II SA/Kr 267/15

Wojewódzki Sąd Administracyjny w Krakowie w składzie następującym: Przewodniczący: Sędzia WSA Agnieszka Nawara - Dubiel po rozpoznaniu w dniu 21 października 2015 r. na posiedzeniu niejawnym wniosku skarżącej o zwolnienie od kosztów sądowych oraz ustanowienie adwokata albo radcy prawnego z urzędu na skutek sprzeciwu skarżącej wniesionego od postanowienia referendarza sądowego z dnia 18 września 2015 r. w sprawie ze skargi K. K. na postanowienie Wojewody z dnia 22 grudnia 2014 r., znak: [...] w przedmiocie uchybienia terminu do wniesienia odwołania postanawia: oddalić wniosek w całości. K. K. złożyła wniosek o o zwolnienie od kosztów sądowych oraz ustanowienie adwokata albo radcy prawnego z urzędu. Postanowieniem z dnia 18 września 2015 r. referendarz oddalił ten wniosek w całości z uwagi na fakt, że skarżąca nie przesłała dokumentów, o które została wezwana w trybie art. 255 ustawy Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi. Skarżąca wniosła sprzeciw od tego postanowienia podnosząc, że nie wypełniła wezwania Sądu w terminie bowiem w tym okresie była obłożnie chora. Do sprzeciwu dołączyła oświadczenie o stanie rodzinnym, majątku dochodach i źródłach utrzymania (na formularzu właściwym dla postępowania cywilnego) oraz kserokopie dokumentów wskazujących na jej stan majątkowy i stan zdrowia. Wojewódzki Sąd Administracyjny zważył co następuje: Zgodnie z art. 259 ustawy z dnia 30 sierpnia 2002 r. Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi (Dz. U. z dnia 14 marca 2012 r. poz. 270 ze zm.) - zwanej dalej "p.p.s.a." - od postanowień wydanych przez referendarza sądowego przysługuje sprzeciw do właściwego wojewódzkiego sądu administracyjnego. W aktualnym brzmieniu ustawy Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi art. 260 § 1 stanowi, że rozpoznając sprzeciw od zarządzenia i postanowień, o których mowa w art. 258 § 2 pkt 6-8, sąd wydaje postanowienie, w którym zaskarżone zarządzenie lub postanowienie referendarza sądowego zmienia albo utrzymuje w mocy. Zgodnie jednak z art. 2 ustawy z dnia 9 kwietnia 2015 r. o zmianie ustawy - Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi (Dz. U. z 2015 poz. 658) do postępowań sądowych wszczętych przed dniem wejścia w życie ustawy nowelizującej tj. przed 15 sierpnia 2015 r. stosuje się art. 260 p.p.s.a. w brzmieniu dotychczasowym, a więc w brzmieniu: "W razie wniesienia sprzeciwu, który nie został odrzucony, zarządzenie lub postanowienie, przeciwko któremu został on wniesiony, traci moc, a sprawa będąca przedmiotem sprzeciwu podlega rozpoznaniu przez sąd na posiedzeniu niejawnym. Na postanowienie przysługuje zażalenie". Stosownie do treści art. 245 § 1 p.p.s.a. prawo pomocy może być przyznane w zakresie całkowitym lub częściowym. Prawo pomocy w zakresie całkowitym obejmuje zwolnienie od kosztów sądowych oraz ustanowienie adwokata, radcy prawnego, doradcy podatkowego lub rzecznika patentowego (art. 245 § 2 p.p.s.a.). Taki też był zakres wniosku skarżącej. Zgodnie z art. 246 § 1 pkt 1 p.p.s.a. przyznanie prawa pomocy osobie fizycznej w zakresie całkowitym następuje gdy osoba ta wykaże, że nie jest w stanie ponieść jakichkolwiek kosztów postępowania. W ocenie Sądu przesłanki te nie zostały spełnione w niniejszej sprawie. Skarżąca ma 5... lat i umiarkowany stopień niepełnosprawności od 2012 roku, na co wskazuje orzeczenie o stopniu niepełnosprawności z dnia 21 kwietnia 2015 r. Cierpi na przewlekłą obturacyjną chorobę płuc, padaczkę, zaburzenia pamięci, zaburzenia lękowo - depresyjne z nawracającymi zaostrzeniami, przewlekłą niewydolność serca, nadciśnienie tętnicze, chorobę zwyrodnieniową kręgosłupa z zespołem bólowym, nadżerkowe zapalenie błony śluzowej żołądka, przewlekłe zapalenie zatok obustronnych nosa, ma stan po udarze mózgu i po usunięciu macicy i jajników z powodu mięśniaków. K. K. oświadczyła, że prowadzi samodzielne gospodarstwo domowe, a tylko w niektórych czynnościach pomaga jej synowa. Skarżąca utrzymuje się z renty w kwocie 681,06 zł miesięcznie, na potwierdzenie czego przedstawiła decyzję ZUS o przeliczeniu renty z dnia 8 września 2015 r. Jest właścicielką nieruchomości wraz z budynkiem, w którym mieszka, który nie jest wykończony (zamieszkane są 2 pomieszczenia), a także nieruchomości rolnej o powierzchni 1,8009 ha. Z tytułu dopłat rolniczych otrzymała 440,88 zł w dniu 21 października 2014 r. i 1 587,91 zł w dniu 22 grudnia 2014 r. Na gruncie uprawia ziemniaki, lucerkę, jarzyny, maliny, gorczycę. Swoje wydatki w pierwotnym wniosku określiła w następujący sposób: ← prąd - 100 - 120 zł ← woda - 60 zł co dwa miesiące ← wywóz śmieci za cały rok - 70 zł ← gaz - 60 zł ← leki - średnio 300 zł ← dojazdy do przychodni - ok. 30 zł ← jedzenie - różnie. Jednakże w oświadczenie dołączonym do sprzeciwu podała inną wysokość stałych wydatków: ← prąd - 140 zł ← woda - 70 zł ← gaz - 58 zł ← koszty związane z zakupem leków - 400 zł. W pierwszym przypadku stałe comiesięczne koszty utrzymania skarżącej nie wliczając jedzenie kształtują się na poziomie 600 zł, w drugim sięgają 700 zł. Dodatkowo skarżąca dołączyła umowę pożyczki z dnia 21 kwietnia 2015 r. na kwotę 55 699,36 zł. Miesięczna rata kredytu wynosi 663,02 zł. Skarżąca oświadczyła, że kredyt spłaca z renty. Oceniając tak opisaną sytuację majątkową skarżącej należy stwierdzić, że nie jest ona wiarygodna. W ocenie Sądu skarżąca nie opisała w sposób wyczerpujący swojej sytuacji materialnej, a w szczególności nie przedstawiła wszystkich swoich dochodów. Nie wyjaśniła zwłaszcza jakie dochody przynosi nieruchomość rolna o powierzchni 1,8 ha. Jest mało prawdopodobne, by skarżąca uzyskiwała z tego tytułu jedynie dopłaty w kwocie ok. 2000 zł rocznie. Wydatki skarżącej, nie wliczając wydatków na jedzenie, sięgają kwoty, jaką co miesiąc uzyskuje z renty, a dodatkowo jeszcze z tej renty K. K. spłaca pożyczkę. Ponadto na uwagę zasługuje fakt, że skarżąca - osoba w wieku 5.. lat, w złym stanie zdrowia i z niską rentą - w kwietniu br. otrzymała pożyczkę w banku na kwotę 55 699,36 zł. Z doświadczenia życiowego wynika, że banki udzielając kredytów i pożyczek dokładnie badają zdolność kredytową swojego klienta. Nie jest wiarygodnie założenie, że bank w sytuacji, jaką skarżąca przedstawiła we wniosku o prawo pomocy udzieliłby jej pożyczki, której rata pokrywałaby się z jej miesięcznymi przychodami. Jeśli więc skarżąca co miesiąc spłaca 663,02 zł pożyczki, na stałe koszty utrzymania wydaje około tyle samo, to jeszcze na koszty wyżywienia należy doliczyć jak absolutne minimum co najmniej 200 zł (przyjmując, że w pozostałym zakresie skarżąca żywi się tym, co wyhoduje w swoim gospodarstwie). Łącznie daje to miesięczne koszty utrzymania na poziomie minimum 1 500 zł. Wskazany przez skarżącą przychód z renty nie może więc być jej jedynym źródłem utrzymania. Skoro zaś wnioskodawczyni nie przedstawiła w sposób wiarygodny swojej sytuacji majątkowej, to brak było podstaw do uwzględnienia jej wniosku i przyznania prawa pomocy. Z tego względu jej wniosek oddalono na podstawie art. 245 § 1 i § 2, art. 246 § 1 pkt 1 w zw. z art. 260 p.p.s.a.