku. Stacja bazowa została usytuowana na dachu budynku na podstawie decyzji Prezydenta Miasta Tarnowa o pozwoleniu na wykonywanie robót budowlanych z dnia 14 maja 1997 r. oraz z dnia 17 marca 1999 r. Stacja bazowa była w późniejszym czasie modernizowana poprzez demontaż starych i montaż nowych anten o innej mocy. W ustawie Prawo budowlane brak jest definicji pojęcia rozbudowy. Nie ulega jednak wątpliwości, zgodnie z art. 3 pkt 6 tej ustawy, że rozbudowa jest formą budowy. Zgodnie z orzecznictwem administracyjnym, "z rozbudową mamy do czynienia w przypadku zmiany, innych poza wysokością, charakterystycznych parametrów obiektu budowlanego jak kubatura, powierzchna zabudowy, jego długość czy szerokość. Rozbudową będzie zatem powiększenie istniejącego obiektu budowlanego o taki stanowiący charakterystyczny parametr budynku element techniczny, który stanowi (zewnętrzną) część obiektu budowlanego" (wyrok WSA w Poznaniu z dnia 16 stycznia 2019 r., sygn. akt: II SA/Po 730/18). Wnioskiem a contrario z legalnej definicji przebudowy obiektu budowlanego jest, że w przypadku rozbudowy dochodzi do zmiany charakterystycznych parametrów, takich jak kubatura, powierzchnia zabudowy, długość, szerokość. Nie jest to wprawdzie katalog zamknięty, ale wszystkie te parametry odnoszą się do wymiarów zewnętrznych obiektu budowlanego. Z analizy powyższego wynika, że aby można było mówić o rozbudowie stacji bazowej telefonii komórkowej należy w pierwszej kolejności zweryfikować, czy stacja bazowa stanowi obiekt budowlany. Dopiero po pozytywnym wyniku tej analizy należy ustalić, czy roboty budowlane wykonane przy stacji bazowej stanowiły budowę, tj. czy wzniesiono część obiektu budowlanego oraz czy nastąpiła przy tym zmiana charakterystycznych parametrów. Poprzez obiekt budowlany należy rozumieć budynek, budowlę bądź obiekt małej architektury, wraz z instalacjami zapewniającymi możliwość użytkowania obiektu zgodnie z jego przeznaczeniem, wzniesiony z użyciem wyrobów budowlanych. Stacja bazowa telefonii komórkowej, rozumiana jako obiekt budowlany, może mieścić się jedynie w kategorii budowli. Budowla to każdy obiekt budowlany niebędący budynkiem lub obiektem małej architektury, jak: obiekty liniowe, lotniska, mosty, wiadukty, estakady, tunele, przepusty, sieci techniczne, wolno stojące maszty antenowe, wolno stojące trwale związane z gruntem tablice reklamowe i urządzenia reklamowe, budowle ziemne, obronne (fortyfikacje), ochronne, hydrotechniczne, zbiorniki, wolno stojące instalacje przemysłowe lub urządzenia techniczne, oczyszczalnie ścieków, składowiska odpadów, stacje uzdatniania wody, konstrukcje oporowe, nadziemne i podziemne przejścia dla pieszych, sieci uzbrojenia terenu, / budowle sportowe, cmentarze, pomniki, a także części budowlane urządzeń technicznych (kotłów, pieców przemysłowych, elektrowni jądrowych, elektrowni wiatrowych, morskich turbin wiatrowych i innych urządzeń) oraz fundamenty pod maszyny i urządzenia, jako odrębne pod względem technicznym części przedmiotów składających się na całość użytkową. Wprawdzie nie jest to katalog zamknięty, ale z analizy definicji budynku, obiektu małej architektury i budowli wynika, że obiekt budowlany musi przede wszystkim być samodzielną konstrukcją. Ustawodawca jako przykład budowli podał "wolno stojące maszty antenowe". Gdyby wolą ustawodawcy było, aby każdy maszt antenowy traktować jako obiekt budowlany, nie wprowadzałby wyrażenia "wolno stojący" w odniesieniu do masztów antenowych. Wnioskiem z powyższego jest, że jedynie wolno stojącą stację bazową telefonii komórkowej można by traktować jako obiekt budowlany. I jedynie w przypadku takiej stacji bazowej może być mowa o rozbudowie. Przedmiotowa stacja bazowa znajduje się na dachu budynku, jest z nim nierozłącznie związana i nie może bez niego istnieć. Taka stacja bazowa stanowi instalację i żadnych robót budowlanych przy niej wykonywanych nie można zakwalifikować jako rozbudowę lub przebudowę stacji bazowej telefonii komórkowej. Potwierdza to w szczególności fakt, że na urządzenie przedmiotowej stacji bazowej nie wydano pozwolenia na budowę ale pozwolenie na wykonanie robót budowlanych, polegających na montażu konstrukcji i urządzeń stacji bazowej telefonii cyfrowej. W przedmiotowej sprawie wykazano, że przedmiotowa stacja bazowa nie stanowi obiektu budowlanego, a zatem nie może być mowy o jej rozbudowie, w szczególności rozbudowie nielegalnej. Ponadto montaż anten na stacji bazowej telefonii komórkowej nie stanowi budowy. Nie ma znaczenia czy zmianie ulega łączna moc EIRP. Zgodnie z wolą ustawodawcy montaż anten o wysokości poniżej 3 m jest zwolniony z obowiązku uzyskania pozwolenia na budowę i zgłoszenia. Ustawodawca przewidział inny sposób kontroli wprowadzanych zmian poprzez obowiązek przeprowadzenia badania poziomu promieniowania elektromagnetycznego każdorazowo w przypadku zmiany warunków pracy instalacji lub urządzenia, w tym zmiany w wyposażeniu instalacji lub urządzenia - o ile zmiany te mogą mieć wpływ na poziom pól elektromagnetycznych, których źródłem jest instalacja lub urządzenie. W omawianym przypadku przedstawiono aktualne wyniki pomiarów. Z ogólnych zasad postępowania administracyjnego wynika, że organy administracji publicznej powinny działać w sprawie wnikliwie i szybko, posługując się możliwie najprostszymi środkami prowadzącymi do jej załatwienia. Z uwagi na to, że przedmiotowe postępowanie dotyczy nielegalnej rozbudowy stacji bazowej telefonii komórkowej w T. przy ul. L. nie ma podstaw do prowadzenia dalszych ustaleń w toku niniejszego postępowania, ponieważ prowadziłoby to jedynie do zbędnej przewlekłości, a nie miałoby wpływu na merytoryczne rozstrzygnięcie niniejszej sprawy. Z uwagi na to, że nie dokonano rozbudowy przedmiotowej stacji bazowej, postępowanie mniejsze jest bezprzedmiotowe. Od tej decyzji odwołanie wniosło Ogólnopolskie Stowarzyszenie P. E. [...]" oraz Polskie Stowarzyszenie na [...]. Małopolski Wojewódzki Inspektor Nadzoru Budowlanego w Krakowie decyzją z dnia 27 stycznia 2025 r. nr 39/2025 znak: WOB.7721.349.2024.ABIE utrzymał zaskarżoną decyzję w mocy. W uzasadnieniu organ wskazał, że w przypadku urządzeń należących do O. S.A. – która na budynku znajdującym się na działkach [...] [...] przy ul. L. w T. posiada 4 anteny RL - po 1 czerwca 2021 r. doszło do zamontowania jednej nowej anteny RL 0.37 azymut 100 Ubiquiti kierunek [...], natomiast w 2022 r. doszło do wymiany jednej anteny. Natomiast jeśli chodzi o instalację należącą do T. S. A. ustalono, że na ww. obiekcie znajduje się 9 anten sektorowych które po czerwcu 2021 r. wymieniono na nowych 9 anten w związku z modernizacją stacji, wymieniono także niektóre urządzenia RRU (w. stosunku 1:1) oraz została wymieniona 1 konstrukcja wsporcza anteny. Zainstalowane anteny oraz konstrukcja wsporcza nie przekraczają 3m. Organ I instancji powyższe ustalenia poczynił mając na uwadze wyjaśnienia złożone przez strony a także dokonując oględzin spornych obiektów kontrolując je w odniesieniu do przedstawionej dokumentacji technicznej. W tak ustalonym stanie faktycznym, przechodząc do oceny skarżonej decyzji należy wskazać, że została ona wydana przez organ I instancji prawidłowo. Organ odwoławczy zgadza się z PINB, iż w zaistniałej sprawie nie doszło do rozbudowy ani również przebudowy a roboty jakie zostały wykonane to instalacja urządzenia. MWINB w pełni podzielił argumentację przedstawioną w wyrokach WSA w Krakowie z 5 grudnia 2023 r. sygn. akt: II SA/Kr 1266/23 i z 19 grudnia 2023 r. sygn. akt: II SA/Kr 1338/23. Odnosząc się do powyższego należy wskazać, że zgodnie z art. 3 pkt 1 Prawa budowlanego obiektem budowlanym jest budynek lub obiekt małej architektury wraz z instalacjami, które umożliwiają użytkowanie obiektu w ramach jego przeznaczenia oraz został on wzniesiony przy użyciu wyrobów budowlanych. Rzeczona stacja bazowa nie spełnia wymogów definicji budynku ani również obiektu małej architektury, jakie zostały umieszczone w ustawie prawo budowlane. W związku z powyższym do rozważenia pozostaje definicja budowli. Jak stanowi art. 3 pkt 3 Prawa budowlanego przez budowlę należy rozumieć "każdy obiekt budowlany niebędący budynkiem lub obiektem małej architektury, jak: obiekty liniowe, lotniska, mosty, wiadukty, estakady, tunele, przepusty, sieci techniczne, wolno stojące maszty antenowe, wolno stojące trwale związane z gruntem tablice reklamowe i urządzenia reklamowe, budowle ziemne, obronne (fortyfikacje), ochronne, hydrotechniczne, zbiorniki, wolno stojące instalacje przemysłowe lub urządzenia techniczne, oczyszczalnie ścieków, składowiska odpadów, stacje uzdatniania wody, konstrukcje oporowe, nadziemne i podziemne przejścia dla pieszych, sieci uzbrojenia terenu, budowle sportowe, cmentarze, pomniki, a także części budowlane urządzeń technicznych (kotłów, pieców przemysłowych, elektrowni jądrowych, elektrowni wiatrowych, morskich turbin wiatrowych i innych urządzeń) oraz fundamenty pod maszyny i urządzenia, jako odrębne pod względem technicznym części przedmiotów składających się na całość użytkową ". Katalog wymienionych budowli jest niepełny i nie określa wszystkich elementów w danym zakresie, zaznaczenia wymaga, że podaje on tylko przykładowe budowle. Natomiast ilekroć w ustawie jest mowa o urządzeniach budowlanych - należy przez to rozumieć urządzenia techniczne związane z obiektem budowlanym, zapewniające możliwość użytkowania obiektu zgodnie z jego przeznaczeniem, jak przyłącza i urządzenia instalacyjne, w tym służące oczyszczaniu lub gromadzeniu ścieków, a także przejazdy, ogrodzenia, place postojowe i place pod śmietniki (art. 3 pkt 9 ustawy). Zauważyć zatem należy, że rezultat wykonanych robót budowlanych tylko wtedy będzie odpowiadał pojęciu "budowli" w rozumieniu Prawa budowlanego, gdy wzniesiony zostanie z użyciem wyrobów budowlanych. Natomiast zamontowanie (instalacja) w istniejącym budynku poszczególnych elementów składających się na stację bazową nie polega, wszakże na trwałym wbudowaniu w obiekcie budowlanym wyrobów, których właściwości wpływają na właściwości użytkowe obiektu budowlanego. Oznacza to, że stacja bazowa nie jest budowlą w rozumieniu prawa budowlanego. Konstatacja ta jest kompatybilna z treścią art. 3 pkt 3 ustawy, w którym jako budowlę wymieniono jedynie wolno stojące maszty antenowe. Rozważenia wymaga określenie wolno stojące maszty antenowe. W danej sprawie nie ulega wątpliwości, że maszty antenowe nie spełniają warunku "wolno stojący". Warunek "wolno stojący" stanowi konstrukcję nie powiązaną technicznie z budynkiem czy inną konstrukcją, jest ona samodzielna. Z uwagi, iż rzeczona stacja bazowa telefonii komórkowej znajduje się na dachu budynku przy ul. L. w T. jest ona konstrukcyjnie z nim powiązana. Skoro w przedmiotowej sprawie nie mamy do czynienia z obiektem budowlanym nie może być mowy o rozbudowie czy nawet przebudowie obiektu budowlanego. W realiach niniejszej sprawy doszło do wykonania robót jakimi jest instalowanie urządzenia. Jak wynika z akt sprawy na budynku przy ul. L. w T. zostały wykonane roboty budowlane polegające na instalowaniu urządzeń nie przekraczających 3 m co oznacza, że w danym stanie rzeczy nie ma zastosowania ww. artykuł prawa budowlanego. W dalszych rozważaniach należy wziąć pod uwagę art. 29 ust. 4 pkt 3 1. a Prawa budowlanego który stanowi, że nie wymaga decyzji o pozwoleniu na budowę oraz zgłoszenia, o którym mowa w art. 30, wykonywanie robót budowlanych polegających na: 3) instalacji: a) na obiektach budowlanych stanowiących albo niestanowiących całości techniczno-użytkowej urządzeń, w tym antenowych konstrukcji wsporczych i instalacji radiokomunikacyjnych, a także związanego z tymi urządzeniami osprzętu i urządzeń zasilających, o wysokości nieprzekraczającej 3 m. Zaznaczenia wymaga, iż użyte określenie urządzenie nie jest tożsame z urządzeniem budowlanym którego definicja została nakreślona w ustawie prawie budowlanym (art. 3 pkt 9 - " urządzeniach budowlanych - należy przez to rozumieć urządzenia techniczne związane z obiektem budowlanym, zapewniające możliwość użytkowania obiektu zgodnie z jego przeznaczeniem, jak przyłącza i urządzenia instalacyjne, w tym służące oczyszczaniu lub gromadzeniu ścieków, a także przejazdy, ogrodzenia, place postojowe i place pod śmietniki"). W związku z powyższym należy uznać znaczenie pojęć "urządzenie" oraz "urządzenie budowlane" jako samodzielne, gdyż ustawa posługuje się zarówno określeniem "urządzenie" jak i "urządzenie budowlane". Wskazany artykuł stanowi, iż na instalowanie na obiektach budowlanych urządzeń i konstrukcji wsporczych których wysokość nie przekracza 3 m nie wymagane jest uzyskanie decyzji pozwolenia na budowę jak również zgłoszenia do odpowiedniego organu administracji architektoniczno-budowlanej. Biorąc pod uwagę powyższe i okoliczności jakie zaistniały w rozważanej sprawie, czyli roboty budowlane które miały miejsce na dachu budynku przy ul. L. w T. znajdującego się na działkach nr [...] i [...] które stanowiły instalowanie urządzenia oraz okoliczność, iż wysokość instalowanych urządzeń nie przekraczała 3 m, należy stwierdzić że nie wymagały one uzyskanie decyzji pozwolenia na budowę jak również nie wymagały zgłoszenia do organu administracji architektoniczno-budowlanej. Podobną argumentację zaprezentował Wojewódzki Sąd Administracyjny w Krakowie z 5 grudnia 2023 r. sygn. akt: II SA/Kr 1266/23 i z 19 grudnia 2023 r. sygn. akt: II SA/Kr 1338/23, nadto jak wskazał WSA w Krakowie w wyroku z dnia 17 lipca 2024 r., sygn. akt II SA/Kr 501/24 cyt. "Zauważyć zatem należy, że rezultat wykonanych robót budowlanych tylko wtedy będzie odpowiadał pojęciu "budowli" w rozumieniu Prawa budowlanego, gdy wzniesiony zostanie z użyciem wyrobów budowlanych. Natomiast zamontowanie (instalacja) w istniejącym budynku poszczególnych elementów składających się na stację bazową nie polega, wszakże na trwałym wbudowaniu w obiekcie budowlanym wyrobów, których właściwości wpływają na właściwości użytkowe obiektu budowlanego. Oznacza to, że stacja bazowa nie jest budowlą w rozumieniu P.b. Konstatacja ta jest kompatybilna z treścią art. 3 pkt 3 ustawy, w którym jako budowlę wymieniono jedynie wolno stojące maszty antenowe. (...) Zdaniem Sądu, w świetle aktualnego brzmienia art. 29 ust. 3 pkt 3 lit. a i ust. 4 pkt 3 lit. a P.b. roboty budowlane polegające na wymianie lub umieszczaniu na istniejących masztach nowych anten, zmiana konfiguracji anten, czy też zmiany w obrębie konstrukcji wsporczej powinny być kwalifikowane jako roboty budowlane polegające na instalowaniu urządzeń, nie zaś jak w dotychczasowym orzecznictwie, jako przebudowa albo rozbudowa obiektu budowlanego. Konstatując, stacja bazowa nie jest budowlą, ale urządzeniem. "Urządzenie" jest pojęciem autonomicznym sformułowanym w art. 29 ust. 3 pkt 3 lit. a i ust. 4 pkt 3 lit. a P.b. podobnie jak "instalowanie". Instalowanie przynależy niewątpliwie do "robót budowlanych", ale nie jest "budową" w rozumieniu art. 3 pkt 6P.b. Zatem instalowanie urządzenia "stacja bazowa" na obiekcie budowlanym (budowli) jaką jest wieża, nie jest w żadnym razie rozbudową tej wieży, a tylko instalowaniem urządzenia. Wypływa z tego wniosek, że do przeprowadzenia tego rodzaju robót nie potrzeba pozwolenia na budowę, a jedynie zgłoszenie - i to wtedy, gdy urządzenie ma wysokość powyżej 3 m. Co istotne, w tym przypadku, jak wynika z akt sprawy, instalowane urządzenia mają poniżej 3 m wysokości, zatem zachodził przypadek nie podlegania ani konieczności uzyskania pozwolenia na budowę, ani konieczności zgłoszenia. Z tego względu procedura żart. 48P.b. dotycząca samowoli budowlanej nie ma zastosowania" (orzeczenie nieprawomocne). Nadto we wskazanym wyroku WSA odniósł się do szeregu zmian legislacyjnych w prawie budowlanym jak i innych ustaw, którą to argumentację MWINB w pełni podziela, wskazując również, że "dotychczasowe orzecznictwo, w którym wyrażano pogląd, że zamierzenie budowlane polegające na -wykonaniu nośnika i zainstalowania na nim urządzeń obejmuje szerszy zakres robót niż tylko instalacja i wiąże się z już budową obiektu budowlanego (budowli), a więc z obowiązkiem uzyskania pozwolenia na budowę (por.m.in. uzasadnienia do wyroków z dnia 25 listopada 2008 r. sygn. akt II OSK 1458/07 (...) z dnia 1 7 grudnia 2020 r., sygn. II OSK 1476/18- straciło aktualność". W realiach niniejszej sprawy, wobec powyższych faktów uprawnionym działaniem organu instancji było zatem skorzystanie z regulacji przewidzianej w art. 105 § 1 K.p.a. Na tą decyzję skargę do Wojewódzkiego Sądu Administracyjnego w Krakowie wniosło Polskie Stowarzyszenie [...] z siedzibą w K. zarzucając naruszenie: 1/ art. 31 § 2 zd. 2 kpa w zw. z art. 62 kpa i art. 64 § 2 kpa poprzez bezzasadne wszczęcie postępowania oraz jego przeprowadzenie w sytuacji, gdy we wniosku Stowarzyszenia "[...]" wskazano, że postępowanie dotyczy stacji bazowej telefonii komórkowej przy ul. L. a w rzeczywistości pod tym adresem znajdują się dwie odrębne stacje bazowe, należące do różnych inwestorów w sytuacji, gdy organ powinien wezwać ww. stowarzyszenie do precyzyjnego wskazania, w jakim przedmiocie organizacja żąda wszczęcia postępowania, gdyż żądanie organizacji jest zbyt ogólnikowe i nie mogło stanowić podstawy do wszczęcia jednego postępowania, gdyż sprawa dotyczy dwóch różnych obiektów budowlanych i powinny być prowadzone dwa osobne postępowania w tym zakresie; 2/ art. 156 § 1 pkt 4 kpa poprzez doręczenie decyzji osobie niebędącej stroną w sprawie rozbudowy stacji bazowej telefonii komórkowej własności O. S.A. pod ww. adresem, osobie T. S.A.. podczas gdy T. S.A. nie ma interesu prawnego do uczestnictwa w sprawie dotyczącej rozbudowy stacji bazowej O. S.A., 3/ art. 7 kpa, art. 8 § 1 kpa, art. 77 § 1 kpa i art. 80 kpa poprzez zupełne pominięcie stanowiska Stowarzyszenia [...]" wyrażonego we wniosku o wszczęcie postępowania oraz stanowiska Stowarzyszenia wyrażonego w protokole z kontroli z dnia 3.09.2024 r. jak też stanowiska stowarzyszenia wyrażonego w podaniu z dnia 25.09.2024 r., które wpłynęło do PINB przed wydaniem decyzji, wskutek czego nie rozpatrzono w całości zebranego materiału dowodowego, a w dwóch ww. stanowiskach Stowarzyszenia podawano ze mamy do czynienia z dwoma osobnymi stacjami bazowymi i powinny być prowadzone dwa osobne postępowania administracyjne, a ponadto, że obie te stacje są obiektami budowlanymi i doszło do ich rozbudowy, gdyż zmieniły się charakterystyczne parametry użytkowe tych obiektów, 4/ art 7 kpa, art. 8 § 1 kpa, art. 77 § 1 kpa i art. 80 kpa poprzez brak precyzyjnego ustalenia, jakie anteny i o jakich parametrach zostały zatwierdzone w ramach decyzji o pozwoleniu na budowę dla O. S.A. oraz T. S.A., a jedynie ustalenie, do jakich zmian doszło w parametrach obu stacji bazowych i nie skonfrontowanie tego z legalnym stanem obu stacji bazowych (ze stanem zatwierdzonym decyzjami o pozwoleniu na budowę - ówczesna ilość anten, ówczesna moc EIRP anten), 5/ art. 3 pkt 1, 3 i 9 ustawy Prawo budowlane w zw. z art. 29 ust 4 pkt 3 lit. a pb poprzez uznanie, że stacje bazowe O. S.A. oraz T. S.A. nie stanowią obiektów budowlanych, tylko "urządzenia", pomimo że T. S.A. (wówczas jako "P. Sp. z o.o.") uzyskał decyzję o pozwoleniu na budowę w przedmiocie budowy stacji bazowej, a na dodatek art. 29 ust. 4 pkt 3 lit. a pb dotyczy urządzeń budowlanych, a stacja bazowa nie jest takim urządzeniem, ale obiektem budowlanym, odrębnym od budynku, na którym się znajduje i stanowiącym całość techniczno-użytkową, 6/ art. 29 ust. 4 pkt 3 lit. a pb poprzez uznanie, że całkowite odstąpienie od użytkowania obiektu budowlanego zgodnie z projektem budowlanym poprzez wielokrotne zwiększenie charakterystycznych parametrów obiektu takich jak moc EIRP anten i ilość anten może być czyniona samowolnie, bez kontroli organu budowlanego oraz bez udziału stron postępowania (w ramach postępowania ws. pozwolenia na budowę) i stanowi instalowanie, pomimo że stanowi rozbudowę obiektu budowalnego, a rozbudowa nie została zwolniona od obowiązku uzyskania pozwolenia na budowę. W uzasadnieniu rozwinięto powyższe zarzuty w konkluzji wnosząc o stwierdzenie nieważności zaskarżonej decyzji oraz poprzedzającej ją decyzji organu I instancji. W odpowiedzi na skargę Małopolski Wojewódzki Inspektor Nadzoru Budowlanego w Krakowie wniósł o jej oddalenie podtrzymując przy tym argumentację zawartą w uzasadnieniu zaskarżonej decyzji. Wojewódzki Sąd Administracyjny w Krakowie zważył, co następuje: Zgodnie z dyspozycją art. 3 § 1 ustawy z 30 sierpnia 2002 r. - Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi (Dz. U. z 2022, poz. 329 ze zm.), zwanej dalej w skrócie p.p.s.a. sądy administracyjne sprawują kontrolę działalności administracji publicznej i stosują środki określone w ustawie. Stosownie do przepisu art. 145 p.p.s.a. kontrola ta sprawowana jest w zakresie oceny zgodności zaskarżonych do sądu decyzji i postanowień z obowiązującymi przepisami prawa materialnego jak i przepisów proceduralnych - o ile ich naruszenie mogło mieć istotny wpływ na wynik sprawy tj. treść wydanej decyzji lub postanowienia. Kontroli sądu w niniejszej sprawie podlega ocena legalności decyzji organu nadzoru budowlanego, o umorzeniu postępowania administracyjnego w przedmiocie instalowania na dachu budynku usługowego anten radiokomunikacyjnych i konstrukcji wsporczej, o wysokości poniżej 3 m. W ocenie organów obu instancji, postępowanie w tej sprawie było bezprzedmiotowe, ponieważ roboty budowlane objęte wszczętym postępowaniem nie wymagały pozwolenia na budowę ani zgłoszenia. W ocenie sądu stanowisko to jest prawidłowe. Zgodnie z dyspozycją art. 105 § 1 k.p.a., gdy postępowanie z jakiejkolwiek przyczyny stało się bezprzedmiotowe w całości albo w części, organ administracji publicznej wydaje decyzję o umorzeniu postępowania odpowiednio w całości albo w części. Przedmiotem postępowania administracyjnego jest sprawa administracyjna, którą należy rozumieć jako szczególną kompozycję podmiotu administracyjnego stosunku prawnego, jego przedmiotu (węzła praw i obowiązków), podstawy faktycznej oraz podstawy prawnej, w wyniku czego następuje możliwość władczej konkretyzacji norm prawnych odnoszących się do wzajemnych uprawnień i obowiązków organu administracji publicznej oraz podmiotu będącego adresatem rozstrzygnięcia tego organu. Z bezprzedmiotowością postępowania administracyjnego mamy do czynienia, jeżeli nastąpi dekompletacja któregoś z wyżej wskazanych elementów, w wyniku czego organ stwierdzi, że sprawa administracyjna albo nigdy nie istniała (bezprzedmiotowość pierwotna), albo przestała istnieć (bezprzedmiotowość następcza). Stanowisko to potwierdza ugruntowane orzecznictwo sądów administracyjnych. Jak zasadnie wskazuje Naczelny Sąd Administracyjny w wyroku z dnia 3 kwietnia 2019 II OSK 1242/17 bezprzedmiotowość postępowania administracyjnego, o której mowa w art. 105 § 1 k.p.a., to brak przedmiotu postępowania. Tym przedmiotem jest zaś konkretna sprawa, w której organ administracji państwowej jest władny i jednocześnie zobowiązany rozstrzygnąć na podstawie przepisów prawa materialnego o uprawnieniach lub obowiązkach indywidualnego podmiotu. Sprawa administracyjna jest więc konsekwencją istnienia stosunku administracyjnego - takiej sytuacji prawnej, w której strona ma prawo żądać od organu administracyjnego skonkretyzowania jej indywidualnych uprawnień wynikających z prawa materialnego. Sprawa zawisła przed organem administracji jest, lub stała się bezprzedmiotowa jeżeli organ stwierdzi, że bądź brak przedmiotu sprawy administracyjnej tj. sprawy która ma, czy może być załatwiona w formie decyzji (rozstrzygnięcia) organu administracji (bezprzedmiotowość przedmiotowa), bądź podmiot który domaga się takiego rozstrzygnięcia nie może być adresatem decyzji czy innego rozstrzygnięcia organu administracji (bezprzedmiotowość podmiotowa) bądź nie istnieje norma prawna, która dany stan faktyczny nakazuje lub pozwala rozstrzygnąć w formie decyzji organu administracji. W niniejszej sprawie organ powołał się na bezprzedmiotowość przedmiotową tj. stan w którym stwierdza, że nie istnieje przedmiot postępowania – żadna norma prawna nie nakazuje mu w ustalonym stanie faktycznym rozstrzygnąć sprawy w formie decyzji administracyjnej. W ocenie sądu stanowisko to jest prawidłowe. Zgodnie z dyspozycją art. 29 ust 4 pkt 3a stawy z dnia 7 lipca 1994 r. Prawo budowlane t.j. Dz. U. z 2025 r. poz. 418 (dalej; ustawa) nie wymaga decyzji o pozwoleniu na budowę oraz zgłoszenia, o którym mowa w art. 30, wykonywanie robót budowlanych polegających na instalowaniu na obiektach budowlanych stanowiących albo niestanowiących całości techniczno-użytkowej urządzeń, w tym antenowych konstrukcji wsporczych i instalacji radiokomunikacyjnych, a także związanego z tymi urządzeniami osprzętu i urządzeń zasilających, o wysokości nieprzekraczającej 3 m, Ustawodawca w przepisie tym posłużył się terminami "instalowanie" oraz "urządzenia". Zwrócić należy uwagę, że w przepisie art. 29 ust 3 w katalogu robót budowlanych zwolnionych z obowiązku uzyskania pozwolenia na budowę a objętych procedurą zgłoszeniową ustawa posługuje się zdefiniowanymi terminami "przebudowa" i "remont". Należy więc uznać, że instalowanie jest innym rodzajem robót budowlanych niż przebudowa czy remont. W słowniku PWN instalowanie definiowane jest jako montowanie urządzeń technicznych, a synonimy tego słowa to montować, podłączać, zamontowywać, zakładać. Jak wskazano w wyroku Wojewódzkiego Sądu Administracyjnego w Gdańsku z dnia 5 stycznia 2022 r. sygn. akt II SA/Gd 468/21 zawarte w art. 29 ust. 3 pkt 3 lit. c P.b. pojęcie instalowanie odnosi się do wykonywania robót budowlanych polegających na umocowaniu (połączeniu, złączeniu) jakiegoś elementu do istniejącej już konstrukcji nośnej. Ze stanowiskiem tym należy się w pełni zgodzić. Uzupełniając ten trafny opis, dodać by można, że instalowanie to trwałe połączenie z konstrukcją nośną nowego elementu (urządzenia), które w przyszłości może być od tej konstrukcji odłączone bez uszkodzenia konstrukcji nośnej i zastąpione innym elementem (urządzeniem). Z przyczyn oczywistych instalowanie nie jest budową zdefiniowaną w art. 3 pkt 6 ustawy, mieści się natomiast w pojęciu robót budowlanych o których mowa w art. 3 pkt 7 ustawy. W przepisie tym mowa co prawda montażu, tym niemniej, montaż to synonim słowa instalować. Z kolei urządzenie, o którym mowa w tym przepisie nie może być utożsamiane z urządzeniem budowlanym, o którym mowa w art. 3 pkt 9 ustawy (urządzenia techniczne związane z obiektem budowlanym, zapewniające możliwość użytkowania obiektu zgodnie z jego przeznaczeniem, jak przyłącza i urządzenia instalacyjne, w tym służące oczyszczaniu lub gromadzeniu ścieków, a także przejazdy, ogrodzenia, place postojowe i place pod śmietniki). Antenowe konstrukcje wsporcze oraz instalacje radiokomunikacyjne wraz z osprzętem nie są w żaden sposób związane z obiektem budowlanym, na którym są montowane (instalowane). Nie można zatem uznać, że zapewniają one możliwość użytkowania obiektu zgodnie z jego przeznaczeniem, co definicji wyklucza je do zakwalifikowania ich jako urządzenia budowlane. Urządzenia te należy traktować jako odrębne od obiektu budowlanego, na którym są posadowione (zainstalowane) obiekty techniczne składające się z konstrukcji wsporczej oraz zamontowanych do niej anten urządzeń radiowych i instalacji radiokomunikacyjnych, a także związanego z nimi osprzętu i urządzeń zasilających. Sama konstrukcja wsporcza, nie jest natomiast budowlą w rozumieniu art 3 pkt 3 ustawy Prawo budowlane. Przepis ten co prawda, w przykładowym wyliczeniu rodzaju budowli wymienia wolno stojące maszty antenowe, zauważyć jednak należy, że maszty antenowe, zamontowane na dachach istniejących obiektów budowlanych, nie mają cechy obiektów wolnostojących. W orzecznictwie podkreśla się, że obiekt wolnostojący to obiekt nie powiązany konstrukcyjnie z innym obiektem budowlanym – obiekty konstrukcyjnie samodzielny. Jak mowa wyżej, cechy tej nie mają maszty antenowe zamontowane na dachach budynków. Konstrukcyjnie bowiem powiązane są one z obiektem budowlanym, na którym są posadowione. Obiekt budowlany, a nie grunt stanowi ich podłoże, bez którego nie mogły by być użytkowane. Uwagi te mają podstawę także w obowiązującym Rozporządzeniu Ministra Cyfryzacji z dnia 26 maja 2023 r. w sprawie warunków technicznych, jakim powinny odpowiadać telekomunikacyjne obiekty budowlane i ich usytuowanie Dz. U. Poz. 1040 (dalej; rozporządzenie) które w § 2.pkt stanowi, że użyte w rozporządzeniu określenia oznaczają: antenowa konstrukcja wsporcza - konstrukcję wsporczą anten, urządzeń radiowych i instalacji radiokomunikacyjnych, a także związanego z nimi osprzętu i urządzeń zasilających, wolno stojącą albo posadowioną na istniejącym obiekcie budowlanym (pkt 1); wolno stojąca wieża antenowa - antenową konstrukcję wsporczą, bez odciągów, posadowioną na gruncie (pkt 19); wolno stojący maszt antenowy - antenową konstrukcję wsporczą, z odciągami, posadowioną na gruncie (pkt 19). Definicje te zamieszczone są co prawda w akcie prawnym rangi podustawowej, tym niemej rozporządzenie wydane jest w oparciu o delegację ustawową zawartą w art 7 ust. 2 pkt 2 ustawy Prawo budowlane, a zamieszczone w nim definicje wpisują się w ugruntowany w orzecznictwie pogląd prawny dotyczący różnicy pomiędzy obiektem wolnostojącym, a obiektem powiązanym konstrukcyjnie z innym budynkiem lub budowlą. Następnie należy wskazać, że przepis art 29 ust 4 pkt 3a nie zawiera żadnych warunków co do mocy instalacji radiokomunikacyjnych zainstalowanych na obiektach budowlanych stanowiących albo niestanowiących całości techniczno-użytkowej. Jedyny wyróżnik (cecha) dotycząca tego typu urządzeń dotyczy ich wysokości, a właściwie wysokości antenowych konstrukcji wsporczych, do których są przymocowane. Jest to wielkość 3 m. Jeżeli konstrukcja wsporcza, oraz zamontowane na niej instalacje radiokomunikacyjne, a także związany z tymi urządzeniami osprzęt i urządzenia zasilające wysokością nie przekraczają 3 m., niezależnie od mocy instalacji radiokomunikacyjnych, są zwolnione z obowiązku uzyskania pozwolenia na budowę, oraz nie są objęte procedurą zgłoszeniową. Jeżeli natomiast urządzenia tego typu wysokością przekraczają 3 m., to także niezależnie od mocy instalacji radiokomunikacyjnych wymagają zgłoszenia, nie są natomiast objęte obowiązkiem uzyskania pozwolenia na budowę. Jeżeli zatem instalacja (montaż) takich urządzeń niezależnie od ich mocy jest zwolniona z obowiązku uzyskania pozwolenia na budowę a w zależności od wysokości bądź objęta procedurą zgłoszeniową bądź z niej zwolniona, wymiana anten radiokomunikacyjnych a także antenowej konstrukcji wsporczej niezależnie, od mocy nowo zainstalowanych urządzeń będzie wymagała zgłoszenia (konstrukcje o wysokości powyżej 3 m.) bądź nie będzie objęta jakąkolwiek procedurą dotyczącą tzw. zgody budowlanej, jeżeli nie wysokość tej konstrukcji, nie przekracza 3 m. Wymiana tego typu urządzeń, polegająca na instalowaniu na obiektach budowlanych stanowiących albo niestanowiących całości techniczno-użytkowej urządzeń, w tym antenowych konstrukcji wsporczych i instalacji radiokomunikacyjnych, a także związanego z tymi urządzeniami osprzętu i urządzeń zasilających, nie jest, jak mowa wyżej, przebudową ale innym typem robót określonych niezdefiniowanym ustawą pojęciem instalowanie. Fakt, że instalowanie opisanych wyżej urządzeń nie jest budową obiektu budowlanego, wymiana anten radiokomunikacyjnych i antenowych konstrukcji wsporczej nie jest rozbudową obiektu budowlanego. Podkreślić należy, że zgodnie z art. 3 pkt 6 ustawy, ilekroć w ustawie jest mowa o budowie - należy przez to rozumieć wykonywanie obiektu budowlanego w określonym miejscu, a także odbudowę, rozbudowę, nadbudowę obiektu budowlanego. Jak mowa wyżej, instalacje telekomunikacyjnie montowane na dachach obiektów budowlanych to nie obiekty budowalne (budowle), zaś rodzaj robót budowlanych związanych z realizacją takich urządzeń (instalowanie, montaż) to nie budowa, a co za tym idzie także przebudowa, rozbudowa, nadbudowa. Postępowanie w sprawie instalowania tego typu urządzeń, o ile wysokością nie przekraczają 3 m. nie wymagało pozwolenia na budowę ani zgłoszenia organowi administracji architektoniczno-budowlanej (por. wyroki Wojewódzkiego Sądu Administracyjnego w Krakowie z dnia 19 grudnia 2023 r. II SA/Kr 1338/23, oraz z dnia 5 grudnia 2023 r. II SA/Kr 1266/23). Postępowanie w celu weryfikacji tych okoliczności (czy obiekty, co do których wszczęto postępowanie administracyjne, nie stanowią samowoli budowlanej) było bezprzedmiotowe. Podnieść na koniec należy, że fakt, że realizacja danego obiektu nie jest objęta jakąkolwiek procedurą dotyczącą tzw. zgody budowlanej nie zwalnia organu nadzoru budowlanego z jakiejkolwiek kontroli związanej realizacją takiego obiektu, lub jego stanem technicznym. Zgodnie bowiem z uchwałą Naczelnego Sądu Administracyjnego 7 sędziów NSA z dnia 3 października 2016 r. II OPS 1/16 do robót budowlanych i obiektów budowlanych, które nie wymagają uzyskania pozwolenia na budowę i nie są objęte obowiązkiem zgłoszenia, mogą być stosowane przepisy art. 50 ust. 1 pkt 2 lub pkt 4 in fine ustawy z dnia 7 lipca 1994 r. - Prawo budowlane (Dz.U. z 2016 r. poz. 290 ze zm.), a także art. 51 ust. 7 tej ustawy, jeżeli roboty budowlane zostały wykonane w sposób, o którym mowa w art. 50 ust. 1 pkt 2 lub pkt 4 in fine. Tym niemniej w stosunku do przedmiotowych obiektów, zastrzeżenia tego typu nie były formułowane, a ustalenia organów nie poddawały wątpliwości co do stanu technicznego tych obiektów (urządzeń). W ocenie sądu zarzuty skargi dotyczące wadliwie prowadzonego postępowania były bezzasadne. Zarzut prowadzenia jednego postępowania w stosunku do obiektów (instalacji) stanowiących własność różnych podmiotów nie znajduje usprawiedliwionych podstaw, bo zgodnie z art. 62 K.p.a. w sprawach, w których prawa lub obowiązki stron wynikają z tego samego stanu faktycznego oraz z tej samej podstawy prawnej i w których właściwy jest ten sam organ administracji publicznej, można wszcząć i prowadzić jedno postępowanie dotyczące więcej niż jednej strony. Podkreślić też należy, że zgodnie art. 53 ust 1 ustawy postępowania uregulowane w niniejszym rozdziale (rozdział 5b) wszczyna się z urzędu. Zasada oficjalności, jaka wynika z wyżej powołanego przepisu, wpływa po pierwsze, na sam fakt prowadzenia (także wszczęcia) postepowania z urzędu, po drugie, na podejmowane w sprawie działania mające na celu ukształtowania postępowania oraz wyjaśnienie stanu faktycznego, niezależnie od wniosków lub inicjatyw stron dopuszczonych przez organ do tego postępowania. Mając na uwadze wyżej wskazane okoliczności, na zasadzie art. 151 P.p.s.a. orzeczono jak w sentencji.