II SA/Kr 303/18

WyrokWSA w Krakowie2018-06-05

Skład orzekający: Andrzej Irla, Jacek Bursa, Mirosław Bator

Analiza orzeczenia

Sekcja wygenerowana przez AI na podstawie treści orzeczenia — nie stanowi cytatu.

Zagadnienie prawne
Czy dopuszczalne jest prowadzenie postępowania w przedmiocie udzielenia pozwolenia wodnoprawnego w oparciu o przepisy specustawy drogowej, jeśli nie toczy się postępowanie dotyczące zezwolenia na realizację inwestycji drogowej?
Ratio decidendi
Sąd uznał, że przepisy specustawy drogowej dotyczące wydawania pozwoleń wodnoprawnych mogą być stosowane wyłącznie w sytuacji, gdy realizacja inwestycji drogowej jest faktycznie procedowana. Brak postępowania w sprawie zezwolenia na realizację inwestycji drogowej wyklucza możliwość korzystania z uproszczeń proceduralnych przewidzianych w specustawie przy wydawaniu pozwolenia wodnoprawnego. W związku z tym, organ administracji powinien rozpoznać wniosek o pozwolenie wodnoprawne na zasadach ogólnych Prawa wodnego.
Stan faktyczny
Sprawa dotyczyła pozwolenia wodnoprawnego na wykonanie urządzeń wodnych oraz wprowadzanie wód opadowych i roztopowych do ziemi w związku z rozbudową drogi gminnej. Starosta wydał decyzję w pierwszej instancji. Dyrektor Regionalnego Zarządu Gospodarki Wodnej uchylił decyzję Starosty i wydał własną decyzję, umarzając jednocześnie postępowanie w części dotyczącej wprowadzania wód opadowych do ziemi. Skarżąca zarzuciła naruszenie przepisów specustawy drogowej, ponieważ postępowanie o zezwolenie na realizację inwestycji drogowej nie zostało wszczęte. Wniosła o uchylenie decyzji organu II instancji.
Rozstrzygnięcie
Uchylił zaskarżoną decyzję Dyrektora Regionalnego Zarządu Gospodarki Wodnej w K. z dnia 7.12.2017 r. oraz poprzedzającą ją decyzję Starosty [...] z dnia 28.07.2017 r.

Pełny tekst orzeczenia

Wojewódzki Sąd Administracyjny w Krakowie w składzie następującym: Przewodniczący: Sędzia NSA Andrzej Irla (spr.) Sędziowie : Sędzia WSA Jacek Bursa Sędzia WSA Mirosław Bator Protokolant: Maksymilian Krzanowski po rozpoznaniu na rozprawie w dniu 5 czerwca 2018 r. sprawy ze skargi J. C. na decyzję Dyrektora Regionalnego Zarządu Gospodarki Wodnej w [...] z dnia 7 grudnia 2017 r. nr [...] w przedmiocie pozwolenia wodnoprawnego uchyla zaskarżoną decyzję oraz poprzedzającą ją decyzję organu I instancji. Sygn. akt II SA/Kr [...] Uzasadnienie I. Starosta [...] decyzją z dnia 28.07.2017 r. (znak: [...]) udzielił Gminie Ł. pozwolenia wodnoprawnego na wykonanie urządzeń wodnych oraz wprowadzanie wód opadowych i roztopowych do ziemi w związku z przedsięwzięciem inwestycyjnym pod nazwą "Rozbudowa drogi gminnej [...]- N. S. - [...] Nr 338048T przeznaczonej do transportu kruszyw kopalnianych z włączeniem do drogi krajowej Nr [...] relacji Ł. - O. w km 119+204". II. Odwołanie od tej decyzji wniosła J. C. wskazując na naruszenie art. 11d ust. 4 ustawy o szczególnych zasadach przygotowania i realizacji inwestycji w zakresie dróg publicznych. Nadto, odwołująca się zarzuciła naruszenie art. 7, art. 77 i art. 107 par. 3 k.p.a. oraz art. 128 ust. 1 ustawy Prawo wodne. III. W następstwie powyższego odwołania Dyrektor Regionalnego Zarządu Gospodarki Wodnej w K. decyzją z dnia 7.12.2017 r. (znak: [...]) uchylił zaskarżoną decyzję w całości i orzekł w ten sposób, że udzielił Wójtowi Gminy Ł.: 1. pozwolenia wodnoprawnego na przebudowę istniejących rowów w ciągu drogi krajowej Nr [...] (DK 74) relacji Ł. - O., w km drogi 119+070 - 119+334, w związku z włączeniem drogi gminnej nr 338048T Ł. - N. S. - [...] do drogi krajowej w km 119+201 (o parametrach szczegółowo określonych w decyzji); 2. pozwolenia wodnoprawnego na wykonanie, wzdłuż drogi gminnej 338048T Ł. - N. S. - [...], rowów przydrożnych trapezowych trawiastych, o szerokości dna 0,40 m, o nachyleniu skarp 1:1,5, o głębokości dostosowanej do rzędnych terenu oraz projektowanej niwelety nawierzchni drogi gminnej (o parametrach szczegółowo określonych w decyzji); 3. pozwolenia wodnoprawnego na wykonanie przepustów drogowych, szczegółowo określonych w decyzji. 4. pozwolenia wodnoprawnego na wykonanie dwóch nieprzepływowych zbiorników infiltracyjnych, trawiastych (o parametrach szczegółowo określonych w decyzji). 5. Umorzył postępowanie w sprawie udzielenia pozwolenia wodnoprawnego na wprowadzanie wód opadowych i roztopowych do ziemi. W uzasadnieniu tej decyzji organ odwoławczy podał, że sprawa procedowana była w trybie tzw. specustawy drogowej, tj. ustawy o szczególnych zasadach przygotowania i realizacji inwestycji w zakresie dróg publicznych (Dz. U. z 2017, poz. 1496). W myśl art. 11d ust. 4 tej ustawy: "Jeżeli realizacja inwestycji drogowej wymaga wydania pozwolenia wodnoprawnego, odpowiednio marszałek województwa albo starosta wydają to pozwolenie w terminie nie dłuższym niż 30 dni od dnia złożenia wniosku o jego wydanie. W sprawach dotyczących wydania pozwolenia wodnoprawnego nie stosuje się art. 131 ust. 2 pkt 2 ustawy z dnia 18 lipca 2001 r. - Prawo wodne (Dz. U. z 2015 r. poz. 469, 1590 i 1642). Dla ustalenia stanu prawnego nieruchomości, o których mowa w art. 132 ust. 2 pkt 2 lit. c ustawy z dnia 18 lipca 2001 r. - Prawo wodne, siedziby i adresy właścicieli tych nieruchomości określa się według katastru nieruchomości." Z uwagi na powyższy przepis, organ administracji winien uznać za strony postępowania podmioty, które figurują w katastrze nieruchomości (ewidencji gruntów). Tak więc, wysłanie pism do osób, zgodnie z danymi ewidencji gruntów, nie może być traktowane jako uchybienie, nawet w sytuacji gdy występują tam nieaktualne adresy albo nawet nieżyjące osoby. Organ II instancji podał, że wbrew twierdzeniom odwołującej się brak było potrzeby sporządzenia w sprawie opinii biegłego. W tym zakresie powołał wyrok WSA w Warszawie z dnia 28 marca 2008 r., IV SA/Wa [...]. W ocenie organu odwoławczego, zaskarżona decyzja obarczona była wadami, które wyeliminowane zostały na etapie drugoinstancyjnym. Błędnie określono charakter prac. Przepust definiowany jest jako budowla o przekroju poprzecznym zamkniętym, przeznaczona do przeprowadzenia cieków, szlaków wędrówek zwierząt dziko żyjących lub urządzeń technicznych przez korpus drogi (§ 3 pkt 3 rozporządzenia Ministra Transportu i Gospodarki Morskiej z dnia 30 maja 2000 r. w sprawie warunków technicznych, jakim powinny odpowiadać drogowe obiekty inżynierskie i ich usytuowanie - Dz.U. z 2000 roku, Nr 63, poz. 735). W przypadku zjazdów prace należy zakwalifikować jako przebudowę urządzenia wodnego, polegającą na ułożeniu rur w rowie. Postępowanie toczyło się w trybie ustawy z dnia 10 kwietnia 2003 r. o szczególnych zasadach przygotowania i realizacji inwestycji w zakresie dróg publicznych, tzw. specustawy drogowej (tekst jednolity Dz.U. z 2017 roku, póz. 1496). W myśl art. 11a ust. 1 w/w ustawy wojewoda w odniesieniu do dróg krajowych i wojewódzkich albo wykonujący zadania zlecone z zakresu administracji rządowej starosta w odniesieniu do dróg powiatowych i gminnych, wydają decyzję o zezwoleniu na realizację inwestycji drogowej na wniosek właściwego zarządcy drogi. Zgodnie z art. 19 ust. 2 pkt 4 ustawy z dnia 21 marca 1985 roku o drogach publicznych (tekst jednolity Dz. U. z 2016 roku, póz. 1440) zarządcą dróg gminnych co do zasady jest wójt (burmistrz, prezydent miasta). Zarządzanie drogami publicznymi może być przekazywane między zarządcami w trybie porozumienia (art. 19 ust. 4 w/w ustawy). Zatem podmiotem postępowania winien być Wójt Gminy Ł. - jak zostało to określone w nagłówku wniosku. W decyzji organu I instancji nie wymieniono współrzędnych geograficznych wykonywanych urządzeń, co narusza art. 128 ust. 1 pkt 6 ustawy Prawo wodne. Wskazał organ odwoławczy, że w pkt l.2 decyzji organu I instancji, udzielono pozwolenia wodnoprawnego na szczególne korzystanie z wód, polegające na wprowadzaniu wód opadowych i roztopowych do ziemi - projektowanych zbiorników infiltracyjnych za pośrednictwem rowów i przepustów. Natomiast z treści przedłożonego projektu budowlanego (str. 17, D-14 + D-21) i operatu wodnoprawnego (str. 15) wynika, że wody opadowo-roztopowe z nawierzchni drogi gminnej nie są ujęte w żaden system kanalizacyjny, lecz będą spływać grawitacyjnie do obustronnych, trawiastych rowów przydrożnych, czyli do ziemi. W myśl przepisów art. 9 ust. 1 pkt 14c), art. 37 pkt. 2, art. 122 ust. 1 pkt 1 ustawy Prawo wodne, takie wody nie są zaliczone do ścieków, zatem wprowadzanie ich do rowu nie wymaga uzyskania pozwolenia wodnoprawnego. Dodatkowo autor operatu wodnoprawnego stwierdził (str. 20, pkt 8), że "Inwestor nie ubiega się o pozwolenie wodnoprawne korzystania z wód lecz budowę urządzeń wodnych jakimi są rowy przydrożne pod przepustami oraz zbiorniki do zrzutu wód opadowych i roztopowych do gruntu". W związku z powyższym wniosek o udzielnie pozwolenia wodnoprawnego na wprowadzanie wód opadowo-roztopowych do rowu- w ocenie organu odwoławczego - należało uznać za bezprzedmiotowy i w tej części postępowanie umorzyć. Ponadto Starosta [...] niewłaściwie doręczył decyzję wnioskodawcy, tj. Wójtowi Gminy, a pełnomocnikowi inwestora przesłał tę decyzję "do wiadomości". Takie procedowanie jest sprzeczne z art. 40 § 2 Kpa. Organ II instancji uznał, że kwestionowana odwołaniem decyzja Starosty zasługuje na uchylenie, natomiast przedłożone do wniosku Wójta Gminy Ł. dokumenty są wystarczające do wydania pozwolenia wodnoprawnego na wykonanie lub przebudowę urządzeń wodnych, zgodnie z wymogami obowiązujących przepisów ustawy Prawo wodne. Dodatkowo, od pełnomocnika Wójta Gminy Ł. uzyskano współrzędne geograficzne przyporządkowane do poszczególnych urządzeń wodnych, co ułatwiło ustalenie ich położenia, zgodnie z wymogami art. 128 ust. 1 pkt 6 ustawy Prawo wodne. Uzasadniając wydanie przedmiotowego pozwolenia wodnoprawnego stwierdzono, że projekt budowlany oraz uzupełnienie tego projektu o elementy operatu wodnoprawnego spełniają stosowne wymogi dla operatu wodnoprawnego określone w art. 132 ustawy Prawo wodne. W ramach inwestycji pn.: "Rozbudowa drogi gminnej Ł. - N. S. - [...] Nr 338048T przeznaczonej do transportu kruszyw kopalnianych z włączeniem do drogi krajowej Nr [...] relacji Ł. - O. w km 119+204" przewidziano wykonanie przebudowy istniejących rowów przydrożnych wzdłuż drogi krajowej oraz budowę rowów przydrożnych wzdłuż drogi gminnej, wykonanie przepustów drogowych oraz dwóch zbiorników infiltracyjnych, będących odbiornikami nadmiaru wód opadowych w rowach. W rowach przydrożnych, w miejscu zjazdów indywidualnych na poszczególne nieruchomości gruntowe (działki ewidencyjne) zostaną ułożone rury. Przebudowywane oraz budowane rowy będą rowami trawiastymi, o przekroju trapezowym, szerokości w dnie 0,40 m i nachyleniu skarp 1:1,5. Głębokości oraz spadek podłużny rowów będą zróżnicowane, dostosowane do istniejących warunków terenowych z uwzględnieniem niwelety nawierzchni jezdni i parametrów projektowanych przepustów drogowych. Z obliczeń hydrologiczno-hydraulicznych, zawartych w przedłożonym do wniosku projekcie wynika, że przyjęte parametry urządzeń wodnych przewidzianych do przebudowy lub budowy są dobrane właściwie, w sposób zapewniający przejęcie wód opadowo-roztopowych, w ilości obliczonej na podstawie deszczu miarodajnego o natężeniu 130 l/s-ha dla klasy drogi GP (krajowej) i prawdopodobieństwie pojawienia się 50% oraz 100 l/s-ha dla klasy drogi D (gminnej) i prawdopodobieństwie pojawienia się 100%. Podkreślił organ II instancji, że rozbudowa drogi gminnej nie jest sprzeczna z założeniami wyznaczonych obszarów chronionych oraz nie wpłynie negatywnie na jakość wód powierzchniowych i podziemnych występujących w omawianym terenie. W szczególności, teren planowanej inwestycji znajduje się w zasięgu [...] Obszaru Chronionego Krajobrazu. Wykonanie przedmiotowych urządzeń wodnych nie narusza zakazów wprowadzonych Uchwałą Nr [...] Sejmiku Województwa Ś. z dnia 13 listopada 2014 r. w sprawie [...] Obszaru Chronionego Krajobrazu (Dz. Urz. Woj. Ś. z 2014 r., poz. 3152). Przedmiotowa inwestycja nie narusza także ustaleń rozporządzenia Dyrektora Regionalnego Zarządu Gospodarki Wodnej w K. z dnia 16 stycznia 2014 r. w sprawie warunków korzystania z wód regionu wodnego [...] W. (Dz. Urz. Woj. [...]. z 2014 r., poz. 317). IV. Skargę do Wojewódzkiego Sądu Administracyjnego w Krakowie an powyższą dectzję wniosła J. C.. Zarzuciła naruszenie następujących przepisów : - art. 138 § 1 pkt 2 K.p.a. w zw. z art. 11d ust. 4 ustawy z dnia 10 kwietnia 2003 r. o szczególnych zasadach przygotowania i realizacji inwestycji w zakresie dróg publicznych (dalej jako specustawa drogowa) przez ich zastosowanie w sytuacji, gdy nie toczy się postępowanie w sprawie zezwolenia na realizację inwestycji drogowej na podstawie specustawy drogowej, - art. 138 § 1 pkt 2 k.p.a. przez jego zastosowanie polegające na umorzeniu postępowania w sprawie udzielenia pozwolenia wodnoprawnego na wprowadzanie wód opadowych i roztopowych do ziemi, w sytuacji, gdy udzielenie pozwolenia w ww. zakresie powinno być przedmiotem merytorycznej oceny organu odwoławczego, - art. 107 § 3 w zw. z art. 11 k.p.a. i art. 8 k.p.a. przez brak odniesienia się do zarzutów podniesionych w odwołaniu od decyzji Starosty [...] z dnia 28.07.2017 r. W uzasadnieniu skargi zwrócono uwagę, na treść art. 11d ust. 4 ustawy z dnia 10 kwietnia 2003 r. o szczególnych zasadach przygotowania i realizacji inwestycji w zakresie dróg publicznych, wskazując, że brak postępowania o wydanie decyzji o zezwoleniu na realizację inwestycji drogowej czyni bezprzedmiotowym prowadzenie postępowania w sprawie pozwolenia wodnoprawnego. W realiach sprawy wniosek o wydanie zezwolenia na realizację inwestycji drogowej został zwrócony przez Starostę [...], wobec czego postępowanie o wydanie takiego zezwolenia nie zostało w ogóle wszczęte. W ocenie skarżącej brak było więc podstaw prawnych do tego, by stosować art. 11d ust. 4 ustawy drogowej, przewidujący, że w sprawach dotyczących takiego pozwolenia nie stosuje się art. 131 ust. 2 pkt 2 ustawy z dnia 18 lipca 2001 r. Prawo wodne. Nadto, organ II instancji umorzył postępowanie w części dotyczącej udzielenia pozwolenia wodnoprawnego na wprowadzanie wód opadowych i roztopowych do ziemi. Uznał bowiem, że z treści przedłożonego projektu budowlanego i operatu wodnoprawnego wynika, iż wody opadowo-roztopowe z nawierzchni drogi gminnej nie są ujęte w żaden system kanalizacyjny lecz będą spływać grawitacyjnie do obustronnych, trawiastych rowów przydrożnych, czyli do ziemi. Takie wody nie są w ocenie organu zaliczone do ścieków, zatem wprowadzanie ich do rowu nie wymaga pozwolenia wodnoprawnego. Ponadto autor operatu wodnoprawnego stwierdził, że inwestor nie ubiega się o pozwolenie wodnoprawne korzystania z wód, lecz budowę urządzeń wodnych, jakimi są rowy przydrożne z przepustami oraz zbiorniki do zrzutu wód opadowych i roztopowych do gruntu. W ocenie skarżącej, organ II instancji powinien w sprawie procedować w kierunku wydania rozstrzygnięcia o charakterze merytorycznym, a nie formalnym. Z wniosku Wójta Gminy Ł. z dnia 28.05.2017 r. wynikało bowiem, że wniosek ten zostaje złożony w celu uzyskania pozwolenia wodnoprawnego na wykonanie urządzeń wodnych oraz na szczególne korzystanie z wód, przez wprowadzenie wód opadowych i roztopowych ujętych rowami przydrożnymi i przepustami w ich ciągach do ziemi poprzez zbiorniki infiltracyjne trawiaste. Ponadto wątpliwości budzi stwierdzenie, że woda odprowadzana z drogi nie będzie ściekiem w rozumieniu ustawy. Jak bowiem stanowi definicja ustawowa ścieku (art. 9 ust. 1 pkt 14 lit. c) są to "wody opadowe lub roztopowe, ujęte w otwarte lub zamknięte systemy kanalizacyjne, pochodzące z powierzchni zanieczyszczonych o trwałej nawierzchni, w szczególności z miast, portów, lotnisk, terenów przemysłowych, handlowych, usługowych i składowych, baz transportowych oraz dróg i parkingów". W ocenie skarżącej, organ II instancji bezzasadnie przyjął, że wody te nie są ujęte w żaden system kanalizacyjny, gdyż ich odprowadzenie rowami przydrożnymi do zbiorników infiltracyjnych stanowi przykład ujęcia wód opadowych w otwarty system kanalizacyjny. Dodatkowo skarżąca podniosła, że organ II instancji nie rozpoznał w ogóle szeregu zarzutów podniesionych w odwołaniu od decyzji Starosty [...], m.in.: dotyczących: przedłożenia w postępowaniu zakończonym zaskarżoną decyzją Uzupełnienia projektu dróg o elementy operatu wodnoprawnego na wykonanie urządzeń wodnych tj. rowów przydrożnych, przepustów drogowych pod korpusem drogi oraz w ciągu rowów pod zjazdami, zbiorników infiltracyjnych oraz odprowadzenie wód deszczowych i roztopowych do ziemi, mające zgodnie z art. 131 ust. 4 ustawy Prawo wodne odpowiadać wymaganiom operatu, nie odnosi się do ustaleń wynikających z planów określonych w art. 132 ust. 2 pkt 4 c, d, e tej ustawy. Również decyzja Starosty [...] nie odnosi się do planów określonych w art. 132 ust. 2 pkt 4 d i e ww. ustawy, braku wpisania w sentencji decyzji obowiązku corocznego wykonywania pomiaru warstwy osadów na dnie zbiornika infiltracyjnego. Organ II instancji nie ustosunkował się do ww. kwestii, natomiast odniósł się do zagadnień, które nie były w ogóle podniesione w odwołaniu: wysyłania pism do podmiotów figurujących w katastrze nieruchomości i niepowołania biegłego, przypisując bezzasadnie te zarzuty skarżącej. Brak merytorycznego ustosunkowania się do zarzutów podniesionych w odwołaniu stanowi naruszenie art. 107 § 3 k.p.a. w zw. z art. 11 k.p.a. i art. 8 k.p.a. V. W odpowiedzi na skargę organ odwoławczy wniósł o jej oddalenie, podtrzymując dotychczas wyrażone stanowisko. Wojewódzki Sąd Administracyjny w Krakowie zważył, co następuje: Skarga jest zasadna i skutkuje uchyleniem zaskarżonej decyzji Dyrektora Regionalnego Zarządu Gospodarki Wodnej w K. z dnia 7.12.2017 r., jak również poprzedzającej jej decyzji organu I instancji. Decyzje te bowiem wydane zostały z naruszeniem przepisów prawa materialnego, które miało wpływ na wynik sprawy (art. 145 par. 1 pkt 1 lit. a ustawy z dnia 30.08.2002 r. Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi; Dz. U. 2017 r., poz. 1369). Zasadniczy spór w kontrolowanej sprawie dotyczy tego, czy dopuszczalne było prowadzenie postępowania w przedmiocie udzielenia inwestorowi pozwolenia wodnoprowanego w oparciu o regulacje tzw. specustawy drogowej w sytuacji, gdy nie toczyło się postępowanie dotyczące zezwolenia na realizację inwestycji obejmującej budowę drogi. W odpowiedzi na skargę organ administracji zwracał uwagę, że konstrukcja zezwolenia na realizację inwestycji drogowej, jak też i zakres takiego zezwolenia nakazuje dopuścić możliwość procedowania w przedmiocie pozwolenia wodnoprawnego na zasadach specustawy przed wszczęciem postępowania dotyczącego budowy drogi. Sąd orzekający w tej sprawie nie podziela powyższego stanowiska. Zauważyć należy, że w okolicznościach sprawy nie było sporne to, iż wniosek o udzielenie pozwolenia wodnoprawnego związany był z przedsięwzięciem dotyczącym Rozbudowy drogi gminnej Ł. - N. S. - [...] Nr 338048T przeznaczonej do transportu kruszyw kopalnianych z włączeniem do drogi krajowej Nr [...] relacji Ł. - O. w km 119+204". Bezspornie też wniosek inwestora w tej sprawie rozpatrywany był w trybie ustawy z dnia 10 kwietnia 2003 r. o szczególnych zasadach przygotowania i realizacji inwestycji w zakresie dróg publicznych (Dz. U. 2017 r., poz. 1496; dalej ustawa powoływana jako u.z.r.i.d. lub specustawa). Niewątpliwa też była okoliczność, że wniosek o wydanie zezwolenia na realizację wskazanej powyżej inwestycji drogowej został zwrócony wnioskodawcy przez Starostę [...] i postępowanie w powyższym przedmiocie nie toczyło się. Mając na uwadze przedstawione fakty wskazać należy, iż stosownie do art. 11 d. ust. 4 u.z.r.i.d. "jeżeli realizacja inwestycji drogowej wymaga wydania pozwolenia wodnoprawnego, odpowiednio marszałek województwa albo starosta wydają to pozwolenie w terminie nie dłuższym niż 30 dni od dnia złożenia wniosku o jego wydanie. W sprawach dotyczących wydania pozwolenia wodnoprawnego nie stosuje się art. 131 ust. 2 pkt 2 ustawy z dnia 18 lipca 2001 r. - Prawo wodne (Dz. U. z 2012 r. poz. 145). Dla ustalenia stanu prawnego nieruchomości, o których mowa w art. 132 ust. 2 pkt 2 lit. c ustawy z dnia 18 lipca 2001 r. - Prawo wodne, siedziby i adresy właścicieli tych nieruchomości określa się według katastru nieruchomości". Treść cytowanego przepisu wskazuje, iż – co do zasady - tryb wydawania pozwoleń wodnoprawnych dla przedsięwzięć związanych z realizacją inwestycji drogowych oparty jest na stosownych przepisach ustawy Prawo wodne. Chodzi tu w szczególności o miarodajne dla oceny prawnej tej sprawy regulacje zawarte w rozdziale 4 działu VI ustawy z dnia 18.07.2001 r. Prawo wodne (Dz. U. 2017 r., poz. 1121). Cytowany wyżej przepis specustawy zawiera jednak pewne uproszczenia proceduralne, które – co należy podkreślić - w zakresie uzyskiwania pozwolenia wodnoprawnego zarezerwowane zostały wyłącznie dla przedsięwzięć, których realizacja związana jest z inwestycją drogową. Przemawia za tym literalna wykładania powyższego przepisu, zakładająca konieczność istnienia związku między inwestycją drogową, a wydaniem pozwolenia wodnoprawnego ("jeżeli realizacja inwestycji drogowej wymaga wydania pozwolenia wodnoprawnego"). Przewidziane specustawą uproszczenia polegają na: - braku stosowania w sprawie pozwolenia wodnoprawnego regulacji zawartej w art. 131 ust. 2 pkt 2 Prawa wodnego, a przewidującej konieczność dołączenia do wniosku wodnoprawnego decyzji o lokalizacji inwestycji celu publicznego lub decyzji o warunkach zabudowy, jeżeli jest wymagana oraz - braku konieczności ustalenia adresów właścicieli nieruchomości, które znajdują się w zasięgu oddziaływania zamierzonego korzystania z wód i oparcia się w tym względzie na danych zawartych w katastrze nieruchomości (ewidencji gruntów). Są to więc istotne uproszczenia względem zasadniczego trybu uzyskiwania pozwolenia wodnoprawnego. Rozwiązania te ułatwiają proces inwestycyjny, gdyż zmierzają do przyspieszenia postępowania. Stwierdzić zatem trzeba, że jeżeli, uzyskanie pozwolenia wodnoprawnego nie jest związane z samą realizacją inwestycji drogowej, to nieuprawnione jest korzystanie ze wskazanych wyżej uproszczeń proceduralnych. Z cytowanego wyżej przepisu specustawy jednoznacznie wynika bowiem, że uzyskanie pozwolenia wodnoprawnego w "przyspieszonym trybie" warunkowane jest jego związkiem z inwestycją polegająca na budowie drogi. Inaczej mówiąc, brak jest normatywnych podstaw do tego aby wykorzystywać uproszczenia proceduralne zawarte w specustawie drogowej w sytuacji, gdy nie toczy się w ogóle postępowanie w zasadniczej sprawie, tj. w sprawie budowy drogi. W ocenianym przypadku, jak bezspornie ustalono, nie toczyło się postępowanie związane z realizacją inwestycji drogowej. Nie było zatem dopuszczalne korzystanie ze wskazanych wyżej uproszczeń proceduralnych zawartych w specustawie, celem uzyskania pozwolenia wodnoprawnego. Wykorzystywanie szczególnych (wyjątkowych) regulacji normatywnych, zakładających uproszczenia względem trybu zasadniczego, bez spełnienia zasadniczej przesłanki wdrożenia takiego trybu tj. procedowania w przedmiocie budowy drogi, nie było na gruncie ocenianego przypadku dopuszczalne. Zarzut organu administracji, że tryb postępowania wynikający ze specustawy wskazany został we wniosku inwestora nie jest jednak zasadny. Organ administracji winien bowiem weryfikować wniosek inwestora pod kątem treści tego pisma oraz dopuszczalności sugerowanego przez inwestora trybu postępowania i wnioskiem tym, w zakresie sugerowanego przez inwestora trybu procedowania nie jest związany. Mając na uwadze powyższe rozważania stwierdzić należało, że wydanie decyzji o pozwoleniu wodnoprawnym, w oparciu o regulacje trybu szczególnego, nie było dopuszczalne w ocenianym przypadku. Nakazywało to uchylić zarówno zaskarżoną decyzję, jak i poprzedzającą ją decyzję organu I instancji. W ponownie prowadzonym postępowaniu rzeczą organu administracji będzie rozpoznanie wniosku inwestora o wydanie pozwolenia wodnoprawnego w oparciu o ogólne regulacje Prawa wodnego, mające w danej sprawie zastosowanie. Choć drugi z zawartych w skardze zarzutów (dotyczący niezasadnego umorzenia postępowania w zakresie zezwolenia na wprowadzanie wód opadowych do ziemi), wobec zajętego wyżej stanowiska, nie miał już decydującego znaczenie dla kierunku rozstrzygnięcia sprawy, uznać należy, że zarzut ten był zasadny. Umarzając postępowanie we wskazanym wyżej zakresie, organ odwoławczy podkreślał, że projekt budowlany i operat wodnoprawny podawały, że wody opadowo-roztopowe z nawierzchni drogi gminnej nie są ujęte w żaden system kanalizacyjny, lecz będą spływać grawitacyjnie do trawistych rowów przydrożnych. W ocenie Dyrektora Regionalnego Zarządu Gospodarki Wodnej w K. takie wody nie są zaliczane do ścieków. Wprowadzanie ich zatem do rowu nie wymaga pozwolenia wodnoprawnego, co nakazywało umorzyć w tej części postępowanie z uwagi na jego bezprzedmiotowość. Zwrócić należy jednak uwagę, że art. 9 ust. 1 pkt 14 lit. c) Prawa wodnego z 2001 r. stanowi, że przez ścieki rozumieć należy wprowadzane do wód lub do ziemi wody opadowe lub roztopowe, ujęte w otwarte lub zamknięte systemy kanalizacyjne, pochodzące z powierzchni zanieczyszczonych o trwałej nawierzchni, w szczególności z miast, portów, lotnisk, terenów przemysłowych, handlowych, usługowych i składowych, baz transportowych oraz dróg i parkingów. Zgodnie z art. 122 ust. 1 pkt 1 Prawa wodnego, pozwolenie wodnoprawne jest wymagane na szczególne korzystanie z wód. Termin ten oznacza korzystanie z wód wykraczające poza korzystanie powszechne lub zwykłe, a w szczególności polegające na wprowadzaniu ścieków do wód lub ziemi. (art. 37 pkt 2 ustawy). Z cytowanej wyżej definicji ścieków wynika więc, że wody opadowe lub roztopowe, ujęte w otwarte lub zamknięte systemy kanalizacyjne, pochodzące z powierzchni zanieczyszczonych o trwałej nawierzchni, w szczególności z dróg i parkingów, są kwalifikowane jako ścieki. Definicja wprowadzania ścieków do ziemi zawarta jest w art. 31 ust. 5 Prawo wodne. Stanowi ten przepis, że przez wprowadzanie ścieków do ziemi rozumie się także wprowadzanie ścieków do urządzeń wodnych, z wyjątkiem kanałów oraz zbiorników, o których mowa w art. 5 ust. 3 pkt 1 lit. c. Urządzeniem wodnym w rozumieniu ustawy są przy tym także rowy. Wynika to bowiem z art. 9 ust. 1 pkt 19 lit. a) ustawy. Z cytowanych przepisów wynika więc, że niezbędne jest uzyskanie pozwolenia wodnoprawnego na szczególne korzystanie z wód polegające na odprowadzaniu ścieków, tj. wód opad opadowych i roztopowych, do urządzenia wodnego (w tym także rowu), w sytuacji, gdy ścieki te pochodzą z powierzchni dróg. Świadczy to o niezasadności umorzenia postępowanie w sprawie zezwolenia na wprowadzanie wód opadowych do ziemi. Mając powyższe na uwadze, sąd w oparciu o art. 145 par. 1 pkt 1 lit. a) uchylił zaskarżoną decyzję i poprzedzającą ją decyzję organu I instancji.

Źródło: Centralna Baza Orzeczeń Sądów Administracyjnych (orzeczenia.nsa.gov.pl), pozyskano 17.07.2026. · Źródło