II SA/Kr 2833/01

WYROK W IMIENIU RZECZYPOSPOLITEJ POLSKIEJ Dnia 30 czerwca 2004r. Wojewódzki Sąd Administracyjny w Krakowie w składzie następującym: Przewodniczący : Sędzia NSA Joanna Tuszyńska Sędziowie : NSA Izabela Dobosz AWSA Mariusz Kotulski (spr.) Protokolant : Edyta Domagalska po rozpoznaniu na rozprawie w dniu 30 czerwca 2004r. sprawy ze skargi J. H. na decyzję Samorządowego Kolegium Odwoławczego w N. z dnia 16 lipca 2001r. Nr [...] w przedmiocie zasiłku stałego - skargę oddala - Zgłoszeniem z [...] kwietnia 2001r. J. H. (zwana dalej skarżącą) zwróciła się do Ośrodka Pomocy Społecznej w N. o przyznanie pomocy w formie zasiłku stałego z tytułu opieki nad dzieckiem niepełnosprawnym, gdyż zmuszona jest je dowozić i przywozić ze szkoły, a także pomagać w czynnościach życia codziennego, co uniemożliwia jej podjęcie pracy. Na wniosek Kierownika Ośrodka Pomocy Społecznej w N. z dnia [...].05.2001r. Powiatowy Zespół Do Spraw Orzekania o Stopniu Niepełnosprawności w N. wydał w dniu [...].05.2001r. opinię, w której stwierdził, na podstawie zgromadzonej dokumentacji oraz oceny stanu zdrowia dziecka sporządzonej przez lekarza, iż stan zdrowia dziecka nie powoduje konieczności sprawowania nad nim opieki polegającej na stałej, bezpośredniej i osobistej pielęgnacji i systematycznym współdziałaniu w postępowaniu leczniczym oraz rehabilitacyjnym w zakresie uniemożliwiającym podjęcie zatrudnienia przez osobę ubiegającą się o zasiłek stały. Biorąc pod uwagę w/w opinię Powiatowego Zespołu ds. Orzekania o Stopniu Niepełnosprawności w N. Kierownik Ośrodka Pomocy Społecznej w N. decyzją z dnia [...] czerwca 2001r., nr [...], sygn. [...] odmówił przyznania zasiłku stałego z tytułu opieki nad dzieckiem niepełnosprawnym. Jako podstawę prawną podano art.27 ust. 1 i 2b, ustawy z dnia 29 listopada 1990r. o pomocy społecznej (t.j. z 1998r. Dz.U. nr 64, poz.414 z późn. zm.). W odwołaniu od tej decyzji J. H. wskazała, iż syn wymaga stałej opieki, gdyż jego małe zdolności adaptacyjne i niska samoocena sprawiają, że potrzebuje on wsparcia przy podejmowaniu wszelkich inicjatyw. Ponieważ syn uczęszcza do Specjalnego Ośrodka Wychowawczego, który usytuowany jest w znacznej odległości od miejsca zamieszkania, niezbędne jest dowożenie go na zajęcia i przywożenie po zajęciach do domu. "Sam nie jest w stanie dojeżdżać i w związku z tym wymaga pomocy osób drugich." Wymaga stałej obserwacji i nadzoru (może się oddalić od grupy rówieśników, zgubić się), a także pomocy w nauce. Nadto syn często choruje i wymaga wtedy szczególnej troski. Wszystkie te czynniki uniemożliwiają skarżącej podjęcie stałej pracy zarobkowej, a na utrzymaniu ma jeszcze troje dzieci. Decyzją z dnia 16 lipca 2001r., nr [...] Samorządowe Kolegium Odwoławcze w N., na podstawie art. 138 § 1 pkt 1 k.p.a., utrzymało decyzję organu I instancji w mocy. W uzasadnieniu tej decyzji Kolegium omówiło przesłanki art.27 ust. 1 i ust.2b ustawy o pomocy społecznej oraz podzieliło stanowisko organu I instancji, iż wobec negatywnej opinii Powiatowego Zespołu Do Spraw Orzekania o Stopniu Niepełnosprawności w N. z dnia [...].05.2001r. brak jest podstaw do przyznania zasiłku. Opinia ta "jest miarodajnym dokumentem, który brany jest pod uwagę przy rozpatrywaniu wniosku o zasiłek stały." I chociaż niewątpliwie syn skarżącej wymaga w jakimś stopniu opieki i pielęgnacji, to nie jest to konieczność sprawowania opieki nad dzieckiem wymagającym stałej pielęgnacji, polegającej na bezpośredniej, osobistej pielęgnacji i systematycznym współdziałaniu leczniczym, rehabilitacyjnym i edukacyjnym. Decyzję Samorządowego Kolegium Odwoławczego w N. z dnia 16 lipca 2001r. zaskarżyła do Naczelnego Sądu Administracyjnego J. H.. W uzasadnieniu swojej skargi skarżąca przytoczyła te same argumenty i okoliczności, które już wcześniej podnosiła w swoim odwołaniu do organu odwoławczego. W odpowiedzi na skargę Samorządowe Kolegium Odwoławcze wniosło o jej oddalenie powtarzając motywy rozstrzygnięcia. Zgodnie z brzmieniem art.97 § 1 ustawy z dnia 30 sierpnia 2002r. Przepisy wprowadzające ustawę - Prawo o ustroju sądów administracyjnych i ustawę Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi (Dz.U. nr 153, poz. 1271 z późn. zm.) sprawy, w których skargi wniesione zostały do Naczelnego Sądu Administracyjnego przed dniem l stycznia 2004r. i postępowanie nie zostało zakończone, podlegają rozpoznaniu przez właściwe wojewódzkie sądy administracyjne na podstawie przepisów ustawy - Prawo o postępowaniu przed sadami administracyjnymi. Wojewódzki Sąd Administracyjny zważył, co następuje: Zgodnie z brzmieniem art. l ustawy Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi postępowanie sądowe w rozpoznawanych sprawach zmierza do kontroli działalności administracji publicznej, a nie do merytorycznego orzekania w sprawie i zastępowania w tym zakresie organów administracji publicznej. Jak wynika z treści art.27 ust. 1 ustawy o pomocy społecznej zasiłek stały przysługuje osobie zdolnej do pracy, lecz nie pozostającej w zatrudnieniu ze względu na konieczność sprawowania opieki nad dzieckiem wymagającym stałej pielęgnacji, polegającej na bezpośredniej, osobistej pielęgnacji i systematycznym współdziałaniu w postępowaniu leczniczym, rehabilitacyjnym oraz edukacyjnym, jeżeli dochód rodziny nie przekracza dwukrotnego dochodu określonego zgodnie z art. 4, a dziecko jest uprawnione do zasiłku pielęgnacyjnego. W przedmiotowej sprawie istotną okolicznością warunkującą przyznanie tej formy pomocy społecznej jest stwierdzenie czy S. H. - syn skarżącej wymaga sprawowania stałej, bezpośredniej, osobistej opieki i jego pielęgnacji. Wprowadzony nowelą z dnia 8 października 1999 r. (Dz. U. Nr 90, poz. 1001) przepis art. 27 ust. 2b ustawy o pomocy społecznej ustanowił możliwość zasięgnięcia przez kierownika ośrodka pomocy społecznej - w wypadku wystąpienia uzasadnionych wątpliwości, dotyczących konieczności sprawowania stałej, bezpośredniej i osobistej opieki nad dzieckiem i jego pielęgnacji w zakresie uniemożliwiającym podjęcie zatrudnienia - opinii powiatowego zespołu do spraw orzekania o stopniu niepełnosprawności. Ponieważ do wywiadu środowiskowego skarżąca dołączyła szereg zaświadczeń o stanie zdrowia syna oraz orzeczenie kwalifikacyjne nr [...] z dnia [...].11.1999r. do kształcenia specjalnego, zasadnie organ I instancji wystąpił do powiatowego zespołu do spraw orzekania o stopniu niepełnosprawności o wydanie opinii, działając na zasadzie art.27 ust.2b powołanej wyżej ustawy. Ustawodawca jednocześnie przesądził w art.43 ust.3d cytowanej ustawy, iż od wydanej przez powiatowy zespół do spraw orzekania o stopniu niepełnosprawności w sprawach o przyznanie świadczeń z pomocy społecznej nie służy zażalenie. Uzyskana przez organ I instancji opinia Powiatowego Zespołu ds. Orzekania o Stopniu Niepełnosprawności w N. z dnia [...].05.2000r. stanowi dowód w rozumieniu art. 75 § 1 kpa. I chociaż jest to tylko jeden z dowodów, który nie może być przyjmowany bezkrytycznie, to podzielić należy pogląd wyrażony w uzasadnieniu zaskarżonej decyzji SKO w N., iż jest to dowód miarodajny dla merytorycznego rozstrzygnięcia sprawy. Z powołanej opinii wynika jednoznacznie, iż "stan zdrowia dziecka nie powoduje konieczności sprawowania nad nim opieki polegającej na stałej, bezpośredniej i osobistej pielęgnacji i systematycznym współdziałaniu w postępowaniu leczniczym oraz rehabilitacyjnym w zakresie uniemożliwiającym podjęcie zatrudnienia przez osobę ubiegającą się o zasiłek stały." Dziecko bowiem porusza się samodzielnie, samodzielnie przyjmuje pokarmy. Korzysta ze stołówki szkolnej. Nie wymaga częstych wizyt u lekarza i zabiegów leczniczo rehabilitacyjnych oraz pielęgnacyjnych. W konsekwencji uznać należy, iż w świetle materiału dowodowego zgromadzonego na dzień orzekania przez organy administracyjne, działały one na podstawie prawa i granicach przez prawo wyznaczonych. Podsumowując stwierdzić należy, że w wyniku przeprowadzonej kontroli zaskarżonej decyzji i poprzedzającego ją postępowania administracyjnego sąd nie stwierdził naruszenia przepisów prawa materialnego lub procedury administracyjnej powodującego konieczność uchylenia zaskarżonej decyzji. Dlatego też wobec nieuwzględnienia skargi na podstawie art. 151 ustawy Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi sąd skargę oddalił.