II SA/Kr 2852/02

Wojewódzki Sąd Administracyjny w Krakowie w składzie następującym: Przewodniczący Sędzia WSA Małgorzata Brachel -Ziaja Sędziowie WSA Renata Czeluśniak WSA Grażyna Firek (spr) Protokolant Grażyna Grzesiak po rozpoznaniu na rozprawie w dniu 19 czerwca 2006r. sprawy ze skargi S. J. i J. J. na decyzję Wojewody z dnia 30 września 2002 r., nr [...] w przedmiocie zwrotu nieruchomości skargę oddala II SA/Kr 2852/02 UZASADNIENIE Decyzją z dnia [...] maja 2002 r. znak: [...] Prezydent Miasta [...] na podstawie art.136 ust.3, art.137 ust.1 i 2, art.139, art.142, art. 216 ustawy z dnia 21 sierpnia 1997 roku o gospodarce nieruchomościami (t.j. Dz. U. z 2000r. Nr 46, poz.543), oraz art. 104 ustawy z dnia 14 czerwca 1960 r. Kodeks postępowania administracyjnego (t.j. Dz. U. z 2000 r. Nr 98, poz. 1071 ), wykonując zadania starosty z zakresu administracji rządowej orzekł o zwrocie spadkobiercom A. T. tj.: A. K., M. K., R. K.,M. S., J. N., M. S., J. T. według udziałów ustalonych postanowieniem Sądu Rejonowego w [...] z dnia 31 stycznia 2001 r. sygn.akt [...] oraz z dnia 7 maja 2001 r. sygn. akt [...] , nieruchomość położoną w [...] przy ul. [...] ( dawnej ulicy [...] ),oznaczoną w ewidencji gruntów m. Kielce (obr. 024) jako działki nr [...] o pow.46m2, nr [...] o pow.46m2, nr [...]o pow. 90 m2, stanowiącą własność Gminy [...] dla której Wydział Ksiąg Wieczystych Sądu Rejonowego w [...] prowadzi księgę wieczystą KW Nr [...] . W jej uzasadnieniu organ wskazał, że aktem notarialnym Rep. A Nr [...] z dnia [...] czerwca 1960r. A. T. darowała Skarbowi Państwa działki nr nr [...] , [...],[...] oraz nr [...] z zabezpieczeniem 3 metrowego dojazdu od ulicy " do wsi [...]", że sprawa zwrotu w/w działek była przedmiotem rozstrzygnięć przez Kierownika Urzędu Rejonowego w [...] , ale w świetle obowiązujących wówczas przepisów ustawy z dnia 29 kwietnia 1985r. o gospodarce gruntami i wywłaszczaniu nieruchomościami sprawę powyższą umorzono decyzją z dnia [...] czerwca 1994r znak: [...] , utrzymaną w mocy przez Wojewodę [...] decyzją z dnia [...] sierpnia 1994r. znak: [...] , a ponowne żądanie zwrotu nieruchomości jako zbędnej na cel określony przy jej wywłaszczeniu na rzecz Skarbu Państwa, oparte zostało o przepisy ustawy z dnia 21 sierpnia 1997 roku o gospodarce nieruchomościami / Dz. U. z 2000r. Nr 46, poz.543 ze zm. /, która weszła w życie z dniem 1 stycznia 1998 roku. Dalej organ I instancji wskazał, że art. 216 tej ustawy obejmuje tytuł prawny - ustawę z dnia 22 maja 1958r. o terenach dla budownictwa domów jednorodzinnych w miastach i osiedlach ( Dz. U. Nr 31 póz. 138), będący podstawą uznania nieruchomości jako wywłaszczoną i zgodnie z przepisami art.136 ust. 3 tej ustawy przesłanką uzasadniającą zwrot nieruchomości na rzecz poprzedniego właściciela lub jego następcy prawnego, jest jej zbędność na cel określony w decyzji o wywłaszczeniu, zaś wg definicji zbędności nieruchomości, zawartej w art.137 ust.l ustawy, nieruchomość uznaje się za zbędną, jeżeli pomimo upływu 7 lat od dnia , w którym decyzja o wywłaszczeniu stała się ostateczna, nie rozpoczęto prac związanych z realizacją tego celu albo utraciła moc decyzja o ustaleniu lokalizacji inwestycji lub decyzja o warunkach zabudowy i zagospodarowania terenu, a cel ten nie został zrealizowany. Dalej organ I instancji wskazał, że roszczenie o zwrot nieruchomości oznaczonej jako działki nr nr [...] , [...] , [...],[...] zostało rozdzielone na odrębne postępowania administracyjne zgodnie z wnioskiem złożonym przez spadkobierców i niniejsze postępowanie ograniczone zostało do działki hip. nr 10, przeznaczonej pod regulację ulicy [...]. Wskazał też, że nieruchomość położona w Kielcach przy ul. Domki oznaczona w dacie wywłaszczenia jako działka hip. nr 10 o pow. 182m2, odpowiada obecnie w ewidencji gruntów m. [...] działkom nr [...] o pow. 46 m , nr [...] o pow. 46 m , nr 1290/4 o pow. 90 m2, ( obr.024 ) i stanowi własność Gminy Kielce - KW Nr [...] , a przeprowadzone w dniu 26 marca 2002r. oględziny nieruchomości objętej wnioskiem o zwrot wykazały, iż działki oznaczone tymi numerami, stanowiące zachodnią część nabytej na rzecz Skarbu Państwa nieruchomości są zabudowane częścią budynku drewnianego, I kondygnacyjnego - będącego własnością S. J. i J. J. oraz znajduje się na nich ogródek przydomowy, że północna granica biegnie równolegle do ul. [...] , a południowa przecina w/w budynek mieszkalny, wschodnia część działki hip. Nr 10 odpowiadająca działce ewidencyjnej nr [...] zagospodarowana jest jako trawnik oraz ogródek przydomowy z nasadzeniami krzewów, drzew, a nieruchomość objęta roszczeniem położona jest poza pasem drogowym ulicy [...] . Nadto organ I instancji stwierdził, że przez działkę nr [...] według mapy zasadniczej przebiegają sieci uzbrojenia: wodociąg , kanalizacja oraz studzienka kanalizacji sanitarnej, natomiast przez działkę nr [...] biegnie przyłącze wodociągowe ze studzienką i zgodnie z ustaleniami miejscowego planu ogólnego zagospodarowania terenu m. [...] nieruchomość będąca przedmiotem postępowania przeznaczona jest pod skoncentrowane budownictwo mieszkaniowe jednorodzinne, w uzupełnieniu handel detaliczny, gastronomia, rzemiosło oraz podkreślił, że działki nr nr [...] , [...] , [...] położone są poza pasem drogowym ulicy [...] i nie zostały wykorzystane zgodnie z celem wywłaszczenia pod regulację w/w ulicy. Konkludując organ uznał, że przesłanka zbędności określona przepisami art. 137 ust. l ustawy o gospodarce nieruchomościami została spełniona w stosunku do wymienionych działek i dlatego orzekł o ich zwrocie na rzecz spadkobierców A. T.. W odwołaniu od powyższej decyzji J. J. i S. J. wnieśli o uchy lenie, po wyższej decyzji i kwestionując zwrot nieruchomości na rzecz spadkobierców A. T. zarzucili, że w 1974 r. umową notarialną nabyli nieruchomość zabudowaną w [...] przy ul. [...] nr [...] od F. K. i od tej chwili do 2000 r. opłacali podatek od nieruchomości obejmujący również działkę nr [...] / obecnie działka nr [...] , nr [...] i nr [...]/ a zatem zwrot przedmiotowej nieruchomości na rzecz spadkobierców A. T. spowoduje utratę przez nich dostępu do swojej nieruchomości. Podkreślili także, że w nieruchomości będącej przedmiotem zwrotu znajdują się przyłącza wodociągowe i kanalizacyjne do budynku, całkowicie przez nich sfinansowane. Decyzją z dnia 30 września 2002 r. znak : [...] na podstawie art. 127 § 1 i 2 oraz art. 138 §1 pkt l ustawy z dnia 14 czerwca 1960 r. Kodeks postępowania administracyjnego/tj.Dz.U. z 2000 r. Nr 98 poz. 1071 ze zm./ Wojewoda [...] po rozpoznaniu powyższego odwołania zaskarżoną decyzję utrzymał w mocy. W jej uzasadnieniu stwierdził, że rozstrzygniecie organu I instancji jest prawidłowe. Wskazał także , iż z dokumentacji geodezyjnej zawartej w aktach sprawy wynika , ze na działkach nr [...] i nr [...] nabytych na rzecz Skarbu Państwa, a będących przedmiotem zwrotu znajduje się część budynku drewnianego, parterowego, a prawa i roszczenia do połowy budynku/zachodniej części/ odwołujący się nabyli umową kupna sporządzona w formie aktu notarialnego Rep.A. [...] od F. K. i w budynku tym zamieszkuje M. S. /prawo zamieszkania zostało zapewnione w §5 cyt. umowy/, że w toku postępowania odwoławczego odwołujący się w dniu 2 sierpnia 2002 r. złożyli do Sądy Rejonowego w [...] wniosek o zasiedzenie na części nieruchomości oznaczonej jako działki S nr [...] i nr [...] , a do organu odwoławczego wniosek o zawieszenie postępowania odwoławczego do czasu zakończenia sprawy o zasiedzenie , ale następnie w dniu [...] sierpnia 2002 r. oświadczyli, że wycofali z Sądu wniosek o zasiedzenie i w związku z tym cofnęli także wniosek o zawieszenie postępowania odwoławczego. W tej sytuacji oraz wobec tego, że w Kw nr 45484 nie ujawniono służebności dostępu do nieruchomości zabudowanej znajdującej się za tymi działkami do drogi /ulicy/ to brak było podstaw do kwestionowania zasadności zaskarżonej decyzji. Organ odwoławczy podkreślił także, iż kwestia uregulowania dostępu do nieruchomości odwołujących się stanowi sprawę z zakresu prawa cywilnego i nie może być przedmiotem rozpoznania w postępowaniu administracyjnym. W skardze do Naczelnego Sądu Administracyjnego Ośrodka Zamiejscowego w Krakowie J. J. i S. J. wnieśli o "oddalenie" wskazanej wyżej decyzji Wojewody [...] o zwrocie nieruchomości na rzecz spadkobierców A. T., zarzucając, że przez działki nr [...] nr [...] przebiega jedyne dojście od drogi publicznej do nieruchomości stanowiącej ich własność , a także przytoczyli raz jeszcze okoliczności wskazane w odwołaniu od decyzji organu I instancji. W odpowiedzi na skargę organ II instancji wniósł o jej oddalenie i przytoczył raz jeszcze stanowisko zawarte w uzasadnieniu zaskarżonej decyzji. Sąd zważył, co następuje: Zgodnie z przepisem art.97§l ustawy z dnia 30 sierpnia 2002 r.-Przepisy wprowadzające ustawę - Prawo o ustroju sądów administracyjnych i ustawę -Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi (Dz.U. nr 153 poz. 1271), sprawy, w których skargi zostały wniesione do Naczelnego Sądu Administracyjnego przed dniem l stycznia 2004 r. i postępowanie nie zostało zakończone, podlegają rozpoznaniu przez właściwe wojewódzkie sądy administracyjne na podstawie przepisów ustawy 30 sierpnia 2002 r. Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi /Dz.U.Nr 153 poz. 1270 ze zm./ Dlatego też właściwym do rozpoznania skargi jest Wojewódzki Sąd Administracyjny w Krakowie. Zgodnie z treścią art.3 ustawy - Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi, sądy administracyjne sprawują kontrolę działalności administracji publicznej i stosują środki określone w ustawie. W ramach swej kognicji sąd bada czy przy wydaniu zaskarżonego aktu nie doszło do naruszenia przepisów prawa materialnego i przepisów postępowania , nie będąc przy tym związanym granicami skargi / art. 134 ustawy/. Skarga jest nieuzasadniona. Stosownie do treści art. 136 ust.3 ustawy z dnia 21 sierpnia 1997 r. o gospodarce nieruchomościami /t.j. Dz. U z 2000 r. nr 46 poz.543 ze zm./ poprzedni właściciel lub jego spadkobierca mogą żądać zwrotu wywłaszczonej nieruchomości lub jej części, jeżeli, stosownie do przepisu art. 137, stała się zbędna na cel określony w decyzji o wywłaszczeniu, zgodnie zaś z treścią art. 137 tej ustawy nieruchomość uznaje się za zbędną na cel określony w decyzji o wywłaszczeniu, jeżeli pomimo upływu 7 lat od dnia, w którym decyzja o wywłaszczeniu stała się ostateczna, nie rozpoczęto prac związanych z realizacją tego celu albo utraciła moc decyzja o ustaleniu lokalizacji inwestycji lub decyzja o warunkach zabudowy i zagospodarowania terenu, a cel ten nie został zrealizowany. W nin. sprawie organy obu instancji prawidłowo ustaliły , że wywłaszczona nieruchomość stała się zbędna na cel określony w decyzji o wywłaszczeniu i słusznie uznały , że spełnione zostały przesłanki uzasadniające orzeczenie zwrotu wywłaszczonej nieruchomości na rzecz spadkobierców wywłaszczonej A. T.. Słusznie też organ odwoławczy wskazał, ze kwestie dotyczące uregulowania dostępu z nieruchomości stanowiącej własność skarżących do drogi publicznej stanowią sprawę z zakresu prawa cywilnego , a zatem mogą być dochodzone w postępowaniu przed sądem powszechnym. Także kwestie własnościowe wskazane w skardze , a wynikające zdaniem skarżących ze sprzeczności zawartych w aktach notarialnych z 1960 r. i z 1974 r. mogą być przedmiotem rozpoznania i oceny przed sądem powszechnym. Mając na uwadze przytoczone okoliczności Sąd orzekł na zasadzie art.151 cyt. ustawy z dnia 30 sierpnia 2002 r.-Postępowanie przed sądami administracyjnymi jak w sentencji wyroku.