II SA/Kr 2678/02
WyrokWSA w Krakowie2005-03-15
Skład orzekający: Wiesław Kisiel, Dorota Dąbek, Krystyna Kutzner
Analiza orzeczenia
Sekcja wygenerowana przez AI na podstawie treści orzeczenia — nie stanowi cytatu.
Zagadnienie prawne
Czy błędy w oznaczeniu decyzji administracyjnych i nieprawidłowe ustalenie powierzchni zajętego pasa drogowego mogą stanowić podstawę do uchylenia zaskarżonej decyzji i poprzedzających ją decyzji?Ratio decidendi
Sąd uchylił zaskarżoną decyzję oraz poprzedzające ją decyzje organu, uznając, że błędy w oznaczeniu decyzji administracyjnych naruszyły obowiązek z art. 107 § 1 K.p.a. i mogły mieć bezpośredni wpływ na wynik sprawy. Dodatkowo, organ naruszył zasadę prawdy materialnej (art. 7 i 77 K.p.a.) oraz obowiązek wykazania w decyzji dowodów pozwalających na ustalenia (art. 107 § 3 K.p.a.) poprzez nieprawidłowe ustalenie powierzchni samowolnie zajętego pasa drogowego i niepełne uzasadnienie faktyczne decyzji.Stan faktyczny
Sprawa dotyczyła decyzji Generalnego Dyrektora Dróg Krajowych i Autostrad nakładającej na J.D. obowiązek przywrócenia pasa drogowego do stanu poprzedniego i wymierzenia kary pieniężnej za samowolne zajęcie drogi. Po wydaniu pierwotnej decyzji, organ wydał dwie kolejne decyzje zmieniające pierwotną, w tym uchylające karę, a następnie kolejną ustalającą karę pieniężną. Strona skarżąca kwestionowała prawidłowość oznaczeń decyzji oraz wyliczenie kary pieniężnej. Sąd rozpoznał skargę na ostatnią z wydanych decyzji.Rozstrzygnięcie
Uchylił zaskarżoną decyzję oraz poprzedzające je decyzje tegoż organu.Pełny tekst orzeczenia
Wojewódzki Sąd Administracyjny w Krakowie w składzie następującym : Przewodniczący Sędzia NSA Wiesław Kisiel (spr) Sędziowie: AWSA Dorota Dąbek NSA Krystyna Kutzner Protokolant Urszula Ogrodzińska po rozpoznaniu na rozprawie w dniu 15 marca 2005 r sprawy ze skargi J.D. na decyzję Generalnego Dyrektora Dróg Krajowych i Autostrad z dnia 17 września 2002 r , Nr : [...] w przedmiocie przywrócenia pasa drogowego do stanu poprzedniego i wymierzenia kary uchyla zaskarżoną decyzję oraz poprzedzające je decyzje tegoż organu obie z dnia [...] 2002 r , Nr : [...] i Nr : [...]
Decyzją z dnia [...] 2002 r., nr [...] Generalny Dyrektor Dróg Krajowych i Autostrad nałożył na J.D. obowiązek przywrócenia do stanu poprzedniego pasa drogowego drogi krajowej nr 7 poprzez usunięcie nasypanego materiału ziemnego z terenu wymienionego pasa drogowego i odtworzenie korpusu drogowego tej drogi. Ponadto nałożono na stronę karę pieniężną w wysokości [...] zł za samowolne zajmowanie drogi w okresie od [...] do [...] 2002 r. Jako podstawę prawną wskazano art.36 i art.40 ustawy o drogach publicznych, §§ 8 i 11 rozporządzenia Rady Ministrów z dnia 24 stycznia 1986 r. w sprawie wykonania niektórych przepisów ustawy o drogach publicznych (Dz.U. nr 6 , poz.33 z późn.zm.)
Po otrzymaniu wniosku strony o ponowne rozpatrzenie sprawy, w dniu [...] 2002 r. przeprowadzono oględziny spornego miejsca z udziałem J. D., zapisując w protokole, że w obecności właściciela działki nr [...] odtworzono granice pasa drogowego drogi krajowej nr 7. Pomierzono faktyczną powierzchnie zajętą pod parking o wymiarach 18,6 x 6,30 x 5,4 [m], która wynosi 109,26 m2 .
W dniu [...] 2002 r. wydane zostały dwie decyzje w niniejszej sprawie, obie adresowane do J. D.. Decyzja nr [...] zmieniała decyzję z dnia [...] 2002 r., nr [...] w ten sposób, że uchylony został pkt II tej decyzji ustalający karę na samowolne zajęcie pasa drogowego. Powołano się na pomiary dokonane w dniu [...] 2002 r., które wykazały, że ustalenia wymiarów parkingu i obszaru pasa drogowego zajętego pod parking były nieprawidłowe. Jako podstawę prawną powołano art.138 § 1 pkt 2 z zw. z art.127 § 3 K.p.a.
Natomiast druga decyzja z tego samego dnia, oznaczona numerem [...] ustaliła karę pieniężna za zajęcie pasa drogowego bez zezwolenia wymaganego prawem. Podstawą obliczenia kary pieniężnej było ustalenie, że strona samowolnie zajęła 108,81 m2..Jako podstawę prawną powołano art.36 i art.40 ustawy o drogach publicznych, §§ 8 i 11 rozporządzenia Rady Ministrów z dnia 24 stycznia 1986 r. w sprawie wykonania niektórych przepisów ustawy o drogach publicznych (Dz.U. nr 6 , poz.33 z późn.zm.)
Załatwiając ponowny wniosek strony z dnia [...] 2002 r. organ administracyjny wydał zaskarżoną decyzję z dnia 17 września 2002 r., nr [...], w której napisano, że ta decyzja załatwia sprawę, w której uprzednio wydano decyzję Generalnego Dyrektora Dróg Krajowych i Autostrad z dnia 31 lipca 2002 r., nr [...] w sprawie samowolnie zajętego pasa drogowego drogi krajowej nr 7. Z uzasadnienia wynika, że ta decyzja została wydana na wniosek strony, po doręczeniu tej ostatniej decyzji o przywróceniu pasa drogowego i naliczeniu kary za zajęcie tego pasa. W dalszej części powołane zostały wyłącznie okoliczności związane z zajęciem pasa drogowego, bez wyjaśnienia sprawy kary z to zajęcie.
W skardze z roku 2002 r. strona domaga się uchylenia decyzji wydanych w sprawie, a oznaczonej (jak pisze strona) datą 17 września 2002 r. nr [...] (dalszy ciąg oznaczenia pominięto) oraz dwóch decyzji z dnia [...] 2002 r., nr (jak pisze strona) [...] oraz nr [...] . Zarzucono organowi naruszenie zarówno prawa materialnego, jak i prawa procesowego ze szczególnym naciskiem na nieadekwatność uzasadnienia prawnego i faktycznego decyzji. Zakwestionowano również wyliczenie kary pieniężnej.
Organ administracyjny wniósł o oddalenie skargi. Stanął na stanowisku, że ustalenie obowiązku przywrócenia pasa drogowego do stanu poprzedniego zostało określone decyzją z dnia [...] 2002 r., nr [...]. Tej decyzji strona nie zaskarżyła do NSA, więc ustalenia tam zawarte stały się prawomocne i nie mogą być przedmiotem tego postępowania sądowego. Organ pisze (s.2, akapit II odpowiedzi na skargę), że storna skarżąca nie kwestionuje wysokości na nowo obliczonej kary, ale w następnym (trzecim) akapicie odpowiedzi przywołano zarzut strony "błędnego naliczenia kary przez zastosowanie wskaźnika waloryzacyjnego".
Wojewódzki Sąd Administracyjny zważył co następuje :
Wbrew stanowisku pełnomocnika organu administracyjnego zaprezentowanemu na rozprawie, oznaczenia (numery) decyzji mają kluczowe znaczenie, gdyż pozwalają na jednoznaczną identyfikację działań organu administracyjnego, identyfikację decyzji uchylanych bądź zmienianych przez organ oraz zaskarżonych przez stronę. W niniejszej sprawie potwierdziło się to w całej rozciągłości, a pomyłki organu miały bezpośredni wpływ na wynik sprawy.
Pierwsza w niniejszej sprawie decyzja z dnia [...] 2002 r., nr [...] została zmieniona decyzjami z dnia [...] 2002 r., oznaczonymi numerami [...] i [...]. Tymczasem w zaskarżonej decyzji z dnia 17 września 2002 r. napisano, że w dniu [...] 2002 r. wydano nie dwie decyzje, ale jedną o numerze [...]. Tymczasem decyzji o takim numerze nie ma w aktach sprawy, a na rozprawie pełnomocnik organu administracyjnego przyznał, że to oznaczenie było błędne. W dniu [...] 2002 r. wdane zostały dwie decyzje [...] i [...] ( a nie — jedna [...] i [...] ), zaś żadna z decyzji z dnia [...] 2002 r. nie miała końcowej liczby 80743, lecz numer obu zakończony był liczbą 83232. Takie pomyłki zagrażały dostępowi strony do Sądu, albowiem w odpowiedzi na skargę organ administracyjny próbował z powyższych swoich błędów wyciągnąć wniosek niekorzystny dla strony dowodząc, że strona utraciła już prawo do zaskarżenia jednej z decyzji z dnia [...] 2002 r. W odpowiedzi na skargę organ administracyjny zupełnie pominął milczeniem niesporny fakt, że w dniu 17 września 2002 r. zakończono postępowanie w sprawie wcześniej załatwionej decyzją "[...] i [...] " czyli, jak należy domniemywać — decyzjami nr [...] i nr [...]
Sąd uznał więc, że Skarżący prawidłowo zaskarżył rozstrzygnięcia organu administracyjnego zarówno w kwestii obowiązku przywrócenia pasa do stanu poprzedniego, jak i w kwestii kary. Wykazane wyżej piętrowe i wielokrotne błędy w oznaczeniu decyzji są prawnie istotne, gdyż naruszony został obowiązek z art.107 § 1 K.p.a., a uchybienie to mogło mieć bezpośredni wpływ na końcowe załatwienie sprawy przez organ administracyjny (art.145 § 1 pkt 1 lit. c Prawa o postępowaniu przed sądami administracyjnymi).
Organ określił powierzchnię samowolnie zajętego pasa drogowego powołując się na protokół z dnia [...] 2002 r. W protokole tym zapisano, że pomierzono faktyczną powierzchnie zajętą pod parking o wymiarach 18,6 x 6,30 x 5,4 [m], która wynosi 109,26 m2 W protokole nie zapisano, jak część tego parkingu położona była w granicach pasa drogowego. Pomimo tego braku w ustaleniu faktów, w decyzji z dnia [...] 2002 r. napisano, że pomiar w dniu [...] 2002 r. wykazał, że strona zajęła 108,81 m2 (por. protokół z dnia [...] 2002 r. w tej postaci, w jakiej protokół przedstawiono Sądowi). Naruszono w ten sposób zasadę prawdy materialnej (art.7 i art.77 K.p.a.) oraz obowiązek wykazania w decyzji, jakie dowody pozwalają na ustalenia zapisane w decyzji (art.107 § 3 K.p.a.). Działano w sposób dokładnie przeczący wzorcowi z art.8 K.p.a., skoro dwukrotne pomiary nie doprowadziły do ustalenia powierzchni w sposób absolutnie pewny.
Obowiązek uzasadnienia decyzji (art.107 § 3 K.p.a.) oznacza w szczególności, że każdy kto czyta decyzję jest w stanie zweryfikować prawidłowość wnioskowania zarejestrowanego w decyzji. Tymczasem zapisanie decyzji, że parking o wymiarach 18,6 m x 5,4 m x 6,3m ma powierzchnię 109,26 m2 nie podlega weryfikacji, jako że jest to informacja niekompletna. Jedna z wielu możliwych interpretacji tego zapisu (18,6 x 5,4 + 18,6 x 6,3 = 217,58 m2 ) wskazuje, że podstawy obliczenia kary w ogóle nie zostały podane w decyzji w taki sposób, aby strona i Sąd mogły dokonać obiektywnej kontroli ustaleń poczynionych przez organ administracyjny w zaskarżonej decyzji.
Nie ulega więc wątpliwości, że również to naruszenie obowiązku sporządzenia uzasadnienia faktycznego (art.107 § 3 K.p.a.) co najmniej potencjalnie (o ile nie faktycznie) miało bezpośredni wpływ na wynik sprawy.
Mając powyższe na uwadze Sąd orzekł jak w sentencji, na podstawie art. 145 § 1 pkt 1 lit.c ustawy z dnia 30 sierpnia 2002 r. - Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi (Dz.U.nr 153, poz.1270, zm. Dz.U. r.2004, nr 162, poz.1692).
Źródło: Centralna Baza Orzeczeń Sądów Administracyjnych (orzeczenia.nsa.gov.pl), pozyskano 18.07.2026. · Źródło