II SA/Kr 274/10

PostanowienieWSA w Krakowie2010-12-21

Skład orzekający: Monika Rudzka

Analiza orzeczenia

Sekcja wygenerowana przez AI na podstawie treści orzeczenia — nie stanowi cytatu.

Zagadnienie prawne
Czy wnioskodawca może otrzymać prawo pomocy w postaci ustanowienia radcy prawnego do sporządzenia skargi kasacyjnej, mimo wcześniejszego zwolnienia od kosztów sądowych?
Ratio decidendi
Prawo pomocy w postaci ustanowienia radcy prawnego przysługuje osobie, która wykaże, że nie jest w stanie ponieść pełnych kosztów postępowania bez uszczerbku dla koniecznego utrzymania siebie i rodziny. W przypadku, gdy wnioskodawca uprzednio otrzymał zwolnienie od kosztów sądowych, przyznanie pełnomocnika z urzędu wymaga spełnienia surowszych kryteriów ekonomicznych. Wnioskodawca, którego jedynym dochodem jest renta inwalidzka i który nie dysponuje oszczędnościami ani wartościowymi przedmiotami, spełnia te przesłanki i ma prawo do ustanowienia radcy prawnego.
Stan faktyczny
M.J. złożył wniosek o ustanowienie radcy prawnego do sporządzenia skargi kasacyjnej od wyroku WSA w Krakowie z dnia 30 września 2010 r., który oddalił jego skargę na postanowienie Samorządowego Kolegium Odwoławczego z 2 grudnia 2010 r. Skarżący prowadzi jednoosobowe gospodarstwo domowe, utrzymuje się z renty inwalidzkiej w wysokości 669,24 zł, posiada działkę i mieszkanie, nie dysponuje oszczędnościami ani wartościowymi przedmiotami. Jego miesięczne wydatki przewyższają możliwości finansowe, co uniemożliwia mu samodzielne pokrycie kosztów pełnomocnika.
Rozstrzygnięcie
Postanowiono ustanowić dla M.J. radcę prawnego, którego wyznaczy Rada Okręgowej Izby Radców Prawnych w Krakowie.

Pełny tekst orzeczenia

Referendarz sądowy Wojewódzkiego Sądu Administracyjnego w Krakowie Monika Rudzka po rozpoznaniu w dniu 21 grudnia 2010 r. na posiedzeniu niejawnym wniosku M.J. o ustanowienie radcy prawnego w sprawie skargi na postanowienie Samorządowego Kolegium Odwoławczego w K. z dnia 2 grudnia 2010 r. Nr: [ ] w przedmiocie przekazania wniosku do organu właściwego p o s t a n a w i a ustanowić dla M.J. radcę prawnego, którego wyznaczy Rada Okręgowej Izby Radców Prawnych w K. Do Wojewódzkiego Sądu Administracyjnego w Krakowie wpłynął wniosek M.J. o przyznanie prawa pomocy obejmującego ustanowienie radcy prawnego celem sporządzenia skargi kasacyjnej od wyroku tego Sądu z dnia 30 września 2010 roku oddalającego skargę M.J. na postanowienie Samorządowego Kolegium Odwoławczego w K. z dnia 2 grudnia 2010 r. Nr: [.....] w przedmiocie przekazania wniosku do organu właściwego. Z oświadczenia zawartego w formularzu "PPF" wynika, że skarżący prowadzi jednoosobowe gospodarstwo domowe. Jego miesięczny dochód wynosi 669,24 zł i stanowi go renta inwalidzka. Skarżący jest współwłaścicielem działki o areale 15 arów 30 m² oraz właścicielem mieszkania o powierzchni 105,39 m². Nie dysponuje on zasobami pieniężnymi, jak również przedmiotami wartościowymi. Uzasadniając wniosek o przyznanie prawa pomocy M.J. podniósł, iż znajduje się w ciężkiej sytuacji finansowej. Obecnie utrzymuje się wyłącznie z renty inwalidzkiej, a po dokonaniu comiesięcznych obowiązkowych płatności, pozostaje mu kwota około 200 zł. Miesięczne wydatki skarżącego przedstawiają się następująco: 269 zł rata kredytu w Banku [.....] , 128 zł energia elektryczna, 44,98 zł telefon. Wobec powyższego skarżącego nie stać na wynajęcie radcy prawnego w celu sporządzenia skargi kasacyjnej od orzeczenia WSA w Krakowie. Do wniosku o przyznanie prawa pomocy skarżący załączył kopie następujących dokumentów: wyciągu z rachunku bankowego za okres od 1 czerwca 2010 do 9 lipca 2010 roku, dowodu wpłaty za telefon oraz sześciu faktur za energię elektryczną. Mając na uwadze powyższe, zważono, co następuje. Celem instytucji prawa pomocy jest zapewnienie osobie wnioskującej szeroko rozumianego prawa do sądu, a wiec możliwości skorzystania ze wszystkich przysługujących stronie uprawnień, jeżeli znajduje się ona w położeniu uniemożliwiającym poniesienie we własnym zakresie związanych z tym kosztów. Przyznanie osobie fizycznej prawa pomocy - zgodnie z art. 246 § 1 ustawy z dnia 30 sierpnia 2002 r. - Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi (Dz. U. Nr 153, poz. 1270) następuje w określonych przypadkach. W zakresie całkowitym, gdy osoba ta wykaże, że nie jest w stanie ponieść jakichkolwiek kosztów postępowania, w zakresie częściowym natomiast, gdy wykaże, że nie jest w stanie ponieść pełnych kosztów postępowania bez uszczerbku utrzymania koniecznego dla siebie i rodziny. Skarżący M.J. złożył obecnie wniosek o przyznanie prawa pomocy w zakresie częściowym obejmującym ustanowienie radcy prawnego. Jednakże w związku z tym, że wnioskodawcy zostało uprzednio przyznane postanowieniem Referendarza sądowego WSA z dnia 24 marca 2010 roku prawo pomocy obejmujące zwolnienie w całości od kosztów sądowych, tym samym zadośćuczynienie obecnemu wnioskowi o ustanowienie kwalifikowanego pełnomocnika z urzędu oznaczałoby w praktyce, przyznanie stronie prawa pomocy w zakresie całkowitym, na które, w myśl art. 245 § 2 wspomnianej ustawy składają się obie analizowane instytucje procesowe, tj. zwolnienie od kosztów sądowych i ustanowienie pełnomocnika. To zaś skutkuje ocenę wniosku z zastosowaniem surowszych kryteriów, o których mowa w art. 246 § 1 pkt 1 ustawy Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi. Analizując sytuację finansową skarżącego orzekający doszedł do przekonania, iż w wystarczającym stopniu wykazał on, iż spełnia powyższe przesłanki. Jedynym źródłem utrzymania M.J. jest renta inwalidzka w wysokości 669,24 zł. Skarżący nie dysponuje dochodami z innych źródeł. Uzyskiwane w miesiącu dochody w całości przeznaczane są na bieżące utrzymanie i spłatę zobowiązań kredytowych. Skarżący nie posiada oszczędności, jak również cennych przedmiotów, które mogłyby zostać spieniężone celem pokrycia wynagrodzenia pełnomocnika z wyboru. W tym miejscu należy jednak podkreślić, iż rozpoznając kwestię przyznania stronie kwalifikowanego pełnomocnika w ramach prawa pomocy kierowano się jedynie przesłankami ekonomicznymi (tj. badano czy stronę stać na poniesienie określonego wydatku), nie zaś charakterem sprawy. Jedynym kryterium, od którego przepis art. 246 § 1 ustawy Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi uzależnia przyznanie prawa pomocy jest bowiem brak możliwości poniesienia przez stronę jakichkolwiek lub pełnych kosztów postępowania. W niniejszej sprawie odmowa przyznania prawa pomocy obejmującego ustanowienie kwalifikowanego pełnomocnika mogłaby doprowadzić do pozbawienia strony konstytucyjnego prawa do sądu, zważywszy na fakt, iż na etapie sporządzenia skargi kasacyjnej (na którym znajduje się obecnie niniejsza sprawa) zachodzi tzw. przymus adwokacko - radcowski. Biorąc pod uwagę wskazane okoliczności przychylono się do wniosku skarżącego i orzeczono jak w sentencji postanowienia na podstawie art. 245 § 3, art. 246 § 1 pkt 2 w zw. z art. 258 § 2 pkt 7 ustawy z dnia 30 sierpnia 2002 r. – Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi (Dz. U. Nr 153, poz. 1270 ze zmianami).

Źródło: Centralna Baza Orzeczeń Sądów Administracyjnych (orzeczenia.nsa.gov.pl), pozyskano 16.07.2026. · Źródło