II SA/Kr 2971/03

Wojewódzki Sąd Administracyjny w Krakowie w składzie następującym Przewodniczący Sędzia WSA Barbara Pasternak Sędziowie AWSA Kazimierz Bandarzewski AWSA Janusz Kasprzycki (spr) Protokolant Grażyna Grzesiak po rozpoznaniu na rozprawie w dniu 23 maja 2006r. sprawy ze skargi Z. B. na decyzję Samorządowego Kolegium Odwoławczego z dnia 13 października 2003r., Nr [...] w przedmiocie odmowy ustalenia warunków zabudowy i zagospodarowania terenu postanawia skargę odrzucić Decyzją z dnia [...] sierpnia 2003 r., znak: [...], na podstawie art. 40 ust. 1 i 3 ustawy z dnia 7 lipca 1994 r. o zagospodarowaniu przestrzennym (j. t. Dz. U. Nr 15 poz. 139 z późn. zm.) Wójt Gminy odmówił ustalenia warunków zabudowy i zagospodarowania terenu dla inwestycji polegającej na budowie tartaku wraz z towarzyszącą infrastrukturą, tj. budowy budynku administracyjno-socjalnego, wiaty magazynowej, szamba, parkingu oraz przyłączy: wody, prądu w obszarze działek nr [...],[...],[...] w B. obr. W. Z powyższą decyzją nie zgodził się Z. B. Ustanowiony przez niego pełnomocnik – A. D. – G. - wniósł więc w jego imieniu odwołanie od tej decyzji. Podniósł w nim, że planowana inwestycja zlokalizowana jest na gruntach klasy V i VI pochodzenia mineralnego. Przepis art. 7 ustawy z dnia 3 lutego 1995 r. o ochronie gruntów rolnych i leśnych (Dz. U. z 1995 r., Nr 16 poz.78 z późn. zm., zwanej dalej ustawą o ochronie gruntów rolnych i leśnych) uległ zmianie. Zgodnie ze zmianą, hipotezą art. 7 ust. 1 ustawy o ochronie gruntów rolnych i leśnych objęto wyłącznie grunty wymienione w ust. 2 tego artykułu, a więc grunty klasy V i VI pochodzenia organicznego. Ponieważ grunty znajdujące się na terenie wskazanym do zainwestowania są pochodzenia mineralnego, to nie jest, zdaniem odwołującego się, wymagana zgoda, o której mowa w art. 7 ust. 2 ustawy o ochronie gruntów rolnych i leśnych. Tym samym nie ma przeszkód dla ustalenia warunków zabudowy i zagospodarowania terenu. Podniósł także, że powinno się stosować nowe przepisy ustawy a nie przepisy z dnia wniosku, jak to uczynił Wojewoda, a za nim organ I instancji. W wyniku rozpatrzenia odwołania Z. B., działającego przez pełnomocnika A. D. – G., decyzją z dnia 13 października 2003 r., Nr [...], na podstawie art. 138 § 2 ustawy z dnia 14 czerwca 1960 r. Kodeks postępowania administracyjnego (Dz. U. z 2000 r., Nr 98, poz. 1071 z późn. zm., zwanej dalej w skrócie k.p.a.), Samorządowe Kolegium Odwoławcze uchyliło decyzję organu I instancji i przekazało sprawę do ponownego rozpatrzenia przez organ I instancji. W jej uzasadnieniu Samorządowe Kolegium Odwoławcze wskazało, że podstawowym zagadnieniem w mniejszej sprawie było rozstrzygnięcie, czy w dacie wydawania orzeczenia przez organ I instancji zastosowanie w sprawie ma przepis art. 7 ust. 1 i 2 ustawy o ochronie gruntów rolnych i leśnych, w brzmieniu wprowadzonym przez art. 76 ustawy z dnia 27 marca 2003 r. o planowaniu i zagospodarowaniu przestrzennym (Dz. U z 2003 r., Nr 80, poz.717 z późn. zm., zwanej dalej ustawą o planowaniu i zagospodarowaniu przestrzennym), czy też przepis w dotychczasowym brzmieniu. Zdaniem Kolegium w zakresie obowiązywania zmienionych przepisów należy się posłużyć wykładnią systemową i przyjąć, ze przepis art. 7 ustawy o ochronie gruntów rolnych i leśnych należy poddać takim regułom, w tym i międzyczasowym, o jakich mowa w tej właśnie ustawie. Przyjęcie takiej linii rozumowania powoduje, ze błędna jest decyzja organu I instancji. Odmowa ustalenia warunków zabudowy i zagospodarowania terenu została wydana w oparciu o negatywne uzgodnienie Wojewody, który przyjął za miarodajną treść przepisu art. 7 ustawy o ochronie gruntów rolnych i leśnych sprzed zmiany. Kolegium zwróciło uwagę, że zgodnie z art. 44 ustawy z dnia 7 lipca 1994 r. o zagospodarowaniu przestrzennym (Dz. U z 1999 r., Nr 15 poz. 139 z późn. zm., zwanej dalej ustawą o zagospodarowaniu przestrzennym) uzgodnienie jest elementem dowodowym w sprawie, który należy-rozważyć i ocenić, ale który nie jest wiążący dla organu. Mając zatem na uwadze wszystkie wyżej poczynione wywody Kolegium uchyliło decyzje organu I instancji i przekazało sprawę do ponownego rozpatrzenia organowi I instancji. W skardze do Naczelnego Sądu Administracyjnego w Warszawie, Ośrodek Zamiejscowy w Krakowie Z. B. zarzucił, że Samorządowe Kolegium Odwoławcze rozpatrując odwołanie Z. B. odniosło się jedynie do naruszenia art. 7 ust. 1 w zw. z art. 2 ust. 2 ustawy o ochronie gruntów rolnych i leśnych. Nie odniosło się do drugiego naruszenia art. 42 ust. 1 ustawy o zagospodarowaniu przestrzennym. Wybudowanie tartaku w centrum wsi będzie uciążliwe dla otoczenia, zburzy ład przestrzenny i estetykę wsi i nie jest to zgodne z planem zagospodarowania przestrzennego tego terenu. Dlatego też zmiana decyzji Wójta godzić będzie w interesy mieszkańców tej wsi. W odpowiedzi na skargę Samorządowe Kolegium Odwoławcze wniosło oddalenie skargi podtrzymując swoja argumentację zawartą w uzasadnieniu zaskarżonej decyzji. Dodało, że rozpatrując odwołanie od decyzji I instancji skupiło się na kwestiach związanych z art. 7 ustawy o ochronie gruntów rolnych i leśnych. W przypadku bowiem wydania decyzji o odmowie ustalenia warunków zabudowy i zagospodarowania terenu aspekty związane z naruszeniem ładu przestrzennego nie występowały, dlatego też z tej przyczyny nie były brane pod uwagę. Wojewódzki Sąd Administracyjny w Krakowie zważył co następuje: Stosownie do treści art. 97 § 1 ustawy z dnia 30 sierpnia 2002 r. - Przepisy wprowadzające ustawę - Prawo o ustroju sądów administracyjnych i ustawę - Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi (Dz. U. Nr 153, poz. 1271 ze zm.) sprawy, w których skargi zostały wniesione do Naczelnego Sądu Administracyjnego przed dniem 1 stycznia 2004 r. i postępowanie nie zostało zakończone podlegają rozpoznaniu przez właściwe wojewódzkie sądy administracyjne na podstawie przepisów ustawy z dnia 30 sierpnia 2002 r. - Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi (Dz. U. Nr 153, poz. 1270 ze zm., zwanej dalej w skrócie p.p.s.a.). W świetle art. 1 § 1 p.p.s.a. sądy administracyjne powołane są do kontroli zgodności z prawem działalności administracji publicznej, w tym w zakresie - legalności decyzji administracyjnych ( art. 1 i art. 3 p.p.s.a.). Przy czym, zgodnie z art. 134 § 1 p.p.s.a., sądy administracyjne nie są związane zarzutami i wnioskami skargi oraz powołaną podstawą prawną, dlatego też kontroli legalności dokonuj ą również z urzędu. Skarga podlega odrzuceniu albowiem została wniesiona przez podmiot, któremu -zgodnie z art. 50 § 1 p.p.s.a. - nie przysługuje legitymacja do jej wniesienia. Stosownie do postanowień art. 50 § 1 p.p.s.a. uprawnionym do wniesienia skargi jest każdy, kto ma w tym interes prawny, prokurator, Rzecznik Praw Obywatelskich oraz organizacja społeczna w zakresie jej statutowej działalności, w sprawach dotyczących interesów prawnych innych osób, jeżeli brała udział w postępowaniu administracyjnym. Według § 2 art. 50 p.p.s.a. uprawnionym do wniesienia skargi jest również inny podmiot, któremu ustawy przyznaj ą prawo wniesienia skargi. W niniejszej sprawie skargę wniósł Z. B. Na rozprawie w dniu 23 maja 2006 r. oświadczył on, że występuje w sprawie, jako sołtys wsi B. i w tym charakterze podpisał wniesioną również do Sądu skargę. W myśl art. 36 ustawy z dnia z 8 marca 1990 r. o samorządzie gminnym (Dz. U. z 2001 r., Nr 142 poz.1591 z późn. zm.), sołtys jest organem wykonawczym sołectwa -jednostki pomocniczej w gminie. Postępowanie administracyjne w przedmiocie ustalenia warunków zabudowy i zagospodarowania terenu dla indywidualnego podmiotu nie dotyczy w żaden sposób interesu prawnego sołectwa. Argumentowanie, że przy ustalaniu warunków zabudowy i zagospodarowania terenu, zgodnie z art. 1 ust. 2 ustawy o planowaniu i zagospodarowaniu przestrzennym, winno się uwzględniać wymagania ładu przestrzennego, walorów architektonicznych, potrzeby interesu publicznego oraz podnoszenie okoliczności, że budowa przedmiotowego tartaku w centrum wsi spowoduje zaburzenie ładu przestrzennego, estetyki, będzie uciążliwa dla jej mieszkańców, nie może być uznane za przemawiające za posiadaniem interesu prawnego przez sołtysa wsi B. w tej sprawie. Dbałość o interes publiczny nie może być identyfikowana z interesem prawnym na gruncie art. 28 k.p.a. i art. 50 § 1 p.p.s.a. Interes prawny w danej sprawie musi wynikać z przepisu prawa materialnego. Sołectwo, które reprezentuje sołtys jako jednostka pomocnicza gminy, nie ma zdolności sądowej. Nie ma bowiem osobowości prawnej i z tego tytułu nie może być podmiotem praw i obowiązków (por. P. Chmielnicki w: K. Bandarzewski, P. Chmielnicki (red.), P. Dobosz, W. Kisiel, P. Kryczko, M. Mączyński, St. Płażek, Komentarz do ustawy o samorządzie gminnym, Wydawnictwo Lexis Nexis, Warszawa 2004, s.260, K. Bandarzewski, P. Chmielnicki, W. Kisiel, Prawo samorządu terytorialnego, Wydawnictwo Lexis Nexis, Warszawa 2006, s.143, P. Chmielnicki, Samorząd Terytorialny 1999/6/23 -1.2 ). Z tego powodu sołectwo nie może się stać właścicielem np. sąsiedniej nieruchomości do tej, na której ma być realizowane przedmiotowe zamierzenie inwestycyjne i z tego tytułu wywodzić swój interes prawny. Za posiadaniem interesu prawnego nie może też przemawiać znajdujące się w aktach sprawy postanowienie z dnia [...] marca 2003 r., znak: [...] o dopuszczeniu samorządu mieszkańców wsi reprezentowanego przez sołtysa wsi B. Z. B. Zauważyć należy, że przepisy kodeksu postępowania administracyjnego nie dają podstawy do wydawania odrębnego aktu administracyjnego orzekającego o tym, czy dany podmiot jest czy nie jest stroną (por. wyrok NSA z 30 czerwca 1986 r. III SA 97/86 publik, w ONSA 1987/2/4). Możliwość dopuszczenia do postępowania istnieje w stosunku do organizacji społecznych (art. 31 k.p.a.) Jest to możliwe przy spełnieniu pewnych kryteriów. W tym przypadku z taką sytuacją w ogóle nie mamy do czynienia. Nic nie wskazuje na to, żeby stowarzyszenie mieszkańców miało pewien poziom zorganizowania (posiadanie organów, aktu statutowego, instytucji członkostwa), działało w oparciu o przepisy prawne i w formie przez nie przewidziane, w określonym celu społecznym określonym statutowo. Jest więc jedynie zrzeszeniem obywateli wyrażających sprzeciw przedmiotowemu zamierzeniu inwestycyjnemu - budowy tartaku. Nie ulega więc wątpliwości, że w tym przypadku sołtys wsi Z. B. nie posiada interesu prawnego w indywidualnej sprawie. W takim- stanie rzeczy wniesienie skargi przez sołtysa ma ten skutek, że skargę wniósł podmiot nie mający do tego legitymacji. Nie została więc spełniona jedna z przesłanek sensu stricto dopuszczalności skargi, o której mowa wart. 58 § 1 p.p.s.a. Stwierdzenie braku któreś z przesłanek dopuszczalności zaskarżenia powoduje konieczność odrzucenia skargi przez Sąd. Zważywszy na odrzucenie skargi niemożliwe było ustosunkowanie się Sądu do zarzutu merytorycznego sformułowanego w skardze, jak również dokonanie oceny legalności zaskarżonej decyzji poza granicami zarzutów skargi. Mając wszystko powyższe na uwadze Wojewódzki Sąd Administracyjny w Krakowie, na podstawie art. 58 § 1 pkt 6 ustawy z dnia 30 sierpnia 2002 r. - Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi (Dz. U. Nr 153, poz. 1270 ze zm) w zw. z art. art. 97 § 1 ustawy z dnia 30 sierpnia 2002 r. - Przepisy wprowadzające ustawę - Prawo o ustroju sądów administracyjnych i ustawę - Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi (Dz. U. Nr 153, poz. 1271 ze zm.) orzekł jak w sentencji.