II SA/Kr 267/12

Referendarz Wojewódzkiego Sądu Administracyjnego w Krakowie Renata Ranicka po rozpoznaniu w dniu 23 maja 2014 r. na posiedzeniu niejawnym wniosku A. W. o zwolnienie od kosztów sądowych i ustanowienie adwokata w sprawie skargi na decyzję Wojewody [...] z dnia 1 grudnia 2011 r. znak: [...] w przedmiocie zatwierdzenia projektu budowlanego i udzielenia pozwolenia na budowę p o s t a n a w i a oddalić wniosek skarżącej A. W. o zwolnienie od kosztów sądowych i ustanowienie adwokata Do Wojewódzkiego Sądu Administracyjnego w Krakowie wpłynął wniosek A. W. reprezentowanej przez pełnomocnika M. W. - matkę, o zwolnienie od kosztów sądowych i ustanowienie adwokata, uzupełniony pismem z dnia 5 maja 2014 r. , w sprawie skargi na decyzję Wojewody z dnia 1 grudnia 2011 r. We wniosku tym pełnomocnik skarżącej oświadczyła, iż skarżąca prowadzi jednoosobowe gospodarstwo domowe. Jej miesięczny dochód stanowi wynagrodzenie za pracę wykonywaną na terenie [...], wypłacane w dolarach [...], w systemie 2 tygodniowym. W skład majątku skarżącej wchodzi dom oraz działka o pow. 45 arów. Na uzasadnienie wniosku pełnomocnik skarżącej podała, iż skarżąca jest osobą samotną. Prze długi okres czasu niepracującą. Pozostawała na utrzymaniu osób obcych. Obecnie przebywa w [...]. Posiada wizę i pozwolenie na pracę ważne do 30 maja 2014 r. Zdobywa doświadczenie zawodowe. W Polsce ukończyła Wydział Stosunków Międzynarodowych na [...]. W ocenie referendarza informacje przedstawione przez pełnomocnika skarżącej we wniosku o przyznanie prawa pomocy były niewystarczające do oceny jej rzeczywistej sytuacji majątkowej i finansowej, w związku z czym działając na zasadzie art. 255 ustawy Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi, pismem z dnia 18 marca 2014 r. wezwano pełnomocnika skarżącej do przekazania w terminie 7 dni od dnia otrzymania wezwania następujących informacji : - wyjaśnienia w jakim charakterze skarżąca została zatrudniona w [...]; - przedstawienie wykazów wszystkich rachunków bakowych należących do skarżącej , ich historii za ostatnie trzy miesiące wraz z aktualnym saldem – w bankach polskich i zagranicznych; - przedłożenie tłumaczenia na język polski dokumentów potwierdzających wysokość aktualnie osiąganego przez skarżącą dochodu. W odpowiedzi na powyższe wezwanie pełnomocnik skarżącej w piśmie z dnia 5 maja 2014 r. oświadczyła, iż wnosi o podanie podstawy prawnej wymagania przez sąd podania informacji na jakim stanowisku jest zatrudniona skarżąca, a w ramach pomocy prawnej z uwagi na fakt wykazania, w opinii pełnomocnika braku środków do niezbędnego utrzymania, wnosi o przyznanie bezzwrotnej zaliczki na tłumacza. Do pisma pełnomocnik dołączyła zaświadczenie [...] o rachunku bankowym skarżącej A. W., zaświadczenie Naczelnika Urzędu Skarbowego [...] o braku zgłoszenia w latach 2011- 2013 dochodów do opodatkowania, zaświadczenie Prezydenta Miasta potwierdzające, że skarżąca nie figuruje w ewidencji podatników podatku od nieruchomości i podatku rolnego oraz zaświadczenie z Wydziału Ewidencji Pojazdów UM stwierdzające, że skarżąca nie figuruje jako właściciel lub współwłaściciel pojazdów mechanicznych. W tym samym piśmie z dnia 5 maja 2014 r, pełnomocnik skarżącej zażądała wyjaśnienia dlaczego każdy wniosek o przyznanie prawa pomocy rozpatrywany przez orzekającego w przedmiotowej sprawie jest dla niego niezrozumiały i wymaga składania dodatkowych wyjaśnień, co powoduje zbędną i niczym nie uzasadnioną przewlekłość postępowania. Dodatkowo pełnomocnik zażądała przesłania kserokopii dyplomu ukończenia studiów przez orzekającego w sprawie, w tym również znajomości języków obcych, z uwagi na fakt, iż język angielski jest obowiązujący w naszym kraju i jego podstawową znajomością powinna wykazać się osoba pracująca w sądzie. Zdaniem pełnomocnika jeśli orzekający nie posiada znajomości języka angielskiego to może sobie zrobić tłumaczenie na własny koszt, gdyż pobiera on co miesiąc wynagrodzenie. Pełnomocnik zwrócił się też z sugestia przeprowadzenia badan psychologicznych orzekającego w sprawie wykazujących zdolność pracy na stanowisku Referendarza Sądowego. Stosownie do treści art. 243 § 1 ustawy z dnia 30 sierpnia 2002 r.- Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi,( Dz. U. nr 153, poz.1270) prawo pomocy może być przyznane stronie na jej wniosek złożony przed wszczęciem postępowaniu lub w jego toku. Prawo to obejmuje zwolnienie od kosztów sądowych oraz ustanowienie adwokata, radcy prawnego, doradcy podatkowego lub rzecznika patentowego ( art. 244 § 1 cyt. ustawy). W myśl art. 245 § 1 powołanej ustawy, prawo pomocy może być przyznane w zakresie całkowitym lub częściowym. W przedmiotowej sprawie pełnomocnik skarżącej wniosła o przyznanie prawa pomocy w zakresie całkowitym poprzez zwolnienie od ponoszenia kosztów sądowych i ustanowienie pełnomocnika z urzędu. Rozpatrując na podstawie art. 258 § 2 pkt 7 p.p.s.a. wniosek o przyznanie prawa pomocy referendarz zważył co następuje: Zgodnie zaś z treścią art. 246 § 1 pkt 1 cyt. ustawy przyznanie prawa pomocy osobie fizycznej następuje w zakresie całkowitym, gdy osoba ta wykaże, że nie jest w stanie pokryć jakichkolwiek kosztów postępowania. Użyte w powołanym przepisie określenie "gdy wykaże" oznacza, że to na ubiegającym się o przyznanie prawa pomocy spoczywa ciężar dowodu, że znajduje się w sytuacji uzasadniającej jego przyznanie. Z treści art. 252 § 2 p.p.s.a. wynika, że wniosek o przyznanie prawa pomocy składa się według ustalonego wzoru. Formularz sporządzony jest w języku polskim. W § 1 art. 252 p.p.s.a wskazano jakie dokumenty powinny być dołączone do wniosku o przyznanie prawa pomocy. Dokumenty te powinny być również sporządzone w języku polskim, a w przypadku dokumentów w języku obcym przetłumaczone na język polski, który jest językiem urzędowym przed polskimi sądami także administracyjnymi, a wynika to z treści art. 5 § 1 ustawy z dnia 27 lipca 2001 r.- Prawo o ustroju sądów powszechnych ( Dz. U. Nr 98.poz. 1070 ze zm) w związku z art. 8 § 1 ustawy z dnia 23 listopada 2002 r. o Sądzie Najwyższym ( Dz. U. Nr 240, poz. 2052 ze zm) i art. 49 ustawy z dnia 25 lipca 2002 r.- Prawo o ustroju sadów administracyjnych ( Dz. U. Nr 153, poz. 1269). Wymóg posługiwania się przed polskimi sądami dokumentami przetłumaczonymi na język polski znajduje również potwierdzenie w przepisach art. 27 Konstytucji RP oraz art. 4 pkt 1 i art. 5 ust 2 ustawy z 7 października 1999 r. o języku polskim ( Dz. U. Nr 90, poz. 999 ze zm), które to przepisy stanowią, że na terenie Rzeczypospolitej Polskiej językiem urzędowym konstytucyjnych organów państwa jest język polski oraz, że oświadczenia składane tym organom( m in. sądom ) muszą być dokonywane w języku polskim. W przedmiotowej sprawie pełnomocnik skarżącej mimo precyzyjnego wezwania nie przedłożyła przetłumaczonych dokumentów na język polski. Obwiązek ten przerzuciła na orzekającego w sprawie, twierdząc równocześnie, iż język angielki jest na terenie Polski językiem obowiązującym. Pełnomocnik zakwestionowała też prawo sądu do uzyskania informacji na temat charakteru zatrudnienia skarżącej. W tym miejscu należy zwrócić też uwagę na fakt, iż do pisma uzupełniającego pełnomocnika dołączyła zaświadczeniu z [...], z dnia 18 kwietnia 2014 r. o posiadaniu przez A. W. rachunku w tym banku, otwartym w dniu 24 stycznia 2008 r. i prowadzonym nadal. Jak wynika z przedłożonego zaświadczenia skarżąca aktywnie korzystała z posiadanego rachunku wpłacając i wypłacając środki pieniężne. W niektórych miesiącach można mówić o obrocie znacznymi kwotami pieniężnym - luty 2012 - 70.182,72 zł, maj 2012 r- 20.142,73 , lipiec 2012 r. -7.155,90, sierpień 2012 r. - 15.342,52 , wrzesień 2012 r.- 41. 974,37 zł. Analizując akta tylko i wyłącznie niniejszego postępowania orzekający stwierdza, że pełnomocnik skarżącej mimo, iż składała oświadczenia pod groźbą odpowiedzialności karnej określonej w art. 233 §1 KK, mijała się z prawda twierdząc konsekwentnie, iż A. W. nie posiada żadnego rachunku bankowego, świadomie wprowadzając orzekających w błąd co do sytuacji finansowej skarżącej. W czasie kiedy skarżąca ubiegała się o przyznanie prawa pomocy jak wynika w przedłożonego wyciągu bankowego dysponowała znacznymi kwotami pieniężnymi ( oświadczenia pełnomocnik skarżącej z dnia 25 czerwca 2012 r., 23 kwietnia 2013 r.). Co do podnoszonych przez pełnomocnika skarżącej kwestii dotyczących bezpośrednio osoby orzekającego w niniejszym postepowania, postanawia on nie odnosić się do nich, gdyż nie mają one bezpośredniego związku z postępowaniem o przyznanie prawa pomocy. Stanowią tylko subiektywną ocenę wyrażoną przez pełnomocnika skarżącej co do podjętych przez orzekającego czynności, zgodnych zresztą z obowiązującymi przepisami prawa. Reasumując, w rozpoznawanej sprawie pełnomocnik mimo precyzyjnego wezwania nie przedłożyła przetłumaczonych dokumentna język polski a powołanych na uzasadnienie wniosku o przyznanie prawa pomocy. W konsekwencji niewykonania tego wezwania pełnomocnik nie wykazała przy pomocy dokumentów w języku polskim, że skarżąca nie ma dostatecznych środków na poniesienie pełnych kosztów postępowania, w tym ustanowienia pełnomocnika z urzędu. Tym bardziej, iż udzielenie stronie prawa pomocy w postępowaniu przed sądem administracyjnym jest formą jej dofinansowania z budżetu państwa i przez to, sprowadzać się powinno do przypadków, w których zdobycie środków na sfinansowanie jej udziału w postępowaniu sądowym jest rzeczywiście obiektywnie niemożliwe. Dlatego może być stosowane tylko w tych przypadkach, gdy istnieją uzasadnione powody do przerzucenia ciężaru dotyczącego danej osoby na współobywateli. Z ich bowiem środków pieniężnych pochodzą dochody budżetu państwa, z którego pokrywane są koszty postępowania sądowego w razie zwalniania strony od obowiązku ich ponoszenia. Mając powyższe na uwadze Sąd orzekł jak w sentencji na podstawie art. 243 § 1, art. 246 § 1 pkt 1 w zw. z art. 258 § 2 pkt 7 ustawy z dnia 30 sierpnia 2002 r. Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi ( Dz.U. Nr 153, poz. 1270 ).