II SA/Kr 299/26

Wojewódzki Sąd Administracyjny w Krakowie w składzie następującym: Przewodniczący: Sędzia WSA Agnieszka Nawara – Dubiel Sędziowie: Sędzia WSA Mirosław Bator (spr.) Sędzia WSA Jacek Bursa Protokolant: sekretarz sądowy Joanna Biegalska – Ciepacz po rozpoznaniu na rozprawie w dniu 13 maja 2026 r. sprawy ze skargi P. B. na decyzję nr 654/2025 Małopolskiego Wojewódzkiego Inspektora Nadzoru Budowlanego w Krakowie z dnia 31 grudnia 2025 r. znak: WOB.7721.240.2025.JKLI w przedmiocie nakazu wykonania robót budowlanych skargę oddala. Powiatowy Inspektor Nadzoru Budowlanego w Miechowie decyzją z dnia 9 lipca 2025 r. nr 102/2025 działając na podstawie art. 51 ust. 1 pkt 2 w związku z art. 51 ust. 7 oraz art. 80 ust. 2 pkt 1, art, 81 ust. 1 pkt 2, art. 83 ust. 1 ustawy z dnia 7 lipca 1994r. Prawo budowlane oraz art. 104, art. 12 § 1 K.p.a. nakazał współwłaścicielom obiektu budowlanego - A. i P. B. wykonanie przy wskazanej części - elemencie ścianie/elewacji zachodniej budynku usługowego, zlokalizowanego na os. M. w M., gm. M. (działka o nr ewid. gr. [...]), określonych robót budowlanych mających na celu doprowadzenie dotychczas wykonanych robót budowlanych, stanowiących określoną część/element budynku ścianę/elewację zachodnią usytuowaną w bezpośrednim sąsiedztwie granicy nieruchomości, usytuowanej na os. M. w M., gm. M. o nr ewid. działki [...], do stanu zgodnego z przepisami - tak, aby ściana ta spełniała wymogi ściany oddzielenia przeciwpożarowego. Roboty budowlane należy prowadzić w sposób zapewniający zgodność z przepisami techniczno-budowlanymi, w szczególności z przepisami działu VI Rozporządzenia Ministra Infrastruktury z dnia 12.04.2002 r. w sprawie warunków technicznych, jakim powinny odpowiadać budynki i ich usytuowanie oraz zasadami wiedzy technicznej i sztuką budowlaną. Organ wskazał sposób realizacji robót budowlanych: 1/ Należy wykonać roboty budowlane polegające na demontażu/usunięciu całości warstwy docieplenia, wykonanego ze styropianu EPS na ścianie/elewacji zachodniej budynku usługowego od strony działki nr ewid. [...] i wykonać na ścianie/elewacji zachodniej budynku usługowego nowe docieplenie, stosując materiał izolacyjny niepalny (np. wełnę mineralną); 2/ Należy wykonać (pod ścisłym nadzorem i według szczegółowych wskazań osoby posiadającej uprawnienia budowlane w specjalności architektonicznej lub konstrukcyjno-budowlanej) - stosownie do wynikłych potrzeb inne niezbędne roboty budowlane, tak aby ściana zachodnia budynku usługowego spełniała wymogi ściany oddzielenia przeciwpożarowego, o których mowa w § 235 oraz § 272 ust. 3 w zw. z § 232 ust. 4 i 5 Rozporządzenia Ministra Infrastruktury z dnia 12.04.2002r. w sprawie warunków technicznych, jakim powinny odpowiadać budynki i ich usytuowanie. Organ określił termin wykonania obowiązku decyzji do dnia 31.12.2025 r. W uzasadnieniu organ wskazał, że Starosta M. dnia 22 czerwca 2020 r. wydał decyzję, którą zatwierdził projekt budowlany: budowa budynku usługowego z wewnętrzną instalacją elektryczną, wod.-kan., c.o. i wentylacją mechaniczną, przebudowa zewnętrznej instalacji gazowej poza budynkiem,. rozbudowa zewnętrznej instalacji elektrycznej, wod.-kan. c.o. poza budynkiem, budowa zbiornika retencyjnego na wodę opadową na działce o nr ewidencyjnym [...] w obrębie ewidencyjnym - M. gm. M. (...) i wydał pozwolenie na budowę inwestorowi - P. B.. Wojewoda Małopolski, w wyniku postępowania odwoławczego wydał decyzję utrzymującą zaskarżoną decyzję w mocy. PINB w Miechowie, po rozpatrzeniu zawiadomienia inwestora o zamiarze przestąpienia do użytkowania budynku usługowego z wewnętrzną instalacją elektryczną, wod.-kan., c.o. i wentylacją mechaniczną, przebudowa zewnętrznej instalacji gazowej poza budynkiem, rozbudowa zewnętrznej instalacji elektrycznej, wod.-kan. c.o. poza budynkiem, budowa zbiornika retencyjnego na wodę opadową na działce o nr ewidencyjnym [...] w obrębie ewidencyjnym - M. gm. M., dnia 3 lutego 2023 r., wydał zaświadczenie o braku podstaw do wniesienia sprzeciwu, w trybie działania przepisu art. 54 ust. 1 ustawy - Prawo budowlane, do użytkowania objętego wyżej wymienionym zawiadomieniem obiektu budowlanego. W dniu 6 czerwca 2025 r., przeprowadzono czynności kontrolne w zakresie "parametry techniczne określonych części obiektu budowlanego - ściany elewacji zachodniej budynku usługowego, usytuowanego na os. M. w M., gm. M. — działka nr ewid. gr. [...]", podczas których dokonano następujących ustaleń: "W dniu niniejszej kontroli zaobserwowano, że na nieruchomości zabudowanej w M. na os. M. nr [...] - działka nr ewid. gr. [...] - występuje między innymi (storna południowa nieruchomości) piętrowy, murowany, budynek usługowy. Ściana zachodnia przedmiotowego budynku jest ścianą pełną )bez otworów okiennych i drzwiowych, bez okapu). Ściana zachodnia budynku usługowego (jak i pozostałe) jest otynkowana i pomalowana. Inspektorzy PINB wykonali dokumentację fotograficzną w postaci 7 zdjęć. W wyniku analizy projektu budowlanego zatwierdzonego decyzją Starosty M. z dnia 22.06.2020 r. organ stwierdził że zastosowane rozwiązania techniczno- materiałowe, zewnętrznej przegrody budowlanej w ścianie/elewacji zachodnia budynku (tj. zastosowane wyroby budowlane) budzą uzasadnioną wątpliwość. Dostarczone w dniu 8 listopada 2024 r. przez stronę postępowania oświadczenie arch. M. S., potwierdziło wątpliwość organu, co do zastosowanego rozwiązania techniczno-materiałowego. W powyższym oświadczeniu podano jednocześnie, że obiekt został zrealizowany zgodnie z zatwierdzonym projektem budowlanym i uzyskanym prawomocnym pozwoleniem na budowę. Potwierdzając tym samym, że zastosowano przy budowie przedmiotowego budynku wyroby budowlane tj. styropian EPS (ujęte w projekcie budowlanym), które są materiałem łatwopalnym. W oświadczeniu podano równocześnie, że obiekt został wykonany z materiałów niepalnych i nie zagraża bezpieczeństwu pożarowemu samego budynku oraz nie stwarza niebezpieczeństwa pożarowego na działkach sąsiednich. W dniu 25.04.2025 r. do akt sprawy dostarczono pismo - opinię z zakresu ochrony przeciwpożarowej rzeczoznawcy do spraw zabezpieczeń przeciwpożarowych, którym podano między innymi, że zgodnie z §272 ust. 3 WT budynek usytuowany bezpośrednio przy granicy działki powinien mieć od strony sąsiedniej działki ścianę oddzielenia przeciwpożarowego o kłosie odporności ogniowej określonej w § 232 ust. 4 i 5 WT. Ściana oddzielenia przeciwpożarowego, oprócz wymaganej klasy odporności ogniowej winna spełniać inne wymagania, m.in. w zakresie wykonania jej wyłączenie z materiałów niepalnych (§ 232 ust. 1 WT). Wymóg niepalności dotyczy wszystkich elementów takiej ściany, w tym także jej ocieplenia. Ściany oddzielania przeciwpożarowego powinny być izolowane materiałami niepalnymi (np. wełną mineralną). Zastosowany styropian elewacyjny posiada klasę reakcji na ogień E, co oznacza, ze jest materiałem łatwo zapalnym. Następnie organ przywołał przepisy rozporządzenia oraz orzecznictwo sądów administracyjnych i stwierdził, że ściany budynków sytuowanych bezpośrednio przy granicy działki lub zbliżonych do granicy, muszą być wzniesione z materiałów niepalnych. Nie mogą być pokryte materiałami łatwopalnymi, np. styropianem. Odporność na ogień musi wykazywać zarówno sam materiał budowlany, jak i warstwa ocieplenia. Ze względu na okoliczność, że przedmiotowa ściana zachodnia budynku usługowego jest ocieplona materiałem łatwopalnym (styropianem) stwierdza się, że nie spełnia ona przepisów techniczno - budowlanych (warunków technicznych), wyraźnie (w sposób rażący) łamie przepisy techniczno-budowlane (warunki techniczne) zawarte w Rozporządzeniu Ministra Infrastruktury z dnia 12 kwietnia 2002 r. w sprawie warunków technicznych, jakim powinny odpowiadać budynki i ich usytuowanie. Uwzględniając przedstawiony powyżej stan faktyczny w aktualnych, bieżących uwarunkowaniach, Powiatowy Inspektor Nadzoru Budowlanego w Miechowie zobligowany był do podjęcia odpowiednich, dalszych działań i czynności administracyjnych w zakresie przypisanych kompetencji. Odwołanie od powyższej decyzji wniosła A. B. i P. B.. Małopolski Wojewódzki Inspektor Nadzoru Budowlanego w Krakowie decyzją z dnia 31 grudnia 2025 r. nr 654/2025 znak: WOB.7721.240.2025.JKLI uchylił zaskarżoną decyzję w całości i orzekł nakazując A. B. i P. B. – współwłaścicielom obiektu budowlanego zlokalizowanego na os. M. w M., gm. M., na działce o nr ewid. gr. [...] - wykonanie robót budowlanych mających na celu doprowadzenie ściany (elewacji) zachodniej przedmiotowego budynku usytuowanej w granicy działki w bezpośrednim sąsiedztwie z działką nr ewid. [...], do stanu zgodnego z przepisami - tak, aby ściana ta spełniała wymogi ściany oddzielenia przeciwpożarowego, o których mowa w § 235 oraz § 272 ust. 3 w zw. z § 232 ust. 4 i 5 Rozporządzenia Ministra Infrastruktury z dnia 12.04.2002r. w sprawie warunków technicznych, jakim powinny odpowiadać budynki i ich usytuowanie (t.j.: Dz.U. z 2022r., poz. 1225 ze zm., dalej r.w.t.). Roboty budowlane należy prowadzić w sposób zapewniający zgodność z przepisami techniczno-budowlanymi, w szczególności z przepisami działu VI r.w.t. oraz zasadami wiedzy technicznej i sztuką budowlaną. W tym celu należy w szczególności wykonać roboty budowlane polegające na demontażu/usunięciu całości warstwy docieplenia, wykonanego ze styropianu EPS na ścianie (elewacji) zachodniej budynku zlokalizowanej od strony działki nr ewid. [...] i wykonać na tej ścianie nowe docieplenie, stosując' material izolacyjny niepalny (np. wełnę mineralną), a także stosownie do wynikłych potrzeb inne niezbędne roboty budowlane, tak aby ściana zachodnia budynku usługowego spełniała wymogi ściany oddzielenia przeciwpożarowego; prace te należy wykonać pod ścisłym nadzorem i według szczegółowych wskazań osoby posiadającej uprawnienia budowlane w specjalności architektonicznej lub konstrukcyjno- budowlanej. Nałożony obowiązek należy wykonać w terminie do dnia 31 maja 2026 r. W uzasadnieniu organ wskazał, że podstawą prawną zaskarżonej decyzji jest art. 51 ust. 1 pkt 2 Pr. bud., zgodnie z którym: Przed upływem 2 miesięcy od dnia wydania postanowienia, o którym mowa w art. 50 ust. 1, organ nadzoru budowlanego w drodze decyzji nakłada obowiązek wykonania określonych czynności lub robót budowlanych w celu doprowadzenia wykonywanych robót budowlanych do stanu zgodnego z prawem, określając termin ich wykonania. Z uwagi na fakt, iż przedmiotowe roboty budowlane zostały zakończone w niniejszej sprawie nie zachodziła konieczność wydania postanowienia o wstrzymaniu robót budowlanych w oparciu o art. 50 Pr. bud., gdyż zgodnie z art. 51 ust. 7 Pr. bud.: Przepisy ust. 1 pkt 1 i 2 oraz ust. 3 stosuje się odpowiednio, jeżeli roboty budowlane, w przypadkach innych niż określone w art. 48, zostały wykonane w sposób, o którym mowa w art. 50 ust. 1. Asumptem do podjęcia działań w przedmiotowej sprawie był wyniki analizy projektu budowlanego zatwierdzonego decyzją Starosty M. z dnia 22 czerwca 2020 r., o pozwoleniu na budowę, przeprowadzonej w związku z sygnałem osoby trzeciej. W wyniku wspomnianej analizy stwierdzono, że zastosowane w projekcie rozwiązania techniczno-materiałowe, zewnętrznej przegrody budowlanej w ścianie/elewacji zachodniej budynku (tj. zastosowane wyroby budowlane) budzą uzasadnioną wątpliwość organu. Dokonanie zawiadomienia o zakończeniu budowy i brak sprzeciwu stosownego organu do ww. zawiadomienia nie rodzi takich samych skutków co wydanie przez ten organ decyzji o pozwoleniu na użytkowanie. Wnioskami płynącymi z faktu obowiązywania ostatecznej decyzji o pozwoleniu na użytkowanie związane są organy administracji publicznej orzekające w postępowaniu naprawczym, co oznacza, że badanie stanu faktycznego przez te organy nie obejmuje kwestii określonych w art. 59a ust. 2 Pr. bud., a jedynie ustalenie, że decyzja o pozwoleniu na użytkowanie pozostaje w obrocie prawnym. Uzyskanie przez inwestora pozwolenia na użytkowanie obiektu pozbawia organ nadzoru budowlanego możliwości prowadzenia postępowania naprawczego. Dopóki w obrocie prawnym pozostaje decyzja o pozwoleniu na użytkowanie, dopóty istnieje w sprawie czasowa przeszkoda wszczęcia lub prowadzenia postępowania naprawczego. Nie ma podstaw do prowadzenia postępowania naprawczego w stosunku do obiektu, którego legalność potwierdza inny akt administracyjny, bowiem stanowiłoby to naruszenie art. 6 Kpa. Taka sytuacja nie ma miejsca w przypadku braku wniesienia sprzeciwu do zgłoszenia o zakończeniu budowy. Utrwalony jest pogląd, że brak sprzeciwu wobec zawiadomienia o zakończeniu budowy nie stanowi przeszkody do prowadzenia postępowania naprawczego na podstawie art. 50-51 Prawa budowlanego. Jeżeli proces inwestycyjny został zakończony poprzez zawiadomienie o zakończeniu budowy, to prowadzeniu później postępowania naprawczego nie stoją na przeszkodzie względy wywodzące się z zasady trwałości ostatecznej decyzji administracyjnej, gdyż w tym przypadku decyzja nie jest wydawana. Ponadto, należy też zaznaczyć, że w przypadku zawiadomienia o zakończeniu budowy kontrola wykonania obiektu budowlanego zgodnie z zatwierdzonym projektem budowlanym ma charakter formalny i pośredni. Do zawiadomienia o zakończeniu przedkłada się bowiem komplet dokumentów, wynikających z art. 57 Pr. bud. , w tym oświadczenie kierownika budowy o zgodności inwestycji zgodności wykonania obiektu budowlanego z projektem budowlanym lub warunkami pozwolenia na budowę oraz przepisami. Zatem ocena inwestycji następuje przez pryzmat kompletności i prawidłowości dokumentów, a nie na bezpośrednich ustaleniach organu administracji. Zatem w przypadku zakończenia procesu inwestycyjnego poprzez zawiadomienie o zakończeniu budowy nie występują te same okoliczności, co w przypadku zakończenia tego procesu poprzez uzyskanie decyzji o pozwoleniu na użytkowanie obiektu budowlanego, które stanowiłyby podstawę uznania, że nie jest dopuszczalne prowadzenie postępowania administracyjnego w sprawie wykonania obiektu budowlanego z istotnym naruszeniem przepisów. Analiza projektu budowlanego zatwierdzonego decyzją Starosty M. z dnia 22 czerwca 2020 r. o pozwoleniu na budowę, a także inwentaryzacji powykonawczej (kopie tych dokumentów zalegają w aktach PINB) wykazała, że przedmiotowy budynek znajduje się w dwóch granicach działki, na której został posadowiony. Przedmiotem niniejszego postępowania została uczyniona ściana zachodnia. Należy równocześnie zaznaczyć, że PINB drugą ścianę - wschodnią budynku objął odrębnym postępowaniem o czym była mowa powyżej. Zatem bezsprzecznym jest, iż wyroby budowlane, z których wykonana jest ściana/elewacja zachodnia budynku na dz. nr ewid. gr. [...] w M., usytuowana w bezpośrednim sąsiedztwie granicy nieruchomości usytuowanej na dz. nr ewid. gr. [...] w M., odgrywają szczególnie istotną rolę dla bezpieczeństwa pożarowego. Zgodnie bowiem z § 272 ust. 3 rozporządzenia Ministra Infrastruktury z dnia 12 kwietnia 2002 r. w sprawie warunków technicznych, jakim powinny odpowiadać budynki i ich usytuowanie budynek usytuowany bezpośrednio przy granicy działki powinien mieć od strony sąsiedniej działki ścianę oddzielenia przeciwpożarowego o klasie odporności ogniowej określonej w § 232 ust. 4 i 5. Tymczasem, jak już wcześniej wskazano organ I instancji, w związku z powyższym powziął wątpliwości odnośnie zastosowanych w projekcie rozwiązań techniczno-materiałowych zewnętrznej przegrody budowlanej w ścianie/elewacji zachodniej budynku (tj. zastosowanych wyrobów budowlanych) i tym samym miał uzasadnione podstawy do wszczęcia tzw. postępowania naprawczego w sprawie "Parametry techniczne określonej części obiektu budowlanego: ściany/elewacji zachodniej budynku usługowego, usytuowanego na os. M. w M., gm. M. - działka nr ewid. gr. [...]. MWINB podziela stanowisko organu I instancji, iż przedmiotowa ściana zachodnia budynku usługowego nie spełnia przepisów techniczno-budowlanych. Zważywszy, że zgodność rozwiązań zawartych w projekcie architektoniczno-budowlanym z przepisami techniczno-budowlanymi nie podlega weryfikacji organów, w oparciu o art. 35 ust. 1 ustawy, przed wydaniem decyzji o pozwoleniu na budowę. Zgodnie bowiem z § 232 ust. 1 r.w.t.: Ściany i stropy stanowiące elementy oddzielenia przeciwpożarowego powinny być wykonane z materiałów niepalnych, a występujące w nich otwory obudowane przedsionkami przeciwpożarowymi lub zamykane za pomocą drzwi przeciwpożarowych bądź innego zamknięcia przeciwpożarowego. W części zatwierdzonego projektu budowlanego dot. warunków ochrony przeciwpożarowej przedmiotowego budynku usługowego wskazano, że budynek zaprojektowano w klasie "D" odporności ogniowej, ściany zewnętrzne posiadają klasę odporności ogniowej EI30, a ściana zewnętrzna w osi C co najmniej REI 120. Powyższe właściwości oznaczają: R - nośność ogniową (zdolność do przenoszenia obciążeń), E - szczelność ogniową (zapobieganie przenikaniu płomieni i dymu) oraz I - izolacyjność ogniową (ograniczanie przenikania ciepła). Natomiast liczba po literach stanowiących skrót ww. właściwości odnosi się do czasu, w jakim mogą być one zachowane. W ocenie organu odwoławczego nie można przyjąć, aby ww. właściwości wskazane w projekcie budowlanym (REI 120) zostały spełnione w sytuacji, gdy w części rysunkowej projektu jako jedno z rozwiązań techniczno-materiałowych wewnętrznych i zewnętrznych przegród budowlanych przewidziany został styropian EPS 20 cm - tj. materiał, który łatwo płonie i nie zapewnia żadnej ochrony pożarowej. Co istotne w sprawie, wraz z zawiadomieniem o zamiarze przystąpienia do użytkowania przedmiotowego obiektu budowlanego przedłożono oświadczenie kierownika budowy o zakończeniu budowy, z którego wynika, że w trakcie prowadzenia robót budowlanych dokonano jedynie zmian nieodstępujących w sposób istotny od zatwierdzonego projektu lub warunków pozwolenia na budowę i nie były one związane w żadnym zakresie ze ścianami zewnętrznymi budynku, a więc z treści ww. oświadczenia wynika, że ściana zachodnia budynku usługowego, usytuowana w bezpośrednim sąsiedztwie granicy dz. nr ewid. gr. [...] wykonana została zgodnie z projektem. Tym samym nie spełnia ona warunków ściany oddzielenia przeciwpożarowego. Również rzeczoznawca do spraw zabezpieczeń przeciwpożarowych, w swojej opinii z zakresu ochrony przeciwpożarowej, która została przedłożona do postępowania przed organem I instancji, sporządzonej dnia 22 kwietnia 2025 r., wskazał między innymi, że zgodnie z § 272 ust. 3 WT budynek usytuowany bezpośrednio przy granicy działki powinien mieć od strony sąsiedniej działki ścianę oddzielenia przeciwpożarowego o klasie odporności ogniowej określonej w § 232 ust. 4 i 5 WT. Ściana oddzielenia przeciwpożarowego, oprócz wymaganej klasy odporności ogniowej, winna spełniać inne wymagania, m.in. w zakresie wykonania jej wyłącznie z materiałów niepalnych (§ 232 ust. 1 WT). Wymóg niepalności dotyczy wszystkich elementów takiej ścienny [forma zgodna z oryginałem], w tym także jej ocieplenia. Ściany oddzielenia przeciwpożarowego powinny być izolowane materiałami niepalnymi (np. wełną mineralną). Zastosowany styropian elewacyjny posiada klasę reakcji na ogień E, co oznacza, że jest materiałem łatwo zapalnym. organ nie zgadza się natomiast ze stanowiskiem rzeczoznawcy, iż, na ten moment nie ma obowiązku dostosowania budynku do obowiązujących wymagań WT. Dostosowanie ścian zewnętrznych budynku, będących ścianami oddzielenia przeciwpożarowego do wymagań WT należy przeprowadzić przy ewentualnej przebudowie, rozbudowie, nadbudowie lub zmianie sposobu użytkowania budynku". Fakt, że budynek został zaprojektowany niezgodnie z przepisami (nieprawidłowe -- oraz częściowo sprzeczne ze sobą rozwiązania w projekcie), a następnie zrealizowany w sposób niezgodny z przepisami nie zwalniają organu od konieczności doprowadzenia tego obiektu do stanu zgodnego z przepisami. Również okoliczność zatwierdzenia projektu budowlanego w takiej formie przez organ administracji architektoniczno-budowlanej nie wyłącza tutaj możliwości działania organów nadzoru budowlanego w celu kontroli i czuwania nad prawidłowością wykonanych robót zgodnie z przepisami prawa. Ważąc na powyższe, z uwagi na możliwość doprowadzenia wykonanych robót budowlanych do stanu zgodnego z prawem, PINB zasadnie wydał decyzję w oparciu o art. 51 ust. 1 pkt 2 Pr. bud. Ponadto, w ocenie organu odwoławczego, obowiązki określone w sentencji skarżonego rozstrzygnięcia są wystarczające, aby usunąć stan niezgodności z przepisami technicznymi ściany wschodniej budynku, a tym samym doprowadzić roboty budowlane objęte przedmiotem postępowania do stanu zgodnego z prawem. Reasumując, w myśl § 272 ust. 3 r.w.t.: Budynek usytuowany bezpośrednio przy granicy działki powinien mieć od strony sąsiedniej działki ścianę oddzielenia przeciwpożarowego o klasie odporności ogniowej określonej w § 232 ust. 4 i 5. Przedmiotowy budynek znajduje się w granicy działki, więc ściana/elewacja zachodnia budynku na dz. nr ewid. gr. [...] w M., usytuowana w bezpośrednim sąsiedztwie granicy nieruchomości usytuowanej na dz. nr ewid. gr. [...] w M., winna stanowić ścianę oddzielenie przeciwpożarowego. Ze zgromadzonego w sprawie materiału dowodowego wynika, że realizując przedmiotowy budynek usługowy w ścianie / elewacji zachodniej, usytuowanej w bezpośrednim sąsiedztwie granicy nieruchomości, usytuowanej na os. M. w M., gm. M. o nr ewid. działki [...], użyto między innymi wyrobu budowlanego w postaci styropianu EPS 20 cm. W związku z powyższym ww. ściana nie spełnia warunków ściany oddzielenia przeciwpożarowego, gdyż zgodnie z § 232 ust. 1 r.w.t.: Ściany i stropy stanowiące elementy oddzielenia przeciwpożarowego powinny być wykonane z materiałów niepalnych (...). Zważywszy, że inwestycja pn. "budowa budynku usługowego z wewnętrzną instalacją elektryczną, wod.-kan., c.o. i wentylacją mechaniczną, przebudowa zewnętrznej instalacji gazowej poza budynkiem, rozbudowa zewnętrznej instalacji elektrycznej, wod.-kan. c.o. poza budynkiem, budowa zbiornika retencyjnego na wodę opadową na działce o nr ewidencyjnym [...] w obrębie ewidencyjnym - M. gm. M. (...) ", została przyjęta do użytkowania w sposób, o którym mowa w art. 54 ust. 2 Pr. bud., tj. poprzez nie wniesienie sprzeciwu do użytkowania przez organ nadzoru budowlanego, nie ma podstaw prawnych, aby wykluczyć prowadzenie względem ww. robót budowlanych tzw. postępowania naprawczego mającego na celu doprowadzenie ich do stanu zgodnego z prawem. Jednocześnie nie zasługuje na uwzględnienie zarzut skarżących zawarty w odwołaniu jakoby "postępowanie naprawcze w przedmiotowej sprawie w ogóle nie zostało przez PINB w Miechowie wszczęte". MWINB podziela stanowisko Naczelnego Sądu Administracyjnego, zawarte w wyroku z dnia 14 marca 2025r., sygn. akt: I OSK 235/25, zgodnie z którym za datę wszczęcia postępowania administracyjnego z urzędu należy przyjąć pierwszą czynność urzędową wobec strony lub czynność podjętą w sprawie przez organ administracji publicznej z urzędu. Z powyższego wynika, że nawet mimo braku powiadomienia strony o wszczęciu postępowania z urzędu zostaje ono uruchomione, a o momencie jego wszczęcia decydować będzie wykazana w aktach pierwsza istotna czynność w sprawie. Zatem przedmiotowe postępowanie de facto wszczęte zostało w momencie przeprowadzenia przez PINB czynności kontrolnych na dz. nr ewid. gr. [...] w M., opatrzonych protokołem (pierwsza czynność podjęta przez organ administracji publicznej z urzędu). Na powyższą decyzję skargę do Wojewódzkiego Sądu Administracyjnego w Krakowie wniósł P. B. zarzucając naruszenie: 1/ art. 138 § 1 pkt 2 K.p.a. poprzez bezzasadne wydanie decyzji orzekającej co do istoty pomimo że w sprawie brak jest podstaw do przeprowadzenia postępowania naprawczego, 2/ art. 104 w związku z art. 61 K.p.a. poprzez pominięcie, że organ I instancji wydał wadliwą decyzję, niepoprzedzoną wszczęciem postępowania, a zatem wydanie aktu administracyjnego z rażącym naruszeniem prawa oraz bez podstawy prawnej, 3/ art. 7 w związku z art. 77 K.p.a. poprzez niewyjaśnienie wszelkich istotnych dla sprawy okoliczności faktycznych polegające na nieuwzględnieniu przedłożonych przez strony dowodów potwierdzających bezzasadność twierdzeń sformułowanych w sentencji wydanej decyzji, 4/ art. 107 § 1 i 3 K.p.a. poprzez brak prawidłowego uzasadnienia motywów wydanego rozstrzygnięcia; 5/ art. 50 ustawy z dnia 7 lipca 1994 r. Prawo budowlane poprzez brak wskazania przesłanki uzasadniającej wszczęcie postępowania naprawczego, która miałaby prowadzić do wydania przedmiotowej decyzji. 6/ art. 51 ust, 1 pkt 2 ustawy z dnia 7 lipca 1994 r. Prawo budowlane (poprzez nieuzasadnione wydanie decyzji w ramach postępowania naprawczego, które po pierwsze nie zostało przez organ I instancji w ogóle wszczęte, jak również przed wydaniem powyższej decyzji nie było przez organ I instancji wcześniej prowadzone, 7/ art. 51 ust. 1 pkt 2 ustawy z dnia 7 lipca 1994 r. Prawo budowlane poprzez nieuzasadnione wydanie decyzji w ramach postępowania naprawczego, pomimo że organ I instancji już wcześniej dysponował dołączonymi przez stronę skarżącą dowodami obejmującymi oświadczenie projektanta z dnia 3 listopada 2024 r. oraz opinię z zakresu ochrony przeciwpożarowej z dnia 22 kwietnia 2025 r. rzeczoznawcy do spraw zabezpieczeń przeciwpożarowych podważającymi zasadność prowadzenia jakiegokolwiek postępowania administracyjnego. W uzasadnieniu rozwinięto powyższe zarzuty w konkluzji wnosząc o uchylenie zaskarżonej decyzji oraz poprzedzającej ją decyzji organu I instancji. W odpowiedzi na skargę Małopolski Wojewódzki Inspektor Nadzoru Budowlanego w Krakowie wniósł o jej oddalenie podtrzymując przy tym argumentację zawartą w uzasadnieniu zaskarżonej decyzji. Wojewódzki Sąd Administracyjny w Krakowie zważył, co następuje: Zgodnie z dyspozycją art. 3 § 1 ustawy z 30 sierpnia 2002 r. - Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi (Dz. U. 2026, poz. 143 ze zm. zwanej dalej w skrócie p.p.s.a. sądy administracyjne sprawują kontrolę działalności administracji publicznej i stosują środki określone w ustawie. Stosownie do przepisu art. 145 p.p.s.a. kontrola ta sprawowana jest w zakresie oceny zgodności zaskarżonych do sądu decyzji i postanowień z obowiązującymi przepisami prawa materialnego jak i przepisów proceduralnych - o ile ich naruszenie mogło mieć istotny wpływ na wynik sprawy tj. treść wydanej decyzji lub postanowienia. Kontroli sądu w niniejszym postępowaniu podlega ocena legalności decyzji organu nadzoru budowlanego wydana w tzw. postępowaniu naprawczym, na mocy której zobowiązano skarżącego do wykonania robót budowlanych mających na celu doprowadzenie ściany elewacji zachodniej budynku usytuowanej w granicy działki, do stanu zgodnego z przepisami tj. tak, aby ściana ta (ocieplona styropianem) spełniała wymogi ściany oddzielenia przeciwpożarowego. Budynek przy tym, został zrealizowany na podstawie decyzji o udzieleniu pozwolenia na budowę, bez istotnych odstępstw od zatwierdzonego projektu budowlanego, a po zgłoszeniu przez inwestora zakończenia budowy, organ nadzoru budowlanego wydał zaświadczenie o braku podstaw do wniesienia sprzeciwu. W ocenie sądu decyzja jest prawidłowa. Zgodnie z art 50 ust 1 pkt 2 ustawy z dnia 7 lipca 1994 r. Prawo budowlane t.j. Dz. U. z 2026 r. poz. 524 z późn. zm. (dalej; ustawa) w przypadkach innych niż określone w art. 48 ust. 1 lub w art. 49f organ nadzoru budowlanego wstrzymuje postanowieniem prowadzenie robót budowlanych wykonywanych w sposób mogący spowodować zagrożenie bezpieczeństwa ludzi lub mienia lub zagrożenia środowiska. Przepis art 51 ust 1 pkt 2 ustawy stanowi, ze przed upływem 2 miesięcy od dnia wydania postanowienia, o którym mowa w art. 50 ust. 1, organ nadzoru budowlanego w drodze decyzji nakłada obowiązek wykonania określonych czynności lub robót budowlanych w celu doprowadzenia wykonywanych robót budowlanych do stanu zgodnego z prawem, określając termin ich wykonania. Z kolei przepis art 51 ust 7 ustawy przesądza, że przepisy ust. 1 pkt 1 i 2 oraz ust. 3 stosuje się odpowiednio, jeżeli roboty budowlane, w przypadkach innych niż określone w art. 48, zostały wykonane w sposób, o którym mowa w art. 50 ust. 1. Jak przyjmuje się w orzecznictwie, w przypadku robót budowlanych już zakończonych wykonanych w sposób, o którym mowa w art. 50 ust. 1 ustawy (między innymi w sposób mogący spowodować zagrożenie bezpieczeństwa ludzi lub mienia lub zagrożenia środowiska lub niezgodnie z przepisami) organ nadzoru budowlanego nie ma obowiązku wydania postanowienia w wstrzymaniu robót budowlanych, co uprawnia go do bezpośredniego wydania nakazów o których mowa w art 51 ust 1 pkt 1 i 2 ustawy a więc nakazów zaniechanie dalszych robót budowlanych, rozbiórki obiektu budowlanego lub jego części, bądź doprowadzenia obiektu do stanu poprzedniego albo obowiązku wykonania określonych czynności lub robót budowlanych w celu doprowadzenia wykonywanych robót budowlanych do stanu zgodnego z prawem (por. wyroki Naczelnego Sądu Administracyjnego z dnia 19 lutego 2021 r. II OSK 3012/20, z dnia 20 lutego 2020 r. II OSK 3267/19). Należy mieć na uwadze fakt, że budynek będący przedmiotem orzeczonego nakazu, został zrealizowany legalnie tj. na podstawie decyzji o udzieleniu pozwolenia na budowę bez istotnych odstępstw od zatwierdzonego projektu budowlanego, a zgłoszenie zakończenia budowy było podstawą wydania zaświadczenia przez organ nadzoru budowlanego, o braku podstaw do wniesienia sprzeciwu. Należy zatem odnieść się do kwestii czy okoliczności te mają (nie mają) wpływu na możliwość orzeczenia nakazu wykonania robót budowlanych w celu doprowadzenia przedmiotowego obiektu do stanu zgodnego z prawem w oparciu o przepis art 51 ust 1 pkt 2 ustawy (taką podstawę prawną wskazał organ pierwszej instancji, a organ odwoławczy w decyzji reformacyjnej podstawy tej nie zmienił). W ocenie sądu fakt legalnej realizacji obiektu budowlanego a także przyjęcia tego obiektu do użytkowania czy to na skutek aktywnych działań organu nadzoru budowlanego (decyzja o pozwoleniu na użytkowanie bądź zaświadczenie o braku podstaw do zgłoszenia sprzeciwu) czy też na skutek milczącego załatwienia sprawy (brak sprzeciwu do zgłoszenia zakończenia budowy) są bez wpływu na możliwość prowadzenia przez organ nadzoru budowlanego postępowań naprawczych. Podkreślenia wymagają dwa aspekty mające znaczenia dla oceny kompetencji organów nadzoru budowlanego do prowadzenia przez nie postępowań w oparciu o art 50 – 51 ustawy. Pierwszy aspekt związany jest z kompetencjami organów architektoniczno-budowlanych i nadzoru budowlanego do oceny projektu budowlanego na etapie udzielania pozwolenia na budowę oraz oceny zgłoszenia zakończenia budowy. Drugi aspekt dotyczy kompetencji, jakie organowi nadzoru budowlanego dają przepisy regulujące postępowania naprawcze i ich związek (a w zasadzie częściowy brak związku) z kwestiami dotyczącymi legalności prowadzenia czy to procesu budowlanego (w zgodzie z zatwierdzonym projektem budowlanym) czy to dokonanego zgłoszenia zakończenia budowy. W kwestii pierwszej, wskazać należy, że organ administracji architektoniczno – budowlanej nie ma kompetencji do oceny zgodności z przepisami projektu architektoniczno-budowlanego. Wynika to wprost z brzmienia art 35 ust 1 ustawy. Ocena ta ograniczona jest wyłącznie do oceny zgodność projektu zagospodarowania działki lub terenu oraz projektu architektoniczno-budowlanego z ustaleniami miejscowego planu zagospodarowania przestrzennego i innymi aktami prawa miejscowego albo decyzji o warunkach zabudowy oraz wymaganiami ochrony środowiska (art 35 ust 1 pkt 1 ustawy). Organ ten ocenia jedynie zgodność projektu zagospodarowania działki lub terenu z przepisami, w tym techniczno-budowlanymi (art 35 ust 1 pkt 2 ustawy). Projekt zagospodarowania działki lub terenu nie dotyczy w żadnym stopniu kwestii związanych z problematyką konstrukcji obiektu czy zabezpieczeń przeciwpożarowych. Jeżeli zatem kwestie te pozostają poza kontrolą organu administracji architektoniczno – budowlanej, fakt zatwierdzenia projektu budowlanego (projektu zagospodarowania działki lub terenu oraz projektu architektoniczno-budowlanego) i realizacja tego obiektu bez istotnych odstępstw nie może mieć wpływu na kompetencję organu nadzoru budowlanego w przedmiocie oceny, czy roboty budowlane są (były) wykonywane w sposób mogący spowodować zagrożenie bezpieczeństwa ludzi lub mienia lub zagrożenia środowiska lub niezgodnie z przepisami – także w zakresie obejmującym zatwierdzony projekt architektoniczno – budowlany. W ocenie sądu także, brak sprzeciwu organu nadzoru budowlanego do zgłoszenia zakończenia budowy, wyrażający się także w wydaniu zaświszczenia o braku podstaw do wniesienia sprzeciwu a nawet wydanie decyzji o udzieleniu pozwoleniu na użytkowanie, nie pozbawia tego organu kompetencji do wydawania nakazów, o których mowa w art 51 ust 1 pkt 1-3 ustawy. Zauważyć bowiem należy, że w przypadku zawiadomienia o zakończeniu budowy (ale też wniosku o udzielenie pozwolenia na użytkowanie) kontrola wykonania obiektu budowlanego zgodnie z zatwierdzonym projektem budowlanym ma charakter formalny i pośredni. Inwestor obowiązany jest dostarczyć organowi dokumenty, o których mowa w art 57 ustawy, które to dokumenty podlegają kontroli organu. Wśród dokumentów tych nie ma projektu architektoniczno – budowlanego. Organ nie ma możliwości oceny czy projekt ten spełnia wymogi ochrony przeciwpożarowej lub wymogi określone innymi przepisami. Także poprzedzająca wydanie decyzji o pozwoleniu na użytkowanie kontrola, o której mowa w art 59a ustawy obejmuje ocenę zgodności obiektu budowlanego z projektem architektoniczno-budowlanym i technicznym, jedynie w zakresie charakterystycznych parametrów technicznych w zakresie powierzchni zabudowy, wysokości, długości, szerokości i liczby kondygnacji, wykonania widocznych elementów nośnych układu konstrukcyjnego obiektu budowlanego, geometrii dachu, wykonania urządzeń budowlanych, wykonania instalacji zapewniających użytkowanie obiektu budowlanego zgodnie z przeznaczeniem oraz zapewnienia warunków niezbędnych do korzystania z tego obiektu przez osoby niepełnosprawne (art 59a ust 2 ustawy). Na żadnym etapie postępowania dotyczącego zgody na użytkowanie obiektu budowlanego, organ nadzoru budowlanego nie ocenia kwestii zgodności projektu architektoniczno – budowlanego z przepisami techniczno-budowlanymi z zakresie spełnienia przez ten projekt wymogów zabezpieczeń przeciwpożarowych. Nie można uznać zatem, że w stosunku do obiektu, którego zakończenie budowy zgłoszono lub złożono wniosek o udzielenie pozwolenia na użytkowanie, organ nadzoru budowlanego wydając zgodę na jego użytkowanie (w czynnej lub biernej formie) dokonuje wiążącej oceny co do zgodności projektu architektoniczno – budowlanego z przepisami w tym przepisami techniczno – budowlanymi, co z kolei wyłączyło by możliwość badania tych kwestii w innym postępowania prowadzonym przez ten organ. W orzecznictwie wyrażano wprawdzie pogląd, że realizując obiekt budowlany legalnie tj. w oparciu o ostateczną decyzję o pozwoleniu na budowę lub skutecznie dokonane zgłoszenie, inwestor nie powinien być narażony na postępowanie naprawcze względem tego obiektu w sytuacji, gdy organ nadzoru budowlanego stwierdzi, że jego realizacja zgodna wprawdzie z pozwoleniem na budowę czy zgłoszeniem narusza jednak przepisy techniczno – budowlane (por. wyroki Wojewódzkiego Sądu Administracyjnego w Krakowie z dnia 25 października 2022 r. II SA/Kr 417/22, oraz z dnia 23 listopada 2020 r. II SA/Kr 1073/20). Orzeczenia te dotyczyły jednak kwestii ocenianych przez organ administracji architektoniczno – budowlany na etapie udzielania pozwolenia na budowę lub zgłoszenia tj. kwestii związanych z zgodnością projektu zagospodarowania działki lub terenu z przepisami techniczno – budowlanymi. W niniejszej sprawie, kwestie sprzeczności z przepisami techniczno – budowlanymi dotyczyły aspektów nie ocenianych na żadnym etapie procesu budowlanego czy to przez organ administracji architektoniczno – budowlany czy to organ nadzoru budowlanego, co w ocenie sądu przesądza o legalnej możliwości wszczęcia i prowadzenia takiego postępowania. Zwrócić tez należy uwagę na fakt, że przepis art 50 ust 1 ustawy określający przesłanki wszczęcia i prowadzenia postępowania naprawczego, przynajmniej w części nie ma związku z oceną prowadzenia robót budowlanych w zgodzie z zatwierdzonym projektem budowlanym. Ocena taka dotyczy wprost przesłanki z art 50 ust 1 pkt 1, 3 oraz 4 tj. robót budowlanych prowadzonych bez wymaganej decyzji o pozwoleniu na budowę albo zgłoszenia, na podstawie zgłoszenia z naruszeniem art. 29 ust. 1 i 3 ustawy oraz prowadzonych w sposób istotnie odbiegający od ustaleń i warunków określonych w decyzji o pozwoleniu na budowę. W ocenie sądu ocena taka nie może dotyczyć przesłanki, o której mowa w art 50 ust 1 pkt 2 ustawy tj. robót budowlanych wykonywanych w sposób mogący spowodować zagrożenie bezpieczeństwa ludzi lub mienia lub zagrożenia środowiska. Przesłanki tej nie sposób powiązać z kwestią legalności (zgodnością z projektem budowlanym lub zgłoszeniem) robót budowlanych, ale z faktycznym sposobem ich prowadzenia, które stwarza realne zagrożenia, o których mowa w tym przepisie. W ocenie sądu zagrożenie, o których mowa w tym przepisie występują też na etapie po ukończeniu robót budowlanych w sytuacjach, kiedy organ ocenia, że wykonane już roboty budowlane, zgodnie lub niezgodnie z projektem budowlanym (o ile nie dotyczą odstępstw istotnych) stwarzają zagrożenia dla bezpieczeństwa ludzi lub mienia lub środowiska, co ocenia na podstawie obowiązujących przepisów techniczno – budowlanych. Przypadek taki zaistniał w niniejszej sprawie. Po zakończeniu procesu budowlanego, organ nadzoru budowlanego ustalił, że zachodnia ściana przedmiotowego budynku zrealizowana w granicy z działką sąsiednia, jest ocieplona styropianem tj. materiałem palnym, co jest niezgodne z przepisami techniczno – budowlanymi. Zgodnie bowiem z § 272 ust 3 rozporządzenia Ministra Infrastruktury z dnia 12 kwietnia 2002 r. w sprawie warunków technicznych, jakim powinny odpowiadać budynki i ich usytuowanie t.j. Dz. U. z 2022 r. poz. 1225 z późn. zm.(dalej; rozporządzenie) budynek usytuowany bezpośrednio przy granicy działki powinien mieć od strony sąsiedniej działki ścianę oddzielenia przeciwpożarowego o klasie odporności ogniowej określonej w § 232 ust. 4 i 5. Przepis ten zamieszczony jest w Dziale VI Bezpieczeństwo pożarowe. Zgodnie z § 207. rozporządzenia budynek i urządzenia z nim związane powinny być projektowane i wykonane w sposób ograniczający możliwość powstania pożaru, a w razie jego wystąpienia zapewniający: 1) zachowanie nośności konstrukcji przez określony czas; 2) ograniczenie rozprzestrzeniania się ognia i dymu wewnątrz budynku; 3) ograniczenie rozprzestrzeniania się pożaru na sąsiednie obiekty budowlane lub tereny przyległe; 4) możliwość ewakuacji ludzi lub ich uratowania w inny sposób; 5) uwzględnienie bezpieczeństwa ekip ratowniczych. Niewątpliwie zaprojektowanie a następnie zrealizowanie budynku, w sposób niezapewniający ograniczenia rozprzestrzeniania się pożaru na sąsiednie obiekty budowlane lub tereny przyległe i wprost sprzecznie z normą wyrażona w § 272 ust 3 rozporządzenia, stwarza potencjalne niebezpieczeństwo dla życia, zdrowia lub mienia. Norma wyrażona w § 272 ust 3 rozporządzenia ma na celu zapewnienia bezpiecznej eksploatacji obiektów budowlanych realizowanych, na zasadzie odstępstw od reguł ogólnych, w granicy z działką sąsiednia a zatem w znacznym zbliżeniu do terenów sąsiednich i mogącej na tym terenie występować zabudowy. Ustalenia organu nadzoru budowlanego, że budynek, którego ściana zlokalizowana w granicy z działką sąsiednią nie zapewnia nierozprzestrzeniania się ognia – nie jest ścianą oddzielenia przeciwpożarowego, w pełni wypełnia przesłanki do nałożeniu nakazów, o których mowa w art 51 ust 1 pkt 2 ustawy. Niewątpliwie też realizacja budynku, sprzecznie z § 272 ust 3 rozporządzenia, uprawnia organ do kwalifikacji tego faktu jako naruszającej art 50 ust 1 pkt 4 ustawy jako realizacja robót budowlanych w sposób istotnie odbiegający od ustaleń i warunków określonych (...) w przepisach. Sąd w składzie nierozpoznającym niniejszą sprawę podziela pogląd prawny wyrażony w wyroku Naczelnego Sądu Administracyjnego z dnia 14 stycznia 2025 r. II OSK 1063/22, że "ustawodawca w art. 50 ust. 1 pkt 4 Prawa budowlanego wprowadził podstawę do wstrzymania robót budowlanych prowadzonych w sposób istotnie odbiegający od ustaleń i warunków określonych w pozwoleniu na budowę, projekcie budowlanym lub w przepisach. Określając zatem przedmiotowy zakres zastosowania powyższego przepisu nie ograniczono się jedynie do robót budowlanych prowadzonych w sposób niezgodny z wydanym pozwoleniem na budowę albo zgłoszeniem, ale do robót budowlanych prowadzonych w sposób istotnie odbiegający od ustaleń i warunków określonych w przepisach. Będą to przede wszystkim przepisy techniczno-budowlane oraz przepisy miejscowych planów zagospodarowania przestrzennego". Kwalifikacja taka stanowiła by odrębna podstawę do nałożenia obowiązku o którym mowa w art 50 ust 1 pkt 2 ustawy. Zarzuty skargi są bezzasadne. Organ administracji nie ma formalnego obowiązku wszczęcia postępowania przez doręczenia zawiadomienia - brak normy nakazującej dokonanie takiej czynności. Jeżeli organ nie powiadamia strony o wszczęciu postępowania, postępowanie administracyjne zostaje zainicjowane dokonaniem przez organ pierwszej czynności w sprawie. W niniejszej sprawie jednakże, organ formalnie wszczął postępowanie zawiadomieniem z dnia 24 czerwca 2025 (akta adm. k. 61). Organ administracji nie jest też w żaden sposób związany prywatna opinią dotyczącą możliwości czy też powinności wszczęcia postępowania. Opinia na która powołuje się skarżący jest przy tym wadliwa. Mając na uwadze wyżej wskazane okoliczności, sąd na zasadzie art 151 p.p.s.a. orzekł jak w sentencji.