II SA/Kr 2890/03
WyrokWSA w Krakowie2005-08-23
Skład orzekający: Elżbieta Kremer, Dorota Dąbek, Wiesław Kisiel
Analiza orzeczenia
Sekcja wygenerowana przez AI na podstawie treści orzeczenia — nie stanowi cytatu.
Zagadnienie prawne
Czy organ administracyjny, odrzucając odwołanie z powodu braku prawidłowego pełnomocnictwa, powinien wezwać stronę do jego uzupełnienia, pouczając o wymogach prawnych, zanim stwierdzi niedopuszczalność odwołania?Ratio decidendi
Organ administracyjny, stwierdzając niedopuszczalność odwołania z powodu braku prawidłowego pełnomocnictwa, narusza prawo, jeśli nie wezwie strony do jego uzupełnienia, pouczając o wymogach prawnych zgodnie z art. 9 kpa. Nawet jeśli przedłożony dokument nie jest pełnomocnictwem, organ powinien dać stronie dodatkowy termin na jego złożenie, zgodnie z art. 64 §2 kpa, zanim pozostawi odwołanie bez rozpatrzenia.Stan faktyczny
Państwowy Wojewódzki Inspektor Sanitarny postanowieniem z dnia 21.10.2003 r. stwierdził niedopuszczalność odwołania od decyzji Państwowego Powiatowego Inspektora Sanitarnego, ponieważ zostało złożone przez M. F. działającego jako pełnomocnik właściciela M. F., a wymagane pełnomocnictwo nie zostało przedłożone. Organ uznał, że zaświadczenie z ewidencji działalności gospodarczej nie jest wystarczającym dokumentem pełnomocnictwa. M. F. złożył skargę do sądu administracyjnego, zarzucając naruszenie prawa, w tym brak pouczenia o możliwości zaskarżenia oraz błędne uznanie, że przedłożone dokumenty nie stanowią pełnomocnictwa. Organ w odpowiedzi na skargę wniósł o jej oddalenie.Rozstrzygnięcie
Uchylił zaskarżone postanowienie.Pełny tekst orzeczenia
Wojewódzki Sąd Administracyjny w Krakowie w składzie następującym : Przewodniczący Sędzia WSA Elżbieta Kremer Sędziowie: AWSA Dorota Dąbek (spr) NSA Wiesław Kisiel Protokolant Urszula Ogrodzińska po rozpoznaniu na rozprawie w dniu 23 sierpnia 2005 r sprawy ze skargi M. F. na postanowienie Państwowego Wojewódzkiego Inspektora Sanitarnego z dnia 21 października 2003 r Nr [...] w przedmiocie niedopuszczalności odwołania uchyla zaskarżone postanowienie
Uzasadnienie.
Postanowieniem z dnia 21.10.2003r. nr [...] Państwowy Wojewódzki Inspektor Sanitarny, działając na podstawie art. 134 kpa stwierdził, że odwołanie od decyzji Państwowego Powiatowego Inspektora Sanitarnego z dnia [...].2003r., sygn. Akt [...] jest niedopuszczalne, ponieważ zostało złożone przez osobę, która nie wykazała, iż posiada pełnomocnictwo do występowania w przedmiotowej sprawie zgodnie z przepisami kpa. W uzasadnieniu wskazano, że w dniu [...] .2003r. M.F. złożył odwołanie od w/w decyzji wskazując, że działa jako pełnomocnik właściciela M.F.. Pismem datowanym dnia [...].2003r. Państwowy Powiatowy Inspektor Sanitarny, powołując się na treść art. 50 §1 kpa, wezwał M. F. do przedłożenia pełnomocnictwa udzielonego dla M.F. do reprezentowania go w sprawie zakończonej wydaną decyzją z dnia [...] 2003r., wyznaczając 7-dniowy termin zgodnie z art. 33 §2 i 3 kpa pod rygorem pominięcia i nierozpatrzenia wniesionego odwołania. W dniu [...].2003r. złożone zostało zaświadczenie o wpisie do ewidencji działalności gospodarczej, gdzie w poz. 3 wymieniono pełnomocnika M. F.. Organ administracyjny uznał jednakże, że zaświadczenie to zostało wydane w 1996r. i dotyczy nieobowiązujących już przepisów prawa tj. uchylonej w dniu [...].2001r. ustawy z dnia 23.12.1988r. o działalności gospodarczej. W nowej ustawie o działalności gospodarczej z 19.11.1999r. nie występuje pojęcie pełnomocnika i wyłącznym reprezentantem jest przedsiębiorca, który może działać za pośrednictwem pełnomocników, jednak ustalonych w trybie przepisów kpa i kpc. Ponieważ zatem odwołujący nie dopełnił ciążącego na nim obowiązku i nie przedłożył w określonym terminie wymaganego przez przepisy prawa pełnomocnictwa, należało uznać iż odwołanie złożone i podpisane przez M. F. jest formalnie niedopuszczalne i pozostawiono to odwołanie bez rozpatrzenia.
Postanowienie to zostało następnie na wniosek strony uzupełnione pouczeniem o możliwości jego zaskarżenia do sądu administracyjnego pismem z dnia [...].2003r.
M. F. złożył do Naczelnego Sądu Administracyjnego Ośrodek Zamiejscowy skargę na to postanowienie, w której wnosi o jego uchylenie. Podniósł, że narusza ono prawo, albowiem stwierdza że jest ostateczne, a nie zawiera pouczenia o możliwości zaskarżenia do sądu administracyjnego. Skarżący zarzucił również, że błędne jest twierdzenie organu, że działający jego imieniem ojciec M.F. nie przedstawił pełnomocnictwa, albowiem na wezwanie z dnia [...] 2003r. przedłożył organowi wypis zaświadczenia z ewidencji działalności gospodarczej, z którego wynika, że od [...].1996r. jest pełnomocnikiem. Zdaniem skarżącego błędne jest stanowisko organu, że pełnomocnictwo takie nie ma skutku prawnego z powodu zmiany przepisów. Zwraca też uwagę na treść art. 33 §4 kpa oraz art. 12 §1 kpa, które organ pominął. Dodatkowe argumenty uzasadniające wniosek zawarty w skardze skarżący zawarł również w piśmie uzasadniającym wniosek o wstrzymanie wykonania decyzji podkreślając m.in., że złożone pełnomocnictwo było zgodne z wymogami art. 33 §2 i 3, jeżeli zaś organ nie uznał tego pełnomocnictwa, winien był wezwać go ponownie w celu wyjaśnienia, czego nie zrobił naruszając art. 7,8 i 9 kpa. Ponadto podkreślił, że powinien być zawiadomiony jego pełnomocnik. Błędna była też podstawa zaskarżonego postanowienia – winien ją stanowić nie art. 50 §1 kpa, lecz art. 64 §2 kpa. Dopiero gdyby po takim wezwaniu skarżący pozostał bezczynny, organ winien był wydać decyzję o umorzeniu, a nie postanowienie.
W odpowiedzi na skargę organ administracyjny wniósł o jej oddalenie, podtrzymując argumentację przedstawioną w zaskarżonym postanowieniu. Podniesiono, że w przedmiotowej sytuacji brak było przesłanek do zastosowania art. 33 §4 kpa, nie jest to bowiem przypadek "mniejszej wagi". Zdaniem organu nie naruszono też art. 12 kpa, organ działał bowiem wnikliwie.
Wojewódzki Sąd Administracyjny zważył, co następuje:
Zgodnie z treścią art. 97 §1 ustawy z dnia 30 sierpnia 2002r. Przepisy wprowadzające ustawę - Prawo o ustroju sądów administracyjnych i ustawę Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi (Dz.U. nr 153, poz. 1271), sprawy w których skargi zostały wniesione do Naczelnego Sądu Administracyjnego przed dniem 1 stycznia 2004r. i postępowanie nie zostało zakończone, podlegają rozpoznaniu przez właściwe wojewódzkie sądy administracyjne na podstawie przepisów ustawy Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi. Skarga w niniejszej sprawie została złożona w 2003r., a więc przed dniem 1 stycznia 2004r. W konsekwencji podlega rozpoznaniu zgodnie z wyżej wskazaną zasadą.
Stosownie do treści art. 134 i 135 ustawy Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi sąd administracyjny dokonując oceny legalności zaskarżonego aktu nie jest związany granicami skargi. Oznacza to, że jeżeli akt wydany w granicach sprawy której dotyczy skarga narusza prawo w sposób określony w art. 145 §1 ustawy Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi, podlega uchyleniu bez względu na to, czy skarga prawidłowo formułuje zarzuty o naruszeniu prawa.
W ocenie Sądu zaskarżone postanowienie narusza prawo.
Zaskarżone postanowienie wydane zostało na podstawie art. 134 kpa. Organ administracyjny stwierdził w nim, że odwołanie Marka Florczyka jest niedopuszczalne, albowiem zostało złożone przez osobę, która nie wykazała, iż posiada pełnomocnictwo.
Sąd podziela pogląd organu administracyjnego, iż dołączona przez stronę na jego wezwanie kopia zaświadczenia z ewidencji działalności gospodarczej nie stanowi spełnienia wymogu doręczenia pełnomocnictwa w rozumieniu art. 33 §4 kpa, choć z innych przyczyn, niż przyjął to organ administracyjny. Nieprawidłowo bowiem organ przyjął za powód zakwestionowania prawidłowości pełnomocnictwa zmianę przepisów o działalności gospodarczej. Argumentem jest bowiem sama istota przedłożonego zaświadczenia z ewidencji działalności gospodarczej i jego walor prawny. Należy uznać, że zaświadczenie z ewidencji działalności gospodarczej potwierdza jedynie fakt, że dla celów prowadzonej działalności gospodarczej został ustanowiony pełnomocnik w osobie M.F.. Nie stanowi ono jednak dokumentu pełnomocnictwa, o jakim mowa w art. 33 §4 kpa. Podkreślić trzeba, że wpisanie do ewidencji działalności gospodarczej osoby pełnomocnika miało jedynie walor rejestrowy, techniczny, potwierdzający ustanowienie pełnomocnika dla celów prowadzenia działalności gospodarczej, który miał służyć pewności prawnej. Nie zastępowało to jednak samego pełnomocnictwa. Dlatego też należy uznać za słuszny pogląd organu wyrażony w zaskarżonym postanowieniu, choć z innych przyczyn niż przyjął to organ, że pomimo wezwania nie zostało w niniejszej sprawie doręczone prawidłowe pełnomocnictwo wykazujące umocowanie M. F. do złożenia odwołania imieniem M. F.. W tym zatem zakresie zarzuty skargi są zatem bezzasadne.
Należy jednak równocześnie podkreślić, że w ocenie sądu zaskarżone postanowienie zostało wydane przez organ administracyjny przedwcześnie. Odpowiadając na wezwanie organu, w zakreślonym przez ten organ terminie, strona złożyła dokument, który w jej przekonaniu stanowił pełnomocnictwo, o które wzywał organ. Skoro organ ocenił, że nie jest to dokument wystarczający, winien był zgodnie z treścią art. 64 §2 kpa wezwać pełnomocnika do złożenia pełnomocnictwa zakreślając mu dodatkowy termin i określając rygor jego niedochowania. W wezwaniu tym organ administracyjny powinien był też dokładnie pouczyć jakie są obowiązujące wymogi prawne dotyczące pełnomocnictwa. Obowiązek każdorazowego należytego i wyczerpującego informowania stron o okolicznościach faktycznych i prawnych, które mogą mieć wpływ na ustalenie ich praw i obowiązków oraz czuwania nad tym, by strony nie poniosły szkody z powodu nieznajomości prawa, został na organy administracyjne nałożony mocą art. 9 kpa. W niniejszej sprawie przepis ten został przez organ całkowicie pominięty. Tym samym zatem uznać należy, że w niniejszej sprawie doszło do naruszenia przepisów postępowania, w tym zwłaszcza przytoczonego art.9 kpa, jak również art. 7 i art.8 kpa.
Ponieważ stwierdzone naruszenie przepisów postępowania mogło mieć istotny wpływ na wynik sprawy w rozumieniu art. 145 §1 pkt 1 litera c ustawy Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi, zaskarżone postanowienie zostało uchylone.
Z bezzasadny uznać należy natomiast pogląd wyrażony w skardze, że w razie niedoręczenia pełnomocnictwa organ winien był wydać decyzję o umorzeniu, a nie postanowienie stwierdzające niedopuszczalność odwołania. Treść art. 134 kpa dotycząca zagadnienia dopuszczalności odwołania należy rozpatrywać w kontekście wymagań stawianych odwołaniu przez przepisy kpa. Środek zaskarżenia, jak zresztą i inne pisma w sprawie, może być wniesiony jedynie przez uprawnioną do tego osobę. Kwestia wykazania legitymacji procesowej do wniesienia odwołania poprzez dołączenie pełnomocnictwa jest niewątpliwie kwestią procesową, wynikającą z toku postępowania, a nie materialnoprawną. Winna być ona zatem rozstrzygana w formie postanowienia, stosownie do art. 123 kpa. Argumenty natomiast powoływane przez skarżącego w piśmie uzasadniającym wniosek o wstrzymanie wykonania decyzji, a w szczególności cytowane tam orzecznictwo, dotyczą materialnoprawnej przesłanki interesu prawnego, a więc przymiotu strony w rozumieniu art. 28 kpa i nie mają w niniejszej sprawie zastosowania.
Mając powyższe na uwadze, Sąd orzekł jak w sentencji.
Przy ponownym rozpoznaniu sprawy organ administracyjny winien w sposób prawidłowy przeprowadzić postępowanie administracyjne poprzedzające wydanie rozstrzygnięcia oraz uwzględnić przy jego wydaniu zawarte powyżej wskazówki Sądu.
Źródło: Centralna Baza Orzeczeń Sądów Administracyjnych (orzeczenia.nsa.gov.pl), pozyskano 19.07.2026. · Źródło