II SA/Kr 2754/02

Wojewódzki Sąd Administracyjny w Krakowie w składzie następującym: Przewodniczący : Sędzia NSA Anna Szkodzińska (spr) Sędziowie : WSA Małgorzata Brachel -Ziaja NSA Andrzej Niecikowski Protokolant : Grażyna Grzesiak po rozpoznaniu na rozprawie w dniu 23 listopada 2005 r. sprawy ze skargi S.R. na decyzję Samorządowego Kolegium Odwoławczego w [...] z dnia [...] czerwca 2001r.., Nr [...] w przedmiocie zasiłku gwarantowanego skargę oddala II S.A./Kr 2754/02 Uzasadnienie Decyzją z dnia [...] kwietnia 2002r., znak [...] Dyrektor Miejskiego Ośrodka Pomocy Społecznej w N., na podstawie art. 31 ust. 4a, 4b, 4c pkt l i 2, art. 3Ib l, 2, 6 pkt 2 , art. 35a ust. l pkt 2 i art. 43 ust. l ustawy z dnia 29 listopada 1990 r. o pomocy społecznej odmówił S.R. przyznania gwarantowanego zasiłku okresowego. W uzasadnieniu podał, że S.R. jest zarejestrowana w Powiatowym Urzędzie Pracy jako bezrobotna od dnia 25 września 2000 r. i nie posiada prawa do zasiłku. Wychowuje samotnie syna, który nie przekroczył 7 roku życia. Dalej organ wyjaśnił, że zgodnie z art. 31 ust. 4a ustawy o pomocy społecznej jedną z przesłanek przyznania żądanego świadczenia jest utrata prawa do zasiłku dla bezrobotnych z powodu upływu okresu jego pobierania i wystąpienie z wnioskiem o wypłatę zasiłku gwarantowanego nie później niż w terminie 30 dni od dnia ustania prawa do zasiłku dla bezrobotnych, lub od dnia otrzymania decyzji urzędu pracy o ustaniu prawa do zasiłku dla bezrobotnych. Tej przesłanki S.R. nie spełniła. W odwołaniu od tej decyzji S.R. podała, że decyzją z dnia [...] lipca 1997 r. Ośrodek Pomocy Społecznej w S. przyznał jej zasiłek okresowy gwarantowany w wysokości 295 zł. miesięcznie, na okres od l lipca 1997 r. do dnia 30 czerwca 1998 r. Wobec ustalenia, że dziecko wychowują dziadkowie, decyzją z dnia [...] marca 1998r. OPS wstrzymał ten zasiłek od dnia l marca 1998 r. Postanowieniem Sądu Rejonowego z dnia [...] czerwca 1998 r. dziadkowie zostali ustanowieni rodziną zastępczą dla dziecka. Postanowieniem z dnia [...] czerwca 1999 r. rodzina zastępcza została zwolniona i od tej chwili pieczę nad dzieckiem przejęła odwołująca się. Nie rejestrowała się w Urzędzie Pracy i nie występowała z wnioskiem o przywrócenie zasiłku gwarantowanego, ponieważ zmieniała miejsca pobytu. Przesłanki jednak uzasadniające wstrzymanie zasiłku przestały istnieć wiosną 1999r., a więc po rządami innych unormowań ustawy o pomocy społecznej. Poza tym odwołująca się opisała swą trudną sytuację życiową. Decyzją z dnia [...] czerwca 2002 r. znak [...] Samorządowe Kolegium Odwoławcze, na podstawie art. 138 § l pkt l kpa, decyzję organu I instancji utrzymało w mocy. Podało, że S.R. jest matka samotnie wychowującą dziecko, syna M., który przekroczył 7 rok życia. Jej sytuacja materialna jest bardzo. Zasiłek jednak gwarantowany przyznany być nie może wobec braku przesłanki, o której mowa w uzasadnieniu decyzji organu I instancji. Zgodnie z art. 31 ust. 4a ustawy o pomocy społecznej osobie, która utraciła prawo do zasiłku dla bezrobotnych z powodu upływu okresu jego pobierania, a dochód rodziny nie przekracza kryterium dochodowego przysługuje gwarantowany zasiłek okresowy jeżeli w dniu utraty prawa do zasiłku dla bezrobotnych oraz w okresie pobierania ;gwarantowanego zasiłku okresowego samotnie wychowuje co najmniej jedno dziecko do dnia ukończenia szkoły podstawowej gimnazjum, nie dłużej jednak niż do 15 roku życia, a od 2001 r. nie dłużej niż do 16 roku życia. Z.B. jest osobą rozwiedzioną i ma na utrzymaniu syna urodzonego w 1991 r. Z dniem 26 stycznia 2001 r. utraciła prawo do zasiłku dla bezrobotnych. W skardze do Naczelnego Sądu Administracyjnego S.R. zarzuciła, że organy błędnie zinterpretował stan faktyczny i dokonał wadliwej jego kwalifikacji. Podniosła, że skoro wymogi określone art. 32 ust. 2 ustawy o pomocy społecznej, nie można wobec niej stosować zapisów art. 31 ust. 4 ustawy. Samorządowe Kolegium Odwoławcze wniosło o oddalenie skargi przytaczając motywy swego rozstrzygnięcia. W związku z wejściem w życie z dniem l stycznia 2004 r. ustaw: z dnia 25 lipca 2002 r. Prawo o ustroju sądów administracyjnych i z dnia 30 sierpnia 2002 r. - Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi, na podstawie art. 97 § l ustawy z dnia 30 sierpnia 2002 r. - Przepisy wprowadzające ustawę - Prawo o ustroju sądów administracyjnych i ustawę - Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi, sprawa niniejsza podlega rozpoznaniu przez wojewódzki sąd administracyjny, na podstawie przepisów ustawy ostatnio wymienionej /w skrócie - ppsa/. Wojewódzki Sąd Administracyjny zważył; Wniesienie do sądu administracyjnego skargi na decyzję administracyjną obliguje sąd do oceny zgodności z prawem kwestionowanego aktu. W tej ocenie Sąd nie jest związany zarzutami i wnioskami skargi, ale związany jest granicami sprawy. Zaskarżona przez S.R. decyzja zapadła w wyniku rozpoznania jej wniosku złożonego w Miejskim Ośrodku Pomocy Społecznej w N. w dniu 27 marca 2002 r. "o przyznanie zasiłku gwarantowanego". Tak wyraźnie określone żądanie określiło granice sprawy administracyjnej, rozstrzygniętej opisaną na wstępie decyzją organu I instancji. Zasiłek okresowy gwarantowany, regulowany przepisem art. 31 ust. 4a ustawy o pomocy społecznej z dnia 29 listopada 1990 r., jest świadczeniem odmiennym od zasiłku celowego regulowanego wskazanym w skardze przepisem art. 32 ust. 2. W sprawie, której przedmiotem było pierwsze z wymienionych świadczeń, organ nie mógł rozstrzygać także co do świadczenia innego, nieobjętego wnioskiem wszczynającym to postępowanie. W konsekwencji stwierdzić należy, że skoro przedmiotem zaskarżonego do Sądu rozstrzygnięcia jest tylko i wyłącznie prawo do zasiłku gwarantowanego, to zaprezentowany w skardze zarzut naruszenia przepisu regulującego inne świadczenie nie może odnieść skutku. Zaskarżona decyzja, której rozstrzygnięcie sprowadza się do odmowy przyznania zasiłku okresowego gwarantowanego nie narusza prawa w sposób mogących powodować jej wzruszenie. Podzielić należy stanowisko organów, że wniosek skarżącej, już tylko z powodu braku wskazanej przez organy przesłanki, uwzględniony być nie mógł. Zgodnie z przepisem art. 31 ust. 4a ustawy o pomocy społecznej w brzmieniu obowiązującym w dacie zaskarżonej decyzji zasiłek okresowy gwarantowany przysługiwał osobie, która utraciła prawo do zasiłku dla bezrobotnych, pobieranego na podstawie przepisów o zatrudnieniu i przeciwdziałaniu bezrobociu, z powodu upływu okresu jego pobierania, a dochód rodziny nie przekraczał kryterium dochodowego ustalonego zgodnie z art. 4 ust. l, jeżeli w dniu utraty prawa do zasiłku dla bezrobotnych oraz w okresie pobierania gwarantowanego zasiłku okresowego samotnie wychowuje co najmniej jedno dziecko do 7 roku życia /z zastrzeżeniem ust. 4d/. Zasiłek przysługuje, jeżeli osoba uprawniona wystąpiła z wnioskiem o jego wypłatę nie później niż w terminie 30 dni od dnia ustania prawa do zasiłku dla bezrobotnych, lub 30 dni od dnia otrzymania decyzji urzędu pracy o ustaniu prawa do zasiłku dla bezrobotnych. Jest oczywiste, i temu nie przeczy sama skarżąca, że określone przepisem terminy nie zostały zachowane. Co więcej, w chwili złożenia wniosku o przyznanie zasiłku gwarantowanego skarżącej nie można było przypisać statusu osoby bezrobotnej, która utraciła prawo do zasiłku dla bezrobotnych z powodu upływu okresu jego pobierania, skoro już w 1997 r. zasiłek gwarantowany był przez nią pobierany, a następnie został "wstrzymany". Ze znajdującego się w aktach sprawy zaświadczenia Urzędu Pracy w N. z dnia 8 października 2001 r. wynika, że skarżąca od dnia 25 września 2000 r. zarejestrowana jest jako osoba bezrobotna bez prawa do zasiłku. Taki więc status posiadała w dniu 27 marca 2002r. /data złożenia wniosku/. W odwołaniu skarżąca podała fakty związane z poprzednio pobieranym zasiłkiem gwarantowanym. Do tych okoliczności organ odwoławczy w ogóle się nie ustosunkował i ich nie rozważył, przez co dopuścił się naruszenia przepisu art. 107 § 3 kpa. Uchybienie to jednak nie miało wpływu na wynik sprawy. Ustawa o pomocy społecznej z dnia 29 listopada 1990 r. nie przewidywała "wstrzymania" wypłaty zasiłku gwarantowanego. Od 25 marca 1999r. jednak wprowadzono do niej zapis o zawieszeniu tego zasiłku na okres podjęcia zatrudnienia albo podjęcia pozarolniczej działalności w rozumieniu przepisów o zatrudnieniu i przeciwdziałaniu bezrobociu /art. 31 ust. 4e/. Jednocześnie uregulowano warunki przywrócenia tak zawieszonego zasiłku: mogło to nastąpić tylko na wniosek złożony w terminie 14 dni od ustania zatrudnienia, jeżeli w dalszym ciągu spełnione byłyby warunki do przyznania tego zasiłku określone przepisem art. 31 ust. 4a. Opisana instytucja prawna abstrahowała w ogóle od wskazywanej przez skarżącą przyczyny wstrzymania jej w 1998 r. wypłaty zasiłku gwarantowanego. Decyzja zatem z takim skutkiem mogła być podjęta na podstawie przepisu art. 43 ust. 2a, zgodnie z którym właściwy organ mógł zmienić lub uchylić decyzję administracyjną na niekorzyść strony bez jej zgody w przypadku zmiany przepisów prawa lub jeżeli nastąpiły zmiany w sytuacji dochodowej lub osobistej osoby otrzymujących świadczenie. Z całą w każdym razie pewnością stwierdzić należy, że w sprawie nie może być w ogóle mowy o "przywróceniu" zasiłku gwarantowanego w rozumieniu wskazanego powyżej przepisu art. 31 ust 4e. Bez znaczenia przy tym pozostaje, że "przesłanki uzasadniające wstrzymanie zasiłku /przywrócenie pieczy nad dzieckiem/ przestały istnieć wiosną 1999 r." Skoro w sprawie nie było żadnych podstaw do przyznania, czy też do przywrócenia zasiłku okresowego gwarantowanego, to wynik postępowania administracyjnego nie mógł być dla skarżącej pozytywny. Skarga zatem jako nieuzasadniona, na podstawie art. 151 ustawy ppsa podlega oddaleniu.